ท่ามกลางบรรยากาศการแพร่ระบาดของโควิด-19 กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา หรือ กสศ.ได้ติดตามสถานการณ์ในพื้นที่ต่างๆ ทั่วประเทศเพื่อให้โรงเรียนเฝ้าระวังป้องกันการติดเชื้อนักเรียน ผ่านการให้ความรู้ที่ถูกต้อง และคอยอัปเดตสถานการณ์ในช่วงหยุดเรียนเพื่อลดความเสี่ยงของเด็กๆในช่วงปิดภาคเรียน

ครูสมมาตรวรัชญ์ วงศ์อนุสกุล ครูโรงเรียนโชติคุณะเกษมบ้านเมืองงาม อ.แม่อาย จ.เชียงใหม่ กล่าวว่า พื้นที่รอบโรงเรียนถือเป็นอีกพื้นที่เสี่ยงเพราะมีชาวบ้านที่เดินทางจากประเทศเกาหลีใต้กลับมากักตัวในหมู่บ้านแถวโรงเรียน ซึ่งก่อนหน้านี้ทางโรงเรียนได้มีการรณรงค์ให้ความดูแลความปลอดภัยจากทางอบต. และอนามัย และล่าสุดได้มีการปิดโรงเรียนตามนโยบายของรัฐบาล

อย่างไรก็ตาม ก่อนหน้านี้ทางโรงเรียน ได้มีการสอนให้เด็กได้ระวังตัวเบื้องต้นทั้งการใช้หน้ากากอนามัย การล้างมือ ซึ่งยังไม่มีเด็กติดเชื้อโควิด -19 ในระหว่างปิดโรงเรียนก็ยังมีการติดต่ออัปเดตสถานการณ์ผ่านกลุ่มเฟสบุ๊ค ทั้งการแจ้งอัปเดตสถานการณ์ เช่นเวลามีหนังสือสั่งการต่างๆ ก็ส่งเข้าไปในกลุ่มและฝากให้เจ้าหน้าที่ประชาสัมพันธ์เสียงตามสายอีกทางด้วย

ครูวิภาดา ผ่านชมภู ครูประชำชั้น ป.5 โรงเรียนผาสุกประชานุกูล จ.อุดรธานี กล่าวว่า สถานการณ์ปัจจุบันยังไม่มีการแพร่ระบาดของโควิด-19 ในพื้นที่ แต่ทางโรงเรียนก็มีความเข้มงวดในการป้องกันการแพร่ระบาดเริ่มตั้งแต่การปิด​โรงเรียนไปตั้งแต่สัปดาห์ที่ผ่านมา ยกเลิกกิจกรรมปัจฉิมนิเทศของนักเรียนชั้น ป.6 และ ม.3 และกิจกรรมการทัศนศึกษา 

“การยกเลิกกิจกรรมและการปิดการสอนจะไม่มีผลกระทบกับการเรียนของนักเรียนเพราะปัจจุบัน ได้สอบเสร็จเรียบร้อยแล้ว โดยก่อนปิดโรงเรียนก็มีการรณรงค์ให้ความรู้นักเรียนทั้งการใส่หน้ากากอนามัย ใช้เจลล้างมือ การป้องกันตัวเองเบื้องต้น ส่วนหลังการปิดเรียนแล้วก็ยังมีการติดตามประสานงานกันผ่านกลุ่มไลน์ของครูนักเรียน ผู้ปกครอง รวมทั้งเจ้าหน้าที่อนามัยที่จะมาประชาสัมพันธ์ตามหอกระจายเสียงผู้ใหญ่บ้าน” ครูวิภาดา กล่าว ​

เช่นเดียวกับ ครูเหมภัส คำรัศมี จากโรงเรียนราษฎร์บำรุงธรรม จ.กาญจนบุรี กล่าวว่า โรงเรียนไม่ได้อยู่ในพื้นที่เสี่ยงแต่ก็ปิดการเรียนการสอนไปตั้งแต่วันที่ 18 มี.ค.ที่ผ่านมา หลังสอบเสร็จไม่ให้เด็กมาโรงเรียน และยกเลิกกิจกรรมปัจฉิมนิเทศ ​เพื่อความปลอดภัยระหว่างนี้จะมีการแจ้งข่าวสารทางเฟสบุ๊คของโรงเรียนอยู่เป็นระยะ

