“จบ ม.6 แล้วจะเรียนอะไรต่อ”
เป็นคำถามที่คุณครูมักถามนักเรียนในช่วงใกล้เรียนจบ โดยเฉพาะเด็กห้อง Gifted ที่มีผลการเรียนโดดเด่นด้านวิทยาศาสตร์และคณิตศาสตร์ หลายคนอาจมีคณะในฝันหรือมหาวิทยาลัยที่อยากเข้าเรียนอยู่ในใจแล้ว
แต่สำหรับ ‘แก้ม’ กมลทิพย์ นักเรียนชั้น ม.6 โรงเรียนสุรศักดิ์มนตรี และนักเรียนทุน ODOS รุ่นที่ 2 คำตอบที่เธอเคยให้คุณครูกลับต่างออกไป
“หนูบอกครูตรง ๆ ว่า น่าจะแก็ปเยียร์ไปหางานทำสักปี แล้วถ้าพร้อมกว่านี้ถึงค่อยกลับมาเรียน”
ไม่ใช่เพราะแก้มไม่อยากเรียนต่อ และไม่ใช่เพราะผลการเรียนของเธอไม่ดีพอ แต่เพราะหลังจากพูดคุยกับครอบครัว ก็รู้ดีว่าการเรียนมหาวิทยาลัยทันทีหลังจบ ม.6 อาจเป็นเป้าหมายที่เกินกำลังของที่บ้าน
“จริง ๆ ตลอดหลายปี เราพอรู้อยู่แล้วว่าสถานการณ์เป็นยังไง แต่พอใกล้เรียนจบคุยกันอีกทีกับที่บ้าน ก็ได้ข้อสรุปว่าเขาอาจส่งเราต่อไม่ไหว เลยคิดว่าจบแล้วจะไปหางานทำ แล้วพร้อมกว่านี้ค่อยกลับมาเรียนค่ะ”
ตลอดหลายปีที่ผ่านมา แก้มพยายามอย่างหนักเพื่อพาตัวเองมาถึงจุดนี้
ย้อนกลับไปตอนเรียนชั้นมัธยมต้นที่โรงเรียนในต่างจังหวัด แก้มเป็นหนึ่งในนักเรียนที่ได้รับ ‘ทุนเสมอภาค’ จาก กสศ. ซึ่งช่วยแบ่งเบาค่าใช้จ่ายที่จำเป็นต่อการเรียน ทั้งอุปกรณ์การเรียนและค่าเรียนพิเศษวิชาฟิสิกส์ ทำให้เธอมีโอกาสพัฒนาความรู้และเตรียมความพร้อม จนสามารถก้าวเข้ามาเรียนต่อระดับมัธยมปลายในห้องเรียนพิเศษ GEP (Gifted Education Program) ด้านวิทยาศาสตร์และคณิตศาสตร์ ที่โรงเรียนสุรศักดิ์มนตรี กรุงเทพฯ ได้สำเร็จ
แต่การได้เรียนในห้องเรียนที่ตัวเองตั้งใจสอบเข้ามา ก็มีค่าใช้จ่ายที่เพิ่มขึ้นตามไปด้วย เนื่องจากเนื้อหาการเรียนที่เข้มข้นและกิจกรรมการเรียนรู้เฉพาะทาง ห้องเรียนพิเศษมีค่าใช้จ่ายประมาณ 17,000 บาทต่อภาคเรียน
ตั้งแต่ชั้น ม.4 จึงคิดทบทวนหลายครั้งว่า การย้ายไปเรียนห้องเรียนปกติอาจเป็นทางออกที่จะช่วยลดภาระค่าใช้จ่ายของที่บ้าน แต่สุดท้ายแก้มก็ยังเลือกพยายามเรียนต่อในเส้นทางที่ตัวเองรัก แม้ต้องเผชิญข้อจำกัดเรื่องค่าใช้จ่ายมาตลอด จนผ่านมาถึงชั้น ม.6
“เรื่องเงินมีผลมาก ๆ ค่ะ ต่อความตั้งใจหรือแผนการเรียนต่อ บางทีอาจจะสำคัญมากกว่าเรื่องผลการเรียนด้วยซ้ำ”
ในวันที่แก้มเริ่มทำใจแล้วว่า หลังจบ ม.6 คงต้องออกไปทำงานหาเงินก่อน คุณครูแนะแนวได้นำข่าวเรื่องทุนการศึกษาที่ชื่อว่า ‘ODOS’ มาให้
ทุน ODOS หรือ โครงการทุนการศึกษาเพื่อขยายโอกาสและพัฒนาประเทศ มุ่งสนับสนุนเยาวชนที่มีศักยภาพทางการเรียน แต่ขาดแคลนทุนทรัพย์ ให้มีโอกาสศึกษาต่อในสาขาที่เกี่ยวข้องกับวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยี วิศวกรรมศาสตร์ คณิตศาสตร์ และอุตสาหกรรมแห่งอนาคต ทั้งในประเทศและต่างประเทศตามเงื่อนไขของโครงการ
