เวลาที่เหลือ แพรวแบ่งไปเรียนรู้ทักษะด้านการตลาด พร้อมเป็นคอนเทนต์ครีเอเตอร์สร้างช่องทางสื่อสารเรื่องราวที่สนใจ บนแพลตฟอร์มอินสตาแกรม ชื่อ ‘สรุปแบบแพรวพราว’ (@praewproud.takenotes) และนอกจากวุฒิผู้ช่วยพยาบาล เธอยังพ่วงด้วยวุฒิปริญญาตรีรัฐศาสตรบัณฑิต (ร.บ.) คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง ที่ลงเรียนไว้ตั้งแต่มัธยมปลาย ซึ่งช่วยเปิดความเป็นไปได้ในอาชีพให้ยิ่งกว้างขึ้น สอดรับทัศนคติมองโลกของเธอ ที่ว่า ‘จะไม่จำกัดตัวเองกับอาชีพเดียว แต่จะพยายามค้นหาความสามารถที่มีในตัวเอง แล้วผลักดันต่อให้ไกลที่สุด’    

ถึงอย่างนั้นงาน ‘ผู้ช่วยพยาบาล’ ก็ยังเป็นที่หนึ่งในใจแพรวเสมอ ใช่เพราะเป็นจุดเปลี่ยนให้พบที่ทางตัวเอง แต่สำหรับแพรว ผู้ช่วยพยาบาลคือหน้าที่พิเศษ ที่มอบโอกาสให้เธอ ‘สัมผัสชีวิตหลากหลาย’ ซึ่งเติมเต็มความตั้งใจวัยเด็ก ที่เคยบอกตัวเองว่า “งานของฉันจะต้องเป็นสิ่งที่มอบความหมายให้กับตัวเอง และต้องสร้างประโยชน์ต่อชีวิตผู้คนด้วย”          

ในวัย 21 ปี แพรวนิยามว่าชีวิตเธอแบ่งออกเป็นสองช่วงเท่านั้น คือ ‘ช่วงเรียนรู้’ และ ‘ช่วงไขว่คว้าโอกาส’ หรือถ้ากำหนดจากช่วงเวลา จะมี ‘ภาคแรก-ที่เริ่มตั้งแต่วัยเด็กจนเรียนจบมัธยมศึกษา’ ก่อนจะเป็น ‘ภาคหลัง-คือเมื่อได้เป็นนักศึกษาทุนผู้ช่วยพยาบาล จนมาถึงปัจจุบัน’   

“พูดได้ว่าเราคือผลผลิตของทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง ซึ่งมีหลักสูตรผู้ช่วยพยาบาลเป็นเหมือน ‘ลิฟต์’ ช่วยยกตัวเราจากจุดหนึ่งขึ้นไปถึงอีกจุดหนึ่งได้ …ในแค่ไม่ถึงสองปี”

แพรวอธิบายให้เห็นจุดตัดของชีวิต ก่อนย้อนความจาก ‘ภาคแรก’ ช่วงที่หายใจเข้าออกเป็นงานพาร์ทไทม์ ซึ่งเปรียบได้กับ ‘แก่นแกนหล่อเลี้ยงชีวิต’ หลังเธอเริ่มทำงานตั้งแต่สิบขวบจนเรียนมัธยมปลาย ผ่านมาทั้งงานในร้านหมูกระทะ เป็นบาริสต้า ขายของออนไลน์ งานร้องเพลงในนร้านอาหาร และงานดีเจเปิดเพลงผ่านสตรีมมิ่งแอป ฯ

ทั้งหมดนี้แพรวใช้เวลาทั้งหลังเลิกเรียน วันหยุดเสาร์อาทิตย์ ช่วงหยุดวันสำคัญ จนถึงตลอดช่วงปิดเทอมกลางและปลายภาค โดยแลกกับค่าจ้างราว 500-600 บาทต่อสัปดาห์ เป็นเงินจุนเจือทางบ้าน ใช้จ่ายส่วนตัว และ ‘เก็บไว้ต่อเติมความฝันในการเรียนมหาวิทยาลัย’

หลายปีจากนั้น แพรวค่อย ๆ เปลี่ยนระดับชั้น มีหน้าที่รับผิดชอบการเรียนมากขึ้น คู่ขนานไปกับภาระค่าใช้จ่ายที่เติบโตตามกัน เธอยังตั้งใจทำงาน เก็บเงินส่วนหนึ่งไว้เรียนต่อ กระทั่งงวดเข้าปีสุดท้ายก่อนจบมัธยมปลาย ตอนที่หันไปเห็นเพื่อน ๆ สมัคร T-CAS กันหมดแล้ว แพรวถึงรู้ว่าแม้จะพยายามสักเท่าไหร่ แต่บางเรื่องก็ยังสุดมือคว้าจริง ๆ   

“ช่วง ม.6 เป็นจังหวะที่เหมือนหลังกำลังจะชนฝา เราได้ยินเพื่อนพูดกันเรื่องเรียนต่อ แต่ตัวเราก็ยังไม่รู้เลยว่าเอายังไงดี เพราะเงินเก็บที่มีคำนวณแล้วคงไม่พอสำหรับเรียนต่อ ส่วนสถานการณ์ทางบ้านช่วงนั้นก็ไม่ได้เป็นใจเท่าไหร่” แพรวเผยความกังวลจากช่วงเวลานั้น     

หากยามคับขันก็เป็นคุณครูแนะแนวที่นำ ‘ข่าวสำคัญ’ มาให้ ว่าคณะพยาบาลศาสตร์ มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ กำลังเปิดรับนักศึกษาทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง ในหลักสูตรผู้ช่วยพยาบาล 1 ปี ซึ่งสำหรับแพรว พอรู้ว่าจะมีโอกาสเรียน และยังเป็นสาขาเกี่ยวกับการดูแลผู้คน อีกทั้งเป็นหลักสูตรระยะสั้นปีเดียวจบพร้อมทำงานทันที เธอจึงไม่มีอะไรให้ลังเล

ข้ามผ่านรอยต่อถึงปีการศึกษาถัดมา แพรวจึงได้เป็นนักศึกษาทุนผู้ช่วยพยาบาลรุ่นแรกของ มศว. แล้วจากตรงนั้น ก็เป็นจุดเริ่มต้นของเรื่องราว ‘ภาคหลัง’ ที่เจ้าตัวย้ำว่า คือ ‘ช่วงแห่งความเปลี่ยนแปลงระดับวิธีคิด’ ซึ่งส่งผลต่อเนื่องมาจนวันนี้      

โดยขณะที่จากภายนอก มุมมองต่อทุนอาจอาจตีความหมายได้เป็นตัวเลขค่าเทอม ค่าใช้จ่ายรายเดือนที่ช่วยให้ชีวิตคล่องตัวขึ้น หรืออาจคือเงินเก็บสักก้อนไว้ให้อุ่นใจยามวิกฤต แต่แพรวกลับมองจุดเปลี่ยนครั้งนั้น ว่า คือ ‘โอกาส’ ที่จะช่วยเพิ่มมูลค่าของความพยายามของเธอ ให้ก่อเกิดผลลัพธ์เพิ่มขึ้นเป็นเท่าทวี   

“เราภูมิใจที่ได้ทำงานตั้งแต่เด็ก มันสอนอะไรเรามาก แต่หลังหลายปีของความพยายามบอกเราว่า ‘ไม่ว่าจะสู้เท่าไหร่ รายได้และโอกาสก็ยังเท่าเดิม’ การศึกษาจึงเป็นทางออกเดียวที่เราเชื่อว่าจะช่วยเปลี่ยนแปลงทุกอย่าง และหลักสูตรผู้ช่วยพยาบาลก็เป็นบันไดขั้นแรก ที่เราตั้งใจจะเอาความพยายามทั้งหมดมาทุ่มให้สุดตัวตลอดหนึ่งปีเต็ม เพื่อเปลี่ยนให้เป็นความรู้ เป็นใบประกาศ เป็นทักษะที่ตลาดแรงงานต้องการจริง แล้วเอาไปใช้ได้ทันทีเมื่อเรียนจบ”

แพรวยังบอกว่าในหนึ่งปีนั้น ดอกผลที่งอกเงยในตัวเธอไม่ได้มีเพียงทักษะ ประสบการณ์ หรือโอกาสการได้งานทำ แต่คุณค่าอันเป็นที่สุดของการได้เรียนรู้ในฐานะนักศึกษาทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง คือประตูบานใหม่ของความรู้เรื่องการบริหารจัดการชีวิตและการเงิน หรือคือ ‘กรอบความคิดแบบเติบโต’ (Growth Mindset) ซึ่งค่อย ๆ แทรกซึมจนเปลี่ยนแปลงวิธีคิดของเธอ ให้มุ่งสำรวจความสนใจและทักษะที่ซ่อนในตัวเอง เพื่อหาทางขัดเกลาเอามาใช้ให้เกิดประโยชน์ และสร้างโอกาสใหม่ ๆ ให้ได้มากที่สุด

“ความคิดชุดนี้ส่งผลต่อเรามาก โดยเฉพาะเรื่องการจัดสรรเวลาเรียนรู้สิ่งใหม่ นอกเหนือจากงานอาชีพที่รับผิดชอบตามปกติ อย่างที่บอกว่าเรารู้ตัวว่ารักในวิชาชีพผู้ช่วยพยาบาล แต่ใจหนึ่งก็อยากจะอัปสกิลอื่นที่ทำได้ไปพร้อม ๆ กันด้วย เพราะเราอยากตั้งเป้าหมายให้ไกลขึ้นอีก อยากออกแบบชีวิตที่เหมาะกับตัวเราจริง ๆ โดยเอาความรู้ความสามารถทั้งหมดมาใช้ ทั้งทักษะผู้ช่วยพยาบาล ความรู้ด้านรัฐศาสตร์ที่นำทางให้เราสนใจอยากฝึกฝนงานการตลาด หรืองานคอนเทนต์ครีเอเตอร์ ซึ่งเป็นพื้นที่ใหม่ให้ทดลองสื่อสารเรื่องราวที่สนใจไปสู่ผู้คน เรามองว่าทั้งหมดนี้มีฐานจากฐานงานผู้ช่วยพยาบาล ที่พอทุก ๆ วันเราได้สัมผัสชีวิตที่หลากหลาย ก็ยิ่งกลายเป็นว่าเราอยากช่วยเหลือผู้คนให้ได้มากขึ้น ทำประโยชน์ที่ส่งผลในวงกว้างขึ้น แล้วมันคือจุดเปลี่ยนที่มีความหมายจริง ๆ กับเราในช่วงสองปีผ่านมา”  

จากเด็กน้อยที่สู้ทำงานทุกอย่าง ตลอดช่วงเติบโตมีเพียงงาน การหาเงิน และที่เล็ก ๆ ในใจสำหรับความฝันอยากเรียนต่อ

วันนี้ เบื้องหน้าเราคือ ‘แพรวพราว’ ผู้กำลังถ่ายทอดความประทับใจจากงานดูแลผู้คน แบ่งปันเกร็ดเล็กเกร็ดน้อยจากประสบการณ์ฝึกงานที่รัฐสภา และไอเดียคอนเทนต์แบ่งปันแรงบันดาลใจที่เล่าผ่านช่องของตัวเอง เธอบอกเล่าทั้งหมดด้วยรอยยิ้มอิ่มเอิบภาคภูมิใจ ทั้งยินดีจะพูดถึง ‘ภาคต่อไป’ ของชีวิต ณ จุดที่รู้สึกถึงความมั่นคงทางรายได้ ซึ่งกลายเป็นต้นทุนให้กล้าวาดฝันและตั้งเป้าหมายใหม่ ๆ ต่อไป

“เราเคยผ่านจุดที่วนเวียนคิดแต่เรื่องเอาตัวรอด จนความฝันคืออะไรไม่เคยรู้ แต่ตอนนี้เราปักหลักยืนได้ เริ่มมองเห็นอนาคตไกลขึ้น จนที่สุดก็พบว่าฝันในใจเราคืออยากทำงานเพื่อช่วยให้ชีวิตคนอื่นดีขึ้น ทั้งการดูแลทางร่างกาย และการส่งต่อกำลังใจ แรงบันดาลใจ เพราะเราเชื่อจริง ๆ ว่าการได้เป็นส่วนหนึ่งของการเปลี่ยนแปลงของใครก็ตาม นั่นถือเป็นที่สุดของเป้าหมายชีวิตแล้ว     

“หลายปีจากนี้ สิ่งที่มองเห็นตัวเองคือเราจะทำหน้าที่ผู้ช่วยพยาบาลอย่างดีที่สุด จะเรียนรู้พัฒนาตัวเองต่อไป แล้วเอาความสามารถของเราไปช่วยใครสักคนให้มีโอกาสมากขึ้น เพื่อให้เขาเชื่อว่าชีวิตคนเราเติบโตพร้อมเปลี่ยนแปลงในทางที่ดีได้ และใครก็ตามก็สามารถพาตัวเองพ้นจากจังหวะชีวิตที่หาทางไปต่อไม่เจอได้ เช่นที่ตัวเราเคยผ่านมา”    

The post ผู้ช่วยพยาบาล ผู้ช่วยเปิดประตูอนาคตสู่เส้นทางใหม่ของชีวิต first appeared on กสศ..

ก้อง กำลังจะไปเรียนต่อด้านเทคนิคเครื่องกล  ที่ TAFE SA/Adelaide University Australia ในฐานะผู้ได้รับ ‘ทุนการศึกษาเพื่อขยายโอกาสและพัฒนาประเทศของรัฐบาล หรือ ทุน ODOS รุ่น 1 เขาคือตัวแทนของความมุมานะ อดทนกับการศึกษาค้นคว้าหาความเพื่อไปสู่ฝัน

โอกาสได้เรียนต่อต่างประเทศที่ “ก้อง” เคยบอกว่าเป็นฝันที่ไกลเกินเอื้อม กำลังเกิดขึ้นจริง

ก้องเคยเล่าให้ กสศ.ฟังว่า ตอนเรียนอยู่ชั้น ม.3 เขามีผลการเรียนระดับปานกลาง ไม่มีฝันหรือเป้าหมายแน่ชัด จนกระทั่งวันหนึ่ง ข้อจำกัดเรื่องฐานะและความต้องการดูแลแม่  ดูแลครอบครัว ก็ทำให้เริ่มคิด อยากมีทักษะอาชีพ อยากค้นหาศักยภาพของตัวเองที่ช่วยให้ไปต่อในเส้นทางอาชีพได้

“ผมเคยเกเร มีที่ไม่เข้าเรียนบ้าง จนมาถึงจุดที่คิดว่าต้องเปลี่ยนตัวเองตอน ม.3 ตอนนั้น แม่ต้องออกจากงาน ครอบครัวเริ่มลำบากขึ้นเพราะขาดรายได้ ผมเลยอดคิดไม่ได้ว่า ในอนาคต เส้นทางการเรียนของตัวเองอาจหยุดลงด้วยความจำเป็น นั่นเป็นช่วงเดียวกับที่เริ่มคิดอยากมีทักษะเอาไว้ทำงานช่วยแม่ อยากเรียนในสาขาที่หาเงินหรือเข้าสู่อาชีพได้เร็วขึ้น จึงตั้งมั่นบอกกับตัวเองว่า ต้องทำผลการเรียนให้ดีขึ้น เพื่อเรียนต่อสายอาชีพให้ได้

ในช่วงเวลาไล่เลี่ยกัน ก้องได้ยินครูแนะแนวพูดถึงทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง กสศ. เขาจึงลองสมัครดู จนได้ทุนเรียนสาขาอิเล็กทรอนิกส์ ที่วิทยาลัยเทคนิคสิงห์บุรี หลังจากนั้นชีวิตของก้องก็เปลี่ยนไปในทางที่ดีขึ้น ก้องพบว่า การเรียนภาคปฏิบัติเต็มตัว ทำให้เขาเข้าใจสิ่งที่เรียนอยู่มากขึ้น และรู้สึกว่าได้เรียนรู้อะไรใหม่ ๆ ที่ท้าทายความสามารถตัวเองทุกวัน

ความมุ่งมั่นตั้งใจเป็นแรงผลักดันให้เส้นทางชีวิตของก้องเปลี่ยนไปทางบวก อย่างก้าวกระโดด ภายในเวลาไม่ถึงสองปี เขาพัฒนาผลการเรียนจนขึ้นมาอยู่ระดับหัวแถวของสาขา ได้รับเลือกเป็นตัวแทนสถาบันเข้าแข่งขันทักษะวิชาชีพ สามารถกวาดรางวัลทั้งระดับภาคและระดับประเทศ

และแล้ว ผลการเรียน ทักษะวิชาชีพ และศักยภาพของตัวเองที่ก้องค้นพบในวันนั้น ก็พาเขาไปไกลกว่าที่คาดคิดไว้

โอกาสและก้าวสำคัญครั้งนี้ คือ ได้รับคัดเลือกทุน ODOS รุ่นที่ 1 ทุนการศึกษาที่เกิดขึ้นในช่วงเวลาที่ รัฐบาลที่มุ่งค้นหาและสนับสนุน ‘เยาวชนกลุ่มช้างเผือก’ ให้สามารถก้าวข้ามข้อจำกัด และเปิดประตูสู่การศึกษาคุณภาพสูงทั้งในและต่างประเทศ โดยเฉพาะในสาขา STEM และเทคโนโลยีอุตสาหกรรมแห่งอนาคต เพื่อพัฒนากำลังคนคุณภาพของประเทศ

‘ก้อง’ พนต์พิพัฒน์ เคยเล่าไว้ด้วยว่า ในฐานะนักเรียนทุน ODOS รุ่นแรกที่กำลังจะได้ไปเรียนต่อที่ประเทศออสเตรเลีย ซึ่งเป็นแหล่งรวมสถาบันด้านวิศวกรรมศาสตร์ระดับแนวหน้า เขาตั้งใจจะใช้โอกาสนี้อย่างคุ้มค่า พาตัวเองไปเก็บเกี่ยวความรู้และประสบการณ์จากสถาบันที่ได้รับการยอมรับจากทั่วโลกด้านการผลิตกำลังคนสายวิศวกรรมเมคคาทรอนิกส์ แล้วนำทุกอย่างที่ได้รับจากโอกาสที่ได้ไปเรียน กลับมาพัฒนาประเทศไทย

The post จากทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงสู่นักเรียนทุนต่างประเทศ ทุน ODOS รุ่นแรก ฝันที่ไปไกลถึงออสเตรเลีย ของ “ก้อง” พนต์พิพัฒน์ กันฉาย first appeared on กสศ..

