ทุกวันที่ 1 พฤษภาคม เรานึกถึงแรงงาน แต่มักนึกถึงในฐานะ “คนที่มีงานทำแล้ว” หรือผู้ที่เข้าสู่ตลาดแรงงาน มีสัญญาจ้าง มีรายได้ มีสวัสดิการ

แต่จริงๆ แล้ว อาจถึงเวลาที่สังคมไทยควรทบทวนนิยาม หรือมองแรงงานในมุมใหม่ ที่ครอบคลุมภาพรวมทั้งชีวิตของมนุษย์คนหนึ่ง ซึ่งรวมถึงช่วงที่เขาอยู่ในระบบการศึกษาด้วย

สำหรับกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา แรงงานที่มีคุณค่าไม่ได้เกิดขึ้นในวันสมัครงาน แต่ฝังรากอยู่ในวันที่เด็กคนหนึ่งได้รับ (หรือไม่ได้รับ)โอกาสการเรียนรู้ที่ดี ในระบบที่ออกแบบมาเพื่อเขา ในเส้นทางที่พาเขาไปถึงอาชีพ รายได้ และศักดิ์ศรีที่เขาสมควรได้

ธันว์ธิดา วงศ์ประสงค์ ผู้อำนวยการสำนักพัฒนานวัตกรรมเพื่อสร้างโอกาสการเรียนรู้ กสศ. พูดถึงเรื่องนี้ในฐานะคนที่ทำงานด้านการศึกษา โดยมาพร้อมกับมุมมองของงานวิจัย ข้อมูลช่องว่างในระบบการศึกษาที่มองเห็นได้ชัด พูดถึงตัวเลขและสถิติที่บอกเล่าชะตากรรมของแรงงานหลากหลายรุ่น และพูดถึงทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงในฐานะกลไกที่พิสูจน์แล้วว่าเปลี่ยนชีวิตได้จริง ไม่ใช่แค่ในตัวเด็กหนึ่งคน แต่ในครอบครัว และในรุ่นถัดไป

วันแรงงานปีนี้ กสศ. อยากชวนสังคมมอง “แรงงาน” ใหม่อย่างไร ในมุมไหนบ้าง

ถ้าพูดถึงนิยามใหม่ของแรงงาน คิดว่ามีอยู่ 2 เรื่องที่ต้องมองพร้อมกัน หนึ่งคือการให้โอกาสในการพัฒนาและฝึกทักษะ สองคือทำอย่างไรให้โอกาสที่เข้าถึงนั้นเป็นการเรียนรู้ที่มีคุณภาพด้วย ไม่ใช่แค่ได้เข้าถึง

แต่มีอีกมิติหนึ่งที่คนมักมองข้าม ในภาพรวมของประเทศ การลงทุนเรื่องการเรียนรู้สำหรับ “วัยแรงงาน” ยังมีน้อยมาก เพราะเรามักนึกถึงแต่วัยเรียน ซึ่งก็มีความสำคัญ แต่ต้องใช้เวลายาวนานถึง 12 ปีกว่าจะเห็นผล

ในขณะที่คนอายุ 18 ปีขึ้นไปที่อยู่ในตลาดแรงงานแล้ว ถ้าเราใช้หลักสูตรที่ใช่ ส่งเสริมทักษะที่ใช่ เพียงแค่ 6 เดือนหรือ 1 ปี เขาก็สามารถเปลี่ยนแปลงตัวเองได้ทันที กลายเป็นกำลังสำคัญให้กับตัวเอง ครอบครัว และชุมชนได้เลย นี่คือนัยยะของการพัฒนาที่รวดเร็วของกลุ่มวัยแรงงาน ที่เรายังให้ความสำคัญน้อยเกินไป

แต่ถึงแม้จะลงทุน ก็ยังมีโจทย์สำคัญเรื่องการจับคู่ระหว่างฝั่งซัพพลายกับดีมานด์ (supply / demand) ที่ผ่านมาเรารู้ว่าสถานศึกษามีหลักสูตรอะไร ตั้งอยู่ที่ไหน แต่เราไม่ค่อยรู้ว่าตลาดแรงงานต้องการอะไรจริงๆ ช่องว่างตรงนี้ทำให้เกิดผลลัพธ์ที่ไม่ดีสำหรับทุกฝ่าย ทั้งตัวแรงงานเอง ทั้งนายจ้าง และทั้งต่อประเทศไทยในภาพรวม

ทำไมแรงงานที่มีคุณค่าจึงต้องเริ่มจากโอกาสการเรียนรู้ที่เสมอภาค

เด็กและเยาวชนใช้ชีวิตในสถานศึกษาเป็นเวลา 9 – 12 ปี นั่นคือเวลาส่วนใหญ่ของช่วงที่สำคัญที่สุดในชีวิต และนั่นคือหน้าต่างที่ระบบการศึกษามีโอกาสส่งเสริมเขา ก่อนที่เขาจะออกไปเผชิญโลก

แต่บทบาทที่แท้จริงของการศึกษาไม่ใช่แค่การให้ทักษะทางเทคนิค สิ่งที่สำคัญกว่านั้นคือการสร้างจินตภาพใหม่ให้เด็ก โดยเฉพาะเด็กที่ยากจนด้อยโอกาส ว่าชีวิตสามารถดีกว่าที่เป็นอยู่ได้ คือระบบการศึกษาต้องทำให้เขาเชื่อมั่นในตัวเอง ค้นพบตัวเอง และเห็นทางเลือกในชีวิตที่หลากหลาย ไม่ใช่แค่รู้ว่าต้องทำงานอะไร

เราไม่ได้ส่งเสริมเขาเพราะเขายากจนแล้วสงสาร แต่เพราะเราเห็นศักยภาพของเขา ถ้าระบบการศึกษาทำงานตรงนี้ได้ แนวคิดเรื่องการพึ่งพาตัวเองและมีศักดิ์ศรีในชีวิตก็จะเป็นไปได้จริง ไม่ใช่แค่ฝัน

ในมุม กสศ. คำว่า “งานที่มีคุณค่า” หมายถึงอะไร

บางทีเราเผลอมองแคบไป คิดว่างานที่มีคุณค่าคือ “การได้เข้าสู่ตลาดแรงงาน” แต่จริงๆ แล้ว ปลายทางของการเรียนรู้ที่แท้จริงต้องนำไปสู่สองสิ่ง หนึ่งคือการค้นพบศักยภาพของตัวเอง และสองคือพึ่งพาตัวเองได้ มีอาชีพ มีรายได้ที่มั่นคง และมีศักดิ์ศรี

คำว่า “ศักดิ์ศรี” นี้สำคัญมาก เราไม่ได้มองเขาเป็นแรงงานชั้นสอง ไม่ว่าเขาจะประกอบอาชีพอะไร ทุกคนมีคุณค่าหมด และการเรียนรู้มีความหมาย

แรงงานที่มีคุณค่าจึงหมายถึงคนที่มีทักษะวิชาชีพ มีทักษะวิชาการ และมีทักษะชีวิตที่ดีไปพร้อมกัน เป็นการบูรณาการทั้งสามเรื่องนี้ ไม่ใช่แค่เรียนจบแล้วไปทำงานได้ แต่ต้องมีชีวิตที่ดีด้วย

แล้วยังมีเรื่องที่หลายคนมองข้ามอีกอย่างหนึ่ง ก็คือเรื่องการเรียนรู้ที่ทันต่อการเปลี่ยนแปลง เราเจอเด็กที่เรียน 4 ปีจบมาแล้วทักษะตกยุคไปแล้ว (outdated) เพราะหลักสูตรไม่ทันโลก นั่นคือการสูญเปล่า ทั้งของเขาและของระบบ เพราะฉะนั้นแรงงานที่มีคุณค่าต้องได้รับการเรียนรู้ที่อัปเดต ที่ตอบโจทย์ชีวิตจริง และที่ช่วยให้เขาค้นพบว่าตัวเองชอบอะไร ถนัดอะไร ก่อนที่จะก้าวสู่ตลาดแรงงาน

กสศ. เห็นช่องว่างอะไรบ้างในระบบที่ทำให้เด็กจำนวนหนึ่งยังไปไม่ถึงงานที่มีคุณค่า

ช่องว่างแรกที่เห็นชัดคือคุณภาพของการเรียนรู้และฝึกอบรม มีผลสำรวจจากทั้งยูนิเซฟ สภาพัฒน์ และ TDRI พบว่าเกือบ 39% ของคนที่ผ่านการฝึกอบรมบอกว่าหลังจบแล้วเอาไปใช้ไม่ค่อยได้ หรือไม่ได้นำไปสู่การมีงานทำ นั่นแปลว่าเกือบครึ่งหนึ่งของการลงทุนเรื่องนี้ยังไม่ตอบโจทย์ชีวิตจริง

ช่องว่างที่สองคือมายาคติเรื่องการศึกษาสายอาชีพ สังคมยังมองว่าสายอาชีพเป็น “แรงงานชั้นสอง” ทั้งที่ความจริงแล้วโลกของสายอาชีพเปลี่ยนไปเยอะมากแล้ว มันไม่ได้เป็นงานสายพานแบบเดิมอีกต่อไป แต่ต้องการทักษะ STEM แบบประยุกต์ใช้จริง ซึ่งเป็นแนวทางเดียวกับที่ประเทศที่ปฏิรูปการศึกษาสำเร็จอย่างจีน ไต้หวัน สิงคโปร์ และแม้แต่เวียดนาม กำลังเดินอยู่ กลุ่มคนที่เรียนสายอาชีพสามารถเป็นนวัตกรในอุตสาหกรรม เช่น EV โซลาร์เซลล์ ดิจิทัล ได้เลย งานฝีมือก็ไม่ได้เป็นแค่งานฝีมืออีกต่อไป แต่กลายเป็นงานคราฟต์และงานสร้างสรรค์ที่มีมูลค่าสูง

ช่องว่างที่สามคือซัพพลายกับดีมานด์ไม่สอดคล้องกัน เรารู้ว่าสถานศึกษามีหลักสูตรอะไร แต่ไม่รู้ว่าตลาดต้องการอะไร ทำให้เด็กเรียนจบมาแล้วทำงานต่ำกว่าวุฒิ หรือทักษะที่เรียนมาล้าสมัยไปแล้วก่อนจะเริ่มทำงาน มันเป็นวงจรที่ไม่ดีเลย ทั้งสำหรับตัวแรงงานและประเทศ

และช่องว่างที่สี่ ซึ่งเชื่อมกับทุกอย่างที่พูดมา คือระบบยังไม่มีความเชื่อมโยงที่ชัดเจนระหว่างวุฒิการศึกษา ใบรับรองสมรรถนะ และระบบค่าตอบแทน ถ้าระบบสามารถบอกได้ว่า “ถ้าคุณมีทักษะระดับนี้ คุณจะได้ค่าตอบแทนแบบนี้” มันจะสร้างแรงจูงใจและความชัดเจนให้กับทั้งเด็กและนายจ้างได้อย่างมาก ตรงนี้ยังเป็นโจทย์การปฏิรูปที่ยังค้างอยู่

ทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงเข้ามาเป็นคำตอบของช่องว่างนี้อย่างไร และทำอย่างไรให้ทุนการศึกษาไม่ได้หยุดแค่ “การได้เรียน” แต่พาเด็กไปถึงการมีทักษะ มีงานทำ และมีเส้นทางเติบโตจริง

สิ่งที่ กสศ. พยายามทำกับทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงก็คือ เราไม่ได้เอาหลักสูตรที่มีอยู่แล้วมาเป็นตัวตั้ง แต่เริ่มจากดีมานด์ (demand) ก่อน ลงไปดูในแต่ละจังหวัด แต่ละพื้นที่ว่ามีอาชีพอะไรที่กำลังเปลี่ยน อะไรที่ตลาดต้องการจริงๆ แล้วค่อยชวนสถานศึกษามาร่วมออกแบบหลักสูตร

เพราะถ้าทำแบบเดิม คือส่งเด็กยากจนเข้าไปเรียนหลักสูตรที่มีอยู่แล้วออกมาตกงาน มันก็คือการซ้ำเดิม ไม่ต่างจากวงจรความยากจนที่ไม่หลุดออกไป

ตัวอย่างที่ชัดมากคือสายสุขภาพ เราพบว่าความต้องการบุคลากรด้านนี้สูงมาก ทั้งจากปัญหาสังคมสูงวัย โรคไม่ติดต่อเรื้อรัง และความต้องการดูแลผู้ป่วยระยะยาว เราจึงนำทุนมาเปิดหลักสูตรผู้ช่วยพยาบาลและผู้ช่วยทันตแพทย์ ระยะเวลาเพียง 1 ปี สำหรับเยาวชนที่จบ ม.6 หรือ ปวช.3 ที่ขาดแคลนทุนทรัพย์ ผลที่ได้คือน้องกลุ่มนี้มีงานทำ 100% หลังเรียนจบ รายได้เฉลี่ย 12,000 – 26,000 บาทต่อเดือน

แต่ที่เราทำไม่ได้หยุดแค่ “ได้วุฒิ” เราส่งเสริมให้เขามีสิ่งที่เรียกว่า “1 + X” คือวุฒิประกาศนียบัตรผู้ช่วยพยาบาลบวกกับใบรับรองจากสภาวิชาชีพ มาตรฐานฝีมือแรงงาน และความเชี่ยวชาญเฉพาะทางตามความต้องการของพื้นที่ บางพื้นที่เน้นการดูแลผู้สูงอายุ บางพื้นที่เน้นผู้ป่วยมะเร็งระยะสุดท้าย บางพื้นที่มีปัญหายาเสพติดก็เน้นผู้ป่วยจิตเวช ไอ้ X ตัวนี้แหละที่สร้างมูลค่าเพิ่มจริงๆ และในบางกรณีก็สามารถแปลงตรงๆ เป็นรายได้ที่สูงขึ้นด้วย เช่น มีภาษาอังกฤษระดับหนึ่งก็ได้เพิ่มอีกสองพันบาทต่อเดือน

อีกตัวอย่างที่น่าสนใจคืออาชีพใหม่อย่าง “ช่างบริหารอาคาร” ที่เกิดจากการที่ธุรกิจโรงแรมและอพาร์ตเมนต์บอกว่าเขาไม่ต้องการช่างไฟ ช่างทีวี ช่างแอร์แยกกัน 3 คน แต่ต้องการคนคนเดียวที่ทำได้หมด ซึ่งเป็นทักษะบูรณาการที่หลักสูตรเดิมไม่มี กสศ. จึงเข้าไปช่วยออกแบบหลักสูตรนี้ร่วมกับสถาบันและสถานประกอบการ โดยนำร่องอยู่ใน 5 จังหวัดแล้ว ได้แก่ ขอนแก่น ภูเก็ต กำแพงเพชร ฉะเชิงเทรา และนครราชสีมา ร่วมกับหอการค้าไทย หอการค้าภาค และหอการค้าจังหวัด

กระบวนการทำงานคือเราเริ่มจากยุทธศาสตร์จังหวัด ดูว่าพื้นที่นั้นกำลังขับเคลื่อนอะไร มีอะไรที่กำลังเติบโต แล้วค่อยชวนสถานประกอบการในพื้นที่เข้ามาร่วมตั้งแต่วันแรก ทั้งช่วยออกแบบหลักสูตร ช่วยคัดเลือกเยาวชน รับนักศึกษาไปฝึกงาน และรับเข้าทำงานหลังจบ ทำให้เด็กที่ได้ทุนเป็นเด็กในพื้นที่ ทำงานในพื้นที่ ไม่ต้องย้ายถิ่น เป็นวินวิน (win-win) สำหรับทุกฝ่าย ทั้งจังหวัด สถานประกอบการ และเยาวชน

ปัจจุบัน ทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงดำเนินมาถึงปีที่ 7 แล้ว นักศึกษาประมาณ 2,500 ทุนต่อปี ตลอด 7 ปีที่ผ่านมา ทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงได้สนับสนุนนักศึกษาทุนสะสมแล้ว 15,278 ทุน ครอบคลุมสถานศึกษาสายอาชีพทั้งภาครัฐและเอกชน 150 แห่ง ใน 60 จังหวัดทั่วประเทศ และจากการศึกษาผลตอบแทนทางเศรษฐกิจและสังคม จากการลงทุน (Social Return on Investment : SROI) ในโครงการนี้ โดยประเมินรายได้ตลอดช่วงชีวิต พบว่า ทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง โดยเฉลี่ย SROI ส่วนใหญ่อยู่ที่ประมาณ 2 – 4 เท่า

กสศ. มองความสัมพันธ์ระหว่างการศึกษา งาน รายได้ กับการลดความยากจนข้ามรุ่นอย่างไร โดยเฉพาะเมื่อเด็กยากจนหนึ่งคนได้เข้าถึงทักษะและงานที่มีอนาคต

มีข้อมูลที่น่าสนใจมากจากนักศึกษาทุนกลุ่มนี้ ตอนที่เขาเข้ามา รายได้เฉลี่ยของครัวเรือนอยู่ที่ 3,000 บาทต่อเดือน หลังเรียนจบในวุฒิเทียบเท่า ม.6 หรือ ปวส.เพียง 1 ปี รายได้ของเขาสูงกว่าพ่อแม่ถึง 4-8 เท่า

และนักศึกษากลุ่มนี้ส่วนใหญ่เป็นคนแรกในครอบครัวที่เรียนสูงที่สุด และมีรายได้สูงที่สุดในบ้าน พ่อแม่ส่วนใหญ่จบไม่เกิน ม.3

