ย่างก้าวสู่ปีที่ 8 ของการทำงานในฐานะครูประจำโครงการทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง ‘ครูมะยม’ ชนัญพัทร์ โปธามูล จากวิทยาลัยอาชีวศึกษาเชียงใหม่ ได้ค้นพบว่า บทบาทของเธอไม่อาจหยุดอยู่ที่ในห้องเรียน
บนเวที “สร้างโอกาสทางการศึกษา สร้างกำลังคนทักษะสูงก้าวสู่อนาคต” ช่วง Teacher Talks & Shares บอกเล่าเรื่องราวของครูทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง เมื่อวันที่ 3 เมษายน 2569 ณ อาคารอิมแพ็คฟอรั่ม เมืองทองธานี ครูมะยมเล่าว่า จากวันแรกของการทำงาน จนถึงวันนี้ หน้าที่และความรับผิดชอบที่มีต่อ “นักศึกษาทุน” ได้ค่อย ๆ เปลี่ยนมุมมองของครูคนหนึ่ง ให้มองการศึกษา ชีวิต และศักยภาพของผู้เรียน แตกต่างไปจากเดิมโดยสิ้นเชิง
“เราเรียนรู้ว่าการดูแลนักศึกษาต้องใช้หัวใจ เพื่อ ‘เข้าใจ’ ซึ่งพูดได้ว่าทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงเปลี่ยนมายด์เซ็ตของเราไปตลอดชีวิต วันนี้เราตระหนักว่า ‘ครู’ เป็นได้มากกว่าผู้สอน แต่สามารถเป็น ‘พี่เลี้ยงของชีวิต’ ให้กับนักศึกษาได้”

สำหรับครูมะยม ‘ทุน’ นี้ไม่ได้เปลี่ยนแค่ชีวิตของนักศึกษา แต่ยังเปลี่ยนครู และยกระดับทั้งวิทยาลัยไปพร้อมกัน ผ่านองค์ความรู้ แนวคิด และระบบการติดตามดูแลนักศึกษาอย่างต่อเนื่อง จนหลายแห่งสามารถพัฒนาโครงสร้างการจัดการเรียนการสอนและระบบดูแลผู้เรียนสายอาชีพให้เข้มแข็งขึ้นอย่างเป็นรูปธรรม
หนึ่งในภาพสะท้อนที่ชัดเจนที่สุด คือการพัฒนาหลักสูตรร่วมกับสถานประกอบการ ซึ่งทำให้การเรียนรู้ไม่ได้แยกขาดจากโลกการทำงาน แต่เชื่อมโยงเข้าหากันอย่างเป็นระบบ นักศึกษาจึงได้เรียนรู้จากประสบการณ์จริง และสามารถก้าวเข้าสู่การทำงานได้ทันทีหลังสำเร็จการศึกษา กลายเป็นหลักประกันสำคัญของโอกาสในชีวิตและความมั่นคงในอนาคต
อย่างไรก็ตาม เบื้องหลังความสำเร็จของนักศึกษาหนึ่งคน ไม่เคยเป็นหน้าที่ของใครเพียงลำพัง “สิ่งสำคัญคือความร่วมมือที่ทำให้เรารู้ว่าเราไม่ได้อยู่ลำพัง” ตั้งแต่ผู้บริหารที่ร่วมลงพื้นที่ค้นหาและเข้าใจชีวิตของนักศึกษา คณาจารย์ นักจิตวิทยา ทีมหนุนเสริม ไปจนถึงคณะทำงานของ กสศ. รวมถึงเพื่อนนักศึกษาในวิทยาลัย
ทุกฝ่ายล้วนเป็น “ซัพพอร์ตเตอร์” ที่ช่วยประคับประคอง ให้เด็กคนหนึ่งก้าวผ่านอุปสรรคไปจนถึงวันที่เรียนจบ มีงานทำและมีเส้นทางชีวิตที่มั่นคง
“ทั้งหมดนี้จะเป็นไปไม่ได้เลย ถ้าไม่มี ‘ความร่วมมือ’ ที่คอยย้ำเตือนถึงครูที่หน้างานเสมอว่าเราไม่ได้อยู่ลำพัง ทุกฝ่ายล้วนคือ ‘ซัพพอร์ตเตอร์’ คนสำคัญ ซึ่งทำให้งานที่ดูเหมือนจะยากเย็น หนักหนา และเหน็ดเหนื่อย ผ่านพ้นได้สำเร็จ” ครูมะยมกล่าว

ประสบการณ์ตลอดหลายปีที่ผ่านมา จึงเปรียบเสมือนกระบวนการ “ตกตะกอน” ที่ทำให้ครูมะยมเห็นชัดว่า เมื่อครูดูแลนักศึกษาด้วยหัวใจ พร้อมพัฒนาทั้งความรู้ ทักษะอาชีพ และทักษะชีวิต ควบคู่กับการสร้างเครือข่ายการเรียนรู้ร่วมกับสถานประกอบการ ผลลัพธ์ที่เกิดขึ้น “ไม่ใช่เพียงความสำเร็จทางการศึกษา” แต่คือ “ความเปลี่ยนแปลงของชีวิตคนหนึ่ง” ซึ่งไม่อาจประเมินค่าได้ด้วยตัวเลขใด
และนั่นคือเหตุผลที่ครูมะยมยืนยันกับตัวเองว่า “เราจะตั้งมั่นในแนวทางนี้ต่อไปตลอดชีวิตการเป็นครูที่เหลืออยู่”
กสศ. ขอขอบคุณ ‘ครูมะยม’ ชนัญพัทร์ โปธามูล รวมถึงครูและภาคีสถานศึกษาทุกแห่ง คณาจารย์ ทีมหนุนเสริม และผู้มีส่วนร่วมทุกภาคส่วนในโครงการทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง ที่ร่วมกันออกไปค้นหาเด็กและเยาวชน เพื่อพาโอกาสทางการศึกษาไปถึงพวกเขา แม้ในจุดที่โอกาสอาจไม่เคยเดินทางไปถึง