สำหรับแก้ม ข่าวเรื่องทุนจากคุณครูในวันนั้นทำให้แผนชีวิตที่เคยคิดว่าต้องหยุดพักไว้ เริ่มมีความเป็นไปได้ขึ้นมาอีกครั้ง
“จำได้แม่นเลยค่ะ ว่าหลังจากที่บอกครูเรื่องแผนหลังเรียนจบ ใจก็เชื่อแล้วว่าพาร์ตต่อไปของชีวิต เราจะต้องทำงานหาเงิน เป็นงานอะไรก็ได้ อย่างน้อยขอให้ตั้งหลักได้ก่อน แล้วเดี๋ยวเรื่องเรียนค่อยคิดอีกที”
“…จนมีวันหนึ่งที่ครูเข้ามาในห้อง บอกว่ามีทุนโอดอส เราก็เหมือนมีหวังอีกครั้ง ลองสมัครไป แอบคิดว่าคงไม่ได้ แต่กลายเป็นว่าข้อมูลที่เราเคยได้ทุนเสมอภาคตอน ม.ต้น มันถูกส่งต่อมาถึงการพิจารณาทุนโอดอสด้วย เราได้รับทุน ความรู้สึกแรกตอนที่รู้ อย่างเดียวเลยค่ะ ดีใจ”
วันนี้แก้มมองเห็นโอกาสที่จะเรียนต่อมหาวิทยาลัยได้แล้ว โดยไม่ต้องพักความฝันไว้เพื่อรอวันที่ครอบครัวมีเงินพร้อม
สิ่งที่ทุน ODOS มอบให้แก้ม ไม่ได้มีเพียงโอกาสทางการศึกษาที่ครูช่วยแนะนำ หากยังทำให้เธอเริ่มมองตัวเองและอนาคตต่างออกไปจากเดิม
“การได้เรียนโดยไม่กดดันเรื่องค่าใช้จ่าย หมดกังวลเรื่องเรียนต่อ คือทำให้ตัวเบาลง แต่นอกเหนือจากนั้น ทุนยังพาเราไปทำกิจกรรม ไปเรียนรู้อะไรมากมายที่นอกห้องเรียน จนเราได้เห็นว่าตัวเองอยู่ตรงจุดไหน แล้วก้าวต่อ ๆ ไปจะขยับไปถึงจุดไหนได้บ้าง …ถึงตรงนั้น เราวางแผนชีวิตยาว ๆ ได้ มีกำลังใจเรียนให้ดียิ่งขึ้น กล้าคิดถึงสิ่งที่ไม่เคยกล้าคิด เพราะตอนนี้เราเชื่อแล้วว่าจะไปจนสุดทางได้”
วันนี้ หากมีใครถามคำถามเดิมว่า “จบ ม.6 แล้วจะเรียนอะไรต่อ” แก้มก็พร้อมตอบทันทีว่า เป้าหมายต่อไปคือการเรียนในคณะวิทยาศาสตร์เครื่องสำอาง (Cosmetic Science) ซึ่งเป็นสาขาที่นำความรู้ด้านเคมี ชีววิทยา และเภสัชศาสตร์ มาประยุกต์ใช้ในการคิดค้นและพัฒนาผลิตภัณฑ์เครื่องสำอาง เป็นความฝันที่เชื่อมโยงทั้งความชอบด้านวิทยาศาสตร์และความสนใจส่วนตัวของเธอเข้าด้วยกัน
“เพราะว่าเราชอบวิทยาศาสตร์มาก ๆ แล้วเรื่องของเทรนด์ความงาม ก็เป็นสิ่งที่ยังไงก็ไม่มีวันตายแน่ ๆ ค่ะ” แก้มเล่าถึงสาขาที่อยากเรียนด้วยความมั่นใจ
จากเด็กห้อง Gifted ที่เคยบอกครูว่าหลังจบ ม.6 คงต้องออกไปทำงานหาเงินก่อน วันนี้แก้มมีคำตอบใหม่ให้กับคำถามเดิมแล้ว
เธอรู้ว่าตัวเองอยากเรียนอะไร อยากเติบโตไปในเส้นทางไหน และมองเห็นโอกาสที่จะเดินไปถึงเป้าหมายนั้น โดยไม่จำเป็นต้องพักความฝันไว้เพียงเพราะข้อจำกัดทางเศรษฐกิจของครอบครัว
และนี่คือความหมายของโอกาสทางการศึกษาที่ทุน ODOS เข้ามาช่วยเติมเต็มจากการสนับสนุนของครูที่ไม่เพียงทำให้เด็กคนหนึ่งมีโอกาสเรียนต่อ แต่ยังทำให้เด็ก ๆ มองเห็นอนาคตที่สามารถเลือกได้ด้วยตัวเอง
รู้จัก ทุนเสมอภาค และ ทุน ODOS