ที่ผ่านมาทางโรงเรียนมีมาตรการดูแลนักเรียนเข้มงวดทั้งการวัดไข้ทุกเช้าหากนักเรียนคนไหนมีไข้สูงจะให้กลับบ้านไม่ให้เข้ามาในพื้นที่โรงเรียนป้องกันไม่ให้ติดนักเรียนคนอื่น รวมทั้งแจกแอลกอฮอล์ให้ทุกห้องเรียน​เพื่อให้เด็กใช้ล้างมือ​ ป้องกันการแพร่ระบาดและปฏิบัติตามคำแนะนำอย่างเคร่งครัด​

ส่วน ครูนัฐพงษ์ ดินนุ้ย จากโรงเรียนบ้านท่าชะมวง จ.สตูล กล่าวว่า แม้จังหวัดสตูลมีผู้ติดเชื้อแต่แถวโรงเรียนไม่มีผู้ติดเชื้อ ในพื้นที่ส่วนใหญ่ผู้ปกครองประกอบอาชีพประมง​ไม่ค่อยมีการพบปะใกล้ชิดกัน  แต่ทางโรงเรียนก็ยังคงมีมาตรการเฝ้าระวังการแพร่ระบาดอย่างเข้มงวด ทั้งการสอนให้เด็กรู้จักใช้หน้ากากอนามัย เจลล้างมือ ให้ความรู้เรื่องโควิด-19 แนะนำวิธีการรักษาความสะอาดดูแลตัวเอง

 ถึงแม้จะปิดการเรียนการสอนแต่ก็ไม่มีผลกับเด็กนักเรียนเพราะสอบปลายภาคเสร็จเรียบร้อยแล้ว อาจกระทบกับการเรียนบ้างแต่ประเมินแล้วครบตามเกณฑ์ 80 เปอร์เซ็นต์ จึงไม่มีปัญหา และได้ยกเลิกการจัดงานปัจฉิมนิเทศ ระหว่างนี้ก็มีกลุ่มไลน์ครู กลุ่มไลน์ผู้ปกครองที่จะใช้ประสานงานในช่วงนี้ และมีครูในพื้นที่แถวหมู่บ้านคอยติดตามช่วยเหลือเด็กอีกทางหนึ่ง

The post โรงเรียน ครู ปรับตัว อัปเดตข่าวสารผ่านออนไลน์ แนะนักเรียนเฝ้าระวังโควิด-19 ใกล้ชิดต่อเนื่อง first appeared on กสศ..

นี่คือความแตกต่างที่ “ครูบ่าว-นัฐพงษ์ ดินนุ้ย” ครูอนุบาล 2 จากโรงเรียนบ้านท่าชะมวง จ.สตูล ต้องคอยมาตลอดระยะเวลากว่า 20 ปี ซึ่งความแตกต่างนี้ทำให้ครูต้องเติมความรักความใส่ใจให้เด็กแต่ละคนด้วยวิธีที่แตกต่างกันไป เพื่อให้พวกเขารู้สึกได้ถึงการปฏิบัติอย่างเท่าเทียม

“อย่างเด็กบางคนมีปัญหาที่บ้านหย่าร้าง ขาดความอบอุ่น หัวใจของเขาก็ขาดการเติมเต็ม บางคนเป็นเด็กพิเศษ เป็นออทิสติก ดาวน์ซินโดรม สมาธิสั้น หรือเป็น LD (Learning Disorder) บกพร่องทางการเรียนรู้ ก็มีเหมือนกัน”

ดังนั้นเมื่อเด็กแต่ละคนมีปัญหาที่แตกต่างกัน การเปิดรับในห้องเรียนของแต่ละคนจึงไม่เท่ากัน ทำให้เกิดพฤติกรรมที่แตกต่างกันจึงทำให้เกิดความไม่เท่ากันไม่ทันกันในห้องเรียน ซึ่งถ้าเราปล่อยความไม่เท่ากันแบบนี้ให้เกิดขึ้นเรื่อยๆ เด็กที่ไกลจะยิ่งไกลออกไป

เด็กทุกคนมี “ความแตกต่างที่เหมือนกัน”

การรับฟัง ด้วยความเข้าอกเข้าใจ ไม่ไปตัดสินเขาเป็นการดูแลเรื่องจิตใจที่เขาขาดไป สำคัญคือการฟัง “เด็กทุกคน” ฟังทั้ง 15 ชีวิตที่อยู่ในความดูแลของเรา ต้องให้ความใส่ใจอย่างทั่วถึง

“ถ้าเรามีความจริงใจกับเด็ก เราก็จะทำทุกอย่างด้วยความตั้งใจทุ่มเท ไม่ได้หวังว่าเด็กต้องรักเรา ผลมันก็จะออกมาเอง”