นอกจากนี้ เรายังพบด้วยว่า เมื่อมีคนใดคนหนึ่งได้ทุนและเรียนจบจนได้งานทำ สิ่งที่ตามมาคือผลกระทบที่เกิดนั้นจะกระจายออกไปเกินกว่าตัวเขา ส่งผลทางบวกไปถึงน้องชายหรือน้องสาวในครอบครัวด้วย โดยอาจจะทำให้น้องๆ ไม่ต้องหลุดจากระบบการศึกษา หรือมีโอกาสอยู่ในระบบการศึกษาได้นานขึ้น บ้านได้รับการซ่อมแซม คุณภาพชีวิตของคนทั้งบ้านเปลี่ยน ในทางวิชาการนั้น เมื่อรายได้และระดับการศึกษาของคนรุ่นนี้สูงขึ้นแล้ว รุ่นต่อไปก็มีแนวโน้มจะเรียนสูงกว่าและมีรายได้สูงกว่าขึ้นไปอีก

ลองคิดภาพดูว่าถ้าคนพี่ได้รับโอกาส แล้วคนน้องก็ตามมา รายได้ในบ้านก็จะสะสม โอกาสก็เพิ่ม วงจรความยากจนก็จะไม่ซ้ำรอยเดิมอีก นี่คือสิ่งที่เราเรียกว่าการลดความยากจนข้ามรุ่น ผ่านการลงทุนในทักษะที่ใช้งานได้จริง

โลกแรงงานวันนี้เปลี่ยนเร็วมาก ทั้งจากเทคโนโลยี สังคมสูงวัย และเศรษฐกิจใหม่ ในมุมของ กสศ. ระบบการศึกษาควรเตรียมเด็กและเยาวชนอย่างไร โดยเฉพาะการสร้าง Foundational skills หรือหรือทักษะพื้นฐานชีวิตที่ทำให้เขาเรียนรู้ต่อ ทำงานได้ และปรับตัวได้ตลอดชีวิต

มีข้อค้นพบสำคัญจากการทำงานร่วมกับธนาคารโลก ซึ่งเราสำรวจขีดความสามารถของเยาวชนและแรงงานไทย แล้วพบว่าปัญหาหลักไม่ได้อยู่ที่การขาดทักษะเฉพาะด้าน แต่อยู่ที่ “ทักษะพื้นฐานชีวิต” หรือ Foundational Skills ซึ่งเป็นทักษะที่ทุกอาชีพ ทุกบริบทการทำงาน ต้องการเหมือนกันหมด และมี 3 ด้านด้วยกัน

ด้านแรกคือทักษะการรู้หนังสือ ซึ่งไม่ได้หมายถึงอ่านออกเขียนได้ แต่หมายถึงการจับใจความ วิเคราะห์ และประมวลผลข้อมูลเป็น ตอนนี้เรายังตกเกณฑ์ถึง 60% ของประชากร

ด้านที่สองคือทักษะดิจิทัล ไม่ใช่แค่ใช้สมาร์ทโฟนได้ แต่คือรู้เท่าทันข้อมูลออนไลน์ สามารถเปรียบเทียบราคาสินค้าได้ ไม่ถูกหลอก มีความสามารถในการใช้เทคโนโลยีแก้ปัญหาในชีวิตจริง ตรงนี้น่าเป็นห่วงที่สุด เพราะเรามีเยาวชนและแรงงานไทยที่ทักษะดิจิทัลต่ำกว่าเกณฑ์ถึง 74.1%

ด้านที่สามคือทักษะสังคมและอารมณ์ ซึ่งรวมถึงการมีส่วนร่วมกับผู้อื่น การใส่ใจคนรอบข้าง การทำงานเพื่อเป้าหมาย การจัดการอารมณ์ และการค้นหาสิ่งใหม่ เราก็ตกเกณฑ์ตรงนี้เช่นกันถึง 30%

ที่น่าสนใจมากคือจากข้อมูลที่เราเก็บ พบว่าคนที่มีทักษะพื้นฐานชีวิตสูงกับต่ำนั้นมีรายได้ต่างกันถึง 6,300 บาทต่อคนต่อเดือน ซึ่งพอรวมกันเป็นรายปีแล้วสูงมาก ทักษะ 3 ด้านนี้จึงไม่ใช่แค่ทักษะสำหรับอนาคต แต่ส่งผลต่อรายได้ปัจจุบันทันที และที่สำคัญกว่านั้น เมื่อเจอวิกฤต ไม่ว่าจะเป็นโควิด น้ำท่วม หรือการเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจ คนที่มีทักษะพื้นฐานชีวิตสูงก็จะปรับตัวและรับมือได้เร็วกว่ามาก

ดังนั้นโจทย์ของระบบการศึกษาในวันนี้จึงไม่ใช่แค่สอนให้เรียนจบ แต่ต้องสร้างทักษะพื้นฐานที่ทำให้เขาเรียนรู้ต่อได้เอง ทำงานได้ และปรับตัวได้ตลอดชีวิต

หากมองไปอีก 1-2 ปีข้างหน้า ประเทศไทยต้องการแรงงานคุณภาพแบบใด และวันนี้เราควรเริ่มลงทุนกับใคร ลงทุนอย่างไร  นโยบายที่จำเป็นเร่งด่วน  เพื่อให้การสร้างกำลังคนเป็นทั้งวาระด้านเศรษฐกิจและวาระด้านความเสมอภาคไปพร้อมกัน

ถ้าถามว่าแรงงานที่ประเทศไทยต้องการมีลักษณะอย่างไร คิดว่าต้องมีทักษะพื้นฐานชีวิตทั้ง 3 ด้านที่พูดไปก่อนหน้านี้ (รู้หนังสือ ดิจิทัล และทักษะสังคมอารมณ์) นอกจากนี้ ควรมีความรู้รอบด้านวิชาชีพ มีทักษะสูงที่ตลาดต้องการและทำงานได้ทันที รู้จักใช้เทคโนโลยี และที่สำคัญที่สุดคือมีความสามารถยกระดับตัวเอง ครอบครัว และขับเคลื่อนเศรษฐกิจได้ ไม่ใช่แรงงานที่ต้องรอให้คนอื่นมาออกแบบชีวิตให้

กลุ่มที่สำคัญที่สุดและยังขาดการลงทุนอยู่มากคือเยาวชนรุ่นใหม่อายุ 15-24 ปี ถ้าเราปล่อยให้กลุ่มนี้ตกราง มีการศึกษาน้อย ทักษะน้อย รายได้น้อย เขาจะกลายเป็นแรงงานนอกระบบตลอดชีวิต นั่นคือปัญหาไม่ใช่แค่ของตัวเขา แต่ของประเทศด้วย แต่ถ้าลงทุนกับคนกลุ่มนี้วันนี้ เขาสามารถเป็นกำลังสำคัญได้อีกกว่า 40 ปีจนถึงวัยเกษียณ ซึ่งระยะยาวผลตอบแทนนั้นคุ้มมาก ถ้าเราลงทุนกับกลุ่มเยาวชน การลงทุนนี้สามารถพลิกชีวิตเขาได้เลย แล้วก็ยังพลิกชีวิตประเทศไทยได้ด้วย 

นอกจากนั้นยังมีแรงงานนอกระบบที่อายุ 24-64 ปีอีกกว่า 20 ล้านคน ที่หลังจบการศึกษา แทบไม่เคยได้รับการฝึกอบรมเพิ่มเติมอีกเลย มีข้อมูลว่ากลุ่มนี้มีโอกาสได้รับการฝึกอบรมหลังจบการศึกษาเพียง 4% เท่านั้น แปลว่าวันสุดท้ายที่เขาได้เรียนอาจเป็นวันที่เขาจบ ม.3 หรือ ม.6 และหลังจากนั้นก็ไม่มีโอกาสพัฒนาตัวเองอีกเลยตลอดช่วงชีวิตการทำงานของเขา ทั้งๆ ที่โลกเปลี่ยนไปแล้วมากมายแล้ว โลกอาจต้องการทักษะใหม่ๆ แล้ว ซึ่งเขาควรต้องเติมตรงนี้เพิ่ม

ในส่วนนโยบายที่จำเป็นเร่งด่วน คิดว่ามี 3 เรื่อง นั่นคือ

หนึ่งคือลงทุนกับกลุ่มวัยแรงงานอย่างจริงจัง โดยเฉพาะเยาวชนรุ่นใหม่ และถ้างบมีจำกัดก็เน้นตรงนี้ก่อน เพราะผลตอบแทนระยะยาวสูงที่สุด

สองคือออกแบบการยกระดับทักษะที่ตอบโจทย์อนาคต ไม่ใช่ทักษะ sunset อย่างอุตสาหกรรมสันดาปที่กำลังจะหายไป แต่เน้นไปที่ภาคเศรษฐกิจที่กำลังเติบโต เช่น เกษตรอัจฉริยะ บริการดิจิทัล เศรษฐกิจสุขภาพ และยังต้องกระจายไปยังพื้นที่ด้อยโอกาส เพื่อลดความเหลื่อมล้ำระหว่างเมืองและชนบทด้วย

สามคือดึงนายจ้างและภาคเอกชนเข้ามาร่วมตั้งแต่ต้น ไม่ใช่แค่มารับแรงงานตอนจบ เพราะท้ายสุดแล้ว ถ้าไม่มีส่วนนี้เข้ามาร่วม การเปลี่ยนแปลงภาพรวมของระบบแรงงานไทยก็จะเกิดขึ้นได้ยากมาก
ท้ายที่สุด สิ่งสำคัญไม่แพ้กันคือการเปลี่ยนจินตภาพของสังคมว่าประชาชนทุกคน ไม่ว่าจะยากจน ด้อยโอกาส หรือพิการ ไม่ใช่ภาระ แต่เป็นทรัพยากรที่มีศักยภาพ ถ้าเราร่วมกันส่งเสริม ไม่ใช่สงเคราะห์ ประเทศไทยก็จะเดินออกจากกับดักรายได้ปานกลางได้ในที่สุด และการสร้างกำลังคนที่มีคุณค่าก็จะเป็นทั้งวาระด้านเศรษฐกิจและวาระด้านความเสมอภาคไปพร้อมกัน

The post วันแรงงานในโลกทักษะใหม่: เด็กทุกคนจะไปถึงงานที่ดีและมีศักดิ์ศรีได้อย่างไร first appeared on กสศ..

โดยมี ดร.อุดม วงษ์สิงห์ ผู้อำนวยการสำนักพัฒนาคุณภาพครูและสถานศึกษา และ นางสาวธันว์ธิดา วงศ์ประสงค์ ผู้อำนวยการสำนักพัฒนานวัตกรรมเพื่อสร้างโอกาสการเรียนรู้ ให้การต้อนรับ ผศ.ดร.วันดี เกษมสุขพิพัฒน์ ผู้ช่วยคณบดีฝ่ายวิเทศสัมพันธ์ คณะศึกษาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ พร้อมด้วย Prof. Maki Takayoshi (ศาสตราจารย์ มากิ ทาคะโยชิ) และคณะ

การแลกเปลี่ยนเรียนรู้ในครั้งนี้ มุ่งเน้นการนำเสนอบทบาท ภารกิจ และกลไกการทำงานของ กสศ. ในการขับเคลื่อนความเสมอภาคทางการศึกษาของประเทศไทย โดยเฉพาะการพัฒนาคุณภาพครูและสถานศึกษาอย่างเป็นระบบ ผ่านโครงการสำคัญ อาทิ

• โครงการจัดสรรเงินอุดหนุนแบบมีเงื่อนไข (CCT)
• โครงการขับเคลื่อนโรงเรียนพัฒนาตนเอง (TSQM)
• โครงการครูรัก(ษ์)ถิ่น
• การพัฒนานวัตกรรมความร่วมมือและงานวิจัยระดับนานาชาติ
• เครือข่ายพันธมิตรเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (EEA)

นอกจากนี้ คณะผู้เข้าร่วมยังได้เยี่ยมชมนิทรรศการ Thailand Zero Dropout ซึ่งสะท้อนการทำงานเชิงรุกของ กสศ. ในการติดตาม ค้นหา และช่วยเหลือเด็กและเยาวชนที่หลุดออกจากระบบการศึกษา โดยบูรณาการความร่วมมือกับหน่วยงานในทุกจังหวัดทั่วประเทศ เพื่อพาเด็กและเยาวชนกลับเข้าสู่เส้นทางการเรียนรู้ในรูปแบบที่เหมาะสม และป้องกันการหลุดออกซ้ำ ภายใต้ความเชื่อร่วมกันว่า “เด็กและเยาวชนไทยทุกคนมีสิทธิในการเรียนรู้ที่มีคุณภาพอย่างเต็มศักยภาพ”

การแลกเปลี่ยนครั้งนี้นับเป็นอีกก้าวสำคัญของการสร้างเครือข่ายความร่วมมือทางวิชาการระดับนานาชาติ ที่เปิดโอกาสให้เกิดการเรียนรู้ข้ามพรมแดน และต่อยอดองค์ความรู้ด้านการพัฒนาคุณภาพครู โรงเรียน และระบบสนับสนุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา

กสศ. ขอขอบคุณคณะอาจารย์และนักศึกษาทุกท่านที่ให้เกียรติเข้าร่วมแลกเปลี่ยนเรียนรู้ และยินดีเปิดพื้นที่สำหรับความร่วมมือทางวิชาการอย่างต่อเนื่อง หากหน่วยงานหรือสถาบันใดสนใจเข้าศึกษาดูงานหรือแลกเปลี่ยนแนวทางการทำงาน สามารถติดต่อ กสศ. เพื่อร่วมเป็นส่วนหนึ่งของเครือข่ายการเรียนรู้เพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา

The post กสศ. เชื่อมความร่วมมือนานาชาติ ต้อนรับ 4 มหาวิทยาลัย แลกเปลี่ยนเรียนรู้ระบบพัฒนาครูและโรงเรียนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา first appeared on กสศ..

ที่ผ่านมา กสศ. ได้ร่วมกับภาคีหลายภาคส่วนในจังหวัดอุตรดิตถ์ สร้างโอกาสทางการศึกษา ต่อยอดงานในพื้นที่ไปสู่เป้าหมาย Thailand Zero Dropout อันเป็นนโยบายรัฐบาลในการพาเด็กเยาวชนที่ไม่มีชื่ออยู่ในระบบการศึกษา ให้กลับสู่การเรียนรู้ที่ยืดหยุ่น มีทางเลือก และตอบโจทย์ชีวิต พร้อมวางแนวทางพัฒนาระบบดูแลช่วยเหลือนักเรียน สร้างหลักประกันโอกาสในการเข้าสู่การศึกษา ไม่หลุดซ้ำ มีทางเลือกที่เหมาะสมกับผู้เรียนที่มีความหลากหลายและข้อจำกัดแตกต่างกัน

ดร.เมตตา แสวงลาภ รองผู้อำนวยการสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุตรดิตถ์เขต 1 กล่าวว่า จังหวัดอุตรดิตถ์ มีความตั้งใจที่จะจัดการศึกษาที่ครอบคลุมความต้องการของเด็กในพื้นที่ พร้อมทั้งพยายามหามาตรการมาช่วยทำให้เด็กและเยาวชนกลุ่มต่าง ๆ ซึ่งยังตกหล่นอยู่ ให้มีโอกาสเข้าถึงการศึกษาที่มีความยืดหยุ่นด้วยโมเดลการศึกษา 1 โรงเรียน 3 รูปแบบ สร้างพื้นที่ให้เด็กและเยาวชนทั้งในระบบ นอกระบบ และการศึกษาตามอัธยาศัย สามารถเรียนรู้ร่วมกันได้

“จังหวัดอุตรดิตถ์มีการประชุมทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้องเพื่อขับเคลื่อนการจัดการศึกษาที่ยืดหยุ่นและตอบโจทย์ความต้องการของเด็กเยาวชนนอกระบบการศึกษาในจังหวัด ตั้งใจที่จะขับเคลื่อนอย่างเป็นรูปธรรมในปีการศึกษา 2568 ทุกฝ่ายมาพูดคุยกันว่าจะทำอย่างไรให้เด็กและเยาวชนกลุ่มนี้มีโอกาสได้กลับเข้าสู่ระบบการศึกษาอีกครั้ง“โดยที่ผ่านมาสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุตรดิตถ์เขต 1 ได้ติดตามการทำงานของศูนย์การเรียนสถาบันการเรียนรู้ตลอดชีวิตเพื่อสังคม จังหวัดอุตรดิตถ์ ซึ่งดูแลโดยครูติ๊ก ชัชวาลย์ บุตรทอง เพื่อหาช่องทางในการทำงานร่วมกัน ส่งเสริมและพัฒนากลไกที่ตอบโจทย์ความต้องการด้านการเรียนรู้ของเด็กและเยาวชนในพื้นที่ให้ครอบคลุมปัญหาให้ได้มากที่สุด เพื่อช่วยสร้างโมเดลให้พวกเขากลับมาเรียนได้อย่างมีความสุข และกลับมาสู่สังคมได้ต่อไป” ดร.เมตตา กล่าว

รศ.ดร.วีระเทพ ปทุมเจริญวัฒนา ผู้จัดการโครงการพัฒนาการเรียนรู้สำหรับเยาวชนนอกระบบการศึกษา กสศ. กล่าวว่า กสศ. พยายามหาจุดสำคัญของการจัดการศึกษาที่ยืดหยุ่น เป็นโจทย์ที่ท้าทายในการพยายามค้นหาว่าจะทำอย่างไร ที่จะออกแบบระบบการศึกษาที่ตอบโจทย์ความต้องการของเด็กแต่ละกลุ่ม แต่ละพื้นที่ ซึ่งมีความจำเป็นและความต้องการที่หลากหลายแตกต่างกัน