ย้อนไปตอนนั้นเขามองว่า ถ้าเรียนจบ ได้เป็นช่าง มีงานมีรายได้ ถึงตรงนั้นก็บรรลุเป้าหมายแล้ว

“ที่เลือกมาทางนี้ เพราะคิดว่าเรามีความรู้เรื่องวงจร มีทักษะ มีงานที่ร้านอาให้ทำ ยิ่งงานช่างอิเล็กทรอนิกส์จะค่อนข้างคงที่ คืออย่างน้อยของใช้พวกนี้คนมีกันทุกบ้าน ต้องใช้งานทุกวัน หมายถึงงานดูแลซ่อมแซมของพังของเสียก็จะมีให้ทำทุกวันด้วย” บาสเล่าแผนชีวิตเมื่อครั้งยังเป็นนักศึกษา ปวช.

จนใกล้จบการศึกษา ประสบการณ์เพิ่มขึ้น เห็นโลกกว้างขึ้นอีกนิด บาสเริ่มคิดว่าอยากเรียนสูงกว่าชั้น ปวช. แต่ก็คิดถึงความจริงว่า การเรียนต่อหมายถึงค่าใช้จ่ายที่เพิ่มขึ้นอีกเท่านึง และเป็นตัวเลขที่เกินกำลังครอบครัวจะส่งไหว แผนการจึงไม่เปลี่ยน เขาตั้งใจว่าจบแล้วจะทำงานที่ร้านของอาเต็มตัว ระหว่างนั้นจะหาคอร์สเสริมทักษะเรียนไปด้วย เพราะอยากพัฒนางานให้ดียิ่งขึ้น

แต่แล้วก็มีจุดเปลี่ยน เมื่อใครคนหนึ่งเห็นถึงความสามารถ เห็นความรักในงานช่าง และเห็นเส้นทางอนาคตทอดยาว ที่ตัวบาสในวัยนั้นยังมองไม่เห็น

“ผมบอกครูที่ปรึกษาว่าเรียนจบแล้วจะทำงาน อยากมีรายได้ช่วยที่บ้านเร็ว ๆ แต่เป็นครูที่บอกว่า ทักษะที่ผมมียังไปได้ไกลกว่านี้ ผมเลยบอกครูว่า ยังไงก็ตามที่บ้านก็คงส่งไม่ไหวแล้ว

“วันนั้นเองที่ครูเปิดโลกให้รู้ว่า กสศ. มีทุนสำหรับเรียนสายอาชีพ ชื่อทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง ที่จะช่วยทั้งค่าเรียนและค่าใช้จ่ายประจำวันด้วย พอได้ยินผมก็สนใจมาก และตัดสินใจสมัคร จนได้รับคัดเลือก และได้เรียนต่อ ปวส. ที่เดิม ในสาขาอิเล็กทรอนิกส์การแพทย์” 

การได้เป็นหนึ่งในนักศึกษาทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงของ กสศ. ครั้งนี้ บาสบอกว่า “คือสิ่งที่จะเปลี่ยนแปลงวิธีคิดของผมไปเลย” ซึ่งกว่าเขาจะตระหนักรู้จริง ๆ ก็กินเวลาอีกหลายปีถัดไป

สองปีจากนั้น บาสเรียนจบพร้อมเกียรติบัตรชั้น ปวส. คราวนี้สถานการณ์ต่างไป เพราะเขาอยากเรียนต่อให้ถึงปริญญาตรี หากข้อแม้เดิมก็ยังปักหลักค้ำอยู่ คือทุก ๆ ระดับชั้นการศึกษาที่สูงขึ้น ย่อมมีราคาแพงกว่าเดิม

แต่เมื่อมีเป้าหมายแล้วก็ต้องรีบเดินต่อไปให้ไวที่สุด บาสเลือกเข้ากรุงเทพฯ มาอยู่กับแม่ หางานทำ เชื่อว่าถ้าใช้ชีวิตรัดกุมพอ ทักษะอาชีพกับวุฒิที่มี ก็น่าจะช่วยให้พอมีรายได้เหลือเก็บไว้ใช้เรียนต่อ

ไม่นาน บาสได้งานเป็นช่างเครื่องมือแพทย์ในบริษัทเอกชน ระหว่างนั้น เขาหาข้อมูลเรื่องเรียนต่อ ปรึกษารุ่นพี่ที่ทำงาน และค่อย ๆ วางแผนเป็นลำดับ

ราวหนึ่งปีเต็ม เขาเก็บเงินได้เกือบ 40,000 บาท และคิดว่าตัวเองพร้อมแล้วที่จะกลับไปเรียน บาสลาออกจากงาน ตัดสินใจสอบเข้ามหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ ในภาควิชาฟิสิกส์อุตสาหกรรมและอุปกรณ์การแพทย์ (IMI) คณะวิทยาศาสตร์ประยุกต์ พร้อมกู้เงินเรียนจาก กยศ. และหางานพิเศษทำไปด้วย

“การเก็บเงินได้ก้อนหนึ่งก็ใช่ว่าเราพร้อมที่สุด ไม่มั่นใจเลยครับว่าจะมีพอจนเรียนจบได้ ถึงตัดสินใจแล้ว แต่ก็กังวล ยังคิดว่าถ้าเรายังทำงานอย่างน้อยเงินเข้าทุกเดือน เก็บเพิ่มก็ได้ แต่จุดนั้นคือรายรับเราจะไม่มีแล้ว ส่วนรายจ่ายค่ากินอยู่และค่าเรียนก็มารออยู่ตรงหน้า ไหนจะเรื่องเรียนที่ไม่รู้ว่าจะไหวแค่ไหน

“…จนสุดท้ายทบทวนดีแล้ว ก็คิดแค่ว่ายังไงเราต้องลุยไปข้างหน้า”

ถึงอย่างนั้น ผ่านไปยังไม่ครบหนึ่งเทอม บาสก็เริ่มคิดว่าตัวเองตัดสินใจผิด ที่เลือกทิ้งงานทิ้งรายได้เพื่อมาเรียนต่อ…

โดยหลังสอบกลางภาคเทอมแรก คะแนนออกมาไม่ดี เขาแอบคิดในใจลึก ๆ ว่าสำหรับเด็กคนหนึ่งที่ฝึกฝนทักษะด้วยตัวเองในร้านซ่อมเครื่องใช้ไฟฟ้า ก่อนมุ่งเรียนสายอาชีพเต็มตัวมาตลอด เขารู้ว่าทักษะวิชาการของตัวเองคือจุดอ่อน และบางทีการเลือกเรียนต่อมหาวิทยาลัย อาจคือเรื่องที่เกินตัว

“ผลสอบออกครั้งแรกตอนปี 1 ผมอยากเลิกเรียนเลยครับ รู้สึกท้อ คิดวนเวียนแค่ว่าเราเรียนมาสายช่าง พอต้องมาเรียนวิชาการหนัก ๆ ต้องมีพื้นฐานฟิสิกส์ เคมี คำนวณแน่น ๆ บางทีตรงนี้เลยอาจไม่ได้เหมาะกับเรา ยังคิดว่าอยากดรอป กลับไปทำงาน สงสัยว่าตัวเองตัดสินใจถูกไหม”

ช่วงเวลานี้เอง ที่บาสเยียวยาตัวเองด้วยการย้อนกลับไปหา ‘ตัวตนสมัยเป็นนักศึกษาทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง’

…และกลายเป็นส่วนสำคัญ ที่ทำให้เขากลับมาบนเส้นทางได้

“ผมเริ่มกลับมาคิดว่าหลาย ๆ ครั้งที่เจอเรื่องยาก ๆ หนัก ๆ เราผ่านมาได้ยังไง แล้วผมเชื่อว่าการได้ทุนคือจุดเปลี่ยนของชีวิต เพราะย้อนไปจุดแรก เราคิดว่าการเรียนอิเล็กทรอนิกส์ ปลายทางคงมีทางเดียวคือเป็นช่างเท่านั้น แต่ช่วงเป็นนักศึกษาทุน ผมกลับได้อะไรมากกว่าทักษะ โดยเฉพาะตอนฝึกงานโรงพยาบาล ผมได้เข้าถึงเทคโนโลยีแพทย์สมัยใหม่ การเป็นนักศึกษาทุนยังทำให้ได้โอกาสเจอวิทยากรมาช่วยแนะแนว ให้ความรู้ ได้ศึกษาดูงานหลาย ๆ ที่ ได้เข้าอบรมด้านภาษาและอีกหลายทักษะ กลายเป็นความคิดเราเปลี่ยน มุมมองเปลี่ยนไป เราเห็นอีกหลาย ๆ เส้นทางที่เป็นไปได้ของชีวิตเมื่อเรียนจบสูงขึ้น  

“พอคิดอย่างนี้ เราถึงเข้าใจว่าความฝันเรามันค่อย ๆ ขยายขนาดขึ้นได้ ซึ่งมันก็กลายเป็นแรงให้ฮึดสู้ต่อ พยายามทำให้ดีขึ้นทุกเทอม แล้วพอรุ่นพี่เห็นเราตั้งใจ เขาก็มาช่วยติวด้วยอีกแรง ส่วนตัวเราก็พยายามไม่จมกับความคิดว่าทำได้แค่นั้น แต่ทุกวันจะมองไปที่อนาคตว่าวันที่ผ่านความยากลำบากไปหมดแล้ว เราจะมองย้อนกลับมา ภูมิใจกับมัน แล้วถึงวันนั้น เมื่อมองไปข้างหน้าก็จะมีทางเลือกและโอกาสที่เป็นไปได้อีกมาก”    

…ผ่านมาอีกสองปีครึ่ง ‘บาส’ พานิชพล อินทอง ก็คว้าปริญญาวิทยาศาสตร์บัณฑิต สาขาฟิสิกส์อุตสาหกรรมและอุปกรณ์การแพทย์ เอกอุปกรณ์การแพทย์ ได้สำเร็จ

และถึงวันนี้ บาสก็มีตำแหน่งเป็นเจ้าหน้าที่เครื่องมือแพทย์ รับผิดชอบงานดูแลซ่อมบำรุงเครื่องมือแพทย์ในโรงพยาบาล มีรายได้ช่วยแบ่งเบาค่าใช้จ่ายแม่ได้ทุกเดือน บาสเผยความรู้สึก ว่า ‘ดีใจที่ทำให้แม่ภูมิใจ’ แต่ที่สุดของทั้งหมดที่ผ่านมา คือเขาไม่ต้องเห็นแม่เหนื่อยกับการแบกภาระค่าใช้จ่ายอีกแล้ว

ส่วน ณ ปัจจุบัน สิ่งเดียวที่บาสคิด คือจะพยายามขยายขนาดความฝันของตัวเองให้ใหญ่ขึ้นไปอีก

เขาทิ้งท้ายด้วยคำขอบคุณไปถึง ‘มือทุกมือ’ ที่คอยรองรับเขาไว้ในทุกช่วงรอยต่อ พร้อมหวังว่าเรื่องราวของเขาจะเป็นแรงบันดาลใจ ให้น้อง ๆ รุ่นถัดไปมีกำลังใจพาตัวเองไปถึงเป้าหมายได้ เช่นที่เขาเคยผ่านมา   

“ผมขอบคุณครูทุกคน และทุกฝ่ายที่เคยให้โอกาส ให้ทุน ให้กำลังใจ และให้คำแนะนำจนผมก้าวมาถึงตรงนี้ เป้าหมายต่อจากนี้ของผมคือจะพยายามพาตัวเองไปต่อให้ไกลขึ้น เพื่อดูแลตัวเองและครอบครัวให้ดีที่สุด แล้วผมหวังว่าประสบการณ์ที่ผ่านมาของผม จะมีส่วนช่วยให้น้อง ๆ มองเห็นว่า ถ้าเราไม่หยุดเรียนรู้ ไม่หยุดพยายาม ความฝันของเรามันจะค่อย ๆ ใหญ่ขึ้นได้จริง ๆ”     

The post “ยิ่งเรียนรู้ ก็ยิ่งเห็นอีกหลายเส้นทางที่เป็นไปได้ของชีวิต” เรื่องราวความฝันที่ค่อย ๆ ใหญ่ขึ้นของ ‘บาส พานิชพล’ เจ้าหน้าที่เครื่องมือแพทย์โรงพยาบาล นศ.ทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง รุ่น 2 first appeared on กสศ..

ย้อนกลับไปในวัยเพียง 13 ปี ต้าร์ตัดสินใจหันหลังให้โรงเรียนตรงช่วงหัวเลี้ยวหัวต่อตรงชั้น ม.ต้น เขายอมรับว่าติดเพื่อนจนขาดเรียนบ่อย แล้วหลังออกจากโรงเรียนไม่นาน เส้นทางก็พาเขาเข้าสู่ตลาดแรงงานในฐานะช่างก่อสร้าง ต้าร์ตระเวนตามไซต์งานร่วมกับผู้รับเหมาในหมู่บ้าน ทำงานก่อสร้างสารพัดรูปแบบ ผ่านจังหวัดหนึ่งไปอีกจังหวัดหนึ่ง เพื่อหาเงินจุนเจือตัวเองและครอบครัว  

ต้าร์เล่าว่าชีวิตในไซต์งานหล่อหลอมให้เขาเติบโต สะสมทักษะผ่านวิธีครูพักลักจำ ทั้งการอ่านแบบแปลนโครงสร้าง ก่ออิฐ ผสมปูน การวัดหน้างาน คำนวณวัสดุ จนถึงการออกแบบ ที่ล้วนเกิดจากการสังเกต และเรียนรู้ผ่านเพื่อนร่วมงานรุ่นราวคราวเดียวกัน จนเกิดเป็นต้นทุนอาชีพใช้เลี้ยงตัว  

จนอายุย่าง 18 ต้าร์เริ่มตั้งหลักคิด ว่า ‘หากไม่เรียนหนังสือต่อ ชีวิตก็อาจถึงทางตัน’ และคงยากจะก้าวไปไกลกว่านี้ เพราะในโลกความจริง คนทุกคนต่างมีภาระหน้าที่รับผิดชอบ ไม่มีใครมีเวลาสอน รอ หรือให้โอกาสใครง่าย ๆ ฉะนั้นถ้าอยากพัฒนาศักยภาพตัวเองเพื่อไปสู่เส้นทางใหม่ ๆ  ‘เขาก็ต้องเรียนหนังสือ’

ทันทีที่คิดอย่างนั้น ต้าร์ก็พบว่าตัวเอง ‘ติดอยู่ในจุดที่ไปต่อไม่ได้’

แต่อาจเป็นโชคชะตา หรือคือความลงล็อกของจังหวะชีวิต ต้าร์ถูกพบโดยกลไกทำงานพื้นที่ Thailand Zero Dropout ของเทศบาลตำบลหนองสนิท อำเภอจอมพระ จังหวัดสุรินทร์ ที่ได้ผู้ใหญ่ใจดีในชุมชนเข้ามาสอบถาม สำรวจความต้องการ และเมื่อทราบว่าต้าร์อยากเรียน ไม่กี่วันต่อมาเขาก็ได้เข้าเป็นนักเรียนของ ‘ศูนย์การเรียน CYF’ และเริ่มเรียนชั้น ม.ต้น ผ่านรูปแบบการศึกษาที่เรียกว่า ‘Mobile School’

โดยต้าร์เป็นเยาวชนที่หลุดออกจากระบบการศึกษารุ่นแรก ๆ ของตำบลหนองสนิท ที่ได้กลับมาเรียนผ่านการจัดการศึกษาทางเลือกของศูนย์การเรียนมาตรา 12 ที่เน้นความยืดยุ่นของสถานที่ บทเรียน เวลาเรียน และวิธีการวัดประเมินผล เขาจึงได้กลับมาเรียนโดยยังคงทำงานหาเงินต่อไปได้ ยิ่งกว่านั้น บทเรียนของต้าร์ยังถูกออกแบบขึ้นเฉพาะ ให้สอดคล้องกับทักษะและประสบการณ์งานก่อสร้างที่สั่งสมเกือบ 10 ปี

ถึงกลับมาเป็นนักเรียน ต้าร์ยังคงตระเวนทำงานไปตามจังหวัดต่าง ๆ ที่ต่างไปคือทุกสิ่งที่เขาทำในทุกวันทำงาน จะเปลี่ยนแปรมาเป็นหน่วยกิต เป็นองค์ความรู้ในสาระวิชาต่าง ๆ

และในที่สุด วันที่ต้าร์ได้รับวุฒิ ม.3 ก็มาถึง จากจุดนั้น เขาตัดสินใจศึกษาต่อผ่าน Mobile School กับศูนย์การเรียน CYF จนจบชั้น ม.6 และประสบการณ์ทำงานค่อนชีวิตก็บอกเขาว่า จุดหมายที่ควรเดินต่อไปคือ ‘การศึกษาสายอาชีพ’ เพื่อให้วุฒิต่อวุฒิ ให้โอกาสต่อโอกาสไปเรื่อย ๆ จนกว่าจะสุดทาง

ระหว่างหาทางไปต่อ ก็กลายเป็นอีกครั้งที่ผู้ใหญ่ใจดีเข้ามามีบทบาท เมื่อต้าร์ได้รับคำแนะนำจากผู้ใหญ่ในเทศบาลตำบลหนองสนิท ให้สมัครรับทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงของ กสศ. ได้ยินอย่างนั้นต้าร์จึงไม่ลังเล สมัครเข้าเรียนในสาขาวิชาช่างกลเกษตร วิทยาลัยเกษตรและเทคโนโลยีบุรีรัมย์ เพราะเขามั่นใจว่าทักษะและวุฒิการศึกษาที่มี จะเป็นต้นทุนที่แข็งแรงพอให้ก้าวไปเรียนในระดับที่สูงขึ้น

และในที่สุดต้าร์ก็ได้รับคัดเลือกเป็นนักศึกษาทุน

เขาบอกว่า เมื่อครั้งที่กลับมาเรียน แม้ต้องปรับตัวครั้งใหญ่ ต้องต่อสู้ทุก ๆ วันเพื่อทำงานและเรียนไปพร้อมกัน แต่เมื่อย้อนนึกไปถึงวันที่ ‘ติดอยู่ในจุดที่ไปต่อไม่ได้’ เขาก็เชื่อว่าตัวเองพร้อมรับมือกับความยากลำบากทุกรูปแบบ และจะฝ่าฟันไปจนได้  

‘ชีวิตของต้าร์’ ได้พิสูจน์ว่าถึงใครสักคนจะหลุดไปจากเส้นทาง แต่หากว่ายังมีความตั้งใจที่จะต่อสู้เพื่อเปลี่ยนแปลง ที่สุดแล้วเขาจะ ‘ถูกมองเห็น’ และมีทางกลับมาได้ โดยไม่มีคำว่าสายเกินไป       

เรื่องของต้าร์คือตัวอย่างของเยาวชนที่หลุดจากระบบการศึกษาคนหนึ่ง ที่พาตัวเองออกจากไซต์งานก่อสร้าง มาถึง ‘ห้องเรียนสายอาชีพชั้นสูง’ และเตรียมยกระดับเป็น ‘ช่างกลเกษตรมืออาชีพ’ ผู้เชี่ยวชาญเรื่องระบบเครื่องจักรกลเกษตรสมัยใหม่ 

เมื่อจบการศึกษา แล้วความรู้และประสบการณ์ของต้าร์ ก็ไม่เพียงจะช่วยเปลี่ยนแปลงชีวิตความเป็นอยู่ของคนในครอบครัวเขาเท่านั้น หากถึงวันนี้ต้าร์ได้กลายมาเป็นความหวังของชุมชน ในฐานะบุคลากรคุณภาพที่จะก้าวขึ้นมาดูแลชาวหนองสนิทในรุ่นถัดไป  

The post ‘ไซต์ก่อสร้างถึงห้องเรียนสายอาชีพชั้นสูง’ เส้นทางชีวิตใหม่ของ ‘ต้าร์’ ภูวมินทร์ นักศึกษาทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง first appeared on กสศ..