เช่น เวลาทำงานก็จะให้คละกลุ่มกัน เด็กคนไหนไม่เก่งก็จะได้ดูเด็กเก่งเป็นกรณีศึกษา อย่างเด็กพิเศษที่พอเราให้มาอยู่กับเด็กปกติ พวกเขาก็ได้กระตุ้นพัฒนาการไปในตัว ทำให้อยู่ร่วมกับสังคมได้ จนกระทั่ง “ไม่มีความแตกต่างในห้องเรียน” การเรียนการสอนก็ไปกันต่อได้ 

ไม่ว่าก่อนหน้านี้เขาจะเคยมีที่มาอย่างไร แบบไหน แต่ถ้าได้รับความรัก ใส่ใจ และจริงใจกับเขามากพอ เด็กทุกคนก็คือความแตกต่างที่ต้องได้โอกาสเหมือนๆ กัน

เคยเครียดกับหลักสูตรการสอนแบบเดิมๆ

อุปสรรคที่ครูบ่าวต้องเจอไม่ได้มีแค่เรื่องของเด็กๆ เท่านั้น แต่ยังรวมไปถึงระบบหลักสูตรการสอนแบบเดิมๆ “เมื่อก่อนเราสอนวิทยาศาสตร์ธรรมดา มันยังไม่มีรูปแบบชัดเจนมาก หาทิศทางไม่เจอ หนักไปในทางเรียนอัดๆ เหมือนยัดเยียดข้อมูลใส่หัวเด็ก การเรียนรู้มันก็ไม่เกิดมากเท่าที่ควร” ครูบ่าวย้ำถึงปัญหาที่ฝังรากลึกมานานในระบบการเรียนการสอนไทย

จุดเปลี่ยนที่ทำให้เกิดความเสมอภาค

“จุดเปลี่ยนคือครูได้เข้าอบรมหลักสูตรการเรียนแบบบ้านวิทยาศาสตร์ ก่อนจะนำมาประยุกต์ใช้ในการสอนทุกวันนี้”

เด็กๆ ได้โอกาสทำการทดลองวิทยาศาสตร์ด้วยตัวเอง

ซึ่งกิจกรรมดังกล่าวจัดขึ้น อาทิตย์ละ 1-2 ครั้ง ครั้งละ 2 ชั่วโมง เพื่อเปิด “พื้นที่เล็กๆ” ให้เด็กๆ ได้ฝึกการสังเกตุ คิด วิเคราะห์ แยกแยะด้วยตนเอง ค่อยๆ พูดคุย ถามกลับเพื่อให้เด็กได้คิดไปเรื่อยๆ ไม่ไปตีกรอบเขามากเกินไป ซึ่งรูปแบบนี้จะทำให้เด็กๆ กระตือรือร้น มีความสุขกับการเรียนมากขึ้น  มีสมาธิกับการเรียนมากขึ้นตามลำดับ

“หนึ่งเราจะเตรียมเด็กให้มีสมาธิพร้อมที่จะเรียนรู้ก่อน สองคือเราจะนำเข้าสู่บทเรียนโดยการหา Case Study เหตุการณ์ที่เชื่อมโยงเข้าการสอน และสามคือให้เด็กคาดคะเนคำตอบว่าถ้าเราทำการทดลองแบบนั้น แบบนี้ มันจะให้ผลออกมายัง”

เช่น ถ้าเราใส่น้ำลงไปในกะละมัง ก็จะตั้งสมมุติฐานให้เด็กๆ คาดเดา >> ทดลองตามขั้นตอน >> วิเคราะห์ผลลัพธ์ เขาก็จะได้สังเกตุว่าผลออกมาเหมือนที่ตัวเองคิดรึเปล่า สิ่งที่เกิดขึ้นคือเด็กมีความกล้าและภูมิใจสิ่งที่เขาได้แสดงความเห็นออกมา ทำให้เด็กมีทักษะทางการสื่อสารมากขึ้น เขาเรียนรู้ได้เร็วขึ้น 

ถ้าเขาวิเคราะห์คำตอบออกมาผิด ครูก็จะถามกลับว่า “ทำไมลูกคิดแบบนั้น?” แล้วให้เขาค่อยๆ คิดต่อ เพื่อนำไปสู่คำตอบที่ถูกต้องได้ใกล้เคียงขึ้นเรื่อยๆ  เพราะถ้าเราให้คำตอบเขาเลยก็จะเป็นการปิดกั้นความคิดสร้างสรรค์เขา