“กสศ. ได้ร่วมกับสำนักงานคณะกรรมการการศึกษาขั้นพื้นฐาน เครือข่ายศูนย์การเรียนโดยสถาบันทางสังคมตามมาตรา  12 แห่งพระราชบัญญัติการศึกษาแห่งชาติ พ.ศ. 2542 และภาคีเครือข่าย โดยเฉพาะสถานประกอบการ ภาคเอกชน นักวิชาชีพสาขาต่าง ๆ และชุมชน ในการพัฒนาการเรียนรู้สำหรับเยาวชนนอกระบบการศึกษา ให้พวกเขามีโอกาสได้กลับมาเรียนตามความสนใจและความถัด พร้อมทั้งมีวุฒิการศึกษารองรับสำหรับนำไปประกอบอาชีพหรือศึกษาต่อ ซึ่งทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้องในพื้นที่โดยเฉพาะชุมชน มีบทบาทอย่างมากในการขับเคลื่อนรูปแบบการศึกษาที่เข้าใจปัญหาในพื้นที่ โดยโมเดลสำคัญที่ได้จากศูนย์การเรียนสถาบันการเรียนรู้ตลอดชีวิตเพื่อสังคมจังหวัดอุตรดิตถ์ คือ ศูนย์นี้ ไม่เพียงแต่สามารถโอกาสทางการเรียนรู้ได้ แต่ยังสามารถตอบโจทย์เรื่องของการสร้างกลไกให้เด็กและเยาวชนที่เข้ามาเรียนกับศูนย์กลับมามองเห็นคุณค่าในตัวเอง

“กลไกในเรื่องนี้ ถือว่ามีความสำคัญมาก เพราะเด็กและเยาวชนที่ต้องไปอยู่นอกระบบการศึกษาส่วนใหญ่ มักจะเป็นผู้ที่สูญเสียในเรื่องนี้ ซึ่งการสร้างให้กลับมามองเห็นในส่วนนี้ ถือเป็นพลังสำคัญที่ดึงเด็กและเยาวชนนอกระบบการศึกษาในพื้นที่ จังหวัดอุตรดิตถ์ กลับมาสู่การเรียนรู้ได้อย่างยั่งยืน” รศ.ดร.วีระเทพ กล่าว

นายชัชวาลย์ บุตรทอง หรือ ครูติ๊ก ผู้อำนวยการศูนย์การเรียนสถาบันการเรียนรู้ตลอดชีวิตเพื่อสังคม กล่าวว่า ศูนย์การเรียนของเราซึ่งเราเรียกตัวเองว่าโรงเรียน 4 ตารางวา เป็นพื้นที่ที่จัดตั้งขึ้น เพื่อออกแบบการเรียนรู้สำหรับเด็กทุกคน โดยเฉพาะผู้ที่ขาดโอกาสทางการศึกษา เยาวชนนอกระบบการศึกษาและเยาวชนในกระบวนการยุติธรรม จัดการเรียนการสอนโดยใช้รูปแบบการศึกษาทางเลือกที่ยืดหยุ่น ออกแบบการเรียนรู้ที่เหมาะสมกับผู้เรียนซึ่งมีความหลากหลายมีความพร้อมและศักยภาพที่แตกต่างกัน

“การจัดการเรียนการสอนของศูนย์ เป็นการพยายามสร้างหลักสูตรที่ออกแบบมาเพื่อโอบรับกับเด็กทุกคนที่มีความต้องการที่แตกต่างกัน เรามองว่า หากเด็กหลุดจากระบบการศึกษาไปแล้วก็เป็นเรื่องยากที่จะทำให้เด็กกลับเข้าสู่ระบบได้อีกครั้ง เพราะเด็กกลุ่มนี้ ส่วนใหญ่กลัวห้องเรียน หากบังคับให้กลับมาเรียนแบบเดิม ก็อาจเสี่ยงหลุดซ้ำซ้อนได้ จึงจำเป็นต้องช่วยพวกเขาหาเส้นทางการศึกษาให้กับตัวเองใหม่ โดยต้องไม่ตีกรอบว่าต้องกลับมาเรียนเฉพาะในห้องเรียนเท่านั้น

“การจัดการศึกษาของเรา เป็นการจัดโดยอาศัยความร่วมมือของภาคีเครือข่ายในพื้นที่ ทำงานร่วมกันตั้งแต่จุดเริ่มต้น คือ ค้นหาตัวและพยายามเข้าให้ถึงตัวเด็ก ๆ ในทุกพื้นที่ เพื่อรับทราบถึงปัญหาและสร้างความไว้ใจ รวมถึงสร้างความร่วมมือกับส่วนราชการในจังหวัด ซึ่งมีส่วนสำคัญในการทำงานความร่วมมือกับสำนักงานศึกษาธิการจังหวัดอุตรดิตถ์ สำนักงานเขตพื้นที่การศึกษาประถมศึกษาอุตรดิตถ์เขต 1 สถานพินิจและคุ้มครองเด็กและเยาวชนจังหวัดอุตรดิตถ์ บ้านพักเด็กและครอบครัวจังหวัดอุตรดิตถ์ เครือข่ายผู้พิพากษาสมทบในศาลเยาวชนและครอบครัวจังหวัดอุตรดิตถ์ รวมถึงโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษาในพื้นที่ ที่ทำหน้าที่ดูแล เด็กเยาวชนตั้งแต่ต้นทางก่อนหลุดจากระบบการศึกษา ถือเป็นกำลังสำคัญในการขับเคลื่อนกลไกของพื้นที่จังหวัดอุตรดิตถ์”

“ในปี 2564 มีข้อมูลระบุว่า มีเด็กและเยาวชนนอกระบบการศึกษาที่มีอายุระหว่าง 12 ถึง 17 ปี ประมาณ 9,069 คน หรือประมาณ 1 ใน 4 ของเยาวชนทั้งหมดที่มีอยู่ในพื้นที่ เด็กกลุ่มนี้มาจากหลายพื้นที่ ทั้งจากชุมชนห่างไกลและชุมชนแออัด ส่วนใหญ่มีปัญหาความยากจน บางครอบครัวมีปัญหาความรุนแรงในเด็กและปัญหายาเสพติด พวกเขาส่วนใหญ่ เป็นเด็กที่อยู่ในกลุ่มเปราะบางที่ปฏิเสธระบบโรงเรียน

“โจทย์การทำงานของเรา คือ การสร้างพื้นที่ปลอดภัย ซึ่งชุมชน ครอบครัว มีส่วนช่วยกันสร้างขึ้น ให้กลายเป็นพื้นที่ที่สามารถช่วยฟื้นฟูให้เด็กยินดีที่จะกลับเข้าสู่ระบบ โดยแต่ละฝ่ายช่วยเขาหาเส้นทางที่ตรงกับโจทย์ชีวิตของแต่ละคน เราช่วยกันทำให้ท้องถิ่นเป็นพลังสำคัญในการสร้างองค์ความรู้ไว้รองรับเด็ก ๆ กลุ่มนี้ได้ ผ่านศูนย์การเรียนรู้ในชุมชน มีภาคส่วนต่าง ๆ ช่วยกันเสริมแรงหนุนจนเกิดพื้นที่ในการพัฒนาร่วมกัน ช่วยกันพาเยาวชนกลับมาเป็นเป็นกำลังในการดูแลท้องถิ่น” ครูติ๊กกล่าว

นางสาวธันว์ธิดา วงศ์ประสงค์ ผู้อำนวยการสำนักพัฒนานวัตกรรมเพื่อสร้างโอกาสการเรียนรู้ กสศ. กล่าวว่า เมื่อเห็นตัวเลขเด็กเยาวชนที่ไม่มีชื่ออยู่ในระบบการศึกษาจำนวนกว่า 1.02 ล้านคนทั่วประเทศ หลายพื้นที่อาจเกิดความวิตกกังวลว่า จะจัดการแก้ปัญหาหรือช่วยเหลือเด็กจำนวนดังกล่าวได้อย่างไร แต่สิ่งที่เห็น จากโมเดลการทำงานขับเคลื่อนการจัดการศึกษาที่ยืดหยุ่นและตอบโจทย์ความต้องการของเด็กเยาวชนนอกระบบการศึกษาในจังหวัดอุตรดิตถ์ ทำให้มองเห็นโอกาสในการจัดการกับปัญหานี้ ซึ่งแม้ในภาพรวมจะมีตัวเลขเป็นจำนวนมาก ว่าเป็นเรื่องที่เป็นไปได้

“กสศ. พยายามอย่างมากที่จะส่งเสริมให้เกิดกลไกดูแลเด็กเยาวชนนอกระบบการศึกษาที่เกิดจากความร่วมมือในแต่ละพื้นที่ จึงเป็นที่มาของการเปิดโอกาสให้หน่วยงานต่าง ๆ ในพื้นที่ ทั้งภาครัฐ เอกชน และภาคประชาสังคม มาออกแบบแนวทางที่สอดคล้องกับกลไกที่มีอยู่ในแต่ละพื้นที่ ซึ่งจังหวัดอุตรดิตถ์ได้แสดงให้เห็นแล้วว่า สามารถสร้างพลังของความเชื่อมโยงในการทำงานให้เกิดขึ้นในพื้นที่ได้ เกิดเป็นคำตอบระดับชุมชน ที่สามารถนำไปขยายความไปสู่กรอบทำการทำงานในระดับประเทศได้” ผู้อำนวยการสำนักพัฒนานวัตกรรมเพื่อสร้างโอกาสการเรียนรู้ กสศ. กล่าว

นายภัทระ คำพิทักษ์ ที่ปรึกษาคณะกรรมการบริหาร กสศ. กล่าวว่า โมเดลโอบอุ้มคุ้มครองเด็กและเยาวชนจังหวัดอุตรดิตถ์ คือกลไกที่แสดงให้เห็นถึงความสำคัญ ของการทำงานที่สอดคล้องกันของการจัดการศึกษาทั้งในระบบและนอกระบบ

“พื้นที่จังหวัดอุตรดิตถ์ สามารถสร้างบทเรียนในการจัดการเรียนรู้ที่แสดงให้เห็นถึงศักยภาพในการประสานการทำงานของหน่วยงานต่าง ๆ ทั้งภาครัฐและเอกชนที่สอดคล้องกัน เกิดเป็นโมเดลการศึกษาที่ยืดหยุ่น สอดคล้องกับบริบทของพื้นที่ ซึ่งสมควรที่จะถูกนำมาขยายสเกลให้เห็นว่า หน่วยงานที่เกี่ยวข้องในพื้นที่สามารถหาแนวทางในการทำงานร่วมกัน ดำเนินการตามบทบาทและหน้าที่จนเกิดโมเดลที่สามารถผลักดันการศึกษาที่ยืดหยุ่นตอบโจทย์ชีวิตให้เด็กและเยาวชนนอกระบบการศึกษา และสามารถถ่ายทอดไปยังพื้นที่ต่าง ๆ เพื่อสร้างแรงบันดาลใจให้เกิดประโยชน์และเป็นตัวอย่างของการเรียนรู้แก่ชุมชนและพื้นที่อื่น ๆ สิ่งนี้เป็นสิ่งที่ กสศ. สนับสนุนมาโดยตลอด” นายภัทระทิ้งท้าย

The post “ลับแล ไม่แลลับ” ความร่วมมือโอบอุ้มเด็กเยาวชนนอกระบบการศึกษาในจังหวัดอุตรดิตถ์ สร้างโมเดลการเรียนรู้ที่ยืดหยุ่น แก้ปัญหาความเหลื่อมล้ำ first appeared on กสศ..

การลงนามความร่วมมือครั้งนี้ มี คุณแอนดรูว์ อึ้ง (Mr.Andrew Ng) คณะกรรมการบริหารบริษัทแอมะซอน (Amazon.com, Inc.) ผู้ก่อตั้งบริษัท AI Fund ผู้ทรงอิทธิพลในแวดวง AI ที่มีชื่อเสียงระดับโลก คุณเรืองโรจน์ พูนผล ประธานกลุ่มบริษัท กสิกร บิซิเนส-เทคโนโลยี กรุ๊ป และ ดร.ไกรยส ภัทราวาท ผู้จัดการ กสศ. ร่วมในพิธีลงนามบันทึกข้อตกลงความร่วมมือ และหารือถึงแนวทางการพัฒนางานวิจัย นวัตกรรม และองค์ความรู้ด้านปัญญาประดิษฐ์ในการลดความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา

คุณแอนดรูว์ อึ้ง (Mr.Andrew Ng) ผู้ก่อตั้งบริษัท AI Fund กล่าวเน้นย้ำถึงความสำคัญของ AI ต่อการศึกษา โดยมีจุดเน้นสำคัญใน 2 เรื่อง คือการสอนให้ทุกคนรู้จักและเข้าใจเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ และการนำมาใช้แก้ปัญหาทางการศึกษา ซึ่งในประเด็นหลังนำมาสู่ความร่วมมือครั้งสำคัญระหว่าง KBTG AI Fund และ กสศ. ที่จะนำเทคโนโลยี AI มาพัฒนาและปรับใช้ในด้านการศึกษาและสุขภาพจิต โดยเริ่มจากนักเรียนระดับชั้น ม.ต้น

“ผมมองว่าเอไอจะเข้ามามีบทบาทอย่างสำคัญต่อการศึกษาและอนาคตของเด็ก ๆ ผมเชื่อว่าเด็กทุกคนควรมีโอกาสที่จะได้เรียนรู้เรื่องการเขียนโค้ด (Coding) ในด้านเอไอ ซึ่งจะเป็นประโยชน์อย่างมากต่อการใช้งานเอไอ ให้เอไอช่วยทำงานตามที่พวกเขาต้องการ รวมทั้งเป็นการพัฒนาทักษะรองรับการทำงานของพวกเขาในอนาคตที่เอไอจะเข้ามาอยู่ในอุตสาหกรรมต่าง ๆ นอกจากนี้ เอไอยังสามารถเข้ามามีบทบาทในการแก้ปัญหาด้านการศึกษาได้อีกด้วย” คุณแอนดรูว์กล่าว

คุณเรืองโรจน์ พูนผล ประธานกลุ่มบริษัท กสิกร บิซิเนส-เทคโนโลยี กรุ๊ป หรือ KBTG กล่าวว่า ความร่วมมือครั้งนี้จะเป็นการรวมความแข็งแกร่งของระบบนิเวศทางเทคโนโลยีขั้นสูงของ KBTG เข้ากับกองทุน AI Fund และช่วยขับเคลื่อนความสามารถด้านดิจิทัลของไทย ปลดล็อกข้อจำกัดด้านศึกษา และการลงนามครั้งนี้ คือการแสดงเจตนาว่า KBTG, AI Fund และ กสศ.  ต่างให้ความสำคัญในการใช้นวัตกรรมและองค์ความรู้ที่มี ใช้การศึกษาวิจัยเป็นฐาน เพื่อต้องการสร้างสังคมการอยู่ร่วมกับปัญญาประดิษฐ์ และการผลักดันการพัฒนาและการปรับใช้เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ เพื่อการพัฒนาคุณภาพการศึกษา ลดความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา และสร้างความเสมอภาคทางการศึกษาขึ้นในประเทศไทย

“การลงนามครั้งนี้ จะเป็นจุดเริ่มต้นที่ทำให้เห็นศักยภาพของเอไอ มาดูกันว่าเทคโนโลยีเอไอ จะสามารถช่วยด้านการศึกษาในแง่ใดได้บ้าง ที่ผ่านมา เคยมีการใช้เอไอเป็นเพื่อนช่วยเรียน เป็นเพื่อนช่วยสอน เป็นเสมือนผู้ช่วยของครู ที่สามารถช่วยเสริมศักยภาพในการสอนของครู ทั้งการสอนในหลักสูตร นอกหลักสูตร ช่วยได้กระทั่งสอนเด็ก ๆ เรื่องวิธีคิด ยิ่งน่าสนใจว่าเราจะนำคุณสมบัติต่าง ๆ ที่เอไอมี มาพัฒนาคุณภาพการศึกษาในแง่ใดได้บ้าง และการช่วยให้เด็ก ๆ เข้าถึงเอไอ จะช่วยให้เด็ก ๆ เห็นการศึกษาในมุมมองใหม่” คุณเรืองโรจน์กล่าว

ดร.ไกรยส ภัทราวาท ผู้จัดการ กสศ. กล่าวว่า การลงนาม MOU ร่วมกันนี้ เป้นการร่วมกันหาโอกาสและความเป็นไปได้ในการทำงานร่วมกันระหว่าง KBTG  AI Fund และ กสศ.  เป็นเรื่องที่ทั้ง 3 หน่วยงาน จะต้องช่วยกันสร้างความเป็นไปได้ร่วมกัน ในการใช้เทคโนโลยีอย่างเอไอซึ่งมีบทบาทและศักยภาพในการความเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ มาช่วยแก้ปัญหาความเหลื่อมล้ำและช่วยสร้างความเสมอภาคทางการศึกษา