ในปีการศึกษาที่ผ่านมา บริษัท สยามมิชลิน จำกัด สาขาระยอง ได้เปิดให้นักศึกษาผู้พิการทางการได้ยิน ระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง (ปวส.) จากวิทยาลัยเทคนิคบางแสน จำนวน 4 คน เข้าฝึกประสบการณ์การทำงานและมอบโอกาสในการพัฒนาตนเองเพื่อก้าวเข้าสู่การเป็นพนักงานประจำ สร้างอาชีพและรายได้ที่มั่นคงต่อไป

เบื้องหลังความมุ่งมั่นนี้คือวิสัยทัศน์ของมิชลิน (Michelin) บริษัทผลิตยางรถยนต์จากประเทศฝรั่งเศส ซึ่งสะท้อนผ่านคำบอกเล่าของ วิกร เนตรหิน ผู้จัดการฝ่ายบุคคล, ทัศน์นัย คณิตศิลป์ SHOP Manager RCD23 และ วรรณดี สุนทรชัยกิจ Site Recruiter ซึ่งไม่เพียงเปิดพื้นที่ให้ผู้พิการได้แสดงศักยภาพ ยังเชื่อมโยงภาคธุรกิจอุตสาหกรรมเข้ากับการลดความเหลื่อมล้ำในสังคมอย่างแท้จริง

แนวคิด ‘ความหลากหลายและเท่าเทียม’ ขับเคลื่อนด้วยวิสัยทัศน์ขององค์กร

จากวิสัยทัศน์ที่เห็นความสำคัญกับความหลากหลายและความเท่าเทียม บริษัทสยามมิชลินได้ทำ MOU ร่วมกับวิทยาลัยเทคนิคบางแสน ในการเปิดรับนักศึกษาที่มีความต้องการพิเศษ โดยเริ่มจากโรงงานแหลมฉบัง ก่อนจะต่อยอดสู่จังหวัดระยอง ภายใต้กลยุทธ์สำคัญคือ Michelin Metal หรือ ‘กลยุทธ์เพื่อการเอาชนะ 6 เรื่อง’ ซึ่ง วิกร เนตรหิน ผู้จัดการฝ่ายบุคคล อธิบายว่า เป็นส่วนหนึ่งของนโยบายในการดูแลเรื่องความเสมอภาค ที่มองว่า ‘ทรัพยากรบุคคล’ ไม่ได้เป็นเพียงกำลังแรงงาน แต่เป็นหัวใจของความสำเร็จขององค์กร

 “ใน 6 เรื่องนี้ จะมีทั้งด้านธุรกิจและด้านผู้คน โดยในส่วนของผู้คน เราแยกออกมาเป็นอีกหนึ่งแกนสำคัญ โดยใช้แนวคิดเรื่องการสร้าง ‘ประสบการณ์ที่ดี’ และ ‘แรงดึงดูด’ เพื่อดึงดูดคนเข้ามาร่วมงานกับองค์กรในระดับโลก”

สำหรับแนวคิดเรื่องผู้คน คีย์เวิร์ดสำคัญคือ ‘Equity’ และ ‘Inclusion’ มิชลินมุ่งเน้นที่ความหลากหลายที่นำไปสู่ความเท่าเทียมอย่างแท้จริง โดยเฉพาะ ความเท่าเทียมในการจ้างงาน 

“ในช่วง 3–4 ปีที่ผ่านมา สิ่งที่เราเน้นมากขึ้นคือเรื่องของ Inclusion คือการทำให้ความหลากหลายและความเท่าเทียมสามารถอยู่ร่วมกันได้อย่างกลมกลืน ทำงานร่วมกันได้ และประสบความสำเร็จไปด้วยกัน”

นอกจากกรอบแนวคิดในระดับนโยบายแล้ว สิ่งสำคัญอีกประการหนึ่งคือ ‘ความเชื่อ’ ที่องค์กรมีต่อศักยภาพของคน

“มิชลินมีความเชื่อเรื่อง ‘ศักยภาพของคน’ เรามองว่าทุกคนสามารถประสบความสำเร็จในงานที่ตัวเองรักได้ เพราะถ้าเราไม่เชื่อแบบนี้จริงๆ เราก็คงไม่เปิดรับน้องผู้พิการเข้ามาทำงาน”

“ในเรื่องของ Performance (ผลงาน) เรายอมรับว่าคนทั่วไปกับคนพิการอาจมีความแตกต่างกันบ้าง ซึ่งตรงนี้เราเข้าใจและยอมรับได้ เพราะเราเชื่อว่าโลกนี้มีความหลากหลาย และมิชลินเองก็มองว่าความหลากหลายเป็นสิ่งสำคัญ เป็นเหมือนทรัพยากรหรือสินทรัพย์ที่ทำให้เราได้เรียนรู้ซึ่งกันและกัน”

“คนพิการเองก็เข้ามาเติมเต็มมุมมองบางอย่าง ทำให้สังคมการทำงานของเรามีความสมบูรณ์มากขึ้น เป็นสังคมที่ประกอบไปด้วยคนที่หลากหลาย และเราก็เชื่อมั่นว่าความหลากหลายนี้ สามารถสร้างสิ่งที่พิเศษได้เสมอครับ”

สำหรับการดำเนินการอย่างเป็นรูปธรรม สยามมิชลินได้ตั้งเป้าหมายว่า ภายในสิ้นปี 2026 บริษัทจะต้องมีพนักงานคนพิการไม่น้อยกว่า 2% ของจำนวนพนักงานทั้งหมด ทว่าสิ่งที่สำคัญกว่าตัวเลข คือการทำให้พนักงานทุกคนสามารถทำงานร่วมกันได้อย่างราบรื่นและมีประสิทธิภาพ

ก้าวข้ามกำแพงการสื่อสาร เมื่อใจเปิดกว้าง หน้างานก็ไร้อุปสรรค

แม้แนวคิดระดับนโยบายจะชัดเจน แต่ความท้าทายที่แท้จริงอยู่ที่การปฏิบัติงาน โดยเฉพาะในโรงงานอุตสาหกรรมที่มีข้อกำหนดด้านความปลอดภัยและกระบวนการทำงานที่เข้มงวด ทัศน์นัย คณิตศิลป์ SHOP Manager RCD23 อธิบายว่า จุดเริ่มต้นของความเป็นไปได้อยู่ที่การปรับมุมมองของทีมงานต่อความแตกต่างและข้อจำกัดทางกายภาพ

“ในส่วนของหน้างานหรือในช็อป สิ่งสำคัญอันดับแรกเลยคือเรื่องของมายด์เซ็ตครับ มายด์เซ็ตนี้ต้องเริ่มตั้งแต่ตัวผมเอง รวมถึงทีมงานที่ดูแลน้อง ๆ ด้วย ว่าเราต้องเปิดใจและเปิดรับก่อนว่าเรารับน้องเข้ามาเพื่ออะไร”

เมื่อใจเปิดกว้าง วิธีการสื่อสารจึงตามมา สำหรับนักศึกษาผู้พิการทางการได้ยิน อุปสรรคสำคัญคือการสื่อสาร ซึ่งต้องอาศัยการปรับตัวของทั้งสองฝ่าย

“ตอนแรกเรายังใช้ภาษามือไม่เป็น หัวหน้างานก็ยังใช้ไม่เป็นเหมือนกัน เราเลยใช้การเขียนเป็นหลัก ซึ่งน้อง ๆ เขียนเก่งมาก เรามีแท็บเล็ตให้หัวหน้างานใช้สื่อสาร เวลามีอะไรก็สามารถเขียนคุยกันได้ หรือใช้จอในหน้างานที่เป็นลักษณะทัชสกรีนช่วยอธิบาย บางครั้งเราต้องอธิบายงานให้ละเอียดกว่าปกติ ใช้วิธีสาธิตให้ดูจริง หรือทำให้เห็นเป็นขั้นตอน เพื่อให้น้องมั่นใจว่าเขาเข้าใจถูกต้องก่อนลงมือทำ”

เมื่อเวลาผ่านไป การเรียนรู้ร่วมกันก็เริ่มเกิดขึ้นในทีม จนหัวหน้างานเริ่มเรียนรู้ภาษามือพื้นฐาน เช่น การทักทายง่าย ๆ อย่าง “เป็นยังไงบ้าง สบายดีไหม” อย่างไรก็ตาม ความท้าทายที่แท้จริงไม่ได้มีแค่เรื่องภาษา แต่สะท้อนผ่านตัวเลขกราฟ Performance ที่ทางทีมเก็บข้อมูลอย่างละเอียด

ข้อค้นพบที่น่าสนใจคือ พนักงานทั่วไปอาจใช้เวลาเพียง 4 สัปดาห์ในการเรียนรู้งานจนได้มาตรฐาน 80% แต่สำหรับน้องผู้พิการทางการได้ยิน ในช่วงแรกอาจต้องใช้เวลาถึง 10 สัปดาห์ ถึงอย่างนั้น วิกร เนตรหิน อธิบายว่า บริษัทเลือกที่จะไม่กดดันและไม่ถอยกลับ แต่คอยเติม Resource (ทรัพยากร) และความพยายามลงไปเพิ่ม ทั้งระบบพี่เลี้ยงตัวต่อตัว การใช้คลิปวิดีโอแอนิเมชันช่วยสอนงานเครื่องจักร และการปรับวิธีการสื่อสาร จนสามารถย่นระยะเวลาการพัฒนาให้เร็วขึ้นอย่างเห็นได้ชัด สิ่งนี้พิสูจน์ว่า หากองค์กรกล้าลงทุนกับ ‘เวลา’ ศักยภาพที่ซ่อนอยู่จะพัฒนาขึ้นได้จริง

และแม้จะยืดหยุ่นให้กับระยะเวลาในการเรียนรู้ของผู้พิการ แต่สิ่งหนึ่งที่สยามมิชลินระยองไม่เคยผ่อนปรนคือเรื่อง ‘ความปลอดภัย’ 

“เราจะไม่ให้มีการฝ่าฝืนกฎเด็ดขาด เพราะเครื่องจักรมีจุดหนีบ จุดหมุน ซึ่งมีความเสี่ยงสูง เราต้องให้น้องทำตามมาตรฐาน และต้องมั่นใจ 100% ก่อนถึงจะให้ลงเครื่องจริง” ทัศน์นัย ย้ำชัด

วางรากฐานสู่ความยั่งยืน สร้างระบบซัพพอร์ตที่ ‘แคร์คน’ มากกว่าแค่ ‘จ้างงาน’

การเปิดโอกาสให้ผู้พิการเข้ามาทำงาน ไม่สามารถเกิดขึ้นได้จากความตั้งใจเพียงอย่างเดียว แต่ต้องมีระบบสนับสนุนที่ออกแบบมาอย่างเหมาะสม วรรณดี สุนทรชัยกิจ Site Recruiter อธิบายว่า ในช่วงเริ่มต้นบริษัทจำเป็นต้องมีตัวช่วยในการสื่อสาร

“ในช่วงแรกเราจะมีการนำล่ามภาษามือเข้ามาช่วยดูแลน้อง ๆ ประมาณ 3–4 สัปดาห์ เพราะต้องมีการแปลที่หน้างาน เพื่อให้น้องสามารถเข้าใจงานและการสื่อสารต่าง ๆ ได้อย่างถูกต้อง”

หลังจากนั้นในส่วนของกระบวนการเรียนรู้และปฏิบัติงานก็จะเริ่มจากพื้นฐานก่อน แล้วค่อย ๆ พัฒนาขึ้นตามลำดับ 

“เราจะไม่ได้ให้เขาเริ่มจากงานที่ยากเลยนะคะ แต่จะค่อย ๆ ให้เรียนรู้แล้วดูศักยภาพของแต่ละคนว่าเขาถนัดอะไร และสามารถพัฒนาไปทางไหนได้บ้าง ซึ่งเราไม่ได้คาดหวังให้น้อง ๆ ต้องปรับตัวฝ่ายเดียว แต่เราเองก็ต้องปรับตัวเข้าหาน้อง ๆ ด้วย เพราะเรื่องภาษามือก็เป็นสิ่งใหม่สำหรับเราเหมือนกัน” 

นอกจากนี้ เพื่อประสิทธิภาพและความปลอดภัย สภาพแวดล้อมในการทำงานก็ได้รับการออกแบบให้รองรับความแตกต่างหลากหลายของพนักงานด้วย

“เราจะใช้สัญญาณไฟเป็นหลัก เช่น ถ้ามีไฟสัญญาณขึ้น ก็ให้เข้าไปยังจุดอพยพตามที่กำหนด และเราก็มีระบบพี่เลี้ยง มีครูผู้ฝึกสอน และมีการมอบหมายพี่เลี้ยงในแต่ละหน่วยงาน เพื่อคอยดูแล ให้คำแนะนำ และช่วยประคับประคองน้อง ๆ” 

วรรณดี อธิบายต่อว่าไม่ใช่แค่ความปลอดภัยด้านร่างกายเท่านั้น แต่จิตใจก็จะมีพี่ ๆ คอยพูดคุยเป็นระยะ

“เราจะมีการคุยกับน้องว่ามีปัญหาอะไรไหม ทำงานตรงไหนแล้วรู้สึกยาก หรืออยากพัฒนาเพิ่มเติมตรงไหน เพื่อที่เราจะได้ช่วยซัพพอร์ตเขาได้ตรงจุดมากขึ้น” 

ทั้งหมดนี้สะท้อนว่า ‘ความเท่าเทียม’ ที่แท้จริง ต้องมาพร้อม ‘หัวใจ’ ที่เปิดกว้าง และ ‘ระบบ’ ที่คิดมาอย่างรอบคอบและยืดหยุ่นพอที่จะไม่ทำให้ความแตกต่างกลายเป็นข้อจำกัด

พิสูจน์ด้วยผลงาน เปลี่ยนคำว่า ‘สงสาร’ เป็น ‘โอกาส’ ที่จับต้องได้

ปลายทางของโครงการทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง ไม่ได้อยู่ที่วุฒิการศึกษาเท่านั้น ความมุ่งหวังสำคัญคือ การทำให้ผู้เรียนมีงานทำหลังเรียนจบ มีรายได้พอที่จะดูแลตัวเองและครอบครัวในก้าวข้ามความยากจนได้

ในมุมของสถานประกอบการ วรรณดีอธิบายว่า หลังจากฝึกงานแล้ว การพิจารณารับเข้าทำงานจะอิงจากความสามารถในการปฏิบัติงานเป็นหลัก “ถ้าน้องทำงานได้จริง และมีตำแหน่งว่างอยู่ เราก็พร้อมที่จะรับเข้าทำงานค่ะ”

ทัศน์นัย กล่าวเสริมถึงจุดเด่นของนักศึกษากลุ่มนี้ว่า คือ ‘การเรียนรู้’ และ ‘ขยัน อดทน ไม่ย่อท้อ’ “บางคนสามารถปรับตัวและมีแรงผลักดันตัวเองได้ดี” พร้อมกันนี้เขายังแสดงความคาดหวังว่า อยากเห็นคนในองค์กรปรับทัศนคติต่อคนพิการด้วยเช่นกัน

“สิ่งที่เราอยากให้เกิดขึ้นในองค์กรก่อนเลยคือ อยากให้ตัดคำว่า ‘สงสาร’ ออกไปครับ แล้วเปลี่ยนมาเป็นคำว่า ‘โอกาส’ แทน” 

ด้วยวิสัยทัศน์เช่นนี้ ความสำเร็จของสยามมิชลินอาจไม่ใช่แค่การเพิ่มจำนวนพนักงานตามตัวเลข KPI แต่คือการเปลี่ยนแปลงมุมมองความคิดของผู้คนต่อความแตกต่างหลากหลาย เปลี่ยนอคติเป็นการยอมรับ เห็นคุณค่า และสนับสนุนซึ่งกันและกัน เพื่อสร้างโอกาสที่เท่าเทียมในการทำงาน

“สิ่งสำคัญที่สุดคือ เราต้องเริ่มจาก ‘ความเชื่อ’ ก่อน ว่าคนพิการก็สามารถประสบความสำเร็จได้เหมือนกับคนทั่วไปครับ” วิกร กล่าวทิ้งท้าย

The post เมื่อศักยภาพที่แตกต่างถูกโอบรับด้วย ‘ระบบ’ และ ‘หัวใจ’ โอกาสการทำงานย่อมไม่ถูกปิดกั้น: เปิดวิสัยทัศน์ระดับโกลบอล บริษัท สยามมิชลิน จำกัด สาขาระยอง first appeared on กสศ..

