โครงการส่งเสริมการเรียนรู้สำหรับประชากรวัยแรงงานนอกระบบ
และครัวเรือนที่มีแนวโน้มกลายเป็นครัวเรือนยากจนข้ามรุ่น ปี 2569
โครงการส่งเสริมการเรียนรู้สำหรับ
ประชากรวัยแรงงานนอกระบบและครัวเรือน
ที่มีแนวโน้มกลายเป็นครัวเรือนยากจนข้ามรุ่น ปี 2569
มุ่งส่งเสริม สนับสนุนและให้ความช่วยเหลือผู้ขาดแคลนทุนทรัพย์และผู้ด้อยโอกาสให้ได้รับการศึกษาหรือพัฒนาให้มีความรู้ความสามารถในการประกอบอาชีพตามความถนัดและมีศักยภาพที่จะพึ่งพาตนเองในการดำรงชีวิตได้ และยกระดับหน่วยจัดการเรียนรู้ให้เป็นต้นแบบการจัดการศึกษาและการเรียนรู้ที่ยืดหยุ่นในการสร้างระบบนิเวศที่เอื้อต่อการเรียนรู้สำหรับกลุ่มประชากรวัยแรงงานนอกระบบผู้ขาดแคลนทุนทรัพย์ หรือผู้ด้อยโอกาส รวมถึงครัวเรือนยากจน โดยเน้นทำงานร่วมกับเครือข่ายในพื้นที่ ทั้งภาครัฐ ภาคท้องถิ่น ภาคประชาสังคม ภาควิชาการ และภาคเอกชน
วัตถุประสงค์โครงการ
พัฒนาคุณภาพ
เพื่อพัฒนาคุณภาพและรูปแบบการจัดการศึกษาทางเลือกและการเรียนรู้ที่ยืดหยุ่นในการส่งเสริมการเรียนรู้และการเสริมสร้างศักยภาพของประชากรวัยแรงงานนอกระบบผู้ขาดแคลนทุนทรัพย์ หรือผู้ด้อยโอกาสที่สอดคล้องกับบริบท พื้นที่ และการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคม
สร้างองค์ความรู้
เพื่อสร้างองค์ความรู้จากการปฏิบัติจริง สร้างกระบวนการทำงานสำหรับผู้ร่วมเรียนรู้ ค้นหาปัจจัยขับเคลื่อน ประมวลประสบการณ์การดําเนินงานส่งต่อให้แก่หน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
ยกระดับผลลัพธ์
เพื่อยกระดับผลลัพธ์การทำงานด้านการส่งเสริมสนับสนุนประชากรวัยแรงงานนอกระบบผู้ขาดแคลนทุนทรัพย์หรือผู้ด้อยโอกาสให้ได้รับการศึกษาหรือพัฒนาให้มีความรู้ความสามารถในการประกอบอาชีพตามความถนัดและมีศักยภาพที่จะพึ่งพาตนเอง หรือการสร้างรายได้เพื่อการดำรงชีวิตได้อย่างยั่งยืน
ขยายแนวคิด
เพื่อขยายแนวคิดและผลลัพธ์การทำงานเชิงรูปธรรมไปยังพื้นที่อื่น ๆ และนำไปสู่การยกระดับการดำเนินงานจากทุนเดิมเพื่อนำไปสู่การเปลี่ยนแปลงเชิงระบบในระดับบุคคล ระดับครอบครัว และชุมชน/พื้นที่
ค้นหาพื้นที่นวัตกรรมที่ใช้ชุมชนเป็นฐาน (community-based) ในการยกระดับการประกอบอาชีพพัฒนาทักษะแรงงานของคนในชุมชน เพื่อพัฒนา คุณภาพชีวิตและชุมชนอย่างยั่งยืน