“เอ็มโอยูครั้งนี้ ถือเป็นก้าวแรกและก้าวสำคัญในการใช้เทคโนโลยีอย่างเอไอ ซึ่งมีบทบาทและศักยภาพในการสร้างความเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ มาช่วยแก้ปัญหาความเหลื่อมล้ำและช่วยสร้างความเสมอภาคทางการศึกษา คุณแอนดรูว์ อึ้ง เป็นผู้บุกเบิกนวัตกรรมทางเอไอหรือปัญญาประดิษฐ์ในช่วงหลาย 10 ปีที่ผ่านมา งานวิจัยของเขา ช่วยสร้างการเปลี่ยนแปลงมหาศาล เทคโนโลยีด้านเอไอที่ถูกคิดค้นขึ้น สามารถต่อยอดเป็นผลิตภัณฑ์บริการแล้วก็นวัตกรรมอะไรหลาย ๆ อย่างสำหรับการเรียนรู้ กสศ. จึงคิดว่าน่าจะใช้หัวใจของการพัฒนาตรงนี้ มาช่วยสร้างความเสมอภาคทางการศึกษา และมีกลุ่มเป้าหมายร่วมกับกระทรวงศึกษาธิการ ร่วมกับภาคส่วนต่าง ๆ ในการหาเครื่องมือที่ช่วยเด็กและเยาวชนด้านต่าง ๆ เช่น  ช่วยเด็กที่มีความจำเป็นที่จะต้องวางแผนเส้นทางในการศึกษา เส้นทางในการประกอบอาชีพ เส้นทางในการจัดการชีวิตในช่วงหัวเลี้ยวหัวต่อ

“เด็กในช่วง ม.ต้น หลาย ๆ คน อาจจะตัดสินใจที่จะออกจากระบบการศึกษา หลุดจากระบบการศึกษา หรือว่าตัดสินใจที่จะไปเรียนสายอาชีพ ตัดสินใจที่จะไปเรียนนอกระบบ การตัดสินใจเหล่านี้ หลาย ๆ คนอาจจะนึกไม่ออกว่าจะปรึกษาใคร คุยกับใคร หาข้อมูลจากไหน และอาจจะไม่รู้ว่าตัวเองเข้าใจตัวเองจริง ๆ หรือเปล่า หากนึกถึงเด็กในชนบท ซึ่งเป็นนักเรียนยากจนยากจนพิเศษ เด็กที่ได้รับทุนเสมอภาค พวกเขาอาจจะมีช่องทางที่จะพูดคุยปรึกษาหารือค่อนข้างจำกัด จึงอยากจะช่วยกันหาว่าจะมีเทคโนโลยีอย่างเอไอในรูปแบบไหน ที่จะช่วยต่อให้เด็ก ๆ มีโอกาสในการหาคำตอบให้กับตัวเองและหาอนาคตให้ตัวเองได้ เข้าใจตัวเองมากขึ้น มีข้อมูลที่พร้อมสำหรับในการตัดสินใจที่สำคัญที่สุดในชีวิต

“ปัญญาประดิษฐ์ ที่ถูกคิดค้นขึ้นจะช่วยให้เด็ก ๆ ตัดสินใจบนข้อมูลที่ดีที่สุด และช่วยให้มีโอกาสทัดเทียมกับเด็กที่มีรายได้ของครัวเรือนที่แตกต่างจากพวกเขา เพราะฉะนั้น หากถามว่าเอไอช่วยความเสมอภาคอย่างไร สิ่งที่จะช่วยได้ก็คือการสร้างโอกาสที่จะเข้าถึงข้อมูล โอกาสที่จะเข้าถึงความรู้ ประสบการณ์ เพื่อมาประกอบการตัดสินใจ และหาช่องทางที่ดีที่สุดอย่างเสมอภาคกับคนอื่น” ดร.ไกรยสกล่าว

คุณปวรินทร์ พันธุ์ติเวช หัวหน้าฝ่ายข้อมูลและติดตามสถานการณ์ความเหลื่อมล้ำ สถาบันวิจัยเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา กสศ.  กล่าวว่า ภายหลังจากที่คณะกรรมการกิจการกระจายเสียง กิจการโทรทัศน์ และกิจการโทรคมนาคมแห่งชาติ (บอร์ด กสทช.) มีมติเห็นชอบ เรื่อง อินเทอร์เน็ตความเร็วสูงฟรีสำหรับนักเรียนยากจนพิเศษและผู้พิการ โดยจะสนับสนุนซิมการ์ดอินเทอร์เน็ตให้กับนักเรียนทุนเสมอภาคชั้น ม.ต้น เริ่มจากกลุ่มตัวอย่าง 300,000 คน เมื่อวันที่ 6 กุมภาพันธ์ 2567 Equity Lab โดย กสศ. ก็มาช่วยคิดเรื่องที่การสร้างเครื่องมือเพื่อจะช่วยนักเรียนกลุ่มนี้ ในรูปแบบที่เป็นเหมือนเพื่อนช่วยคิดของนักเรียน

“หากอินเทอร์เน็ต เป็นเครื่องมือที่จะช่วยให้เด็กมีโอกาสเข้าถึงการศึกษา ซึ่งเราเคยพบว่า นักเรียนทุนเสมอภาคคือกลุ่มที่มีโอกาสเข้าถึงอินเทอร์เน็ตอย่างจำกัด เพราะมีปัญหาเรื่องค่าใช้จ่าย แต่หลังจากนักเรียนทุนเสมอภาคในทุกสังกัด 300,000 คน ได้ซิมฟรีแล้ว เอไอจะกลายเป็นอีกเครื่องมือหนึ่งที่จะช่วยยกระดับคุณภาพการศึกษาของพวกเขาได้ เพราะเอไอ เป็นเสมือนผู้ช่วยด้านต่าง ๆ เราสามารถออกแบบเอไอให้ช่วยพัฒนาและเสริมสร้างทักษะทางด้านการศึกษาได้หลายด้าน ทั้งด้านสื่อการสอนที่น่าสนใจ แนวทางช่วยเพิ่มทักษะการเรียนรู้ ช่วยประเมินผลการเรียน ประเมินทักษะการเรียนรู้ของผู้เรียนได้อย่างรวดเร็ว ทำให้ทราบถึงจุดที่เรียนเข้าใจ หรือยังไม่เข้าใจ ปรับเปลี่ยนแนวทางการเรียนรู้ให้เหมาะสมกับระดับทักษะของผู้เรียน สามารถช่วยเพิ่มทักษะของผู้เรียนได้อย่างมีประสิทธิภาพ เช่นหากผู้เรียน ต้องการเรียนด้านทักษะอาชีพ เอไอก็จะสามารถช่วยแนะแนวทาง ด้านทักษะอาชีพได้อย่างเหมาะกับความสามารถของแต่ละคน

“นอกจากนี้ เอไอยังสามารถเป็นผู้ช่วยด้านสุขภาวะ ที่ผ่านมา กสศ.พบว่า สถานการณ์ความเหลื่อมล้ำทางการศึกษาด้านอื่น ๆ ของนักเรียนนั้น นอกเหนือไปจากด้านเศรษฐกิจ ยังมีปัญหาอื่น ๆ ในอีกหลากหลายมิติ จึงได้มีการประสานกับ หน่วยงานต่าง ๆ อย่าง สพฐ. กรมสุขภาพจิต เก็บข้อมูลและประมวลผล สำหรับสร้างเครื่องมือที่จะช่วยทำให้ครูทราบความเสี่ยงหรือปัญหาด้านสุขภาวะที่นักเรียนมี เพื่อที่จะให้ครูได้ดำเนินการสนับสนุนป้องกันหรือส่งต่อนักเรียนได้ เอไอจะเข้ามาช่วยในส่วนนี้ได้ โดยอาจจะเป็นเหมือนเพื่อนช่วยคิด ที่ปรึกษา เป็นเพื่อนคุย หรือกระทั่งช่วยนักเรียนหาทางออก ดูแลด้านสุขภาพจิตได้

“ในส่วนของการทำงาน การสร้างความร่วมมือครั้งนี้ KBTG จะเข้ามาช่วยในเรื่องของการพัฒนานวัตกรรมและต่อยอดงานวิจัย AI Fund จะมาช่วยด้านเทคนิค ด้านความเป็นไปได้ ในการออกแบบเอไอเพื่อใช้งานตามเงื่อนไข และความต้องการด้านต่าง ๆ เช่น อาจจะช่วยสร้างหรือพัฒนา Generative AI Chatbot หรือ ซอฟต์แวร์ปัญญาประดิษฐ์ที่พัฒนาไว้สำหรับตอบคำถาม ตอบโต้ คอยให้คำแนะนำหรือคำปรึกษากับผู้ใช้ในด้านต่าง ๆ เช่น ด้านการเรียนรู้ ด้านโอกาสในการศึกษาและการประกอบอาชีพ และด้านสุขภาวะ หรือว่าอาจจะต่อยอดไปไกลกว่าแชตบอต เป็นเรื่องที่จะต้องมาหาความเป็นไปได้ร่วมกัน”  คุณปวรินทร์ กล่าว

The post กสศ. จับมือ KBTG และ AI Fund ของ Andrew Ng ปรมาจารย์ด้าน AI ระดับโลก ทำ MOU ร่วมพัฒนาปัญญาประดิษฐ์ช่วยลดความเหลื่อมล้ำทางการศึกษาในประเทศไทย first appeared on กสศ..

สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรมราชกุมารีได้พระราชทานชื่อ “ทุนพระกนิษฐาสัมมาชีพ” ซึ่ง กสศ.​ จัดตั้งขึ้นเพื่อให้ทุนนักศึกษาในสายอาชีวศึกษา (ปวช. หรือ ปวส.) ที่มีศักยภาพและความสามารถพิเศษ หรือ “ช้างเผือก” โดยเจาะจงให้ทุนในสาขาที่เป็นสายอาชีพชั้นสูงระดับปริญญาตรีขึ้นไป ในหลักสูตรที่ตอบโจทย์นโยบายประเทศไทย 4.0 และสร้างคนรุ่นใหม่ให้มีสมรรถนะและทักษะในศตวรรษที่ 21 ตามความต้องการของตลาดแรงงาน เพื่อเป็นกำลังสำคัญให้ประเทศไทยไปสู่ประเทศที่มีรายได้สูง โดยทุนนี้เป็นทุนแรกของรัฐบาลที่ส่งเสริมการศึกษาสายอาชีวศึกษาเป็นการเฉพาะและมุ่งให้แก่กลุ่มยากจนและด้อยโอกาส

ในงานประชุมชี้แจงการเปิดรับสมัครทุนโครงการทุนพระกนิษฐาสัมมาชีพ เมื่อวันที่ 6 กรกฎาคม 2567 คุณพัฒนะพงษ์ สุขมะดัน ผู้ช่วยผู้จัดการกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา กล่าวว่า “กสศ. มีเป้าหมายในการสร้างโอกาสทางการศึกษาให้นักเรียนที่มาจากครัวเรือนยากจนที่จบสายอาชีวะได้ศึกษาต่อในระดับสูง เป็นการพัฒนาโมเดลและยกระดับภาพลักษณ์การเรียนสายอาชีพ พร้อมส่งเสริมโอกาสทางการศึกษาต่อเต็มศักยภาพอย่างต่อเนื่อง รวมทั้งเสริมสร้างสมรรถนะของกำลังคนเพื่อตอบสนองความต้องการสายอาชีพและสาขาที่ขาดแคลน รวมถึงการพัฒนาเศรษฐกิจของไทยที่เชื่อมโยงกับโลกและชุมชนท้องถิ่น”

จึงได้ดำเนินโครงการทุนพัฒนาเต็มศักยภาพสายอาชีพ “ทุนพระกนิษฐาสัมมาชีพ” ปีการศึกษา 2567 ให้แก่ นักเรียนหลักสูตรทวิศึกษา นักศึกษาสายอาชีวศึกษา ผู้บริหาร บุคลากรในสถาบันอาชีวศึกษา สถาบันอุดมศึกษาสถาบันอื่น ๆ ที่เกี่ยวข้องกับการศึกษา เพื่อสร้างแรงบันดาลใจให้นักศึกษาสายอาชีวศึกษา เห็นคุณค่าของการศึกษาต่อ

จากการทำงานของ กสศ. ได้ทำการให้ทุนพระกนิษฐาสัมมาชีพ ตั้งแต่ปี 2562 มาแล้ว 5 รุ่น มีผู้ได้รับทุนไปแล้ว 157 คน เข้าศึกษาในสถาบันอุดมศึกษาและสถาบันการอาชีวศึกษาชั้นนำภายในประเทศ จำนวน 47 แห่ง ใน 29 จังหวัดทั่วทุกภูมิภาค

• รุ่นที่ 1 จำนวนนักศึกษา 13 คน โดยสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรี จำนวน 7 คน และศึกษาต่อระดับปริญญาโท จำนวน 6 คน
• รุ่นที่ 2 จำนวนนักศึกษา 25 คน โดยสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรี จำนวน 21 คน และศึกษาต่อระดับปริญญาโท จำนวน 4 คน
• รุ่นที่ 3 จำนวนนักศึกษา 60 คน โดยสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรี จำนวน 49 คน 
• รุ่นที่ 4 จำนวนนักศึกษา 40 คน โดยสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาตรี จำนวน 11 คน 
• รุ่นที่ 5 จำนวนนักศึกษา 19 คน โดยกำลังศึกษาอยู่ชั้นระดับปริญญาตรี

ด้าน คุณธันว์ธิดา วงศ์ประสงค์  ผู้อำนวยการสำนักนักพัฒนานวัตกรรมเพื่อสร้างโอกาสการเรียนรู้ กสศ. บอกว่า “ระดับการศึกษา คือหนึ่งในทุนมนุษย์สำคัญที่ถูกส่งต่อข้ามรุ่น ดังนั้นทุนพระกนิษฐาสัมมาชีพมีวัตถุประสงค์ในการส่งเสริม สนับสนุนเยาวชนสายอาชีพที่มีศักยภาพและความสามารถพิเศษให้ได้รับการพัฒนาและโอกาสทางการศึกษาอย่างเต็มศักยภาพต่อเนื่องตั้งแต่ระดับปริญญาตรีขึ้นไป มากกว่านั้นกิจกรรมสำหรับนักศึกษาผู้รับทุนฯ คือ การส่งเสริมการเรียนรู้เชิงลึกและกว้าง ให้นักศึกษามีความรู้และประสบการณ์ทักษะเพื่อให้มีวิสัยทัศน์กว้างไกล”

คุณนพพร สุวรรณรุจิ อนุกรรมการส่งเสริมและพัฒนาคุณภาพการศึกษาระดับสูงกว่าภาคบังคับ เผยถึงคุณสมบัติของผู้ขอรับทุน ดังนี้

1. เป็นผู้ขาดแคลนทุนทรัพย์โดยมีรายได้เฉลี่ยต่อคนต่อเดือน ไม่เกิน 6,000 บาท หรือเป็นผู้ด้อยโอกาส ตามหลักเกณฑ์ที่ กสศ. กำหนด และมีอายุไม่เกิน 24 ปี นับถึงวันที่เปิดภาคการศึกษา
2. เป็นผู้สำเร็จการศึกษา ระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพ (ปวช.) หรือ ประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง (ปวส.)/อนุปริญญา ในปีการศึกษา 2566 จากสถานศึกษาที่จัดการศึกษาหลักสูตรประกาศนียบัตรวิชาชีพ (ปวช.) หรือ ประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง (ปวส.)/อนุปริญญา 
3. เป็นผู้มีศักยภาพในการเรียนและความสามารถพิเศษ
   • มีผลการเรียนเฉลี่ยสะสมตลอดหลักสูตรไม่ต่ำกว่า 3.00 และมีผลการเรียนอยู่ในลำดับไม่เกินร้อยละ 20 ของสาขาที่สำเร็จการศึกษา เมื่อเปรียบเทียบในชั้นเรียนเดียวกันของสถานศึกษา หรือ ในกรณีสาขาของนักศึกษา มีจำนวนนักศึกษาน้อยกว่า 20 คน ต้องเป็นผู้มีผลการเรียนอยู่ในลำดับไม่เกินร้อยละ 30 
   • มีประวัติดีเด่นโดยมีหลักฐานเชิงประจักษ์ และมีสถานศึกษาที่สำเร็จการศึกษา เป็นผู้รับรอง ทั้งนี้ หากมีผลงานนวัตกรรมและเทคโนโลยีระดับชาติหรือระดับภาคหรือมีความสามารถพิเศษด้านเทคโนโลยีดิจิทัล จะได้รับการพิจารณาเป็นกรณีพิเศษ 
4. เป็นผู้ที่มีความประพฤติดี และเป็นผู้ที่มีความเป็นผู้นำ มีจิตสาธารณะและมีเจตคติที่ดีต่อสายอาชีพ

นอกจากนี้ ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ปานเพชร ชินินทร อนุกรรมการส่งเสริมและพัฒนาคุณภาพการศึกษาระดับสูงกว่า ภาคบังคับ กล่าวว่า หลักสูตรที่เข้าศึกษาระดับปริญญาตรีต้องมีความเกี่ยวเนื่องกับสาขาเดิมที่สำเร็จการศึกษาและได้รับการรับรองจากหน่วยงานต้นสังกัด พร้อมเป็นหลักสูตรที่เกี่ยวข้องกับองค์กรวิชาชีพที่ได้รับการรับรอง โดยมุ่งเน้นที่ 

1. 10 เป้าหมายสาขาหลักในการพัฒนาประเทศ ประกอบด้วย อุตสาหกรรมที่มีศักยภาพ (First S-curve) และ อุตสาหกรรมอนาคต (New S-curve) 
2. สาขาด้านวิทยาศาสตร์เทคโนโลยีและเทคโนโลยีดิจิทัล ประกอบด้วย สาขาประเภทกลุ่มอุตสาหกรรมหลัก สาขาประเภทกลุ่มอุตสาหกรรมส่งเสริม สาขาประเภทกลุ่มอุตสาหกรรมการเกษตร และสาขาประเภทกลุ่มอุตสาหกรรมท่องเที่ยว

ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ฐิติพร พันธุ์ท่าช้าง ผู้ช่วยอธิการบดีมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีราชมงคลล้านนา และคุณนิตย์นิรันดร์ พิลาไชย อาจารย์วิทยาลัยเทคนิคอำนาจเจริญ ได้ชวนแลกเปลี่ยนให้คำแนะนำแนวการเรียนระดับอุดมศึกษาที่มีความสำคัญ และสร้างการเปลี่ยนแปลงในการเดินทางตามความฝัน กล่าวว่า การศึกษาต่อระดับอุดมศึกษาไม่เพียงแค่เปิดประตูสู่ความรู้ แต่ยังเป็นก้าวแรกในการก้าวผ่านความยากจน ทำให้เราสามารถยกระดับคุณภาพชีวิตของตนเองและครอบครัวให้สูงขึ้น นอกจากนี้ การศึกษายังเป็นเครื่องมือที่ทรงพลังในการสร้างฝันของนักเรียนให้กลายเป็นจริง สร้างความเข้มแข็งให้กับครอบครัวและชุมชนอย่างยั่งยืน

คุณภัทราภรณ์ ไทยเอื้อ ครูสาขาวิชาเทคโนโลยีคอมพิวเตอร์ วิทยาลัยเทคนิคอำนาจเจริญ และอดีตนักศึกษาทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง รุ่น 1 และทุนพระกนิษฐาสัมมาชีพ รุ่น 3 และคุณนพเก้า พรหมอินทร์ นักศึกษาทุนพระกนิษฐาสัมมาชีพ รุ่น 4 สาขาวิชาสัตวศาสตร์ มหาวิทยาลัยแม่โจ้ รุ่นพี่ตัวแทนผู้รับทุนทุนพระกนิษฐาสัมมาชีพ ได้ร่วมแชร์ประสบการณ์ “โอกาสและเส้นทางสู่ความสำเร็จ” และเชิญชวนนักศึกษาอาชีวศึกษารุ่นน้องที่สนใจสมัครเข้ารับทุนไว้ว่า การได้รับโอกาสจากทุนพระกนิษฐาสมัมมาชีพเป็นเหมือนแสงสว่างที่ปลายทางอุโมงค์ ความพยายามที่เราได้ทุ่มเทมาเพื่อเดินตามความฝันก็เริ่มเห็นผลชัดเจน สู่การส่งต่อโอกาสดี ๆ ให้กับผู้อื่น การได้รับการสนับสนุนจากครอบครัว ‘ทุนพระกนิษฐาสัมมาชีพ’ ทำให้เราพร้อมที่จะก้าวหน้าไปอีกขั้น พวกเขาไม่เพียงแค่ให้โอกาสทางด้านการศึกษา แต่ยังเป็นที่พักพิงเมื่อเราต้องการ

และในช่วงท้ายนางสาวจรัสจันทร์ สุนทรวิจิตร นักวิชาการอาวุโส สำนักพัฒนานวัตกรรมเพื่อสร้างโอกาสการเรียนรู้ กสศ. ได้แนะนำระบบและช่องทางในการสมัครทุนพระกนิษฐา โดยนักศึกษาและสถานศึกษาที่สนใจสามารถกรอกข้อมูลการสมัครและแนบเอกสารตามรายละเอียด ผ่านทางระบบออนไลน์เพิ่มเติมได้ที่ คลิก ทั้งนี้ระบบปิดรับสมัครออนไลน์ในวันที่ 30 กรกฎาคม 2567

*****

สายด่วนทุนพระกนิษฐาสัมมาชีพ 02-079-5475 กด 4 หรือ 099-365-3645
และ Line สมัครทุนพระกนิษฐาสัมมาชีพ

The post กสศ. เปิดรับสมัครนักศึกษาที่เรียนจบ ปวช. ปวส. อนุปริญญา เพื่อรับ “ทุนพระกนิษฐาสัมมาชีพ ปีการศึกษา 2567” first appeared on กสศ..

ตั้งแต่ปี 2563 กสศ. ได้ดำเนินโครงการทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง ประเภททุน 1 ปี หลักสูตรประกาศนียบัตรผู้ช่วยพยาบาล/ประกาศนียบัตรผู้ช่วยทันตแพทย์ เพื่อส่งเสริมนักเรียนที่ขาดแคลนทุนทรัพย์และด้อยโอกาส ให้ได้รับการศึกษาต่อในสายอาชีพ ทั้งนี้ทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง ประเภททุน 1 ปีหลักสูตรประกาศนียบัตรผู้ช่วยพยาบาล/หลักสูตรประกาศนียบัตรผู้ช่วยทันตแพทย์ของ โดยได้สร้างโอกาสทางการศึกษาให้แก่นักเรียนชั้น ม.6 ปวช. หรือเทียบเท่า มาแล้ว 6 รุ่น ในสถานศึกษา 21 แห่งใน 15 จังหวัดทั่วทุกภูมิภาค ผลที่เกิดขึ้นจากหลักสูตรระยะสั้นที่สามารถส่งเสริมผู้เรียนให้ประกอบอาชีพได้ทันทีหลังจบการศึกษา ทำให้ กสศ. ร่วมกับภาคีขยายความร่วมมือกับคณะทันตแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ เพื่อสร้างโอกาสทางการศึกษาและผลิตผู้ช่วยทันตแพทย์รุ่นใหม่เพื่อเข้าไปเติมเต็มในระบบสาธารณสุขเพิ่มขึ้น โดยในปีแรกนี้มีนักศึกษาจากหลายพื้นที่ในจังหวัดภาคเหนือได้รับทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงจำนวน 30 คน  

ศ.ดร.นพ.พงษ์รักษ์ ศรีบัณฑิตมงคล อธิการบดีมหาวิทยาลัยเชียงใหม่ กล่าวว่า ยินดีที่มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ได้จัดทำหลักสูตรประกาศนียบัตรผู้ช่วยทันตแพทย์ร่วมกับทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง ยินดีกับนักศึกษาทุกคนที่ได้รับโอกาสเตรียมเป็นบุคลากรรุ่นใหม่ที่มีคุณภาพ สาขาผู้ช่วยทันตแพทย์มีความต้องการเป็นจำนวนมากในระบบสาธารณสุข นอกจากนี้ยังเป็นโอกาสพิเศษที่ทางมหาวิทยาลัยเชียงใหม่ได้ร่วมมือกับ กสศ. ในการสร้างเส้นทางการศึกษาเพื่อไปสู่การประกอบอาชีพที่เสมอภาค สำหรับเยาวชนผู้ขาดแคลนโอกาสจากพื้นที่ห่างไกล ไม่เพียงเป็นการยกระดับผู้เรียน 30 คนด้วยหลักสูตรที่ใช้เวลา 1 ปีการศึกษาเท่านั้น หากยังหมายถึงการยกระดับรายได้ครัวเรือนของนักศึกษาทุน และเป็นการมอบบุคลากรคุณภาพคืนสู่ชุมชนสังคม ที่จะกลับไปเป็นส่วนหนึ่งของการพัฒนาภูมิลำเนาของตนต่อไป

“ในนามมหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ขอขอบคุณ กสศ. ที่ร่วมสนับสนุนหลักสูตรผู้ช่วยทันตแพทย์ ขอบคุณโรงพยาบาลทันตกรรม คณะทันตแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ตลอดจนโรงพยาบาลและคลินิกทันตกรรมที่ให้ความร่วมมือในฐานะแหล่งเรียนรู้ภาคปฏิบัติของนักศึกษา และเป็นส่วนเติมเต็มให้การฝึกอบรมเรียนรู้ของนักศึกษาในช่วงเวลา 1 ปีข้างหน้า สามารถดำเนินไปได้ตามหลักสูตร”     

ผศ.ทพ.ดร.นฤมนัส คอวนิช คณบดีคณะทันตแพทยศาสตร มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ กล่าวว่า สาขาวิชาผู้ช่วยทันตแพทย์เป็นหลักสูตรที่ได้รับอนุมัติจากมหาวิทยาลัยเชียงใหม่ในปี 2562 จัดทำขึ้นตามหลักเกณฑ์กลางของทันตแพทยสภา มีวัตถุประสงค์เพื่อผลิตบุคลากรเพื่อแก้ไขปัญหาการขาดแคลนผู้ช่วยทันตแพทย์ สำหรับภาครัฐและเอกชน ทั้งในระดับภูมิภาคและระดับประเทศ โดยหลักสูตรผู้ช่วยทันตแพทย์เป็นหลักสูตรทวิภาค แบ่งเป็น 2 ภาคการศึกษาในระยะเวลา 1 ปี มีการสอนทั้งภาคทฤษฎีและฝึกปฏิบัติกับคนไข้จริง และเมื่อนักศึกษาสำเร็จการศึกษาจะได้รับประกาศนียบัตรผู้ช่วยทันตแพทย์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ซึ่งสำนักงานคณะกรรมการข้าราชการพลเรือน (ก.พ.) รับรองคุณวุฒิให้ปฏิบัติงานราชการได้ตามอัตราเงินเดือนที่กำหนด

“หลักสูตรผู้ช่วยทันตแพทย์ มช. เป็นหลักสูตรที่มีคณาจารย์ภาควิชาการและเจ้าหน้าที่จากคลินิกต่าง ๆ ในสังกัดโรงพยาบาลทันตกรรม รวมถึงอาจารย์พิเศษจากภายนอกร่วมจัดการเรียนการสอน ตลอด 5 ปีที่เปิดหลักสูตร มีผู้สำเร็จการศึกษาแล้ว 157 คน เฉลี่ยปีละ 30 คน ขณะที่ในปีการศึกษา 2567 นี้ ทางคณะแพทยศาสตร์ มช. ได้เพิ่มเติมรูปแบบการจัดการเรียนรู้สำหรับนักศึกษาทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง กสศ. จำนวน 30 คน มีจุดประสงค์เพื่อเปิดโอกาสให้เยาวชนในพื้นที่ภาคเหนือ สามารถเข้าถึงการเรียนรู้ที่สูงกว่าการศึกษาขั้นพื้นฐาน ด้วยหลักสูตรระยะสั้นที่นำไปใช้ประกอบอาชีพได้ทันทีเมื่อจบการศึกษา รวมถึงสามารถนำทักษะความรู้และประกาศนียบัตรผู้ช่วยทันตแพทย์ที่ได้รับไปใช้ต่อยอด ทั้งในการศึกษาต่อและการเรียนรู้ศาสตร์ทันตกรรมเฉพาะทางในระดับที่สูงขึ้นต่อไป”             

ดร.ไกรยส ภัทราวาท ผู้จัดการ กสศ. กล่าวว่า กสศ. ยินดีอย่างยิ่งที่มีโอกาสได้ทำงานร่วมกับมหาวิทยาลัยเชียงใหม่ บนความตั้งใจในการพัฒนาหลักสูตรผู้ช่วยทันตแพทย์ เพื่อเป็นส่วนหนึ่งของการทำงานแก้ไขสถานการณ์ความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา ข้อมูล ณ ปัจจุบันชี้ว่า การก้าวข้ามรอยต่อสู่การศึกษาที่สูงขึ้นหลังจบการศึกษาชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย ไม่ใช่ทุกคนจะพร้อมเรียนในระดับอุดมศึกษาเป็นเวลา 4-6 ปี หลักสูตรระยะสั้นจะเป็นบันไดไปสู่การประกอบอาชีพและมีรายได้ในเวลาอันรวดเร็ว

“ข้อแม้ของการพัฒนาหลักสูตรระยะสั้นคือไม่ใช่ทุกสถาบันที่มีความพร้อม ขณะที่คณะทันตแพทย์ มช. ถือเป็นสถาบันที่มีความพร้อมต่อจากมหาวิทยาลัยขอนแก่น ที่เปิดโอกาสให้ กสศ. เข้ามาทำงาน ในความร่วมมือครั้งนี้มหาวิทยาลัยเชียงใหม่จึงเปรียบได้กับ ‘ประภาคารแห่งความหวัง’ ของน้อง ๆ เยาวชนในพื้นที่ภาคเหนือ ผู้สนใจงานด้านสาธารณสุขและต้องการเรียนรู้ในเวลา 1 ปี เพื่อจะนำทักษะประสบการณ์ไปตอบโจทย์การมีรายได้ได้ทันที อีกทั้งโดยตัวหลักสูตรนี้ยังเอื้อให้ผู้สำเร็จการศึกษาทำได้ทั้งงานประจำ และมีช่องทางหลากหลายในการมีรายได้เสริม”

ผู้จัดการ กสศ. กล่าวว่า ที่ผ่านมา กสศ. ได้เปิดหลักสูตรระยะสั้นในหลักสูตรผู้ช่วยพยาบาล และผู้ช่วยทันตแพทย์มาแล้วหลายรุ่น รวมผู้สำเร็จการศึกษาราว 1,500 คน ซึ่งเกือบ 100% สามารถเข้าสู่เส้นทางอาชีพได้ทันทีหลังจบการศึกษา กสศ. จึงเชื่อว่าด้วยหลักสูตรระยะสั้นที่ออกแบบร่วมกับมหาวิทยาลัยเชียงใหม่และสถานประกอบการในครั้งนี้ จะสร้างผลตอบแทนทางสังคม และเป็นต้นแบบให้ กสศ. นำไปพัฒนาต่อยอดในฐานะต้นแบบการทำงานได้ในพื้นที่อื่น ๆ ในอนาคต

“วันนี้น้อง ๆ พบกับความสำเร็จก้าวแรก เมื่อได้รับโอกาสเข้าศึกษาต่อในหลักสูตรผู้ช่วยทันตแพทย์ ซึ่งเป็นการศึกษาที่มีความสำคัญต่อการพัฒนาประเทศเป็นอย่างมาก ขอให้น้อง ๆ มีความภาคภูมิใจและตั้งใจศึกษาเล่าเรียน ใช้เงินทุนเพื่อการพัฒนาตนเองให้มีความรู้ เพิ่มทักษะความสามารถ เป็นบุคลากรสายวิทยาศาสตร์สุขภาพที่มีสมรรถนะสูง พร้อมประกอบอาชีพที่ตนใฝ่ฝัน 

“และจากวันนี้ไปอีกประมาณ 1 ปี จะเป็นจุดเริ่มต้นของเส้นทางชีวิตของทุกคน ที่จะค้นหา เรียนรู้ และพัฒนาตัวเอง ไขว่ขว้าความฝันของแต่ละคน โดยน้อง ๆ จะมีครอบครัวขนาดใหญ่ที่ประกอบด้วยผู้บริหารสถานศึกษา คณาจารย์ และแหล่งเรียนรู้ที่จะคอยหนุนเสริม ดูแลช่วยเหลืออย่างใกล้ชิด เพื่อเติมเต็มทักษะความสามารถ นอกจากนี้ยังมีพี่ ๆ จาก กสศ. ที่จะคอยสนับสนุนดูแลส่งเสริมในด้านต่าง ๆ รวมถึงรุ่นพี่และเพื่อน ๆ นักศึกษาทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงจากทุกสถาบัน ที่จะคอยช่วยเหลือและเป็นกำลังใจให้กัน เพื่อให้ทุกคนประสบความสำเร็จในเส้นทางการศึกษาและการประกอบอาชีพในวันข้างหน้า”

ผศ.ทพ.ยุทธการ อัศว์ไชยตระกูล ประธานหลักสูตรประกาศนียบัตรผู้ช่วยทันตแพทย์ คณะทันตแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ กล่าวแสดงความยินดีกับนักศึกษาทุกคนที่ได้เข้ามาเป็นครอบครัวคณะทันตแพทยศาสตร์ หลักสูตรผู้ช่วยทันตแพทย์ ถือเป็นหลักสูตรที่ช่วยเตรียมความพร้อม พัฒนา และฝึกฝนเฉพาะทางในศาสตร์ต่าง ๆ เพื่อผลิตผู้ช่วยทันตแพทย์ที่มีคุณภาพเข้าไปเติมเต็มส่วนที่ขาดแคลนในสายงานสาธารณสุขของประเทศไทย หลักสูตรนี้ไม่ได้มุ่งเน้นที่ภาควิชาการและการฝึกฝนเท่านั้น หากยังต้องการพัฒนาศักยภาพนักศึกษา ให้เป็นบุคลากรทางการแพทย์ที่พร้อมด้วยความรู้ ทักษะ จริยธรรม มีความสามารถในการแข่งขันในตลาดวิชาชีพ และตอบสนองความต้องการของสังคมได้เป็นอย่างดี  

“ปีนี้เป็นปีแรกที่คณะทันตแพทยศาสตร์ มช. รับนักศึกษาสาขาวิชาผู้ช่วยทันตแพทย์มากถึง 59 คนต่อรุ่น เราหวังอย่างยิ่งว่าทุกคนจะผ่านการเรียนรู้และพัฒนาตัวเองในเวลา 1 ปี จนเป็นบุคลากรที่มีคุณภาพ เพราะข้อเท็จจริงหนึ่งของวิชาชีพนี้คือในแต่ละปีเราผลิตคนไม่เคยพอ ขณะที่หากเปรียบเทียบกับแนวโน้มการเติบโตของสายงาน สามารถพูดได้ว่าประเทศไทยมีคลินิกทันตกรรมเกิดขึ้นใหม่ในแทบทุกสัปดาห์ ฉะนั้นผู้ช่วยทันตแพทย์จึงเป็นสายงานที่ตลาดต้องการบุคลากรมากที่สุดสาขาหนึ่ง นอกจากนี้ความพิเศษของหลักสูตรคณะทันตแพทย์ มช. ยังหมายถึงนักศึกษาทุกคนจะสามารถเข้าถึงสิทธิและการดูแลสวัสดิภาพเช่นเดียวกับนักศึกษามหาวิทยาลัยเชียงใหม่ทุกคน ไม่ว่าบริการด้านสาธารณสุข หรือบริการด้านอื่น ๆ ที่มหาวิทยาลัยเตรียมไว้สำหรับนักศึกษา รวมถึงในภายภาคหน้าทางคณะทันตแพทย์ยังมองถึงการต่อยอดหลักสูตร เพื่อสร้างบุคลากรตอบสนองการเติบโตของคณะทันตแพทย์ ที่จะเปิดสอนในสาขาวิชาใหม่ ๆ ที่ซับซ้อนและเฉพาะทางยิ่งขึ้น”  