“ไม่อยากให้คิดว่าคนพิการเป็นภาระ  เขาคือคนที่สามารถเรียนรู้ได้”

ครูตาล นิรชา แซ่หลิ่ม  ครูผู้ช่วยงานบุคลากร วิทยาลัยเทคนิคบางแสน เปิดใจถึงความรู้สึกที่อยากให้สังคมปรับทัศนคติที่มีต่อเด็กพิเศษ-ผู้พิการ เพื่อเปิดโอกาสให้พวกเขาได้มีโอกาสพัฒนาตัวเองตามศักยภาพ ไม่ใช่กีดกันด้วยข้อจำกัดทางร่างกาย

“คืออยากให้ทุกคนมองว่าเขาแค่เป็นเด็กคนหนึ่งที่สามารถเรียนรู้ได้เท่ากับพวกเรา  แค่มันอาจจะมีข้อจำกัดในด้านร่างกายเฉย ๆ เขาอาจจะใช้เวลาเยอะหน่อย แต่เขาก็สามารถเรียนรู้และทำงานได้เทียบเท่า ถ้าเราให้โอกาส…”

วิทยาลัยเทคนิคบางแสน เป็นหนึ่งในสถาบันอาชีวศึกษาในโครงการทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง สำหรับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ โดยกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.) ซึ่งเป็นทุนให้เปล่าที่สนับสนุนต่อเนื่องจนจบการศึกษาระดับ ปวส./อนุปริญญา (เรียน 2 ปี) แก่ผู้เรียนที่มีความบกพร่องทางการเคลื่อนไหว, ทางการมองเห็น, ทางการได้ยิน/สื่อความหมาย, ทางสติปัญญา, ทางการเรียนรู้ และออทิสติก ที่ขาดแคลนทุนทรัพย์

“วิทยาลัยเราได้รับทุนจาก กสศ. ตั้งแต่รุ่นปี 2564 จนถึงปัจจุบันเป็นรุ่น 8 แล้วค่ะ  ปัจจุบันเด็กทุนฯ จะได้เรียนในสาขาการจัดการสำนักงาน เพราะว่าเด็กเมื่อเรียนจบเขาสามารถไปทำงานได้ทั้งในหน่วยงานภาครัฐและเอกชน ในภาครัฐก็เช่น สำนักงานเขต อบต. อบจ. หรือพวกเทศบาลต่าง ๆ ส่วนสถานประกอบการ เด็กสามารถไปอยู่ได้ในทุกฝ่าย เช่น ฝ่ายบุคคล การเงิน งานบัญชี เขาสามารถทำงานธุรการได้ แล้วก็ในส่วนอุตสาหกรรมใหญ่ ๆ อย่างที่เรามีความร่วมมือด้วย เช่น บริษัทสยามมิชลิน เขาก็เปิดโอกาสให้นักศึกษาไปฝึกงานและได้ทำงานจริง” 

ครูต้อย วิไลลักษณ์ ศรีวิชัย ครูชำนาญการ หัวหน้างานบุคลากร วิทยาลัยเทคนิคบางแสน ให้ข้อมูลว่านักศึกษาทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง สำหรับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษของ กสศ. มีอัตราการมีงานทำที่ค่อนข้างสูงประมาณ 95% พร้อมยกตัวอย่าง  ‘บอส’  อรุณชา  อ้ายซอง ผู้พิการทางการได้ยิน ที่ได้ไปฝึกงานที่บริษัทสยามมิชลิน จังหวัดระยอง ปัจจุบันได้รับเลือกเข้าทำงานแล้ว  

“ตอนได้ไปทำงานกับคนหูดี ผมก็มีความกังวลเล็กน้อยเรื่องของการสื่อสารครับ แต่ว่าเราสื่อสารโดยการเขียนครับ เขียนเป็นประโยคสั้น ๆ ใช้ภาษาคือเข้าใจง่าย ๆ แล้วมีพี่เลี้ยงที่เป็นคนหูดีช่วยด้วย ก็ต้องปรับตัวพอสมควร แต่ทำได้ครับ” บอส เล่าผ่านครูล่าม ก่อนจะกล่าวถึงความรู้สึกว่า 

“ขอบคุณทุนนี้ที่ให้โอกาสพวกผม มันสำคัญกับผมมาก นอกจากจะทำให้ผมมีเงินเอาไว้ใช้จ่ายในยามจำเป็น ยังมีเงินออมไปใช้จ่ายหลังจบการศึกษาด้วยครับ ตอนนี้ผมได้งานทำแล้ว ก็จะได้ช่วยแบ่งเบาภาระครอบครัว และวางแผนอนาคตต่อได้ครับ”

ทางไกลไม่ใช่อุปสรรค ความยากอยู่ที่การทำความเข้าใจกับผู้ปกครอง

ด้วยเงื่อนไขที่ไม่ใช่แค่อุปสรรคทางด้านร่างกาย แต่ยังต้องเป็นผู้ที่ขาดแคลนทุนทรัพย์ตามเกณฑ์ของ กสศ. การค้นหาเด็กที่มีความต้องการพิเศษเพื่อมาสมัครขอรับทุนในโครงการฯ จึงเป็นภารกิจที่ต้องอาศัยความมุ่งมั่นและเอาใจใส่ของครูเป็นอย่างมาก ครูต้อยเล่าถึงการทำงานในส่วนนี้ว่า นอกจากประชาสัมพันธ์ทางสื่อออนไลน์แล้ว การประสานงานเครือข่าย และการลงพื้นที่คือหัวใจสำคัญ

“เราประสานงานผ่านโรงเรียนโสตศึกษาหรือโรงเรียนเด็กพิเศษ แล้วก็มีติดต่อไปทางครูแนะแนว อีกส่วนหนึ่งก็ประชาสัมพันธ์ไปทางท้องถิ่นต่าง ๆ พยายามให้เขาช่วยค้นหาเด็กในกลุ่มที่เรายังเข้าไปไม่ถึง หรือกลุ่มที่อยู่ไกล ๆ ค่ะ เด็กของเราก็เลยมาจากต่างจังหวัดเยอะ ทั้งภาคใต้ อีสาน เหนือ มาหมด เพราะว่าผู้ปกครองเห็นว่าเรามีหอพักให้ เราดูแลดีค่ะ” 

ครูต้อย บอกว่าการค้นหาเด็กแม้จะค่อนข้างเหนื่อยพอสมควร แต่ความหนักใจอยู่ที่ทัศนคติของผู้ปกครอง ที่มองว่าเด็กพิการไม่จำเป็นต้องเรียนสูง ทั้งจากความกังวลว่าเด็กจะไม่สามารถดูแลตัวเองได้ ค่าใช้จ่ายต่าง ๆ ที่จะเกิดขึ้น รวมไปถึงความเป็นไปได้ในการมีงานทำหลังเรียนจบ

“บางครั้งพอเราไปดูสภาพบ้าน ผู้ปกครองเขาบอกเลยว่าเขาไม่มีเงินส่ง เรียนไปทำไม จบแล้วจะทำอะไรได้ เราก็บอกว่าจริง ๆ เด็กเขามีความสามารถนะ เราก็คุยกับผู้ปกครองว่า ถ้าเราไม่อยู่แล้ว เด็กจะอยู่ยังไง อะไรอย่างนี้ค่ะ ก็เล่าให้เขาฟัง คุยกัน สุดท้ายผู้ปกครองก็ยอมส่งมาเรียน เด็กบางคนเขาเก่ง แต่ผู้ปกครองยังคิดว่าเด็กทำอะไรไม่ได้” 

โอกาสนี้ ครูต้อยฝากถึงผู้ปกครองเด็กพิเศษ-ผู้พิการทุกคนว่า ให้เชื่อมั่นในศักยภาพของเด็กและส่งเสริมให้เขาสามารถใช้ชีวิตในสังคมได้ด้วยตัวเอง

“จริงๆ อยากจะบอกผู้ปกครองว่า เด็ก..ถึงแม้เขาพิการ แต่เขาสามารถที่จะเรียนได้ แล้วก็ฝึกงานได้ ทำงานได้ เขาสามารถดูแลตัวเองได้ทั้งหมด อยากให้ผู้ปกครองเปิดโอกาสให้เด็กเขาใช้ชีวิตของเขาให้เต็มที่ แล้วเราก็อยู่ข้างหลังคอยสนับสนุน” 

“ผู้ปกครองไม่ควรที่จะเก็บเด็กไว้ที่บ้าน ถึงแม้เขาจบ ม. 6 แต่ว่าศักยภาพการทำงาน ม. 6 กับ ปวส. ต่างกัน อยากให้อย่างน้อยเขาจบ ปวส. แล้วพอไปสมัครงาน สถานประกอบการจะยินดีรับมากกว่า  อย่างเด็กเรา ปวส. ได้ฝึกทั้งวิชาชีพ ทักษะชีวิต บริษัทเขาเชื่อมาตรฐานการศึกษาว่าเราเทรนเด็กมาดี เขาจะรับง่ายกว่าที่ผู้ปกครองพาไปสมัครเอง”  

ดูแลทุกมิติ พัฒนาเต็มศักยภาพ เตรียมเด็กจนพร้อมสู่โลกการทำงาน

แม้ว่านักศึกษาทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง สำหรับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ จะมีความพิการในหลากหลายรูปแบบ แต่ด้วยประสบการณ์ในการดูแลเด็กกลุ่มนี้มายาวนาน วิทยาลัยเทคนิคบางแสนมีระบบการดูแลและพัฒนาศักยภาพพวกเขาในทุกมิติ 

“เรื่องสวัสดิการของเด็ก อย่างที่พัก เราจัดสรรที่พักให้ในวิทยาลัย มีทีมครูที่อยู่แผนกแล้วก็ทีมครูในส่วนของ กสศ.ประมาณ 7-8 คนช่วยกันดูแล ในส่วนของการเรียนการสอน ในห้องเรียนเราก็จะมีครูผู้สอนปกติตามรายวิชา แล้วก็จะมี ‘ครูล่าม’ คู่กันทุกรายวิชา”

“ในส่วนของการดูแลสภาพจิตใจ วิทยาลัยเรามีการจัดอบรมสุขภาวะองค์รวมทั้งปี 1 และ ปี 2 ให้ความรู้เกี่ยวกับโรคซึมเศร้า สารเสพติดต่าง ๆ โดยเราจะเชิญวิทยากรจากสาธารณสุขของจังหวัดชลบุรีเข้ามาอบรมให้กับเด็ก ๆ ค่ะ”  ครูต้อย อธิบาย

นอกจากนี้ทางวิทยาลัยยังได้จัดให้มีการเสริมทักษะอาชีพ เช่น การใช้  AI ในการทำงาน, ความปลอดภัยในสถานประกอบการ รวมไปถึง Soft  Skill  เช่น การพัฒนาบุคลิกภาพ การใช้ชีวิตร่วมกับคนปกติ การทำงานเป็นทีม การสื่อสาร รวมไปถึง ทักษะด้านการบริหารจัดการเงิน  เนื่องจากนักศึกษาทุนฯ ของ กสศ. นอกจากจะได้รับการสนับสนุนค่าเล่าเรียนแล้ว ยังได้ค่าใช้จ่ายรายเดือน เดือนละ 7,500 บาทด้วย

“เราอบรมเกี่ยวกับทักษะการเงินให้กับเด็ก แล้วครูจะให้เด็กออมเดือนละ 1,000 บาท โดยให้เขาเปิดบัญชีเองออมเองนะคะ อย่างน้อยจบมาเขามีเงินก้อนหนึ่งเพื่อที่จะไปหางานทำ หรือเป็นทุนในการที่จะทำงาน “

นอกจากนี้ในส่วนของการฝึกงาน วิทยาลัยเทคนิคบางแสนมีการทำ  MOU กับสถานประกอบการหลายแห่ง เพื่อให้นักศึกษาได้ฝึกปฏิบัติและได้ทดลองใช้ชีวิตในสังคมร่วมกับคนอื่น ๆ ซึ่งนอกจากจะเป็นการเพิ่มความมั่นใจให้กับตัวนักศึกษาแล้ว ยังทำให้สถานประกอบการเห็นว่านักศึกษาเหล่านี้สามารถเรียนรู้และทำงานได้อย่างมีประสิทธิภาพ

“ทางแผนกวิชาการจัดการสำนักงานมีการทำ MOU ทั้งกับภาคเอกชนอย่าง บริษัท สยามมิชลิน แล้วก็หน่วยงานของรัฐบาล เช่น พมจ. จังหวัด สำนักงานเขตต่าง ๆ ซึ่งในเทอมนี้ก็มีบริษัทที่เข้ามามากขึ้น เป็นบริษัทที่จำหน่ายอะไหล่รถยนต์ แล้วก็งานพวก IT เทคโนโลยีที่อยู่หลังบ้านค่ะ” 

“วิทยาลัยเราได้เปรียบตรงที่อยู่ในเขต ECC ค่ะ บริษัทจากประเทศจีนอย่างไฮเออร์กับซันโวด้าที่เพิ่งเข้ามาก่อตั้ง พอเขารู้ว่าเรามีเด็กพิการทางการได้ยิน เขาก็สนใจ เพราะเด็กกลุ่มนี้เขาเคลื่อนไหวได้ปกติ เป็นข้อได้เปรียบที่สามารถเข้าไปอยู่ในโรงงานได้ค่ะ“ ครูตาลให้ข้อมูล 

คืนความเชื่อมั่น เติมเต็มความหวัง จบแล้วเพิ่มโอกาสการมีงานทำ

จากวันที่เด็กเดินเข้ามาพร้อมกับการตีตราว่า ‘พิการ’ วิทยาลัยเทคนิคบางแสนได้คืนความมั่นใจให้กับพวกเขา ด้วยการมอบโอกาสทางการศึกษาที่ยืนยันว่า ทุกคนมีศักยภาพและพร้อมที่จะเปล่งประกายในแบบของตัวเอง ความหวังความฝันคือสิ่งที่ถูกประกอบสร้างขึ้นใหม่ 

ครูต้อย วิไลลักษณ์ เล่าว่าสถานประกอบการที่เคยรับนักศึกษาที่มีความต้องการพิเศษของวิทยาเทคนิคบางแสน ชมว่า “เด็กเก่ง สามารถทำงานได้ บางครั้งทำได้ดีกว่าคนทั่วไปอีกด้วย เพราะเขามีสมาธิ ตั้งใจ แล้วเขาก็มีเป้าหมายชีวิตว่าทำงานเพื่ออะไร บางคนวางแผนชีวิตดีกว่าเด็กทั่วไปด้วยซ้ำค่ะ” 

พร้อมกันนี้ครูต้อยยังชี้ให้เห็นถึงอนาคตที่เป็นไปได้ของนักศึกษากลุ่มนี้หลังเรียนจบ โดยยกตัวอย่าง บริษัท สยามมิชลิน (แหลมฉบัง, ระยอง) ที่ให้โอกาสนักศึกษาที่มีความต้องการพิเศษเติบโตในสายงานได้ไม่ต่างจากคนอื่น

“ทีมงานในบริษัทเขามีความเป็นกันเอง ให้ความเท่าเทียมกันหมด ไม่ว่าระดับหัวหน้างานหรือเด็กฝึกงานค่ะ ถึงเด็กเราจะพิการ แต่เวลาอบรมเขาอบรมร่วมกัน ทุกอย่างเหมือนกันหมด สวัสดิการ การเติบโตในหน้าที่การงาน คือเขาจะให้โอกาสกับเด็กพิการมาก” 

อย่างไรก็ดี  ครูตาลฝากความในใจถึงหน่วยงานทั้งภาครัฐและเอกชน ว่าอยากให้เปิดใจและเชื่อมั่นในศักยภาพของเด็กพิเศษ-ผู้พิการ เพราะมากกว่าการสร้างงานสร้างรายได้ ยังเป็นสร้างความมั่นใจ คืนศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์ให้กับพวกเขา และทำให้สังคมตระหนักถึงความเท่าเทียมอย่างแท้จริง

“อยากจะบอกสถานประกอบการนะคะ อยากให้ใช้กฎหมายมาตรา 35 ที่รับคนพิการเข้าทำงานมากกว่าหักเงินเข้ากองทุน เพราะว่าเขาจะภาคภูมิใจที่ได้เงินจากความสามารถของตัวเอง แล้วก็สามารถที่เอามาใช้จ่ายในครอบครัว

แล้วก็อยากให้เชื่อมั่นว่าเขาสามารถทำได้ ถ้าคนในสถานประกอบการเปิดโอกาส  สถานประกอบการที่ยังไม่มีคนพิการเข้ามาทำงานอาจจะรับแค่เริ่มต้น 2 คน หรือ 4 คนนะคะ แล้วก็อาจจะให้วิทยาลัยช่วยเป็นพี่เลี้ยงให้ก่อน  เชื่อว่าเด็กสามารถอยู่ในสถานประกอบการได้ค่ะ” ครูตาล กล่าววิงวอน ในฐานะครูผู้ก้าวผ่านเส้นแบ่งความปกติละความพิการมาแล้ว 

“อย่างตัวเองเมื่อก่อนเคยสอนแต่เด็กปกติ ถ้าไม่ได้มาสอนเด็กพิการ เราจะไม่รู้เลย แต่พอเราได้มาสัมผัส ถึงเข้าใจว่าเขาสามารถเรียนรู้และทำอะไรได้ อย่างเด็กออทิสติกบางคนเขาก็สามารถไปทำงานที่โรงแรมใหญ่ ๆ ได้ ขอแค่สังคมให้โอกาส”

ครูตาล ย้ำว่า สิ่งที่เป็นความพิเศษของเด็ก ๆ เหล่านี้คือ ความมุ่งมั่น “เขามีความพยายามที่จะทำทุกอย่างให้เหมือนกับคนปกติ มันก็เลยทำให้เขามีโอกาสประสบความสำเร็จได้สูง”

“เด็กบางคน ถ้าไม่มีทุน กสศ. เขาอาจจะไม่ได้เรียน เพราะบางคนอยู่กับครอบครัวที่ไม่สมบูรณ์แบบ แล้วก็บางคนอาจจะอยู่ต่างจังหวัดไกล ๆ แล้วก็อาจจะไม่มีเงินที่จะส่งลูกเรียน พอมีทุนนี้ เด็กก็มีสิทธิเข้าถึงโอกาสในการศึกษา เข้าถึงโอกาสในการทำงานหลังจบการศึกษา เป็นโอกาสที่ดีที่ครอบครัวที่ยากจนจะมีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นค่ะ”

The post ‘เด็กต้องไม่หล่นหาย เพียงเพราะร่างกายไม่พร้อม’ ทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง สำหรับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ วิทยาลัยเทคนิคบางแสน first appeared on กสศ..