“ดีใจมากครับที่มีโครงการนี้ ได้รับหลักการ แนวทาง ขั้นตอนการจัดกิจกรรมจาก กสศ.  รวมถึงการนิเทศติดตามจากท่านอาจารย์จาก ม.สงขลานครินทร์ที่มาอบรม ในโครงการ “พัฒนาครูและโรงเรียนเพื่อยกระดับคุณภาพการศึกษาอย่างต่อเนื่อง หรือ TSQP (Teachers & School Quality Program)” ของ กสศ.  ตลอดช่วง 4 เดือนที่ผ่านมา ทำให้เราได้เปลี่ยนจากการสอนแบบเดิมๆ ที่ไม่มีรูปแบบชัดเจนมาก ให้มีทิศทางขึ้นมา ตอนนี้เราเลยก็ไม่เครียดด้วย เพราะการเรียนรู้มันออกมาจากเด็กจริงๆ โดยที่ไม่ต้องไปยัดเยียดเขา”

และนี่คือเส้นทางกว่า 20 ปีของ “ครูบ่าว” ที่ฝ่าฟันจนมาถึงวันนี้…วันที่ไม่มีความแตกต่างในห้องเรียนของครูอีกต่อไป

The post ปัญหาเด็กที่แตกต่างกัน ที่ครูทุกคนต้องทำให้เกิดความเท่าเทียม first appeared on กสศ..

ความเสมอภาคทางการศึกษาไม่ได้หมายถึงแค่เพียงการให้ความช่วยเหลือเรื่องทุนทรัพย์สำหรับนักเรียนที่ขาดแคลนเท่านั้น แต่ยังหมายรวมไปถึงการทำให้เด็กทุกคนในชั้นเรียนได้รับการศึกษาอย่างเท่าเทียมไม่มีใครถูกทิ้งไว้ข้างหลัง

สอดรับกับวัตถุประสงค์ของโครงการพัฒนาครูและโรงเรียนเพื่อยกระดับคุณภาพการศึกษาอย่างต่อเนื่อง หรือ TSQP ของกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.) ที่ต้องการพัฒนารูปแบบเรียนการสอนในโรงเรียนให้มีประสิทธิภาพมากขึ้นทัดเทียมกับโรงเรียนขนาดใหญ่หรือโรงเรียนในเมือง

ครูแอ๊ะ กมลลักษณ์ นนทะสร ครูอนุบาล 3 จากโรงเรียนชุมชนวัดควนมีด อ.จะนะ จ.สงขลา หนึ่งในโรงเรียนที่ได้รับการถ่ายทอดรูปแบบการเรียนการสอนแบบ Active Learning จากมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ ผ่านโครงการบ้านวิทยาศาสตร์น้อย และแบบโครงงานฐานวิจัยยืนยันว่ารูปแบบการสอนนี้ทำให้เด็กมีพัฒนาการดีขึ้น กล้าคิด กล้าตอบคำถาม มีความสร้างสรรค์มากขึ้น

​”ที่เห็นได้ชัดคือน้องคนหนึ่งเป็นเด็กพิเศษที่มีทักษะการใช้ชีวิตปกติให้ไปสำรวจขุดดินทำได้หมด แต่จะมีอาการไม่ค่อยนิ่ง อยากทำอะไรก็ทำเดินไปเดินมาในห้องเดิม ครูก็ใช้ทั้งไม้อ่อนไม้แข็งแต่ก็ยังไม่ได้ผล พอเริ่มนำรูปแบบ ’จิตศึกษา’ ที่ได้รับการอบรมมาปรับใช้จึงเห็นผลการเปลี่ยนแปลงว่าเด็กนิ่งขึ้นมาก จนคุณยายที่บ้านบอกว่าให้กินยาลดลง” ครูแอ๊ะ เล่าผลลัพธ์

ครูแอ๊ะอธิบายด้วยว่า รูปแบบจิตศึกษาที่นำมาใช้คือการสร้างสมาธิให้เด็กดึงเข้ามาจดจ่อกับสิ่งที่ทำโดยใช้รูปแบบเพลงนั่งสมาธิแห่งความสุข ประกอบการทำท่าทางซึ่งน้องเขาชอบเสียงเพลงกระบวนการเลยง่ายขึ้น ช่วงหลังได้อาสาเป็นคนนำเพื่อนๆ อาสานำสวดมนต์ ทำให้เขามีความสุขกับการทำกิจกรรมอื่นๆ ไปด้วย