Little Big Community : เรื่องเล่าจากชุมชนสู่อาชีพ รวบรวมบทความของผู้เข้าร่วมโครงการทุนพัฒนาอาชีพ ที่ใช้ชุมชนเป็นฐาน ตั้งแต่เริ่มต้นไปจนเสร็จสิ้นโครงการ
20 ชุมชนที่ใช้การตลาดนำทาง ชุมชนนำใจ พัฒนาผลิตภัณฑ์สู่ยุคใหม่ ด้วยความร่วมมือระหว่าง กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.) โดยทุนพัฒนาอาชีพและนวัตกรรมที่ใช้ชุมชนเป็นฐาน และวิสาหกิจชุมชนทั่วประเทศ
หลักการและกรอบแนวคิดโครงการ
กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.) เปิดรับข้อเสนอโครงการ (Proposal) จากหน่วยงานสถาบันการศึกษาทั้งรัฐและเอกชน องค์กรชุมชน มูลนิธิ องค์กรสาธารณประโยชน์ และกิจการเพื่อสังคม (หน่วยเสนอโครงการ) ที่มีแนวคิดการพัฒนานวัตกรรมชุมชน หรือการพัฒนาทักษะอาชีพที่ใช้ชุมชนเป็นฐาน และมีประสบการณ์ที่เกี่ยวข้องโดย กสศ. จะคัดเลือกโครงการที่มีศักยภาพสูงสุดเข้าร่วมโครงการ และทําสัญญาสนับสนุนกับหน่วยเสนอโครงการ โดยตั้งอยู่บนหลักการสําคัญ 4 แนวคิด ได้แก่
1) ใช้ชุมชนเป็นฐาน
การใช้ชุมชนเป็นฐาน (Community-based) ยกระดับการประกอบ อาชีพ ให้แก่กลุ่มเป้าหมาย โดยจัดให้มี กระบวนการ เสริมศักยภาพ และใช้ทุนของชุมชน ในการพัฒนาอาชีพ มีการกําหนด แผนธุรกิจ และแผนกําลังคนที่เหมาะสม โดย ขั้นแรกให้ชุมชน สามารถพึ่งพา ภายในชุมชน (Self-Sufficient) ก่อนนําไปสู่การ แลกเปลี่ยน ระหว่างชุมชน (Barter Trade) การส่งขาย นอกชุมชน (Domestic Trade) และอาจนําไปสู่การส่งออก (Export) ได้
2) พัฒนาทักษะการประกอบอาชีพด้วยตนเอง
การพัฒนาทักษะเพื่อยกระดับคุณภาพชีวิตและการประกอบอาชีพ 4 ด้าน
1.ทักษะพื้นฐานชีวิต – การให้ความสำคัญกับการพัฒนาทักษะพื้นฐานชีวิต (Foundational skills) และส่งเสริม 3 ทักษะ ได้แก่ ทักษะการอ่านการรู้หนังสือ ทักษะดิจิทัล และทักษะทางสังคมและอารมณ์
2.ทักษะการดูแลสุขภาพจิตและการดูแลครอบครัวเชิงบวก – เน้นการสร้างความเข้าใจที่ถูกต้องเกี่ยวกับสุขภาพพื้นฐาน กายและใจ ของบุคคล ครอบครัวและชุมชน และการดูแลครอบครัวเชิงบวกเน้นสร้างความสัมพันธ์ที่อบอุ่น
3.ทักษะอาชีพและการประกอบการ – เน้นการประกอบการเองหรือรวมกลุ่ม การยกระดับมาตรฐานฝีมือ ตามความต้องการของผู้ขาดแคลนทุนทรัพย์และผู้ด้อยโอกาส รวมถึงการเพิ่มมูลค่าให้แก่การประกอบอาชีพสอดคล้องกับต้นทุนที่มีในชุมชนเป็นสำคัญ