ต้าร์เคยเป็นเด็กที่ต้องหันหลังให้โรงเรียนตั้งแต่อายุ 13 ปี เพราะความจำเป็นด้านครอบครัวที่ต้องออกไปทำงานก่อสร้างเพื่อหาเงินเลี้ยงตัวเองและครอบครัว โดยเริ่มทำงานกับผู้รับเหมาในหมู่บ้าน และตระเวนรับงานก่อสร้างแทบทุกรูปแบบไปในหลายจังหวัด กว่าจะกลับมาสู่ห้องเรียนได้ เขาต้องรับมือกับอุปสรรคต่าง ๆ มากมาย

“ผมตั้งใจที่จะกลับมาเรียนเพราะคิดว่าเราต้องไปต่อ จะหยุดอยู่แค่นี้ไม่ได้ ผมคิดเรื่องนี้ตอนที่ทำงานก่อสร้างมาจนถึงอายุ 18 ปี และคิดว่าเราจะไปต่อได้ยากถ้าไม่ได้เรียนหนังสือ เพราะในชีวิตจริงไม่มีใครมาสอนเรา ตอนทำงานอยู่หน้างาน ทุกคนก็ก้มหน้าทำงานของตัวเองไป ผมต้องเรียนรู้เองจากการสังเกตการทำงานของคนอื่น คนที่มาสอนผมส่วนใหญ่เป็นเพื่อนรุ่นเดียวกันที่มีประสบการณ์การทำงาน ช่วยสอนให้อ่านแบบแปลนโครงสร้างต่าง ๆ สอนก่ออิฐ ผสมปูน การวัดหน้างาน การคำนวณวัสดุ ไปจนถึงการออกแบบก่อสร้าง ทำให้ผมมีทักษะวิชาชีพมาเลี้ยงตัวเองและครอบครัว แต่พอทำงานนี้ไปนาน ๆ ผมก็เริ่มคิดว่าตัวเองกำลังมาถึงจุดที่ไปต่อไม่ได้ ต้องกลับไปเรียน โชคดีที่ผมได้เจอผู้ใหญ่ใจดีในตำบลหนองสนิท ที่พาผมเข้าสู่ ‘ศูนย์การเรียน CYF’ และ ’Mobile School‘ หรือ ‘โรงเรียนมือถือ’ ”

ต้าร์เป็นเยาวชนนอกระบบของตำบลหนองสนิท จังหวัดสุรินทร์ รุ่นแรก ๆ ที่เรียนผ่านโรงเรียนมือถือจนได้วุฒิมัธยมศึกษาตอนต้น (ม.3) และเรียนต่อระดับมัธยมปลาย โดยใช้โครงงานด้านการก่อสร้างและทักษะการทำงานที่ได้เรียนรู้มาเกือบ 10 ปี มาเทียบเป็น ‘หน่วยกิต’ ทำให้สามารถเรียนไปด้วยทำงานไปด้วยได้ทุกที่ จนจบม.6

“พอได้วุฒิ ม.6 ผมก็ตั้งใจจะนำวุฒิที่ได้ไปสมัครเรียนต่อในระดับปวส. หลักสูตรเรียนภาคค่ำ หรือวันเสาร์ – อาทิตย์ เพื่อเรียนไปด้วยทำงานไปด้วย แต่พอทราบว่าทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงของ กสศ. เปิดรับนักศึกษาเพื่อเรียนต่อ ปวส. สาขาช่างกลเกษตร ที่วิทยาลัยเกษตรและเทคโนโลยีบุรีรัมย์ ผมก็ลองสมัครขอรับทุนนี้ดู เพราะคุณสมบัติของผมผ่านเกณฑ์ คือได้เกรดเฉลี่ยสูงกว่า 3.00 และพอทราบว่าได้ทุนนี้ ผมก็ดีใจมาก

ผมว่าผมคิดถูกที่ตัดสินใจกลับมาเรียน ตอนแรก ๆ ไม่คิดว่าตัวเองจะได้กลับมาเรียนด้วยซ้ำ ตอนที่อยู่นอกระบบ มีหลายสิ่งหลายอย่างที่คอยบั่นทอนความรู้สึก แต่ผมก็พยายามหลีกเลี่ยง ไม่ค่อยเก็บมาคิดในแง่ลบ และพยายามคิดว่าทำอย่างไรให้ตัวเองดีกว่าเดิม ตอนนี้ผมแน่ใจแล้วว่าการเรียนไม่ว่าจะเป็นการเรียนในห้องหรือนอกห้อง หากเราตั้งใจจริงก็มีโอกาสที่จะช่วยเปลี่ยนชีวิตเราได้ครับ”

สัปดาห์แรกของการเรียน ต้าร์ยอมรับว่ามีหลายสิ่งที่เขาจะต้องปรับตัว ก่อนมาเรียน มีผู้ใหญ่ใจดีของตำบลหนองสนิท คือ พี่สมเกียรติ สาระ หัวหน้าสำนักปลัด องค์การบริหารส่วนตำบลหนองสนิท โทรศัพท์มาถามด้วยความเป็นห่วงเรื่องการปรับตัวให้เข้ากับสถานที่ใหม่ โดยต้าร์ได้ตอบผู้ใหญ่ใจดีที่คอยส่งเสริมด้านการเรียนและให้กำลังใจเขามาตลอดว่า แม้จะเคยใช้ชีวิตโดยไม่มีกรอบของห้องเรียนมาหลายปี แต่ก็ปรับตัวได้ไม่ยาก เพราะตัวเขาเคยทำงานก่อสร้าง ทำงานหนักตากแดดตากลม และเคยลำบากกว่านี้มาก่อน

“พอต้องมาเรียน ตัวผมซึ่งห่างจากระบบไปนาน ก็มีความรู้สึกว่าต้องปรับตัวหลายเรื่องเหมือนกัน เพราะผมไม่ค่อยมีความมั่นใจ วันแรกที่เข้าเรียน อาจารย์ถามขึ้นในห้อง ผมรู้คำตอบที่อาจารย์ถาม แต่ก็ไม่มีความมั่นใจที่จะตอบคำถาม คิดว่าต้องใช้เวลาสักพักในการปรับตัว มีผู้ใหญ่ถามมาว่า มาเรียนต้องกลับมาอยู่ในระบบ มาอยู่หอพักรวมอยู่กับเพื่อน ๆ ห้องหนึ่งอยู่กัน 8 คน ต้องปรับเปลี่ยนนิสัยใหม่จะอึดอัดไหม ผมก็บอกว่าปรับตัวได้สบาย เพราะผมเคยอยู่แคมป์คนงานก่อสร้างมา ก็อยู่ร่วมกับคนอื่นมาโดยตลอดอยู่แล้ว พอมาอยู่แบบนี้ก็ไม่ได้ลำบากอะไร ผมอยากฝากไปถึงเพื่อน ๆ คนอื่น ๆ ที่อาจจะเคยต้องออกจากการเรียนไปทำงานเหมือนผมว่า ไม่สายที่จะเริ่มต้นกลับมาเรียนใหม่ ทุกคนมีโอกาสเหมือนกันหมด อยู่ที่ว่าจะคว้ามันไว้หรือไม่ ทั้งหมดอยู่ที่ตัวเราเองทั้งนั้น ไม่มีใครมาลากเราไปทางนั้นทางนี้ได้ มีแต่ตัวเราเองที่จะพาตัวเราไปได้ครับ”

ด้านเทศบาลตำบลหนองสนิทและภาคีเครือข่าย ได้โพสต์ข้อความเพื่อส่งแรงใจเชียร์และร่วมยินดีกับก้าวที่งดงามในชุดนักศึกษาใหม่ของน้องต้าร์ ซึ่งได้พิสูจน์ให้เห็นแล้วว่า “ไม่มีคำว่าสายเกินไปสำหรับการเริ่มต้นใหม่” ภาพของต้าร์ในชุดนักศึกษาสีขาวสะอาดในวันเปิดเรียนวันแรก คือบทพิสูจน์เชิงประจักษ์ที่มีชีวิตของพลังแห่งความยืดหยุ่นทางการศึกษา

ก้าวเดินครั้งใหม่ในฐานะ “ว่าที่ช่างกลเกษตรมืออาชีพ” ในชุดนักศึกษาของวิทยาลัยเกษตรและเทคโนโลยีบุรีรัมย์ในวันนี้ คือก้าวแรกของการยกระดับทักษะจาก “ช่างก่อสร้าง” สู่การเรียนรู้ระบบเครื่องจักรกลเกษตรสมัยใหม่ หากมีโอกาส ต้าร์ตั้งใจจะนำวิชาความรู้นี้ต่อยอดให้ชีวิตของตัวเองด้วยการเรียนต่อในระดับที่สูงขึ้นไปอีก เพื่อที่จะนำโอกาสที่ได้รับกลับมาพัฒนาความเป็นอยู่ของครอบครัวและชุมชนหนองสนิทในอนาคต

The post ถอดสูตร ‘Flexible Learning’’ นวัตกรรมเรียนนอกระบบที่เปลี่ยนชีวิต ‘ต้าร์’ ในรอบ 10 ปี first appeared on กสศ..

“ผมคิดว่าจะไม่เรียนต่อแล้ว เพราะที่บ้านมีปัญหาเรื่องค่าใช้จ่าย แต่พออาจารย์บอกว่ามีโครงการที่สนับสนุนให้เรียนต่อและมีทุนเรียนฟรี ผมก็เลยสมัครดู สุดท้ายก็ได้รับทุนครับ” ซีวาย-อัครพล นาคสูงเนิน 

“ตอนแรกที่ผมคิดไว้ ถ้าจบ ม.6 ผมก็คงไปทำงานก่อสร้าง หรือทำงานรับจ้างรายวันไปก่อน จนวันหนึ่งอาจารย์โทรมาบอกว่าผมได้รับทุนนี้ ก็เลยทำให้ผมมีโอกาสได้มาเรียนที่นี่ครับ” ปาย-อุรุปัญญา สิริหงษ์ 

ตัวแทนนักศึกษาวิทยาลัยเทคนิคชลบุรี กล่าวถึงจุดเปลี่ยนในชีวิตหลังจากได้รับทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง ภายใต้การสนับสนุนของกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.) ซึ่งเป็นทุนให้เปล่าสำหรับเยาวชนจากครัวเรือนที่รายได้น้อยที่สุดร้อยละ 20 ของประเทศ เพื่อศึกษาต่อในสายอาชีพซึ่งเป็นที่ต้องการของตลาดแรงงาน 

โดยทุนนี้จะสนับสนุน 3 ด้าน คือ ทุนพัฒนาสถาบันการศึกษาที่ผ่านการพิจารณา ทุนการศึกษาแก่นักเรียน/นักศึกษา (ค่าเทอมและค่าใช้จ่ายรายเดือน) และกิจกรรมสนับสนุนการพัฒนาคุณภาพสถาบันการศึกษาและผู้รับทุน ตามแนวคิดที่ว่า ‘สร้างคน สร้างโอกาส สร้างงาน’ ซึ่งไม่เพียงเปิดโอกาสให้เยาวชนเข้าถึงการศึกษาเต็มตามศักยภาพ ยังเชื่อมโยงสู่การมีงานทำ ที่จะช่วยให้เขาสามารถยกระดับคุณภาพชีวิตของตนเองและครอบครัวต่อไป

วิทยาลัยเทคนิคชลบุรี ประตูสู่โอกาสและอาชีพในอนาคต

จากคำบอกเล่าของนักศึกษาทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง วิทยาลัยเทคนิคชลบุรี สิ่งที่พวกเขามีเหมือน ๆ กัน คือ ‘ศักยภาพ’ แต่ข้อจำกัดที่พวกเขาเผชิญไม่ต่างกัน ก็คือ ‘ทุนทรัพย์’ ที่จะศึกษาต่อในระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย หรือระดับอุดมศึกษา การได้รับทุนที่สนับสนุนทั้งค่าเล่าเรียนและค่าใช้จ่ายส่วนตัว ในสายอาชีพที่เชื่อมั่นได้ว่าจบแล้วจะมีงานทำจริง จึงเป็นทางเลือกที่ตอบโจทย์เป็นอย่างยิ่ง 

ปัจจุบันวิทยาลัยเทคนิคชลบุรี ได้เปิดประตูสู่โอกาสให้กับเด็ก ๆ ใน 3 สาขา ซึ่งเป็นที่ต้องการของตลาดแรงงาน ได้แก่ สาขาเทคนิคยานยนต์ไฟฟ้า สาขาเทคนิคควบคุมและซ่อมบำรุงระบบขนส่งทางราง สาขาเมคคาทรอนิกส์ โดยเป็นทุนประเภท 2 ปี (ปวส.) พร้อมโอกาสไปศึกษาต่อยังประเทศจีน หรือฝึกงานกับสถานประกอบการในสาขาที่เรียนมาโดยตรง

‘ปอนด์’ พิจักษณ์ กองแก้ว นักศึกษาทุนฯ ปวส. ปี 2 สาขาเมคคาทรอนิกส์ ซึ่งมีโอกาสไปเรียนต่อที่ Laiwu Vocational and Technical College เล่าถึงรูปแบบการเรียนการสอนแบบทวิภาคีของวิทยาลัยเทคนิคชลบุรีให้ฟังว่า

“ที่นี่เราจะเข้ามาเรียน ปวส.1 ประมาณ 1 ปี ก่อนครับ พอขึ้น ปวส.2 ก็จะเป็นระบบทวิภาคี คือให้ไปฝึกงาน แต่ก็มีบางคนที่เลือกไปเรียนต่อที่ประเทศจีน ซึ่งการไปเรียนที่จีนจะนับเป็นวิชาฝึกงานไปเลย ถ้าใครไม่ได้ไปก็จะฝึกงานที่โรงงานในประเทศไทยแทน

“ส่วนคนที่ไปศึกษาต่อก็จะไปกันคนละมณฑล คนละวิทยาลัยกัน เพราะแต่ละมหาวิทยาลัยมีความถนัดแตกต่างกัน และมีชื่อเสียงในคนละด้าน อย่างเช่นที่ จี๋หลิน (Jilin) จะเด่นเรื่องระบบรางรถไฟ ส่วนของผมไปเรียนที่ไหลอู๋ (Laiwu) จะเรียนเกี่ยวกับระบบโรงงานครับ มีทั้งช่างกล และเมคคาทรอนิกส์ แต่บางคนพอกลับมาก็ไปเรียนต่อปริญญาตรีก็มีครับ”

‘แม็ก’ ซาย เฮเมียน นักศึกษาทุนฯ ปวส. ปี 2 สาขาเทคนิคยานยนต์ไฟฟ้า ได้แชร์ประสบการณ์ในการไปเรียนที่ Shandong Polytechnic College มาเป็นเวลา 1 ปี ให้ฟังว่า 

“ถ้าพูดถึงเรื่องการเรียน ผมรู้สึกว่ามันต่างจากประเทศไทยมากครับ โดยเฉพาะเรื่องเทคโนโลยีต่าง ๆ ที่ค่อนข้างล้ำสมัยกว่า รูปแบบการเรียนการสอนก็ไม่เหมือนกัน อย่างที่นั่นจะไม่ได้เรียนวันละประมาณ 7 ชั่วโมงเหมือนที่ไทย ตอนเช้าจะเรียนประมาณ 2 วิชา แล้วช่วงบ่ายก็เรียนต่อ และเลิกเร็วกว่าที่นี่

“สำหรับผมก็ต้องกดดันตัวเองนิดหน่อย เพราะว่าเรียนเป็นภาษาของเขา เราก็ต้องตั้งใจและพยายามให้มากกว่าคนอื่น เพราะภาษาจีนสำหรับผมถือว่ายาก เนื่องจากไม่ได้เขียนเหมือนภาษาไทย มันเป็นเหมือนภาษาภาพ แต่พอได้ไปเรียนจริง ๆ ก็ทำให้ได้คำศัพท์เยอะขึ้น โดยเฉพาะคำศัพท์ที่เกี่ยวกับสาขาที่เราเรียน อย่างผมเรียนยานยนต์ไฟฟ้า ก็ได้คำศัพท์เฉพาะด้านนี้เยอะครับ ซึ่งที่จีนเขาอยากได้ผลสอบ HSK อย่างน้อยระดับ 4 ขึ้นไป แต่ของทุน กสศ. กำหนดไว้ระดับ 2 ขึ้นไปครับ”

ขอบคุณโอกาสที่เข้ามา และขอบคุณตัวเองที่ยังไม่หมดหวัง

วันนี้นักศึกษาทุนฯ รุ่นที่ 6 ที่เข้ารับทุนตั้งแต่ปีการศึกษา 2567 กำลังจะก้าวสู่โลกการทำงาน ซึ่งหลาย ๆ คนที่ไม่ประสงค์จะเรียนต่อ ก็ได้รับเลือกเข้าทำงานเรียบร้อยแล้ว ‘ธีร์’ ณรงค์ศักดิ์ นาค นักศึกษาทุนฯ ปวส. ปี 2 สาขาเทคนิคยานยนต์ไฟฟ้า ซึ่งได้ไปศึกษาต่อที่ Shandong Polytechnic College บอกว่าทุนนี้การันตีโอกาสในการมีงานทำแน่นอน

“สำหรับผมมันเป็นอะไรที่ท้าทายตัวเองดีครับ เพราะถ้าอยู่แบบเดิมผมก็คงไม่ได้ไปไหนต่อ แต่พอได้เข้าร่วมโครงการนี้ ผมรู้สึกว่าตัวเองมีทางเลือกและมีเส้นทางที่จะไปต่อมากขึ้น ทั้งการได้ไปเรียนที่ประเทศจีน และการได้ไปฝึกงานกับบริษัทจีน ซึ่งตรงกับสายที่ผมเรียนยานยนต์ไฟฟ้าพอดี 

“อีกอย่างมันเหมือนมีการการันตีโอกาสในการทำงานด้วย ผมเลยรู้สึกว่าไม่อยากพลาดโอกาสนี้ เพราะมันทำให้ผมได้พัฒนาตัวเอง และในอนาคตก็สามารถมีรายได้ไปดูแลครอบครัวด้วยครับ”

ด้าน ‘ทาย’ อภิฤดี จันทเสน นักศึกษาทุนฯ ปวส. ปี 2 สาขาเทคนิคควบคุมและซ่อมบำรุงระบบขนส่งทางราง ซึ่งได้ไปศึกษาต่อที่ Jilin Railway Technology College กล่าวถึงความรู้สึกว่า การได้มีโอกาสไปเรียนต่อในต่างแดนคือประสบการณ์ที่คุ้มค่าและหาได้ยาก

“สำหรับผม การที่ได้ทุนนี้ทำให้ผมมีโอกาสได้ไปเรียนที่ประเทศจีน ได้เรียนรู้ทั้งวัฒนธรรมและการใช้ชีวิตด้วยตัวเอง ต้องดูแลตัวเองคนเดียว ทำให้ได้ฝึกการใช้ชีวิตมากขึ้น และทำให้เห็นอนาคตของตัวเองชัดขึ้น ได้เรียนในระบบใหม่ ๆ ได้เจอเพื่อนใหม่ ๆ และได้ประสบการณ์ทั้งด้านการเรียนและการฝึกงาน

“ตอน ปวช. ผมเรียนช่างยนต์มา แต่พอมาเรียนระบบราง ก็เหมือนได้เรียนรู้ทักษะของทั้งสองด้าน ทั้งระบบรางและช่างยนต์ ก็ทำให้ผมมีประสบการณ์และทักษะในการเอาตัวรอดมากขึ้นครับ”

เช่นกันกับ ‘ซีวาย’ อัครพล นาคสูงเนิน นักศึกษาทุนฯ ปวส. ปี 2 สาขาเทคนิคควบคุมและซ่อมบำรุงระบบขนส่งทางราง และเรียนต่อที่ Jilin Railway Technology College กล่าวถึงความรู้สึกที่ได้รับทุนนวัตกรรมฯ ว่าเป็นโอกาสที่ดีที่ทำให้ชีวิตไปต่อได้ไกลกว่าเดิม

“สำหรับผม ทุนนี้ทำให้เส้นทางการศึกษาของผมที่กำลังจะจบ ได้มีโอกาสไปต่อไกลขึ้นครับ ผมมีโอกาสได้ไปเรียนต่อที่ประเทศจีนอีกหนึ่งปี ซึ่งถือว่าเป็นประสบการณ์ที่ดีมาก เพราะการได้ไปเรียนต่างประเทศไม่ใช่ว่าใคร ๆ ก็มีโอกาสได้ไป”