คุณธันว์ธิดา วงศ์ประสงค์ ผู้อำนวยการสำนักพัฒนานวัตกรรมและส่งเสริมโอกาสการเรียนรู้ กสศ. กล่าวเสริมว่า เยาวชนที่เข้าสู่หลักสูตรผู้ช่วยทันตแพทย์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ในวันนี้ ถือเป็นนักศึกษา 30 คน จาก 2,500 คน ที่ กสศ. จัดสรรทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงในปีการศึกษา 2567 ทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง มุ่งสนับสนุนเยาวชนที่เรียนจบ ม.3 และ ม.6 ที่ต้องการเรียนรู้ในสายอาชีพชั้นสูง ขณะที่หลักสูตร 1 ปีที่เปิดในสาขาผู้ช่วยพยาบาลและผู้ช่วยทันตแพทย์ เป็นสาขาที่เปิดขึ้นเป็นพิเศษ เพื่อรองรับคนที่ตั้งใจมีอาชีพสร้างรายได้เลี้ยงตนเองและครอบครัวได้ในเวลาอันรวดเร็ว

“การได้นักศึกษาทุนทั้ง 30 คน เป็นความสำเร็จที่เกิดจากความพยายามที่จะส่งมอบโอกาสของคณาจารย์คณะทันตแพทยศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ ซึ่งดั้นด้นเดินทางไปในพื้นที่ห่างไกลเพื่อค้นหาน้อง ๆ จนทุกคนได้เข้าสู่การศึกษาในวันนี้ จากวันนี้จึงอยากให้น้อง ๆ ทุ่มเทและตั้งใจพัฒนาตัวเอง เพื่อไปให้ถึงปลายทางที่หวังไว้ในอีกหนึ่งปีข้างหน้า การที่ทุกคนคือนักศึกษาทุนรุ่นแรกของคณะทันตแพทย์ มช. ยังมีความหมายสำคัญในฐานะต้นแบบ และเป็นแรงบันดาลใจให้กับน้องในรุ่นต่อไปว่า แม้แต่ละคนจะมีเส้นทางชีวิตที่ไม่ได้ราบเรียบ หรือแม้จะต้องเผชิญกับปัญหาอุปสรรคใดมาก็ตาม แต่ทุกคนสามารถมานะพยายาม และใช้การศึกษาเพื่อเปลี่ยนแปลงชีวิตของตนเองได้” 

The post “ยินดีต้อนรับนักศึกษาผู้ช่วยทันตแพทย์ ม.เชียงใหม่” กสศ. ขยายความร่วมมือพัฒนาหลักสูตรระยะสั้น 1 ปี first appeared on กสศ..

ศ.ดร.สมพงษ์ จิตระดับ กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิภาคประชาสังคม กสศ. และประธานอนุกรรมการส่งเสริมและพัฒนาเยาวชนและประชากรวัยแรงงานนอกระบบ กล่าวว่า ทุกฝ่ายที่เกี่ยวข้อง โดยเฉพาะผู้ที่เคยมีประสบการณ์ในการทำงานเพี่อพัฒนาคุณภาพชีวิตกับกลุ่มพ่อแม่วัยรุ่น จำเป็นที่จะต้องมาพูดคุย แลกเปลี่ยนประสบการณ์ และแนวทางในการทำงานร่วมกัน เพื่อหาแนวทางดูแลเยาวชนกลุ่มนี้ที่เข้าถึงปัญหาจริง ๆ เพราะปัญหาของเยาวชนพ่อแม่วัยรุ่นมีความซับซ้อน เข้าถึงยากและปัญหาเปลี่ยนแปลงอยู่ตลอดเวลา บางพื้นที่มีรายงานว่า พบเยาวชนที่ตั้งครรภ์ก่อนวัยอันควรมีอายุเพียง 9 ขวบเท่านั้น

“จากที่ได้ฟังประสบการณ์การทำงานจากหน่วยจัดการเรียนรู้ที่ทำงานกับกลุ่มพ่อแม่วัยรุ่น พบว่า รากลึกของสถานการณ์กลุ่มวัยรุ่นตั้งครรภ์นั้นมีความซับซ้อนและสามารถแตกแขนงไปยังจุดที่สังคมมองไม่เห็น และไม่ยอมรับว่าเกิดขึ้นจริง เมื่อเด็กคนหนึ่งตั้งครรภ์ ในที่สุดก็ต้องออกจากโรงเรียน สิ่งที่จะได้รับผลกระทบไปด้วย ก็คืออนาคตของเด็กคนนั้น เมื่อไม่มีระบบที่รองรับ อนาคตของเด็กกลุ่มนี้ก็จะดับสูญไปทันที

“ต้องพยายามหาแนวทางช่วยเหลืออย่างเป็นระบบ ทำอย่างไรที่จะดูแลปัญหาที่ยังเต็มไปด้วยอคติ และการตีตรา จนทำให้ปัญหานี้แก้ได้ยากหรือไม่มีทางออก ประกอบกับเมื่อเกิดขึ้นกับกลุ่มเด็กที่อยู่ในครอบครัวยากจน ก็ยิ่งกลายเป็นปัญหาที่ซ้ำซ้อน

“ลองคิดดูว่า ถ้าเด็กกลายเป็นคุณแม่ที่ต้องเลี้ยงเด็กภายใต้ครอบครัวที่ขาดแคลนแทบทุกอย่าง ทั้งสองชีวิตจะไปต่อท่ามกลางภาวะเปราะบางนี้ได้อย่างไร หากไม่ช่วยกันหาวิธีดูแลที่เหมาะสมยั่งยืน ช่วยกันออกแบบการศึกษาที่ยืดหยุ่นสำหรับพวกเขา ปัญหานี้ก็จะอยู่ในวังวนเดิมของครอบครัวเด็กกลุ่มนี้อย่างไม่รู้จบ”

ศ.ดร.สมพงษ์ กล่าวอีกว่า ถึงเวลาที่จะต้องช่วยกันออกแบบการดูแล กลุ่มพ่อแม่วัยรุ่นทั่วประเทศซึ่งมีประมาณ 5-6 หมื่นคนอย่างเป็นระบบ หรือเป็นนโยบายที่ชัดเจนจากภาครัฐ  โดยคำนึงถึงปัญหาที่พวกเขาเผชิญอยู่ ให้ครบถ้วนทุกมิติ

“ปัจจุบันการดูแลเยาวชนกลุ่มนี้ ยังมีรูปแบบการทำงานด้านการช่วยเหลือเป็นรายบุคคลหรือรายกลุ่มจากคณะทำงานในพื้นที่ทั้งภาครัฐและเอกชน  ยังไม่ใช่นโยบายที่เข้มแข็งจากจากภาครัฐหรือระบบหลักของสังคม ทำให้ดูแลเยาวชนกลุ่มนี้ได้เพียง 6-700 คน แต่ยังมีอีกประมาณ 5-6 หมื่นคนที่ยังต้องการความช่วยเหลือ พ่อแม่วัยรุ่นจำนวนมากเรียนจบเพียงระดับชั้นประถมศึกษา ไม่มีความรู้  ไม่กล้า หรือยังเข้าไม่ถึง หรือไม่ทราบเรื่องสวัสดิการที่รัฐจัดสรรให้ สำหรับพวกเขาสวัสดิการที่มีจึงอาจจะกลายเป็นศูนย์

“จะต้องผลักดันเรื่องนี้ให้เป็นนโยบายที่มีกลไกการทำงานที่เข้าถึงปัญหาที่ละเอียดอ่อนนี้ จะปล่อยให้ปัญหานี้ เป็นปัญหาที่เงียบๆ เป็นปัญหาที่ไม่ใส่ใจ หรือไม่ยอมรับต่อไปไม่ได้ จะต้องช่วยกันสร้างพื้นที่ที่ดีและปลอดภัยสำหรับเด็กที่ต้องการความช่วยเหลือ โดยกำหนดบทบาทให้ครอบครัว ชุมชน และโรงเรียนหรือสังคมรอบตัวเด็ก เข้ามามีส่วนร่วมในการช่วยกันออกแบบการช่วยเหลือเด็ก โดยไม่ทอดทิ้งหรือผลักไสพวกเขาเข้าไปสู่มุมมืด ต้องช่วยกันตัดวงจรการส่งต่อปัญหานี้ไปสู่รุ่นต่อไปเป็นวังวนให้ได้” ศ.ดร.สมพงษ์กล่าว

นางสาวธันว์ธิดา วงศ์ประสงค์ ผู้อำนวยการสำนักพัฒนานวัตกรรมเพื่อสร้างโอกาสการเรียนรู้ กสศ. กล่าวว่า กลุ่มพ่อแม่วัยรุ่น คือผู้ที่มักจะขาดโอกาสในหลายส่วน ทั้งด้านการศึกษา ด้านสุขภาพและด้านเศรษฐกิจ โจทย์ของการจัดการศึกษาที่ยืดหยุ่น ต้องมองให้ครบในทุกมิติปัญหา

“การจัดการศึกษาให้กลุ่มพ่อแม่วัยรุ่นในรูปแบบปัจจุบัน เน้นที่เรื่องของการศึกษาเท่านั้น ยังขาดความยืดหยุ่นที่เอื้อกับมิติปัญหาที่พวกเขาเผชิญอยู่จริง ซึ่งยังต้องการทั้งความยืดหยุ่นด้านเวลาและรูปแบบการเรียนที่สอดคล้องกับความจำเป็นในแต่ละรายบุคคล แนวทางการดูแลสุขภาพของเด็กทารก แนวทางการประกอบอาชีพ ที่ช่วยให้ประคับประคองตัวเองได้ เพราะเด็กกลุ่มนี้จะไม่ใช่กลุ่มที่ดูแลเพียงแค่ตัวเองเท่านั้น พวกเขามีแนวทางที่จะต้องดูแลสมาชิกในบ้านที่เพิ่มขึ้นอีกด้วย การศึกษาที่ยืดหยุ่นสำหรับพวกเขา จะต้องมีมุมมองแบบบูรณาการการศึกษาที่ตอบโจทย์ความต้องการของพวกเขาได้”

ผู้อำนวยการสำนักพัฒนานวัตกรรมเพื่อสร้างโอกาสการเรียนรู้ กสศ. กล่าวว่า เยาวชนพ่อแม่วัยรุ่น อาจจะไม่สามารถไปเรียนในโรงเรียนหรือสถานที่จัดการศึกษาได้ ก็ต้องมองว่าจะออกแบบการศึกษาให้บางชั่วโมงเรียนสามารถเรียนผ่านอุปกรณ์ต่าง ๆ อย่างโทรศัพท์มือถือหรือแท็บเล็ตที่บ้านหรือที่ทำงานได้หรือไม่ และต้องออกแบบการแนะนำการดูแลทารกให้กับทั้งพ่อและแม่ ออกแบบกลไกให้พวกเขาเข้าถึงสวัสดิการของรัฐ กลไกความช่วยเหลือในระดับพื้นที่หรือในระดับชุมชน ที่เข้าใจความละเอียดอ่อนของปัญหานี้ ซึ่งมากกว่าเรื่องของการศึกษา อย่างเช่น ปัญหาสุขภาพจิต ปัญหาครอบครัว ปัญหาความเครียด ฯลฯ

“อย่างไรก็ตาม แม้จะมีโจทย์การทำงานซ้อนกันหลายโจทย์ เราเชื่อว่าหลาย ๆ ภาคส่วนที่มาร่วมกันในวันนี้ มีศักยภาพในการทำงาน หรือออกแบบกลไกนี้ขึ้นได้ เพราะทุกคนเชื่อมั่นตรงกันว่า เราไม่ได้เพียงแค่ดูแลพ่อหรือแม่วัยรุ่น แต่เรากำลังดูแลอนาคตของชาติ ดูแลคนรุ่นลูก ที่กำลังเติบโตขึ้นมาอีกด้วย หากเราทำงานอย่างถูกจุด ไม่มองปัญหาเป็นปัญหาเชิงเดี่ยว วิธีการทำงานและผลลัพธ์ที่ได้ จะไม่ใช่แค่การดูแลคน ๆ เดียว แต่จะทำให้ได้ตัวคูณที่ครอบคลุมการดูแลทั้งระบบ” ผู้อำนวยการสำนักพัฒนานวัตกรรมเพื่อสร้างโอกาสการเรียนรู้ กสศ. กล่าว

รศ.ดร.วีระเทพ ปทุมเจริญวัฒนา หัวหน้าภาควิชาการศึกษาตลอดชีวิต คณะครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และผู้จัดการโครงการพัฒนาการเรียนรู้สำหรับเยาวชนนอกระบบการศึกษา กล่าวว่า โจทย์สำคัญของการออกแบบการศึกษาที่ยืดหยุ่นและตอบโจทย์ปัญหาของกลุ่มพ่อแม่วัยรุ่น ไม่เพียงแต่ต้องคำนึงถึงความต้องการและความจำเป็นเฉพาะบุคคลเท่านั้น แต่จะต้องออกแบบวิธีการช่วยเหลือรอบๆ ตัว หรือสร้างระบบนิเวศการดูแลที่มาจากสหวิชาชีพต่าง ๆ

“หากจะออกแบบการเรียน โดยไม่คำนึงถึงชีวิตความเป็นอยู่ด้านต่าง ๆ เช่นอาชีพที่ทำให้อยู่รอดได้ หรือมีเงินไปเรียน ไม่นานพวกเขาก็อาจจะหลุดจากการศึกษาซ้ำอีก เพื่อดูแลเด็กกลุ่มนี้ เราไม่เพียงแต่อยากเห็นโรงเรียน 3 ระบบ สร้างพื้นที่การศึกษาในระบบ นอกระบบ และตามอัธยาศัย ให้เรียนร่วมกันได้ เพื่อสร้างโอกาสทางการศึกษาและลดอัตราการออกกลางคัน แต่ต้องมีรูปแบบการส่งเสริมด้านอาชีพ และแนวทางที่สามารถใช้ประสบการณ์ในการทำงานมาเทียบเคียงศักยภาพของแต่ละวงการวิชาชีพ เพื่อต่อยอดการพัฒนาทักษะแต่ละวิชาชีพอย่างเป็นระบบ หากแต่ละพื้นที่ สามารถออกแบบการเทียบโอนผลการเรียนจากการฝึกอาชีพหรือประสบการณ์การทำงานได้ จะทำให้เกิดรูปแบบการศึกษาที่สอดคล้องกับความจำเป็นของแต่ละคนมารองรับได้ ก็จะสามารถขยับกรอบจำกัดเดิม ๆ ออกไปสู่การศึกษาที่มีทางเลือกมากขึ้นในอนาคต”

The post “ออกแบบการศึกษายืดหยุ่นสำหรับพ่อแม่วัยรุ่น” กสศ. สนับสนุนเครือข่าย สร้างพื้นที่ปลอดภัย first appeared on กสศ..

กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.) นำโดย นางสาวธันว์ธิดา วงศ์ประสงค์ ผู้อำนวยการสำนักพัฒนานวัตกรรมเพื่อสร้างโอกาสการเรียนรู้ เป็นตัวแทนรับมอบประกาศนียบัตรเชิดชูเกียรติ ซึ่งสะท้อนว่า กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา มีส่วนสำคัญต่อการส่งเสริมผลักดันโครงการบูรณาการความร่วมมือเครือข่ายในการแก้ไขบำบัดฟื้นฟูเด็กและเยาวชน ประจำปีงบประมาณ 2567 ของกรมพินิจฯ 

พ.ต.อ.ทวี สอดส่อง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงยุติธรรม ได้ขอบคุณเครือข่ายภาคีทุกหน่วยงานที่ร่วมกันสร้างอนาคตให้กับเด็กเยาวชนในกระบวนการยุติธรรม เพราะสิ่งที่ยากและสำคัญที่สุดของการฟื้นฟูเยียวยา คือการให้โอกาสเปลี่ยนแปลงตัวเองสำหรับผู้ก้าวพลาด โดยใช้การศึกษานำพาไปสู่การมีปัญญาและความคิด ทุกฝ่ายในที่นี้จึงถือว่าเข้ามาทำงานที่ยาก และเป็นภารกิจสำคัญที่กระทรวงยุติธรรมต้องทำร่วมไปกับทุกหน่วยงาน เพื่อส่งเสริมความร่วมมือให้เข้มแข็งและขยายขอบเขตงานออกไปให้กว้างขึ้น โดยเฉพาะการเชื่อมต่องานกับ กสศ. ซึ่งมีหน้าที่โดยตรงในการดูแลเด็กเยาวชน 1.2 ล้านคนที่อยู่นอกระบบการศึกษา กับกรมคุมประพฤติที่รับผิดชอบดูแลเยาวชนผู้พ้นโทษกลับไปอยู่ในสังคมราวปีละ 400,000 กว่าคน โดยในกลุ่มนี้มีเยาวชนถึง 80% ที่มีการศึกษาต่ำกว่าขั้นพื้นฐาน

“เพราะการศึกษาคือตัวแปรสำคัญต่อจำนวนผู้กระทำผิดหรือผู้มีแนวโน้มกระทำผิด ดังนั้นพื้นฐานแรกของการลดจำนวนผู้ต้องโทษในกระบวนการยุติธรรม จึงต้องสนับสนุนให้การศึกษามีคุณภาพและทั่วถึง เพื่อให้ความรู้เข้าไปเปลี่ยนทัศนคติ และพาคนไปสู่การประกอบอาชีพ” พ.ต.อ.ทวี กล่าว

พ.ต.ท.ประวุธ วงศ์สีนิล อธิบดีกรมพินิจและคุ้มครองเด็กและเยาวชน กล่าวว่า กรมพินิจฯ ตระหนักและให้ความสำคัญกับการทำงานบูรณาการร่วมกับเครือข่าย ทั้งนี้เครือข่ายถือเป็นกลไกที่มีบทบาทสำคัญที่สามารถสนับสนุนช่วยเหลือในทุกมิติของการดูแลเด็กและเยาวชนกลุ่มเสี่ยงในสังคม รวมถึงเด็กและเยาวชนที่เข้าสู่กระบวนการยุติธรรม โดยสามารถสนับสนุนช่วยเหลือให้เด็กเยาวชนเหล่านี้กลับไปใช้ชีวิตในสังคมได้อย่างเป็นปกติสุขด้วยการให้การศึกษา ทักษะวิชาชีพ และมีกระบวนการแก้ไขปัญหาและฟื้นฟูที่เหมาะกับสภาพปัญหาของกลุ่มเป้าหมายเป็นรายคน ซึ่งการได้รับทักษะที่จำเป็นในการดำรงชีวิต จะทำให้สามารถดูแลตนเองและประกอบอาชีพได้ การทำงานที่ผ่านมา กรมพินิจฯ จึงแสวงหาความร่วมมือในทุกมิติของการดูแลเด็กและเยาวชน ตั้งแต่การสาธารณสุขทั้งสุขภาพกายและจิต การบำบัดแก้ไขฟื้นฟูตามลักษณะปัญหา การสนับสนุนการศึกษา การฝึกวิชาชีพ จนถึงการสงเคราะห์ช่วยเหลือภายหลังปล่อยตัว และการส่งต่อไปสู่การทำงาน

กรมพินิจฯ ยังได้รับความร่วมมือด้านวิชาการจากทุกเครือข่าย บนความมุ่งหวังว่าจะช่วยเปิดโอกาสให้เด็กและเยาวชนสามารถกลับสู่สังคมได้อย่างภาคภูมิ งานสร้างการรับรู้และยกระดับความร่วมมือของเครือข่ายในกระบวนการยุติธรรมเด็กและเยาวชน (DJOP CONNECT) ที่จัดขึ้นครั้งนี้ จึงถือเป็นการยกระดับการทำงาน และเชิดชูเกียรติเครือข่ายที่ให้การสนับสนุนการดำเนินงานของกรมพินิจฯ ไปพร้อมกัน โอกาสนี้ ขอขอบคุณไปยังทุกหน่วยงานเครือข่ายที่ให้การสนับสนุนการดำเนินงานอย่างต่อเนื่องเสมอมา และขอขอบคุณอย่างยิ่งที่ทุกท่านได้มอบโอกาสที่ดีให้กับเด็กและเยาวชน เพื่อการเติบโตอย่างมีคุณภาพและเป็นคนดีของสังคมและประเทศ ทั้งหวังเป็นอย่างยิ่งว่าจะได้รับความร่วมมือจากทุกท่านต่อไป

The post กสศ. ได้รับประกาศนียบัตรเชิดชูเกียรติเครือข่ายสนับสนุนงานกรมพินิจฯ Thanks Giving Opportunities จากกระทรวงยุติธรรม first appeared on กสศ..

กิจกรรมนี้เป็นส่วนหนึ่งของภาพสะท้อนการทำงานโครงการทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง สำหรับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ จากการทำงานร่วมกันบนโจทย์พัฒนาการศึกษาสายอาชีพเพื่อการสร้างงาน สร้างอาชีพให้แก่กลุ่มผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ หนุนเสริม ‘การศึกษาสู่การมีงานทำ’ ผ่านการวิจัยและระดมทรัพยากรตลอดจนความร่วมมือจากทั้งภาครัฐและภาคเอกชน รวมถึงผลักดันให้เกิดการรับรู้และยอมรับในศักยภาพและความสามารถของผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ อันเป็นหนึ่งแนวทางสร้างความเสมอภาคบนฐานของความแตกต่างหลากหลาย โดยใช้การศึกษาเป็นเครื่องมือเปิดประตูโอกาสสร้างความเปลี่ยนแปลงในชีวิตผู้เรียน 

โดยตลอดทั้งสามวัน นักศึกษาทุนผู้สำเร็จการศึกษาได้ทำกิจกรรม Workshop เตรียมความพร้อมสู่การมีงานทำ อาทิ การเสริมประสบการณ์การสัมภาษณ์งาน การรับฟังตัวแทนสถานประกอบการเกี่ยวกับความคาดหวังของผู้จ้างงานต่อพนักงาน อีกทั้งมีการตั้งบูธแนะนำสถานประกอบการและตำแหน่งงานต่าง ๆ รวมถึงเปิดรับสมัครและพิจารณารับนักศึกษาทุนฯ เข้าร่วมงานทันทีจากภาคเอกชนที่สนับสนุนการสร้างความเสมอภาคทางการศึกษาร่วมกับ กสศ. มาตั้งแต่เริ่มต้นอย่าง Café Amazon, บริษัท สยามมิชลิน จำกัด, เซ็นทรัลเรสตอรองส์กรุ๊ป และ สำนักจัดหางานจังหวัดชลบุรี

ผศ.ดร.ชนิศา ตันติเฉลิม หัวหน้าโครงการทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง สำหรับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ จากคณะครุศาสตร์จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย กล่าวว่า งานในวันนี้มีเป้าหมายคือสร้างความสุขความประทับใจ และแสดงความยินดีกับการสำเร็จการศึกษาของนักศึกษาทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง สำหรับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ รุ่นที่ 3 ทั้งยังถือเป็น ‘โค้งสุดท้าย’ สำหรับการเอื้อให้เกิดคุณค่าที่จะติดตัวนักศึกษาทุกคนไปในโลกของการทำงาน นั่นคือความพร้อมที่จะช่วยให้ทุกคนแน่ใจว่า จะสามารถปรับตัวเข้ากับการทำงานในโลกปัจจุบันได้

“สิ่งสำคัญที่คณะทำงานจะช่วยให้น้อง ๆ ค้นพบ คือความเข้าใจตนเองว่ามีความชอบอะไร หรือทำอะไรได้ดี ซึ่งจะพาไปสู่ความมั่นใจ ภูมิใจ สร้างให้เกิดทักษะสังคมต่าง ๆ ในโลกการทำงาน โดยเป้าหมายของเราไม่ใช่แค่ ‘อยู่ได้’ แต่ทุกคนจะต้องอยู่ได้อย่างยืนยาว และเติบโตในอาชีพ ส่วนอีกประเด็นหนึ่งคือนักศึกษาทุนฯ ทุกคน จะเป็นกระบอกเสียงสำคัญ ที่จะทำให้สังคมไทยดีขึ้น โดยเฉพาะในฐานะครูการศึกษาพิเศษผู้ผลิตครูไปสอนเด็กที่มีความต้องการพิเศษ เราต้องรู้ว่าผู้เรียนต้องการอะไร มีความคิด ความเชื่อ หรือปัญหาอุปสรรคอะไร แล้วสังคมก็จำเป็นต้องรับฟังและเรียนรู้จากเสียงเหล่านี้ให้ลึกที่สุด เพื่อค้นหาให้พบว่าการช่วยเหลือและการให้กำลังใจที่ตอบสนองความต้องการที่แท้จริงของน้อง ๆ คืออะไร แม้กระทั่งเรื่องเล็กน้อยอย่างห้องน้ำหรือทางลาดสำหรับผู้พิการ ไปจนถึงการทำความเข้าใจ การสื่อสาร หรือการมองเห็นว่ามีคนที่แตกต่างอยู่ร่วมกับพวกเราทุกคน สิ่งเหล่านี้ล้วนทำให้สังคมเราเปลี่ยนแปลงได้ทั้งหมด และยังจะทำให้คนที่ทำงานเกี่ยวข้องรู้ว่าอะไรคือสิ่งที่ต้องทำ วันนี้สิ่งที่คณะทำงานโครงการฯ ได้เปลี่ยนแปลงร่วมกันไปแล้ว คือการเกิดขึ้นของทัศนคติของการอยู่ร่วมกันแบบ ‘inclusive society’ (สังคมของคนทุกคน) ซึ่งภาพเหล่านี้จะค่อย ๆ ต่อกันเป็นจิ๊กซอว์ ที่มีน้อง ๆ นักศึกษาทุนเป็นชิ้นส่วนสำคัญ ที่จะช่วยสานฝันให้สังคมของเราดีขึ้นกว่านี้

นายพิษณุเวช โพธิ์เพ็ชร ผู้อำนวยการศูนย์บริหารงานการศึกษาพิเศษอาชีวศึกษา สอศ. กล่าวว่า ผลผลิตจากโครงการฯ คือการจุดประกายให้กับเยาวชนผู้มีความต้องการพิเศษ ว่าความมานะความพยายามคือต้นทางของความสำเร็จ โดยแม้ต้องผ่านปัญหาอุปสรรคมากมาย แต่สิ่งเหล่านี้เป็นเพียงแค่บททดสอบหนึ่ง ก่อนที่นักศึกษาทุนฯ จะก้าวไปสู่ทางแยก 3 ทาง ที่มีทางเลือกแรกคือการเข้าทำงานในสถานประกอบการ ซึ่งหลายแห่งมาร่วมงานในวันนี้และพร้อมรับเข้าทำงานทันที ส่วนสองคือคนที่สนใจตั้งตัวเป็นผู้ประกอบการ ทางเครือข่ายยกระดับคุณภาพชีวิตคนพิการ ได้มีทุนตั้งต้นสำหรับการกู้เงินเพื่อประกอบธุรกิจให้กับนักศึกษาทุนฯ ในวงเงิน 40,000-120,000 บาท โดยไม่คิดดอกเบี้ย ผ่านสำนักงานพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์จังหวัด (พมจ.) หรือทางเลือกที่สามสำหรับผู้สนใจศึกษาต่อในระดับที่สูงขึ้น สอศ. และ กสศ. จะเป็นผู้สนับสนุนผลักดันให้นักศึกษาเข้าถึงทุนการศึกษาในรูปแบบต่าง ๆ 

“ความภาคภูมิใจที่เกิดขึ้นกับทุกฝ่าย ณ ตรงนี้ คือการส่งผ่านแนวคิดที่ว่า คนทุกคนล้วนมีความสำคัญกับสังคมของเรา เป็นทรัพยากรมนุษย์ที่มีคุณค่า มีศักยภาพ มีทัศนคติที่พร้อมพัฒนาเติบโต ซึ่งถ้าได้รับโอกาส ไม่ว่าใครก็ตามก็สามารถใช้การศึกษาเพื่อพาตัวเองไปสู่การมีงานทำได้ พึ่งพาตนเองได้ การตั้งศูนย์การศึกษาพิเศษในวันนั้น ได้พิสูจน์ให้เห็นผลสัมฤทธิ์แล้วว่าน้อง ๆ ทุกคนทำได้ เมื่อนักศึกษาผู้มีความต้องการพิเศษของเราเตรียมจบการศึกษาอีกรุ่นหนึ่ง และกำลังจะก้าวไปเป็นกำลังสำคัญของครอบครัว และแม้ว่าหลังจากนี้สิ่งที่น้อง ๆ จะได้เจออาจไม่ใช่เส้นทางที่ราบเรียบสมบูรณ์ เพราะแต่ละคนจะต้องเรียนรู้ปรับตัวเพื่อรับมือกับอุปสรรคปัญหาอีกมาก อย่างไรก็ตาม สิ่งเหล่านั้นจะเป็นเพียงประสบการณ์ชีวิตที่หล่อหลอมให้ทุกคนเติบโต พัฒนาศักยภาพ และประสบความสำเร็จ เช่นเดียวกับที่ทุกคนแสดงให้เห็นแล้วในพิธีจบการศึกษาวันนี้”

นางสาวธันว์ธิดา วงศ์ประสงค์ ผู้อำนวยการสำนักพัฒนานวัตกรรมเพื่อสร้างโอกาสการเรียนรู้ กสศ. กล่าวว่า ภาพที่เห็นในวันนี้ คือความเป็นนักสู้ของนักศึกษาทุกคน ทั้งในด้านการเรียน และการฝ่าฟันปัญหาอุปสรรคในชีวิต ซึ่งถือเป็นความสำเร็จอีกขั้นหนึ่ง ก่อนที่ทุกคนจะก้าวไปสู่โลกของการทำงานต่อไป     

“เราไม่ได้พูดถึงแค่นักศึกษาทุนผู้มีความต้องการพิเศษ 107 คนในห้องนี้ หรือแค่จำนวนนักศึกษาทุนฯ ที่รวมกัน 5 รุ่น ราว 500 กว่าคน แต่ความสำคัญของงานที่ทุกฝ่ายร่วมกันทำ กำลังส่งไปถึงคนทุกช่วงวัยที่ต้องการการศึกษาพิเศษทั้งประเทศไทยราว 2 ล้านคน ซึ่ง  60% จบการศึกษาสูงสุดแค่ชั้นประถมศึกษา งานวันนี้จึงถือเป็นภาพตัวอย่างของความสำเร็จอีกขั้นหนึ่ง ที่น้อง ๆ เหล่านี้แสดงให้เห็น และแม้ว่าจำนวนนักศึกษาทุนฯ ต่อรุ่นของโครงการจะยังไม่มาก แต่การเติบโตของน้อง ๆ 107 คนในระยะเวลาสองปี ก็ทำให้เราเชื่อมั่นแล้วว่าการศึกษาสามารถเปลี่ยนแปลงชีวิตคนได้จริง นี่คือการพิสูจน์พลังที่อยู่ข้างในตัวเยาวชนทุกคน และสะท้อนไปถึงพลังของสังคมที่จะเข้ามาช่วยผลักดัน และลดทอนอุปสรรคของการเข้าถึงการเรียนรู้พัฒนาตนเอง อุปสรรคของการเข้าถึงการประกอบอาชีพ และเป็นสิ่งที่เราต้องช่วยกันทำงานต่อไป โดยมีน้อง ๆ เหล่านี้เป็นตัวแบบ”

ศ.ดร.สมพงษ์ จิตระดับ กรรมการบริหาร กสศ. และอนุกรรมการส่งเสริมและพัฒนาคุณภาพการศึกษาระดับสูงกว่าภาคบังคับ กล่าวว่า การสร้างและส่งต่อเยาวชนผู้มีความต้องการพิเศษเข้าไปสู่สังคมไม่ใช่เรื่องง่าย หลักการสำคัญไม่ใช่แค่มีทุนที่เป็นตัวเงิน แต่จำเป็นต้องมีหลายฝ่ายมาเกี่ยวข้อง เหนือไปกว่านั้น กสศ. มีข้อค้นพบว่า เยาวชนผู้มีความต้องการพิเศษที่จบการศึกษาระดับ ปวส. จะสามารถพาครอบครัวให้พ้นไปจากความยากจนข้ามรุ่นได้สำเร็จ โอกาสครั้งนี้จึงเป็นรากฐานสำคัญของทั้งตัวนักศึกษา และต่อแนวทางการพัฒนาการศึกษาสำหรับผู้มีความต้องการพิเศษต่อไป

“ลักษณะพิเศษของเยาวชนกลุ่มนี้คือความพยายาม ความอดทน ความตั้งใจที่จะต่อสู้ฝ่าฟันกับปัญหา มีพลังของการเรียนรู้หรือ Growth Mindset ที่คอยผลักดันให้ก้าวไปข้างหน้า และนั่นคือสิ่งที่ กสศ. จะเป็นฝ่ายสนับสนุนให้เส้นทางพัฒนาตนเองทอดยาวออกไปไม่สิ้นสุด ที่สำคัญคือเราต้องขอบคุณคณาจารย์จากทุกสถาบัน ที่เป็นทั้งผู้ค้นพบ สร้างกำลังใจ และเชื่อมโยงน้อง ๆ ให้ไปถึงแหล่งทุน แสดงถึงหัวใจของความเป็นครูที่ทุ่มเททำงานอยากให้ศิษย์ประสบความสำเร็จ นอกจากนี้ครอบครัวก็เป็นอีกส่วนหนึ่งที่หากมีทัศนคติเชิงบวกอยากให้ลูกหลานได้รับการศึกษา ก็จะทำให้เด็กก้าวเดินอย่างมั่นใจยิ่งขึ้น และที่ขาดไม่ได้ที่จะต้องขอบคุณ คือผู้ประกอบการภาคเอกชน ที่มีนโยบายเห็นความสำคัญของการรับผู้มีความแตกต่างหลากหลายเข้าทำงาน นี่เป็นบทพิสูจน์ว่าไม่ว่าใครก็ตามที่มีศักยภาพ เขาจะสามารถทำงานและพัฒนาตนเองต่อไปได้ โดยจากบทเรียนความร่วมมือนี้ กสศ. จะพยายามสร้างเครือข่ายความร่วมมือให้ขยายออกไปมากขึ้น”

ด้านตัวแทน นักศึกษาทุนฯ ที่จบการศึกษาเป็นรุ่นที่ 3 ในปีนี้ ได้กล่าวถึงโอกาสในการเข้าถึงการศึกษาที่มีคุณภาพซึ่งเชื่อมต่อไปถึงการทำงาน