4.ทักษะบริหารและจัดการการเงิน – เป็นการสร้างกระบวนการเรียนรู้เพื่อการบริหารจัดการชีวิตและการวางแผนทางการเงินแก่กลุ่มเป้าหมาย
1.ทักษะพื้นฐานชีวิต – การให้ความสำคัญกับการพัฒนาทักษะพื้นฐานชีวิต (Foundational skills) และส่งเสริม 3 ทักษะ ได้แก่ ทักษะการอ่านการรู้หนังสือ ทักษะดิจิทัล และทักษะทางสังคมและอารมณ์
2.ทักษะการดูแลสุขภาพจิตและการดูแลครอบครัวเชิงบวก – เน้นการสร้างความเข้าใจที่ถูกต้องเกี่ยวกับสุขภาพพื้นฐาน กายและใจ ของบุคคล ครอบครัวและชุมชน และการดูแลครอบครัวเชิงบวกเน้นสร้างความสัมพันธ์ที่อบอุ่น
3.ทักษะอาชีพและการประกอบการ – เน้นการประกอบการเองหรือรวมกลุ่ม การยกระดับมาตรฐานฝีมือ ตามความต้องการของผู้ขาดแคลนทุนทรัพย์และผู้ด้อยโอกาส รวมถึงการเพิ่มมูลค่าให้แก่การประกอบอาชีพสอดคล้องกับต้นทุนที่มีในชุมชนเป็นสำคัญ
4.ทักษะบริหารและจัดการการเงิน – เป็นการสร้างกระบวนการเรียนรู้เพื่อการบริหารจัดการชีวิตและการวางแผนทางการเงินแก่กลุ่มเป้าหมาย
3) เสริมสร้างสมรรถนะเพื่อความยั่งยืน
โดยจะส่งเสริมบทบาทในการเป็นเจ้าภาพหลัก
4) ติดตามประเมิน ถอดความรู้
เพื่อประเมินผลสําเร็จการเปลี่ยนแปลงของกลุ่มเป้าหมาย รวมถึงมีการสรุปบทเรียนและแลกเปลี่ยนประสบการณ์กับหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง
เกณฑ์การนำเสนอโครงการ
คุณภาพของ ข้อเสนอโครงการ
ความสอดคล้องกับจำนวนกลุ่มเป้าหมายที่ได้รับผลจากโครงการ
กรอบแนวคิดโครงการมีความสมเหตุสมผล
มีการออกแบบโครงการและมีแผนการดําเนินงานที่เป็นไปได้ในทางปฏิบัติ
โครงการไม่ซ้ำซ้อนกับข้อเสนอโครงการจากแหล่งอื่น
และมีลักษณะริเริ่มทํางานใหม่และเป็นนวัตกรรม
เป็นโครงการต่อยอดจากผลการดําเนินงานโครงการฯ ปี 2562
หน่วยเสนอโครงการต้องแสดงเหตุผลหรือข้อมูลที่ชัดเจนในการนํามาต่อยอด
กลุ่มเป้าหมาย
ประชากรวัยแรงงานที่ขาดแคลนทุนทรัพย์หรือด้อยโอกาส
– อายุ 15 ปีบริบูรณ์ขึ้นไป
– ระดับการศึกษาต่ำกว่าการศึกษาขั้นพื้นฐาน
– รายได้ต่ำกว่า 6,500 บาท ต่อเดือน
– ระดับการศึกษาต่ำกว่าการศึกษาขั้นพื้นฐาน
– รายได้ต่ำกว่า 6,500 บาท ต่อเดือน
การสนับสนุนจาก กสศ.
พัฒนานวัตกรรมชุมชน
พัฒนาทักษะอาชีพที่ใช้ชุมชนเป็นฐาน
ที่ปรึกษาและผู้ทรงคุณวุฒิที่เชี่ยวชาญ
เวทีแลกเปลี่ยนประสบการณ์ทำงานและสนับสนุนวิชาการ
พัฒนาให้สามารถวิเคราะห์กลุ่มเป้าหมายชุมชน