ปัจจุุบันซีวายกำลังจะเข้าทำงานที่บริษัทซันโวด้า ชลบุรี ซึ่งเจ้าตัวบอกว่าจะใช้ความรู้และความสามารถที่เรียนมาให้เกิดประโยชน์มากที่สุด

“การที่ผมได้รับทุน กสศ. และได้ไปไกลขนาดนี้ ผมรู้สึกดีใจและขอบคุณครูทุกคนมากครับ”

สำหรับ ‘ปอนด์’ พิจักษณ์ กองแก้ว นักศึกษาทุนฯ ปวส. ปี 2 สาขาเมคคาทรอนิกส์ ซึ่งได้ไปเรียนต่อที่ Laiwu Vocational and Technical College กล่าวถึงความรู้สึกที่ได้รับทุนนี้ว่า “เป็นโอกาสที่ดีมาก เพราะมันช่วยยกระดับคุณภาพชีวิต และเปิดทางในเรื่องการศึกษาและการทำงาน”

“สำหรับเด็กหลายคนที่คิดว่าตัวเองไม่มีทางไปต่อแล้ว ทุนนี้ก็เหมือนเป็นโอกาสที่ช่วยให้เดินต่อได้ เพราะผมเองก็เป็นหนึ่งในนั้นเหมือนกัน มันเปิดโอกาสให้ผมได้เรียนต่อในสาขาที่ตัวเองสนใจ และเป็นโอกาสที่ดีในการพัฒนาตัวเอง เพื่อก้าวไปข้างหน้าครับ”

สำหรับนักศึกษาทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงของวิทยาลัยเทคนิคชลบุรี ที่ไม่ได้ไปเรียนต่อที่ประเทศจีน พวกเขาจะได้รับการอัพสกิลจากการฝึกงานในสถานประกอบการที่ทำความร่วมมือกับวิทยาลัย ซึ่งส่วนใหญ่จะมีรายได้ระหว่างการฝึกงานด้วย 

‘ปาย’ อุรุปัญญา สิริหงษ์ นักศึกษาทุนฯ ปวส.ปี 2 จากสาขาเทคนิคยานยนต์ไฟฟ้า เล่าว่าการฝึกงานในประเทศไทยเป็นประสบการณ์ที่ดีมากเหมือนกัน เพราะนอกจากจะปูทางสู่การทำงานแล้ว ยังลดภาระค่าใช้จ่ายหลายอย่าง

“เวลาฝึกงานเราก็ยังมีรายได้ ทั้งจากเงินสนับสนุนของโครงการและสถานประกอบการที่ไปฝึกงาน ซึ่งช่วยแบ่งเบาภาระในชีวิตประจำวัน ทั้งค่าอยู่ ค่ากิน และค่าเดินทาง ที่สำคัญทำให้ผมได้ประสบการณ์ ได้เรียนรู้สิ่งใหม่ ๆ และได้เจออะไรหลายอย่างมากขึ้นครับ”

‘ซันโวด้า’ เปิดทางลงสนามจริง การันตีโอกาสมีงานทำ 

เพื่อเพิ่มโอกาสการมีงานทำให้นักศึกษา ปัจจุบันวิทยาลัยเทคนิคชลบุรี ได้มีการทำความร่วมมือกับสถานประกอบการหลายแห่ง รวมถึง บริษัท ซันโวด้า ออโตโมทีฟ เอนเนอร์จี เทคโนโลยี (ประเทศไทย) จำกัด ซึ่งเปิดรับทั้งนักศึกษาฝึกงาน และพนักงานจำนวนมาก โดยหากผ่านการสัมภาษณ์และฝึกงานแล้ว สามารถทำงานต่อได้ทันที

สำหรับข้อมูลเบื้องต้นของ บริษัทซันโวด้า ออโตโมทีฟ เอนเนอร์จี เทคโนโลยี (ประเทศไทย) จำกัด อำเภอหนองใหญ่ จังหวัดชลบุรี ทิพรัตน์ อตัญที เจ้าหน้าที่สรรหาบุคคล เล่าว่า บริษัทซันโวด้า เป็นบริษัทสัญชาติจีน ที่ดำเนินกิจการในประเทศจีนมาแล้วกว่า 30 ปี โดยผลิตแบตเตอรีลิเทียมไอออน แบตเตอรีรถยนต์ไฟฟ้า EV แต่เพิ่งมาเปิดทำการที่ประเทศไทยเมื่อปี 2024 จึงมีความต้องการคนทำงานที่มีพื้นฐานความรู้ในด้านนี้เป็นจำนวนมาก ซึ่งนักศึกษาจากวิทยาลัยเทคนิคชลบุรี ถือว่ามีข้อได้เปรียบกว่าสถาบันการศึกษาอื่น เนื่องจากสามารถสื่อสารภาษาจีนได้

ทิพรัตน์ เล่าต่อว่า คุณสมบัติคนทำงานที่ทางบริษัทต้องการ นอกจากความรู้ความสามารถพื้นฐานในสายงาน ทักษะด้านภาษาโดยเฉพาะภาษาจีนจะได้รับการพิจารณาเป็นพิเศษ แต่นอกเหนือจากนั้นคือทักษะชีวิต เช่น ความมุ่งมั่นตั้งใจ ขยันอดทน มีความรับผิดชอบ มีทัศนคติที่ดีในการทำงาน ซึ่งเด็กทุนฯ กสศ. ส่วนใหญ่มักจะมีคุณสมบัติที่ว่านี้ครบถ้วน 

“เวลาสัมภาษณ์เด็ก เราชอบที่ความมุ่งมั่น คนจีนเขาก็ชอบด้วยค่ะ คือสกิลการทำงานฝึกให้ได้ไม่ยาก เพราะว่าบางทีคนเก่งมา แต่ไม่สู้งาน คือหน้างานฉันก็ทำแค่นี้ ไม่อยากรู้อะไรเพิ่มเติมแล้ว ซึ่งเด็กทุนฯ กสศ. ไม่เป็นแบบนั้น น้องเขาต้องรักษาเกรด เขาจะต้องมีความรับผิดชอบในผลการเรียนของตัวเอง 

“ตอนนี้ทางบริษัทเพิ่งรับเด็กจบใหม่จากวิทยาลัยเทคนิคชลบุรีเข้ามาทำงานกลุ่มแรก จะเริ่มงานในช่วงเดือนเมษายนนี้ ส่วนเด็กฝึกงานจะเข้ามาฝึกงานในช่วงเดือนพฤษภาคม ประมาณประมาณ 15-20 คนได้”

สำหรับฐานเงินเดือนของพนังงานใหม่ที่จบ ปวส. หากได้ทักษะภาษาจีนด้วย จะเริ่มต้นที่ 20,000 – 25,000 บาท และเมื่อได้เข้ามาทำงานแล้ว ทางบริษัทมีนโยบายส่งพนักงานที่ได้รับคัดเลือกไปฝึกอบรมที่ประเทศจีนประมาณ 2-3 เดือน

สุดท้าย ทิพรัตน์พูดถึงการเรียนในสายอาชีพและโอกาสในการมีงานทำ ว่าค่อนข้างได้เปรียบ และอยากให้เด็ก ๆ รวมถึงผู้เกี่ยวข้องเห็นโอกาสตรงนี้

“ถ้าน้องเรียน ปวส. แสดงว่าน้องมีประสบการณ์การทำงานมาบ้างแล้ว รู้พื้นฐานบ้างแล้ว สามารถทำงานได้เลย หรือถ้าจบ ปวส. ทำงานอีกสักประมาณ 1-2 ปี ก็สามารถไปเรียนต่อปริญญาตรีได้ แล้วหลังจากจบปริญญาตรีน้องจะมีสกิลที่มากกว่าเพื่อนที่จบจากสายสามัญแล้วมาเรียนปริญญาตรีอย่างแน่นอน” 

การเรียนในสายอาชีพที่เป็นที่ต้องการของตลาดแรงงาน จึงถือเป็นทางเลือกที่ตอบโจทย์สำหรับเด็กที่ขาดแคลนทุนทรััพย์ และต้องการทำงานมีรายได้ทันทีหลังเรียนจบ ซึ่งจะช่วยให้พวกเขาสามารถนำพาชีวิตของตนเองและครอบครัวก้าวพ้นความยากลำบากได้

The post ‘อนาคตที่เอื้อมถึง’ บนเส้นทางอาชีพที่ตอบโจทย์ตลาดแรงงานของนักศึกษาทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง วิทยาลัยเทคนิคชลบุรี first appeared on กสศ..

ทุกวันที่ 1 พฤษภาคม เรานึกถึงแรงงาน แต่มักนึกถึงในฐานะ “คนที่มีงานทำแล้ว” หรือผู้ที่เข้าสู่ตลาดแรงงาน มีสัญญาจ้าง มีรายได้ มีสวัสดิการ

แต่จริงๆ แล้ว อาจถึงเวลาที่สังคมไทยควรทบทวนนิยาม หรือมองแรงงานในมุมใหม่ ที่ครอบคลุมภาพรวมทั้งชีวิตของมนุษย์คนหนึ่ง ซึ่งรวมถึงช่วงที่เขาอยู่ในระบบการศึกษาด้วย

สำหรับกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา แรงงานที่มีคุณค่าไม่ได้เกิดขึ้นในวันสมัครงาน แต่ฝังรากอยู่ในวันที่เด็กคนหนึ่งได้รับ (หรือไม่ได้รับ)โอกาสการเรียนรู้ที่ดี ในระบบที่ออกแบบมาเพื่อเขา ในเส้นทางที่พาเขาไปถึงอาชีพ รายได้ และศักดิ์ศรีที่เขาสมควรได้

ธันว์ธิดา วงศ์ประสงค์ ผู้อำนวยการสำนักพัฒนานวัตกรรมเพื่อสร้างโอกาสการเรียนรู้ กสศ. พูดถึงเรื่องนี้ในฐานะคนที่ทำงานด้านการศึกษา โดยมาพร้อมกับมุมมองของงานวิจัย ข้อมูลช่องว่างในระบบการศึกษาที่มองเห็นได้ชัด พูดถึงตัวเลขและสถิติที่บอกเล่าชะตากรรมของแรงงานหลากหลายรุ่น และพูดถึงทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงในฐานะกลไกที่พิสูจน์แล้วว่าเปลี่ยนชีวิตได้จริง ไม่ใช่แค่ในตัวเด็กหนึ่งคน แต่ในครอบครัว และในรุ่นถัดไป

วันแรงงานปีนี้ กสศ. อยากชวนสังคมมอง “แรงงาน” ใหม่อย่างไร ในมุมไหนบ้าง

ถ้าพูดถึงนิยามใหม่ของแรงงาน คิดว่ามีอยู่ 2 เรื่องที่ต้องมองพร้อมกัน หนึ่งคือการให้โอกาสในการพัฒนาและฝึกทักษะ สองคือทำอย่างไรให้โอกาสที่เข้าถึงนั้นเป็นการเรียนรู้ที่มีคุณภาพด้วย ไม่ใช่แค่ได้เข้าถึง

แต่มีอีกมิติหนึ่งที่คนมักมองข้าม ในภาพรวมของประเทศ การลงทุนเรื่องการเรียนรู้สำหรับ “วัยแรงงาน” ยังมีน้อยมาก เพราะเรามักนึกถึงแต่วัยเรียน ซึ่งก็มีความสำคัญ แต่ต้องใช้เวลายาวนานถึง 12 ปีกว่าจะเห็นผล

ในขณะที่คนอายุ 18 ปีขึ้นไปที่อยู่ในตลาดแรงงานแล้ว ถ้าเราใช้หลักสูตรที่ใช่ ส่งเสริมทักษะที่ใช่ เพียงแค่ 6 เดือนหรือ 1 ปี เขาก็สามารถเปลี่ยนแปลงตัวเองได้ทันที กลายเป็นกำลังสำคัญให้กับตัวเอง ครอบครัว และชุมชนได้เลย นี่คือนัยยะของการพัฒนาที่รวดเร็วของกลุ่มวัยแรงงาน ที่เรายังให้ความสำคัญน้อยเกินไป

แต่ถึงแม้จะลงทุน ก็ยังมีโจทย์สำคัญเรื่องการจับคู่ระหว่างฝั่งซัพพลายกับดีมานด์ (supply / demand) ที่ผ่านมาเรารู้ว่าสถานศึกษามีหลักสูตรอะไร ตั้งอยู่ที่ไหน แต่เราไม่ค่อยรู้ว่าตลาดแรงงานต้องการอะไรจริงๆ ช่องว่างตรงนี้ทำให้เกิดผลลัพธ์ที่ไม่ดีสำหรับทุกฝ่าย ทั้งตัวแรงงานเอง ทั้งนายจ้าง และทั้งต่อประเทศไทยในภาพรวม

ทำไมแรงงานที่มีคุณค่าจึงต้องเริ่มจากโอกาสการเรียนรู้ที่เสมอภาค

เด็กและเยาวชนใช้ชีวิตในสถานศึกษาเป็นเวลา 9 – 12 ปี นั่นคือเวลาส่วนใหญ่ของช่วงที่สำคัญที่สุดในชีวิต และนั่นคือหน้าต่างที่ระบบการศึกษามีโอกาสส่งเสริมเขา ก่อนที่เขาจะออกไปเผชิญโลก

แต่บทบาทที่แท้จริงของการศึกษาไม่ใช่แค่การให้ทักษะทางเทคนิค สิ่งที่สำคัญกว่านั้นคือการสร้างจินตภาพใหม่ให้เด็ก โดยเฉพาะเด็กที่ยากจนด้อยโอกาส ว่าชีวิตสามารถดีกว่าที่เป็นอยู่ได้ คือระบบการศึกษาต้องทำให้เขาเชื่อมั่นในตัวเอง ค้นพบตัวเอง และเห็นทางเลือกในชีวิตที่หลากหลาย ไม่ใช่แค่รู้ว่าต้องทำงานอะไร

เราไม่ได้ส่งเสริมเขาเพราะเขายากจนแล้วสงสาร แต่เพราะเราเห็นศักยภาพของเขา ถ้าระบบการศึกษาทำงานตรงนี้ได้ แนวคิดเรื่องการพึ่งพาตัวเองและมีศักดิ์ศรีในชีวิตก็จะเป็นไปได้จริง ไม่ใช่แค่ฝัน

ในมุม กสศ. คำว่า “งานที่มีคุณค่า” หมายถึงอะไร

บางทีเราเผลอมองแคบไป คิดว่างานที่มีคุณค่าคือ “การได้เข้าสู่ตลาดแรงงาน” แต่จริงๆ แล้ว ปลายทางของการเรียนรู้ที่แท้จริงต้องนำไปสู่สองสิ่ง หนึ่งคือการค้นพบศักยภาพของตัวเอง และสองคือพึ่งพาตัวเองได้ มีอาชีพ มีรายได้ที่มั่นคง และมีศักดิ์ศรี

คำว่า “ศักดิ์ศรี” นี้สำคัญมาก เราไม่ได้มองเขาเป็นแรงงานชั้นสอง ไม่ว่าเขาจะประกอบอาชีพอะไร ทุกคนมีคุณค่าหมด และการเรียนรู้มีความหมาย

แรงงานที่มีคุณค่าจึงหมายถึงคนที่มีทักษะวิชาชีพ มีทักษะวิชาการ และมีทักษะชีวิตที่ดีไปพร้อมกัน เป็นการบูรณาการทั้งสามเรื่องนี้ ไม่ใช่แค่เรียนจบแล้วไปทำงานได้ แต่ต้องมีชีวิตที่ดีด้วย

แล้วยังมีเรื่องที่หลายคนมองข้ามอีกอย่างหนึ่ง ก็คือเรื่องการเรียนรู้ที่ทันต่อการเปลี่ยนแปลง เราเจอเด็กที่เรียน 4 ปีจบมาแล้วทักษะตกยุคไปแล้ว (outdated) เพราะหลักสูตรไม่ทันโลก นั่นคือการสูญเปล่า ทั้งของเขาและของระบบ เพราะฉะนั้นแรงงานที่มีคุณค่าต้องได้รับการเรียนรู้ที่อัปเดต ที่ตอบโจทย์ชีวิตจริง และที่ช่วยให้เขาค้นพบว่าตัวเองชอบอะไร ถนัดอะไร ก่อนที่จะก้าวสู่ตลาดแรงงาน

กสศ. เห็นช่องว่างอะไรบ้างในระบบที่ทำให้เด็กจำนวนหนึ่งยังไปไม่ถึงงานที่มีคุณค่า

ช่องว่างแรกที่เห็นชัดคือคุณภาพของการเรียนรู้และฝึกอบรม มีผลสำรวจจากทั้งยูนิเซฟ สภาพัฒน์ และ TDRI พบว่าเกือบ 39% ของคนที่ผ่านการฝึกอบรมบอกว่าหลังจบแล้วเอาไปใช้ไม่ค่อยได้ หรือไม่ได้นำไปสู่การมีงานทำ นั่นแปลว่าเกือบครึ่งหนึ่งของการลงทุนเรื่องนี้ยังไม่ตอบโจทย์ชีวิตจริง

ช่องว่างที่สองคือมายาคติเรื่องการศึกษาสายอาชีพ สังคมยังมองว่าสายอาชีพเป็น “แรงงานชั้นสอง” ทั้งที่ความจริงแล้วโลกของสายอาชีพเปลี่ยนไปเยอะมากแล้ว มันไม่ได้เป็นงานสายพานแบบเดิมอีกต่อไป แต่ต้องการทักษะ STEM แบบประยุกต์ใช้จริง ซึ่งเป็นแนวทางเดียวกับที่ประเทศที่ปฏิรูปการศึกษาสำเร็จอย่างจีน ไต้หวัน สิงคโปร์ และแม้แต่เวียดนาม กำลังเดินอยู่ กลุ่มคนที่เรียนสายอาชีพสามารถเป็นนวัตกรในอุตสาหกรรม เช่น EV โซลาร์เซลล์ ดิจิทัล ได้เลย งานฝีมือก็ไม่ได้เป็นแค่งานฝีมืออีกต่อไป แต่กลายเป็นงานคราฟต์และงานสร้างสรรค์ที่มีมูลค่าสูง

ช่องว่างที่สามคือซัพพลายกับดีมานด์ไม่สอดคล้องกัน เรารู้ว่าสถานศึกษามีหลักสูตรอะไร แต่ไม่รู้ว่าตลาดต้องการอะไร ทำให้เด็กเรียนจบมาแล้วทำงานต่ำกว่าวุฒิ หรือทักษะที่เรียนมาล้าสมัยไปแล้วก่อนจะเริ่มทำงาน มันเป็นวงจรที่ไม่ดีเลย ทั้งสำหรับตัวแรงงานและประเทศ