โดย นายคมชาญ แดนกาไสย นักศึกษาทุนฯ ผู้พิการทางการได้ยิน จากวิทยาลัยสารพัดช่างสุรินทร์ กล่าวว่า ปัญหาจากรายได้ครอบครัวที่ไม่เพียงพอ ทำให้เกือบไม่ได้ศึกษาต่อหลังจบ ม.6 จนเมื่อได้เข้ามาเป็นนักศึกษาทุนที่วิทยาลัยสารพัดช่าง จึงตั้งใจเรียนได้อย่างเต็มที่ ส่วนการอยู่ร่วมกับเพื่อนในวิทยาลัยก็ช่วยเรื่องการเรียนรู้ปรับตัวเข้าสังคม จนขึ้นชั้น ปวส.2 การเป็นนักศึกษาทุน กสศ. ผนวกกับแนวทางการจัดการเรียนรู้ของสถาบัน ที่มีการเชื่อมต่อโอกาสให้ได้เรียนรู้และฝึกงานที่ Café Amazon ทำให้เริ่มมองเห็นว่าตนเองจะไปทางไหนต่อได้เมื่อจบการศึกษา โดยหลังจากเรียนและฝึกงานมาเป็นเวลา 1 ปีจนจบการศึกษาชั้น ปวส. ทาง Café Amazon ได้รับเข้าทำงาน และจะเริ่มงานในเดือนพฤษภาคมที่จะถึงนี้

“ผมคิดว่าการได้ทดลองงานทำให้เราเห็นโลกของการทำงานมากขึ้น ลดความตื่นเต้น ความประหม่า ความไม่มั่นใจต่าง ๆ การทำงานทุกวันช่วยให้เราจำสูตรการชงกาแฟ เรียนรู้ทักษะการบริการลูกค้า และปฏิบัติงานได้โดยไม่มีความกังวล สามารถพัฒนาตัวเองและทำงานได้ดีขึ้น อีกทั้งการที่เห็นว่าตัวเองทำได้และเกิดความชอบในงานที่ทำ ทำให้เราเห็นเส้นทางประกอบอาชีพในอนาคต ภูมิใจในตัวเองได้ทั้งในการเรียนจนจบการศึกษา และยิ่งภูมิใจมากขึ้นเมื่อเห็นว่าการศึกษาพาเราไปสู่การทำงานได้จริง ๆ”

นายวรพงษ์ ไชยกันต์ นักศึกษาทุนฯ ผู้มีความบกพร่องทางการมองเห็น จากวิทยาลัยสารพัดช่างเชียงใหม่ กล่าวว่า ปัญหาด้านสายตาทำให้ไม่สามารถเรียนหนังสือได้เต็มที่ เมื่อเรียนจนจบ ม.6 จึงยังไม่รู้ว่าตนเองต้องเลือกเรียนต่อในสาขาใด จนหลังมาเจอกับวิทยาลัยสารพัดช่างเชียงใหม่ ได้เข้าเรียนในสาขาเทคโนโลยีธุรกิจดิจิทัลในฐานะนักศึกษาทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง จึงเริ่มค้นพบว่าตนเองชอบด้านการออกแบบ และคอมพิวเตอร์กราฟิก

“ผมพบว่าการได้ทำในสิ่งที่ชอบทำให้เรามีความสุข จุดเปลี่ยนสำคัญคือตอนที่ขึ้นปีสองได้โอกาสไปฝึกงานที่สำนักงานสรรพากรเชียงใหม่ เขต 1 ได้รับผิดชอบงานเกี่ยวกับระบบข้อมูลและงานประชาสัมพันธ์ ผมมาพบอีกว่าการได้นำความรู้จากที่เรียนในวิทยาลัยมาปรับใช้ จนผู้ใหญ่ในที่ทำงานและเพื่อนร่วมงานยอมรับ ทำให้รู้สึกดีใจ ว่าตนเองสามารถทำงานได้ในมาตรฐานเดียวกับคนทั่วไป ต่อมาหลังฝึกงานเสร็จ ผมก็เอาความรู้จากที่ทำงานมาต่อยอดด้วย จนวันนี้ผมเรียนจบแล้วและได้งานทำทันทีที่สำนักงานบริหารกิจการเหล่ากาชาด สภากาชาดไทย จังหวัดเชียงใหม่ ซึ่งงานก็ทำให้ผมได้ข้อค้นพบอีกหนึ่งอย่างว่า หัวหน้างานหรือเพื่อนร่วมงาน เขาไม่ได้มองว่าเราเป็นคนพิการหรือมีความแตกต่างใด ๆ ตราบที่คุณภาพงานของเราอยู่ในมาตรฐานเดียวกัน หรือสูงกว่างานที่คนอื่น ๆ ทำได้ นั่นทำให้ผมต้องพยายามในทุก ๆ วันเพื่อเรียนรู้ เพื่อรับผิดชอบงานและพัฒนาตนเองยิ่งขึ้นไป แล้วเมื่อผมทำได้ ก็รู้สึกภูมิใจว่าตัวเราไม่ได้ด้อยค่าไปกว่าใคร ๆ เลย”

The post ยินดี นศ.ทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงเพื่อผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ สำเร็จการศึกษารุ่นที่ 3 first appeared on กสศ..

เมื่อวันที่ 8 มีนาคม 2567 กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.) ได้จัดสัมมนาออนไลน์ที่ให้ข้อมูลเชิงลึกจากวิทยากรหลัก 3 ท่าน ได้แก่ คุณวิทาลี อเล็กซานดรอฟ เลขานุการเอก สถานเอกอัครราชทูตสาธารณรัฐคาซัคสถานประจำราชอาณาจักรไทย คุณดมิทรี มุน รองประธานคณะกรรมการ National Information Technologies JSC และ ศ.นพ.ดร.ศุภสิทธิ์ พรรณารุโณทัย ประธานมูลนิธิศูนย์วิจัยและติดตามความเป็นธรรมทางสุขภาพ (มศธส.) โดยมี คุณธันว์ธิดา วงศ์ประสงค์ ผู้อำนวยการสำนักนวัตกรรมเพื่อสร้างโอกาสในการเรียนรู้ กสศ. รับหน้าที่ดำเนินรายการ และ คุณพัฒนะพงษ์ สุขมะดัน ผู้ช่วยผู้จัดการ กสศ. เป็นประธานการสัมมนา

คุณธันว์ธิดา วงศ์ประสงค์ เกริ่นนำถึงบริบทของคาซัคสถาน ซึ่งจัดอยู่อันดับที่ 28 ของโลกตามดัชนี UN E-Government โดยเฉพาะความก้าวหน้าด้านนวัตกรรมดิจิทัล และความสำเร็จในการบูรณาการหน่วยงานต่าง ๆ ภาครัฐ เพื่อส่งเสริมและส่งมอบบริการต่าง ๆ ให้กับพลเมืองของตนผ่านโทรศัพท์เคลื่อนที่ หนึ่งในพัฒนาการด้านดิจิทัลของคาซัคสถานคือโครงการ Digital Family Card ที่เน้นการมอบความช่วยเหลือเชิงรุกให้กับประชากรกลุ่มเปราะบาง โดยเฉพาะอย่างยิ่งผู้ที่อาศัยอยู่ในพื้นที่ชนบท โครงการนี้ใช้ตัวบ่งชี้ที่ครอบคลุมมิติที่หลากหลายเพื่อประเมินและจัดการกับความท้าทายต่าง ๆ ที่ครอบครัวเหล่านี้ประสบอยู่

คุณวิทาลี อเล็กซานดรอฟ กล่าวถึงศักยภาพในการเปลี่ยนแปลงเชิงบวก อันเป็นผลจากการพัฒนาแพลตฟอร์มดิจิทัลที่นำไปสู่การเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจของประเทศในวงกว้าง และย้ำถึงความสำคัญต่อเศรษฐกิจและสังคมของนวัตกรรมดิจิทัล โดยเฉพาะอย่างยิ่งการพัฒนาแพลตฟอร์ม e-government ในคาซัคสถาน ซึ่งเป็นโซลูชันที่ครบวงจร ประชาชนสามารถเข้าถึงได้ผ่านโทรศัพท์มือถือ ช่วยอำนวยความสะดวกในการทำงานต่าง ๆ อาทิ การยื่นเรื่องร้องเรียนที่จะได้รับการตอบสนองจากหน่วยงานที่เกี่ยวข้องภายในกรอบเวลา 14 วัน การประเมินการให้บริการของรัฐ และการขอใบอนุญาตต่าง ๆ แนวทางที่ได้รับการปรับปรุงนี้มีจุดมุ่งหมายเพื่อลดเวลาในการดำเนินการและบูรณาการการทำงานของกระทรวงต่าง ๆ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพและอำนวยความสะดวกในการเข้าถึงให้กับประชาชน

หัวใจของแพลตฟอร์ม Digital Family Card อยู่ที่ใช้ตัวบ่งชี้ 80 รายการที่ครอบคลุมประเด็นต่าง ๆ เช่น สถานะทางเศรษฐกิจของครอบครัว สถานภาพความเป็นอยู่ และสภาพโดยรวม แพลตฟอร์มนี้ใช้อัลกอริธึมขั้นสูงที่สามารถประเมินสถานการณ์ของครอบครัวได้โดยอัตโนมัติ สามารถระบุปัญหาที่เกี่ยวข้องและเสนอความช่วยเหลือเชิงรุกที่เหมาะสม กระบวนการเหล่านี้ดำเนินไปโดยแพลตฟอร์ม จึงขจัดขั้นตอนที่ผู้ที่เดือดร้อนจะต้องทำเรื่องขอรับความช่วยเหลือด้วยตนเองทำให้เกิดความคล่องตัว และเพิ่มประสิทธิภาพในการตอบสนองความต้องการของประชากรกลุ่มเปราะบางได้อย่างตรงเป้า

คุณดมิทรี มุน รองประธานคณะกรรมการ National Information Technologies (JSC) ได้กล่าวถึงเส้นทางการพัฒนาของคาซัคสถานสู่การเปลี่ยนแปลงทางดิจิทัลที่ครอบคลุมประชากรทุกกลุ่ม โดยมีศูนย์กลางอยู่ที่แพลตฟอร์ม Digital Family Card (DFC) ซึ่งเป็นโซลูชันที่ขับเคลื่อนด้วยฐานข้อมูลมหาศาล (Smart Data Ukimet) เป็นการปฏิวัติการกำกับดูแล จัดการกับความท้าทายต่างๆ เช่น การเป็นเจ้าของข้อมูลที่กระจัดกระจายในแต่ละหน่วยงาน อุปสรรคของระบบราชการ ด้วยการออกกฎหมายกำกับดูแลข้อมูลที่ครอบคลุมและการแต่งตั้งผู้ดำเนินการข้อมูล คาซัคสถานตั้งเป้าที่จะบรรลุการบูรณาการข้อมูลที่ราบรื่นทั่วทุกหน่วยงานของรัฐ

คุณดมิทรี ยังกล่าวถึงบทบาทสำคัญของกฎระเบียบการเข้ารหัสเพื่อรับรองความปลอดภัยของข้อมูลและความเป็นส่วนตัว ควบคู่ไปกับการนำเทคโนโลยีโอเพ่นซอร์สมาใช้ร่วมกับกระบวนการบูรณาการที่เรียบง่ายเพื่อปรับปรุงความลื่นไหลของงาน เขาชี้ถึงผลสัมฤทธิ์ของ Digital Family Card ในการส่งมอบบริการจากรัฐด้วยความโปร่งใสและตรงเป้าหมาย ด้วยการแปลงข้อมูลครอบครัวกว่า 6 ล้านครอบครัวให้เป็นข้อมูลดิจิทัล และใช้อัลกอริธึมขั้นสูงในการจำแนกครอบครัวออกเป็น 5 ระดับเพื่อให้บริการเชิงรุก เช่น การตรวจสอบและส่งการแจ้งเตือนอัตโนมัติไปยังผู้รับบริการโดยตรง ซึ่งช่วยเสริมประสิทธิภาพและความเท่าเทียมในการกระจายทรัพยากร และสุดท้ายยังเน้นถึงศักยภาพในการเปลี่ยนแปลงของการกำกับดูแลที่ขับเคลื่อนด้วยข้อมูล ซึ่งสื่อถึงอนาคตที่สดใส มีประสิทธิภาพ โปร่งใส และครอบคลุม ในบริบทต่าง ๆ ทั้งทางเศรษฐกิจและสังคมของคาซัคสถาน

ประเทศไทยเองมีความก้าวหน้าทางดิจิทัลโดยวัดจากการเข้าถึงอินเทอร์เน็ตที่เพิ่มขึ้นเกือบ 90 เปอร์เซ็นต์ของครัวเรือน การพัฒนาแพลตฟอร์ม เช่น พม. SMART แอปพลิเคชัน และ ESS Help Me สะท้อนถึงความมุ่งมั่นของรัฐบาลไทยในการใช้เทคโนโลยีเพื่อยกระดับการบริการสาธารณะ

ศ.นพ.ดร.ศุภสิทธิ์ กล่าวถึงความเป็นมาของโครงการริเริ่มด้านดิจิทัลของประเทศไทย โดยอ้างถึงความจำเป็นในการปรับปรุงการดำเนินงานของรัฐบาลและรวบรวมข้อมูลของประชาชน “เราไม่ได้ต้องการพัฒนาแอปพลิเคชันขึ้นมาอีกเนื่องจากปัจจุบันก็มีแอปพลิเคชั่นจำนวนมากอยู่แล้ว แต่หน่วยงานภาครัฐมักขาดการประสานงานในส่วนของข้อมูล” 

ปัญหาดังกล่าวทำให้ผู้ปฏิบัติงานที่เกี่ยวข้อง (รัฐ และองค์กรเอกชน) ไม่มีข้อมูลที่ดีพอในการแก้ปัญหา ให้ความช่วยเหลือแก่ประชาชนกลุ่มเปราะบาง (เด็กและเยาวชน สตรีและครอบครัว ผู้พิการ ผู้มีรายได้น้อย ผู้สูงอายุ เป็นต้น) ดังนั้น จึงจำเป็นที่เราต้องมีฐานข้อมูลดิจิทัลแบบครบวงจรเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการให้บริการ “พม. SMART” แอปพลิเคชัน จึงถูกพัฒนาขึ้นเพื่อปรับปรุงแก้ไขปัญหาการบันทึกข้อมูลที่ซ้ำซ้อน และความไม่เชื่อมโยงกันของข้อมูลทางสังคม

โครงการ พม. SMART แสดงให้เห็นถึงการเปลี่ยนแปลงกระบวนทัศน์ในการพัฒนาและวิธีการที่มีความคล่องตัว โดยมุ่งเป้าไปที่การอำนวยความสะดวกในการนำไปใช้และการขยายผล แตกต่างจากแนวทางดั้งเดิมที่เน้นไปที่เด็ก เยาวชน และครอบครัวเพียงอย่างเดียว พม. SMART ได้ขยายขอบเขตเพื่อครอบคลุมประชากรกลุ่มเปราะบางอื่น ๆ ทั้งยังคำนึงถึงความยั่งยืนโดยเน้นการลดการใช้กระดาษและการดำเนินงานที่รวดเร็วผ่านทีมงานสหวิชาชีพ ใช้กรอบแนวทางการประเมินเชิงพัฒนาอย่างต่อเนื่อง ทำให้มั่นใจได้ว่าจะสามารถเข้าถึงทรัพยากรที่มีศักยภาพจากหน่วยงานภาครัฐที่หลากหลาย โดยเฉพาะในบริบทของประเทศที่กำลังพัฒนาภายใต้งบประมาณที่จำกัด การใช้ข้อมูลเพื่อการดูแลประชากรกลุ่มเปราะบาง จะช่วยลดความเหลื่อมล้ำได้ กล่าวคือ “พม. SMART” แอปพลิเคชันจะช่วยให้ข้อมูลเพื่อใช้ในการวินิจฉัยให้ความช่วยเหลือกลุ่มเปราะบาง หรือผู้ประสบปัญหาทางสังคมได้อย่างถูกต้องแม่นยำมากยิ่งขึ้น คาดว่าการใช้ประโยชน์จากข้อมูล พม. SMART อย่างจริงจังจะนำไปสู่ความสำเร็จในอนาคตในวงกว้างทั่วประเทศ โดยเฉพาะระบบจ่ายเงินตามกลุ่มปัญหาสังคมของกลุ่มเปราะบางซ้ำซ้อน

แม้ว่าคาซัคสถานและไทยจะใช้กลยุทธ์ที่แตกต่างกันในความพยายามในการเปลี่ยนแปลงทางดิจิทัล แต่ก็มีวัตถุประสงค์ร่วมกัน นั่นคือการใช้เทคโนโลยีเพื่อลดข้อผิดพลาด ปรับปรุงความร่วมมือระหว่างหน่วยงาน และส่งมอบบริการสำคัญให้กับประชากรของตน ไม่ว่าจะเป็นคำแนะนำทางกฎหมายหรือส่งมอบความช่วยเหลือในกรณีฉุกเฉิน ความพยายามเหล่านี้แสดงให้เห็นถึงความมุ่งมั่นในการส่งเสริมการไม่แบ่งแยกและการเสริมศักยภาพในโลกดิจิทัลที่เพิ่มมากขึ้น คุณพัฒนะพงษ์ กล่าวสรุป

The post “Digital Family Card” แพลตฟอร์มอัจฉริยะ เพื่อเข้าถึงสวัสดิการการศึกษาและคุณภาพชีวิตของประเทศคาซัคสถานถึงประเทศไทย first appeared on กสศ..