“การสอนแบบนี้จะพยายามดึงเด็กหลังห้องให้กลับมาเท่าเพื่อน เราไม่กะเกณฑ์ว่าใครจะต้องตอบคำถาม แต่บอกว่าทุกคนจะต้องตอบคำถามและมีกติกา ว่าหากจะตอบให้ยกมือและฟังคำตอบของเพื่อนให้จบ ไม่ตอบซ้ำกับคำตอบเพื่อนเพื่อให้เด็กคิด ส่วนคนที่ไม่ตอบก็จะให้เด็กๆ เสนอ ว่าจะทำยังไงก็มีการเสนอว่าให้ไปนั่งตรงมุมนั้นมุมนี้ เด็กที่เคยนั่งเงียบนิ่งก็จะเริ่มยกมือตอบเราก็ต้องชมให้เพื่อนตบมือให้กำลังใจ จากนั้นเขาจะเข้ามามีส่วนร่วม ไม่จำเป็นต้องไปอยู่แถวหน้าให้เขามาอยู่ร่วมกับเพื่อนได้ก็พอ” ครูแอ๊ะ อธิบาย

ครูแอ๊ะ ยอมรับว่า การปรับรูปแบบการสอนก็ไม่ง่ายนักเพราะสอนแบบเดิมมา 27 ปี เมื่ออบรมครั้งแรกเขายังไม่ได้บอกอะไร เขาสอนเรื่องแรงตึงผิวเราก็ยังไม่เข้าใจ เลยกลับไปให้เขาสอนใหม่ พอเราเข้าใจก็ง่ายเอามาปรับใช้สอนเด็กเห็นผล ตรงนี้ถือเป็นทางสว่างที่ทำให้เด็กได้เรียนรู้ จากเดิมที่เราทำการทดลองก็แค่บอกให้ทดลองจดบันทึก แต่รูปแบบใหม่เราจะต้องให้เขาคิดอธิบายได้ด้วยตัวเองไม่ต้องให้ครูบอก ยกตัวอย่างเช่นการทดลองเรื่องความลับของสีดำที่หยดน้ำไปแล้วสีดำหายไป กลายเป็นสีน้ำเงินขอบๆ เด็กก็จะคิดแล้วก็สรุปว่าเพราะน้ำเป็นตัวทำละลาย เด็กก็สนุก ได้ความรู้ เริ่มรู้จักตั้งคำถาม คิดหาคำตอบ​ เริ่มรู้จักสังเกต

ไม่ต่างอะไรจากความคิดเห็นของ ครูนัฐพงษ์​ ดินนุ้ย ครูอนุบาล 2 จากโรงเรียนบ้านท่าชะมวง จ.สตูล กล่าวว่า หลังจากที่ได้นำรูปแบบการเรียนแบบบ้านวิทยาศาสตร์มาใช้ทำให้เด็กมีความสนใจมากขึ้น กล้าคิด กล้าตอบคำถาม เด็กพิเศษ เด็กออทิสติก สามารถทำกิจกรรมร่วมกับเพื่อนได้มากขึ้นกว่าเดิม โดยใช้กิจกรรมเรื่องจิตศึกษาเข้ามาช่วยดึงความสนใจเด็กร่วมด้วย สำหรับในส่วนการทดลองก็จะให้เด็กทำตามคำสั่งและลงมือปฏิบัติเองจากเดิมที่ครูจะทำให้ดูก่อน แต่รูปแบบใหม่จะให้เด็กทดลองเองและหาข้อสรุปเอง

“เด็กเขาจะแย่งกันตอบอย่างพรั่งพรู ไม่ต้องบังคับให้พูด เพราะเป็นสิ่งที่เขาพบเองประสบเองผ่านการทดลองโดยตรง​ที่เห็นเอง ตอนให้เด็กพูดคุยหาคำตอบเราก็ไม่บังคับให้เขาพูดภาษากลาง ให้เขาพูดใต้ได้เลยเพื่อให้เกิดการคิด พูดคุยได้อย่างมีอิสระไม่มีข้อจำกัด พอเราเห็นว่าเขาสามารถทำได้ไปตามกิจกรรมที่ขยับไปทีละนิด เราก็ภูมิใจที่เขาทำได้ รูปแบบการเรียนแบบนี้จึงถือว่าเป็นรูปแบบที่ดี ทำให้เด็กได้คิดมากขึ้น มีประโยชน์กับเด็ก” ​ครูนัฐพงษ์ กล่าวถึงประโยชน์และความเปลี่ยนแปลง

The post จิตศึกษาเห็นผลช่วยเด็กพิเศษนิ่งขึ้น ดึงเด็กหลังห้องกลับมาเรียนทันเพื่อน first appeared on กสศ..