และช่องว่างที่สี่ ซึ่งเชื่อมกับทุกอย่างที่พูดมา คือระบบยังไม่มีความเชื่อมโยงที่ชัดเจนระหว่างวุฒิการศึกษา ใบรับรองสมรรถนะ และระบบค่าตอบแทน ถ้าระบบสามารถบอกได้ว่า “ถ้าคุณมีทักษะระดับนี้ คุณจะได้ค่าตอบแทนแบบนี้” มันจะสร้างแรงจูงใจและความชัดเจนให้กับทั้งเด็กและนายจ้างได้อย่างมาก ตรงนี้ยังเป็นโจทย์การปฏิรูปที่ยังค้างอยู่

ทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงเข้ามาเป็นคำตอบของช่องว่างนี้อย่างไร และทำอย่างไรให้ทุนการศึกษาไม่ได้หยุดแค่ “การได้เรียน” แต่พาเด็กไปถึงการมีทักษะ มีงานทำ และมีเส้นทางเติบโตจริง

สิ่งที่ กสศ. พยายามทำกับทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงก็คือ เราไม่ได้เอาหลักสูตรที่มีอยู่แล้วมาเป็นตัวตั้ง แต่เริ่มจากดีมานด์ (demand) ก่อน ลงไปดูในแต่ละจังหวัด แต่ละพื้นที่ว่ามีอาชีพอะไรที่กำลังเปลี่ยน อะไรที่ตลาดต้องการจริงๆ แล้วค่อยชวนสถานศึกษามาร่วมออกแบบหลักสูตร

เพราะถ้าทำแบบเดิม คือส่งเด็กยากจนเข้าไปเรียนหลักสูตรที่มีอยู่แล้วออกมาตกงาน มันก็คือการซ้ำเดิม ไม่ต่างจากวงจรความยากจนที่ไม่หลุดออกไป

ตัวอย่างที่ชัดมากคือสายสุขภาพ เราพบว่าความต้องการบุคลากรด้านนี้สูงมาก ทั้งจากปัญหาสังคมสูงวัย โรคไม่ติดต่อเรื้อรัง และความต้องการดูแลผู้ป่วยระยะยาว เราจึงนำทุนมาเปิดหลักสูตรผู้ช่วยพยาบาลและผู้ช่วยทันตแพทย์ ระยะเวลาเพียง 1 ปี สำหรับเยาวชนที่จบ ม.6 หรือ ปวช.3 ที่ขาดแคลนทุนทรัพย์ ผลที่ได้คือน้องกลุ่มนี้มีงานทำ 100% หลังเรียนจบ รายได้เฉลี่ย 12,000 – 26,000 บาทต่อเดือน

แต่ที่เราทำไม่ได้หยุดแค่ “ได้วุฒิ” เราส่งเสริมให้เขามีสิ่งที่เรียกว่า “1 + X” คือวุฒิประกาศนียบัตรผู้ช่วยพยาบาลบวกกับใบรับรองจากสภาวิชาชีพ มาตรฐานฝีมือแรงงาน และความเชี่ยวชาญเฉพาะทางตามความต้องการของพื้นที่ บางพื้นที่เน้นการดูแลผู้สูงอายุ บางพื้นที่เน้นผู้ป่วยมะเร็งระยะสุดท้าย บางพื้นที่มีปัญหายาเสพติดก็เน้นผู้ป่วยจิตเวช ไอ้ X ตัวนี้แหละที่สร้างมูลค่าเพิ่มจริงๆ และในบางกรณีก็สามารถแปลงตรงๆ เป็นรายได้ที่สูงขึ้นด้วย เช่น มีภาษาอังกฤษระดับหนึ่งก็ได้เพิ่มอีกสองพันบาทต่อเดือน

อีกตัวอย่างที่น่าสนใจคืออาชีพใหม่อย่าง “ช่างบริหารอาคาร” ที่เกิดจากการที่ธุรกิจโรงแรมและอพาร์ตเมนต์บอกว่าเขาไม่ต้องการช่างไฟ ช่างทีวี ช่างแอร์แยกกัน 3 คน แต่ต้องการคนคนเดียวที่ทำได้หมด ซึ่งเป็นทักษะบูรณาการที่หลักสูตรเดิมไม่มี กสศ. จึงเข้าไปช่วยออกแบบหลักสูตรนี้ร่วมกับสถาบันและสถานประกอบการ โดยนำร่องอยู่ใน 5 จังหวัดแล้ว ได้แก่ ขอนแก่น ภูเก็ต กำแพงเพชร ฉะเชิงเทรา และนครราชสีมา ร่วมกับหอการค้าไทย หอการค้าภาค และหอการค้าจังหวัด

กระบวนการทำงานคือเราเริ่มจากยุทธศาสตร์จังหวัด ดูว่าพื้นที่นั้นกำลังขับเคลื่อนอะไร มีอะไรที่กำลังเติบโต แล้วค่อยชวนสถานประกอบการในพื้นที่เข้ามาร่วมตั้งแต่วันแรก ทั้งช่วยออกแบบหลักสูตร ช่วยคัดเลือกเยาวชน รับนักศึกษาไปฝึกงาน และรับเข้าทำงานหลังจบ ทำให้เด็กที่ได้ทุนเป็นเด็กในพื้นที่ ทำงานในพื้นที่ ไม่ต้องย้ายถิ่น เป็นวินวิน (win-win) สำหรับทุกฝ่าย ทั้งจังหวัด สถานประกอบการ และเยาวชน

ปัจจุบัน ทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงดำเนินมาถึงปีที่ 7 แล้ว นักศึกษาประมาณ 2,500 ทุนต่อปี ตลอด 7 ปีที่ผ่านมา ทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงได้สนับสนุนนักศึกษาทุนสะสมแล้ว 15,278 ทุน ครอบคลุมสถานศึกษาสายอาชีพทั้งภาครัฐและเอกชน 150 แห่ง ใน 60 จังหวัดทั่วประเทศ และจากการศึกษาผลตอบแทนทางเศรษฐกิจและสังคม จากการลงทุน (Social Return on Investment : SROI) ในโครงการนี้ โดยประเมินรายได้ตลอดช่วงชีวิต พบว่า ทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง โดยเฉลี่ย SROI ส่วนใหญ่อยู่ที่ประมาณ 2 – 4 เท่า

กสศ. มองความสัมพันธ์ระหว่างการศึกษา งาน รายได้ กับการลดความยากจนข้ามรุ่นอย่างไร โดยเฉพาะเมื่อเด็กยากจนหนึ่งคนได้เข้าถึงทักษะและงานที่มีอนาคต

มีข้อมูลที่น่าสนใจมากจากนักศึกษาทุนกลุ่มนี้ ตอนที่เขาเข้ามา รายได้เฉลี่ยของครัวเรือนอยู่ที่ 3,000 บาทต่อเดือน หลังเรียนจบในวุฒิเทียบเท่า ม.6 หรือ ปวส.เพียง 1 ปี รายได้ของเขาสูงกว่าพ่อแม่ถึง 4-8 เท่า

และนักศึกษากลุ่มนี้ส่วนใหญ่เป็นคนแรกในครอบครัวที่เรียนสูงที่สุด และมีรายได้สูงที่สุดในบ้าน พ่อแม่ส่วนใหญ่จบไม่เกิน ม.3

นอกจากนี้ เรายังพบด้วยว่า เมื่อมีคนใดคนหนึ่งได้ทุนและเรียนจบจนได้งานทำ สิ่งที่ตามมาคือผลกระทบที่เกิดนั้นจะกระจายออกไปเกินกว่าตัวเขา ส่งผลทางบวกไปถึงน้องชายหรือน้องสาวในครอบครัวด้วย โดยอาจจะทำให้น้องๆ ไม่ต้องหลุดจากระบบการศึกษา หรือมีโอกาสอยู่ในระบบการศึกษาได้นานขึ้น บ้านได้รับการซ่อมแซม คุณภาพชีวิตของคนทั้งบ้านเปลี่ยน ในทางวิชาการนั้น เมื่อรายได้และระดับการศึกษาของคนรุ่นนี้สูงขึ้นแล้ว รุ่นต่อไปก็มีแนวโน้มจะเรียนสูงกว่าและมีรายได้สูงกว่าขึ้นไปอีก

ลองคิดภาพดูว่าถ้าคนพี่ได้รับโอกาส แล้วคนน้องก็ตามมา รายได้ในบ้านก็จะสะสม โอกาสก็เพิ่ม วงจรความยากจนก็จะไม่ซ้ำรอยเดิมอีก นี่คือสิ่งที่เราเรียกว่าการลดความยากจนข้ามรุ่น ผ่านการลงทุนในทักษะที่ใช้งานได้จริง

โลกแรงงานวันนี้เปลี่ยนเร็วมาก ทั้งจากเทคโนโลยี สังคมสูงวัย และเศรษฐกิจใหม่ ในมุมของ กสศ. ระบบการศึกษาควรเตรียมเด็กและเยาวชนอย่างไร โดยเฉพาะการสร้าง Foundational skills หรือหรือทักษะพื้นฐานชีวิตที่ทำให้เขาเรียนรู้ต่อ ทำงานได้ และปรับตัวได้ตลอดชีวิต

มีข้อค้นพบสำคัญจากการทำงานร่วมกับธนาคารโลก ซึ่งเราสำรวจขีดความสามารถของเยาวชนและแรงงานไทย แล้วพบว่าปัญหาหลักไม่ได้อยู่ที่การขาดทักษะเฉพาะด้าน แต่อยู่ที่ “ทักษะพื้นฐานชีวิต” หรือ Foundational Skills ซึ่งเป็นทักษะที่ทุกอาชีพ ทุกบริบทการทำงาน ต้องการเหมือนกันหมด และมี 3 ด้านด้วยกัน

ด้านแรกคือทักษะการรู้หนังสือ ซึ่งไม่ได้หมายถึงอ่านออกเขียนได้ แต่หมายถึงการจับใจความ วิเคราะห์ และประมวลผลข้อมูลเป็น ตอนนี้เรายังตกเกณฑ์ถึง 60% ของประชากร

ด้านที่สองคือทักษะดิจิทัล ไม่ใช่แค่ใช้สมาร์ทโฟนได้ แต่คือรู้เท่าทันข้อมูลออนไลน์ สามารถเปรียบเทียบราคาสินค้าได้ ไม่ถูกหลอก มีความสามารถในการใช้เทคโนโลยีแก้ปัญหาในชีวิตจริง ตรงนี้น่าเป็นห่วงที่สุด เพราะเรามีเยาวชนและแรงงานไทยที่ทักษะดิจิทัลต่ำกว่าเกณฑ์ถึง 74.1%

ด้านที่สามคือทักษะสังคมและอารมณ์ ซึ่งรวมถึงการมีส่วนร่วมกับผู้อื่น การใส่ใจคนรอบข้าง การทำงานเพื่อเป้าหมาย การจัดการอารมณ์ และการค้นหาสิ่งใหม่ เราก็ตกเกณฑ์ตรงนี้เช่นกันถึง 30%

ที่น่าสนใจมากคือจากข้อมูลที่เราเก็บ พบว่าคนที่มีทักษะพื้นฐานชีวิตสูงกับต่ำนั้นมีรายได้ต่างกันถึง 6,300 บาทต่อคนต่อเดือน ซึ่งพอรวมกันเป็นรายปีแล้วสูงมาก ทักษะ 3 ด้านนี้จึงไม่ใช่แค่ทักษะสำหรับอนาคต แต่ส่งผลต่อรายได้ปัจจุบันทันที และที่สำคัญกว่านั้น เมื่อเจอวิกฤต ไม่ว่าจะเป็นโควิด น้ำท่วม หรือการเปลี่ยนแปลงทางเศรษฐกิจ คนที่มีทักษะพื้นฐานชีวิตสูงก็จะปรับตัวและรับมือได้เร็วกว่ามาก

ดังนั้นโจทย์ของระบบการศึกษาในวันนี้จึงไม่ใช่แค่สอนให้เรียนจบ แต่ต้องสร้างทักษะพื้นฐานที่ทำให้เขาเรียนรู้ต่อได้เอง ทำงานได้ และปรับตัวได้ตลอดชีวิต

หากมองไปอีก 1-2 ปีข้างหน้า ประเทศไทยต้องการแรงงานคุณภาพแบบใด และวันนี้เราควรเริ่มลงทุนกับใคร ลงทุนอย่างไร  นโยบายที่จำเป็นเร่งด่วน  เพื่อให้การสร้างกำลังคนเป็นทั้งวาระด้านเศรษฐกิจและวาระด้านความเสมอภาคไปพร้อมกัน

ถ้าถามว่าแรงงานที่ประเทศไทยต้องการมีลักษณะอย่างไร คิดว่าต้องมีทักษะพื้นฐานชีวิตทั้ง 3 ด้านที่พูดไปก่อนหน้านี้ (รู้หนังสือ ดิจิทัล และทักษะสังคมอารมณ์) นอกจากนี้ ควรมีความรู้รอบด้านวิชาชีพ มีทักษะสูงที่ตลาดต้องการและทำงานได้ทันที รู้จักใช้เทคโนโลยี และที่สำคัญที่สุดคือมีความสามารถยกระดับตัวเอง ครอบครัว และขับเคลื่อนเศรษฐกิจได้ ไม่ใช่แรงงานที่ต้องรอให้คนอื่นมาออกแบบชีวิตให้

กลุ่มที่สำคัญที่สุดและยังขาดการลงทุนอยู่มากคือเยาวชนรุ่นใหม่อายุ 15-24 ปี ถ้าเราปล่อยให้กลุ่มนี้ตกราง มีการศึกษาน้อย ทักษะน้อย รายได้น้อย เขาจะกลายเป็นแรงงานนอกระบบตลอดชีวิต นั่นคือปัญหาไม่ใช่แค่ของตัวเขา แต่ของประเทศด้วย แต่ถ้าลงทุนกับคนกลุ่มนี้วันนี้ เขาสามารถเป็นกำลังสำคัญได้อีกกว่า 40 ปีจนถึงวัยเกษียณ ซึ่งระยะยาวผลตอบแทนนั้นคุ้มมาก ถ้าเราลงทุนกับกลุ่มเยาวชน การลงทุนนี้สามารถพลิกชีวิตเขาได้เลย แล้วก็ยังพลิกชีวิตประเทศไทยได้ด้วย 

นอกจากนั้นยังมีแรงงานนอกระบบที่อายุ 24-64 ปีอีกกว่า 20 ล้านคน ที่หลังจบการศึกษา แทบไม่เคยได้รับการฝึกอบรมเพิ่มเติมอีกเลย มีข้อมูลว่ากลุ่มนี้มีโอกาสได้รับการฝึกอบรมหลังจบการศึกษาเพียง 4% เท่านั้น แปลว่าวันสุดท้ายที่เขาได้เรียนอาจเป็นวันที่เขาจบ ม.3 หรือ ม.6 และหลังจากนั้นก็ไม่มีโอกาสพัฒนาตัวเองอีกเลยตลอดช่วงชีวิตการทำงานของเขา ทั้งๆ ที่โลกเปลี่ยนไปแล้วมากมายแล้ว โลกอาจต้องการทักษะใหม่ๆ แล้ว ซึ่งเขาควรต้องเติมตรงนี้เพิ่ม

ในส่วนนโยบายที่จำเป็นเร่งด่วน คิดว่ามี 3 เรื่อง นั่นคือ

หนึ่งคือลงทุนกับกลุ่มวัยแรงงานอย่างจริงจัง โดยเฉพาะเยาวชนรุ่นใหม่ และถ้างบมีจำกัดก็เน้นตรงนี้ก่อน เพราะผลตอบแทนระยะยาวสูงที่สุด

สองคือออกแบบการยกระดับทักษะที่ตอบโจทย์อนาคต ไม่ใช่ทักษะ sunset อย่างอุตสาหกรรมสันดาปที่กำลังจะหายไป แต่เน้นไปที่ภาคเศรษฐกิจที่กำลังเติบโต เช่น เกษตรอัจฉริยะ บริการดิจิทัล เศรษฐกิจสุขภาพ และยังต้องกระจายไปยังพื้นที่ด้อยโอกาส เพื่อลดความเหลื่อมล้ำระหว่างเมืองและชนบทด้วย

สามคือดึงนายจ้างและภาคเอกชนเข้ามาร่วมตั้งแต่ต้น ไม่ใช่แค่มารับแรงงานตอนจบ เพราะท้ายสุดแล้ว ถ้าไม่มีส่วนนี้เข้ามาร่วม การเปลี่ยนแปลงภาพรวมของระบบแรงงานไทยก็จะเกิดขึ้นได้ยากมาก
ท้ายที่สุด สิ่งสำคัญไม่แพ้กันคือการเปลี่ยนจินตภาพของสังคมว่าประชาชนทุกคน ไม่ว่าจะยากจน ด้อยโอกาส หรือพิการ ไม่ใช่ภาระ แต่เป็นทรัพยากรที่มีศักยภาพ ถ้าเราร่วมกันส่งเสริม ไม่ใช่สงเคราะห์ ประเทศไทยก็จะเดินออกจากกับดักรายได้ปานกลางได้ในที่สุด และการสร้างกำลังคนที่มีคุณค่าก็จะเป็นทั้งวาระด้านเศรษฐกิจและวาระด้านความเสมอภาคไปพร้อมกัน

The post วันแรงงานในโลกทักษะใหม่: เด็กทุกคนจะไปถึงงานที่ดีและมีศักดิ์ศรีได้อย่างไร first appeared on กสศ..

ยะสาน – อัตพล ท่องเที่ยว เด็กหนุ่มที่ฝ่ามรสุมชีวิตจนมีวันนี้ที่ได้เขยิบเข้าใกล้ความฝัน กับอาชีพ ‘ช่างซ่อมเรือยอร์ช’ กล่าวถึงความรู้สึกในวัยเด็ก ก่อนจะเล่าต่อว่าเขาเคยออกทะเลไปจับปลากับพ่อ ทั้งยังทำงานรับจ้างแทบทุกรูปแบบ แม้จะเหน็ดเหนื่อย แต่ก็ไม่เคยท้อ และพยายามมองหาโอกาสที่จะทำให้ชีวิตตัวเองและครอบครัวดีขึ้น กระทั่งได้รับทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง สาขาช่างซ่อมบำรุงเรือยอร์ช  วิทยาลัยเทคนิคภูเก็ต โดยการสนับสนุนของกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.)

“ผมเป็นคนบ้านบางเทา จังหวัดภูเก็ต สมัยเด็ก ๆ พ่อกับแม่เลี้ยงดูผมอย่างดี พ่อของผมประกอบอาชีพชาวประมง ต้องออกทะเลไปหาปลาบ่อย ๆ ส่วนแม่ทำงานเป็นหัวหน้าเชฟที่โรงแรมแห่งหนึ่งในภูเก็ต เรียกได้ว่าวัยเด็กผมไม่ต้องลำบากมากนัก  หลังจากจบ ม.3 ที่โรงเรียนบ้านบางเทา ผมเรียนต่อสายอาชีพที่วิทยาลัยเทคนิคถลาง สาขาช่างไฟฟ้ากำลังครับ”

แต่แล้วในคืนหนึ่งชีวิตก็พลิกผัน เมื่อเสียงโทรศัพท์มือถือดังขึ้น พร้อมกับปลายสายที่แจ้งข่าวร้ายว่า แม่ประสบอุบัติเหตุ กำลังเข้ารับการผ่าตัด

“ตอนนั้นผมอายุ 18 ปี กำลังเรียนอยู่ชั้น ปวช.3 มีคนโทรมาบอกว่าแม่ประสบอุบัติเหตุถูกรถเก๋งชนนะ ต้องผ่าตัดศีรษะด้วย แม้หมอจะบอกให้สบายใจว่าอาการไม่ได้รุนแรงหรือกระทบกระเทือนมากนัก แต่ช่วงแรกแม่จะมีอาการหลง ๆ ลืม ๆ บ้าง ทีนี้พอแม่กลับมารักษาตัวที่บ้าน ช่วงนั้นแม่ก็ถูกจ้างออกจากงานอีก  ทำให้นอกจากช่วยดูแลแม่ ผมก็จะใช้เวลาว่างออกทะเลไปกับพ่อเพื่อจับปลามาขายหารายได้  ซึ่งก็ไม่มากครับ เพราะด้วยความที่พ่อเป็นลูกจ้างก็ต้องถูกหักค่าเรือ ค่าน้ำมัน และค่าอะไรต่าง ๆ กว่าจะได้เงินมาใช้คือเหนื่อยเลยครับ ส่วนแม่พออาการดีขึ้นก็หันมาทำวุ้นมะพร้าวขาย ซึ่งผมจะมาเป็นลูกมือ ช่วยแม่ตามที่แม่สั่ง เก็บของ แพ็กของ และนำวุ้นมะพร้าวไปส่งให้ลูกค้าครับ”

ยะสานบอกว่านอกจากกิจวัตรที่เล่ามาแล้ว หากเข้าสู่ช่วงฤดูมรสุม เขาก็จะเปลี่ยนไปรับจ้างทำงานอื่น ๆ เพื่อช่วยแบ่งเบาภาระครอบครัว ซึ่งพอได้ออกไปทำงานมากขึ้น เขาจึงเข้าใจถึงเศษเสี้ยวของความเหนื่อยที่พ่อแม่อดทนเสียสละเพื่อเขามาตั้งแต่เด็ก 

“สมัยก่อนเวลาเห็นพ่อแม่เหนื่อย ผมก็ไม่รู้หรอกว่าที่ว่าเหนื่อยมันเหนื่อยแบบไหนยังไง แต่พอออกทะเลกับพ่อและลองหางานอื่น ๆ ทำ ผมถึงเข้าใจมากขึ้นว่าที่ผ่านมาพ่อกับแม่ต้องเหนื่อยมากกว่านี้แน่นอน แต่ก็ไม่เคยมีใครบ่นออกมา ดังนั้นถ้าเป็นหน้ามรสุมที่ออกเรือไม่ได้ ผมก็จะตามญาติที่ทำงานเป็นแม่บ้านไปช่วยทำความสะอาดตามบ้านที่เขาจ้าง พอทำไปสักพักรู้สึกงานไม่ตอบโจทย์ ผมเลยออกมาทำงานรับจ้างเป็นฟรีแลนซ์ เริ่มจากการเป็นคนติดตั้งและขึ้นโครงเวทีตามงานคอนเสิร์ตให้พวกร้านอาหารกับโรงแรม ซึ่งเขาก็ให้เงินเราเท่ากับพนักงานประจำ พอหมดคอนเสิร์ตผมก็มีไปรับงานอื่น ๆ ทั้งเด็กเสิร์ฟ และบาร์เทนเดอร์ ได้ค่าแรงวันละ 500 บาท เป็นงานที่ผมถือว่าเหนื่อยมากครับแต่ก็คุ้มค่ากับความเหนื่อยและได้เงินเร็วกว่าการออกทะเล”

ยะสานบอกว่าช่วงใกล้จะเรียนจบ ปวช. เขาไม่ได้คิดเรื่องเรียนต่อเลย เพราะอยากทำงานหารายได้มาช่วยเหลือครอบครัว “ตอนนั้นก็มีคนมาติดต่อให้ผมไปเป็นช่างประจำโรงแรมแห่งหนึ่ง เขาเสนอเงินเดือนที่ 14,000-15,000 บาท ไม่รวมเซอร์วิสชาร์จ แถมยังมีสวัสดิการดี ๆ ให้พนักงานอีกด้วย ผมยอมรับว่าแทบจะปฏิญาณกับตัวเองแล้วว่าเราจะไปทำงานที่นี่ แม้ว่าลึก ๆ จะอยากเรียนต่อ แต่ผมก็รู้ว่าพ่อแม่เองก็ลำบาก ส่วนพี่สาวต่างพ่อที่ทำงานในกรุงเทพก็รายได้พอใช้แบบเดือนชนเดือน ผมเลยไม่อยากเพิ่มภาระตรงนี้อีกแล้ว”

แต่แล้วในวันที่เขาเกือบจะหันหลังให้กับเส้นทางการศึกษา ได้มีอาจารย์จากวิทยาลัยเทคนิคภูเก็ตมาแนะนำโครงการทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง สาขาช่างซ่อมบำรุงเรือยอร์ช ซึ่งเป็นสาขาที่น่าจะพาเขาเข้าใกล้ความใฝ่ฝันได้มากที่สุด

“บอกตรง ๆ ครับว่าตอนแรกด้วยความไม่รู้ เลยเข้าใจผิดไปเองว่าทุน กสศ. ก็คือการกู้ยืมเงินจาก กยศ. แต่พอกลับบ้านมาปรึกษาครอบครัว ปรากฏว่าพี่สาวบอกว่า ทุน กสศ. ดีมากนะ เพราะเป็นทุนให้เปล่า ไม่มีการเอาเงินคืน ขอแค่เรียนจบตามเงื่อนไขของกองทุน ผมฟังก็รู้สึกตกใจว่ามันดีแบบนี้เลยหรอ ส่วนทางพ่อกับแม่เองพอฟังก็ยื่นคำขาดเลยว่าให้เรียนต่อ จะมัวรออะไร เพราะถึงไปทำงานตอนนี้ก็ยังต้องเริ่มจากการเป็นลูกมือของคนอื่น แต่ถ้าเรียนสูงขึ้นเราก็สามารถหางานที่รายได้ดีกว่าได้ ประกอบกับส่วนตัวเป็นคนชอบฝัน อยากไปให้ได้ไกล อยากทำงานดี ๆ ให้ได้เหมือนคนอื่น ซึ่งถ้าผมยังอยู่แบบนี้ยังไงผมก็ไปไม่ถึง ดังนั้นผมจึงตัดสินใจยื่นสมัครขอทุน”

ยะสานเล่าต่อว่าวันที่ไปสัมภาษณ์กับ กสศ. เขาบอกไปว่า ทุกครั้งเวลาเห็นเรือยอร์ชจะรู้สึกชอบมากๆ “…ผมคิดแบบนี้ว่าถ้าได้ทำงานกับเรือยอร์ชจริง ๆ ยิ่งขยัน คนที่ได้เงินก็คือตัวเรา แถมยังได้ความเท่พ่วงติดตัวมาด้วยอีก”  และในที่สุดเขาก็ได้รับเลือกให้เป็นนักศึกษาทุนนวัตกรรมฯ หนึ่งเดียวของสาขาช่างซ่อมบำรุงเรือยอร์ช วิทยาลัยเทคนิคภูเก็ต 

“ชีวิตผมสบายขึ้นทันทีครับ ผมได้รับเงินเดือนจากทุน 7,500 บาทต่อเดือน ทำให้ไม่ต้องรบกวนเงินพ่อแม่ และยังนำเงินเก็บส่วนหนึ่งไปสอบใบเซอร์วิชาชีพจนสอบผ่านแล้วครับ ระหว่างเรียน กสศ. จะมีอบรมทักษะต่าง ๆ ให้เรื่อย ๆ ครับ มีการบริหารจัดการเงิน การดูแลจิตใจ 

แต่ที่ประทับใจมาก ๆ คืองานก้อนหินเปล่งแสงครับ จะเป็นงานประชุมกลุ่มใหญ่ของเด็กทุน กสศ. ซึ่งรุ่นที่ผมเจอในงานมีประมาณ 400-500 คน ทั้งหมดเป็นเพียงเด็กทุนส่วนหนึ่งของทั้งประเทศ การได้เข้ากลุ่มทำให้ผมได้เจอรุ่นพี่ ได้เจอเพื่อน ๆ ที่มาแลกเปลี่ยนประสบการณ์ของตัวเอง ทำให้ผมรู้สึกทั้งมั่นใจทั้งภูมิใจในตัวเองมากขึ้น เพราะส่วนตัวผมเป็นคนขี้อาย กลัวการนำเสนอตัวเอง แต่พี่ ๆ เขาจะมีวิธีปรับจูนให้เรากล้าแสดงออก 

อย่างครั้งหนึ่งพี่ ๆ ถามว่า “ถ้าเลือกย้อนเวลากลับไปได้…เราจะแก้ไขอะไร” ผมก็พูดไปว่า ถ้าย้อนเวลากลับไปได้ ผมจะไม่ทำให้แม่ร้องไห้ครับ เพราะที่ผ่านมาผมมักจะตามเพื่อนมากกว่าฟังคำเตือนของแม่ แต่ตอนนี้ผมเห็นแล้วว่าแม่ต้องเสียสละอะไรให้เราไปบ้าง ผมเลยบอกตัวเองว่าจากนี้จะไม่ทำให้แม่ร้องไห้อีก”

ยะสานบอกว่าเขามีความสุขกับการเรียนมาก เพราะวิทยาลัยมีเครื่องมือที่ทันสมัยครบครัน ทำให้เขาได้เรียนรู้ทั้งภาคทฤษฎีและภาคปฏิบัติควบคู่กันไป โดยในปีการศึกษาหน้าจะเป็นการฝึกงานที่บริษัทภูเก็ตโบ๊ทลากูน

“ตอนนี้ผมกำลังจะเรียนจบชั้น ปวส.1 แล้วครับ ยังเหลืออีกหนึ่งปี ซึ่งจะเป็นการไปฝึกงานที่ภูเก็ตโบ๊ทลากูนครับ” เขากล่าวด้วยน้ำเสียงตื่นเต้นที่กำลังจะได้นำความรู้ที่เรียนมาไปปฏิบัติจริงบนเรือยอร์ชสุดหรู ที่ในวัยเด็กเคยมองว่าไกลเกินเอื้อม

กว่าจะมาถึงวันนี้ ยะสานยอมรับว่าเกือบถอดใจไปแล้วกับการเรียนต่อ แต่เพราะมีทุนการศึกษาที่เป็นทุนให้เปล่าแบบทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง ทำให้ตนเองกล้าที่จะฝัน เพราะมั่นใจในการดูแลสนับสนุนของทั้งอาจารย์ รุ่นพี่ ทีมงาน กสศ. รวมถึงผู้ประกอบการที่เห็นความสำคัญของการให้โอกาส

“ผมมองว่าเรียนสาขานี้ยังไงก็ออกมามีงานทำ เพราะภูเก็ตมีทั้งท่าเรือน้ำลึก มีมารีน่า และบริษัทเกี่ยวกับเรือยอร์ชอีกมากมาย แถมเงินเดือนสตาร์ทก็สูงด้วยครับ”

“อยากฝากไปยังน้อง ๆ  ว่า ขอให้กล้าฝัน กล้าลงมือทำ และสู้เพื่ออนาคต อย่ามัวแต่กลัวหรืออายว่าเราคู่ควรกับทุนไหม เพราะการไม่กล้าลงมือทำนั่นแหละคือสิ่งที่น่าอายกว่าครับ”

‘ภูเก็ตโบ๊ทลากูน’ พลังความร่วมมือของผู้ประกอบการ พาเด็กทุนฯ ถึงฝั่งฝัน

ภารกิจของโครงการทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงไม่ได้จบลงแค่วุฒิการศึกษา แต่ยังสร้างสะพานเชื่อมสู่โลกของการทำงาน ด้วยการประสานความร่วมมือกับผู้ประกอบการในพื้นที่ โดยในสาขาช่างซ่อมบำรุงเรือยอร์ช วิทยาลัยเทคนิคภูเก็ตได้รับการสนับสนุนเป็นอย่างดีจากภูเก็ตโบ๊ทลากูน

“เราทำ MOU ความร่วมมือกับเทคนิคภูเก็ตมาหลายปีแล้ว ซึ่งในส่วนนี้เราก็ให้ความร่วมมือเต็มที่ เพราะบุคลากรในส่วนของเรือยังมีน้อย แล้วตลาดมันขยายตัวเร็วกว่าภาคการศึกษา เพราะการศึกษาตอนนี้ยังตามตลาดไม่ทัน ทำให้มันไม่บาลานซ์กัน อย่างตลาดมีความต้องการประมาณ 70-80% แต่นักศึกษาที่เข้าสู่ตลาดมีเพียง 30-40% เท่านั้น”

คุณรัญสิพนธ์ มีอิ่ม ผู้จัดการฝ่ายบริหารงานกลาง บริษัทภูเก็ตโบ๊ทลากูน จำกัด กล่าวถึงสถานการณ์ปัจจุบัน และแม้ว่าในส่วนของมารีน่าที่เขารับผิดชอบโดยตรงจะไม่มีงานที่ตรงกับสาขาซ่อมเรือยอร์ช แต่ที่ผ่านมาคุณรัญสิพนธ์ก็ทำหน้าที่ประสานงานกับบริษัทพาร์ทเนอร์ เช่น ภูเก็ตอินเตอร์วู้ดเวอร์ค ภูเก็ตมารีน เพื่อส่งต่อนักศึกษาไปฝึกงานไปพัฒนาทักษะอาชีพให้ได้มากที่สุด

“ปัจจุบันเรือยอร์ชที่เข้ามาในจังหวัดภูเก็ต มีมากกว่าจำนวนมารีน่าที่รองรับได้ ทำให้อัตราความต้องการช่างซ่อมบำรุงเรือยอร์ชในแต่ละปีค่อนข้างสูง ผมไม่มั่นใจจำนวนตัวเลขที่แน่นอน แต่คิดว่าในปี ๆ หนึ่งไม่น่าต่ำกว่า 100 คน เพราะบางครั้งช่างเก่ง ๆ ก็ไม่ได้อยู่หน้างาน เนื่องจากเจ้าของเรืออาจซื้อตัวไปประจำอยู่บนเรือเลย เพื่อคอยดูแลและซ่อมบำรุงเรือให้เขา ซึ่งเจ้าของเรือส่วนใหญ่มักไม่ได้มีเรือแค่ลำเดียว แต่อาจมีประมาณ 2-5 ลำ”

พร้อมกันนี้ คุณรัญสิพนธ์ ให้ข้อมูลเกี่ยวกับรายได้ของงานซ่อมเรือยอร์ชว่า ขั้นต่ำจะอยู่ประมาณ 18,000-20,000 บาทต่อเดือน ในกรณีที่ใช้แรงงานอย่างเดียวโดยไม่มีทักษะเฉพาะ

“แต่ถ้ามีความรู้ด้านเครื่องยนต์ รายได้ก็จะขยับไปที่ 20,000 บาทขึ้นไป และหากสามารถซ่อมเรือขนาดใหญ่หรือเรือราคาแพง ๆ ได้ ก็อาจคิดค่าบริการเป็นรายชั่วโมง ชั่วโมงละ 2,000 บาท รายได้ดีพอสมควรเลยครับ แต่ทีนี้ประเด็นสำคัญก็จะกลับมาที่เรื่องภาษาว่าการที่จะรายได้ดีนั้นคุณจำเป็นต้องมีทักษะภาษาเบื้องต้นด้วย ลองคิดดูว่าถ้าช่างซ่อมเรือต้องสื่อสารผ่านล่าม ความเชื่อใจของเจ้าของเรือจะเป็นยังไง แล้วตัวล่ามเองจะบอกต่อได้รู้เรื่องหรือไม่ กลับกันถ้าเจ้าของเรือสื่อสารกับช่างได้โดยตรง แล้วช่างซ่อมได้ทันที ต่อไปนี้ช่างคนนั้นจะถูกเรียกใช้บริการอย่างต่อเนื่อง”

ในฐานะของตัวแทนสถานประกอบการที่เคยเข้าร่วมค้นหานักศึกษาทุนให้กับ กสศ. คุณรัญสิพนธ์มองว่าแม้ภูเก็ตจะเป็นจังหวัดท่องเที่ยวสำคัญ แต่ยังมีอีกหลายครอบครัวที่เข้าใจว่าความได้เปรียบนี้เอื้อเฉพาะอาชีพด้านโรงแรมเท่านั้น ทั้งที่ในความเป็นจริง การเป็นช่างซ่อมบำรุงเรือยอร์ชสามารถสร้างรายได้อย่างต่อเนื่องโดยไม่ต้องพึ่งพาปัจจัยด้านสภาพอากาศและฤดูกาลท่องเที่ยว

“ผมเคยไปร่วมค้นหาเด็ก แต่พบว่าพ่อแม่หลายคนไม่เข้าใจว่าเรียนสาขานี้ไปทำไม หรืออาจคิดว่ามันก็เหมือนการซ่อมเรือหรือสปีดโบ๊ททั่วไป ซึ่งก็ทำได้จริง แต่ก็ได้เพียงชั่วครั้งชั่วคราว ผมจึงมักบอกพ่อแม่เด็กว่า ถ้าคุณให้ลูกไปเรียนสายนี้ เขาจะสามารถดูแลคุณและครอบครัวได้ในระยะยาว 

หรือแม้แต่ตัวเด็กภูเก็ตเองก็มักมองว่างานท่องเที่ยวหมายถึงงานโรงแรมแค่นั้น เขาไม่ได้มองว่าศักยภาพของเขามันไปได้มากกว่านั้น ทำให้กลายเป็นว่าตลาดฝั่งนี้มันไกลเกินเอื้อม ทั้ง ๆ ที่การทำงานด้านนี้ เงินเดือนสูง และตลาดมันยังโตได้อีกไกล ไม่หยุดอยู่แค่การท่องเที่ยว เพราะการท่องเที่ยวยังมีโลว์ซีซั่น แต่ในธุรกิจนี้ ต่อให้โลว์ซีซั่น กัปตันก็ต้องอยู่กับเรือ และเจ้าของเรือก็ยังต้องเอาเรือมาซ่อมตามปกติ รายได้จึงเข้าประจำอยู่แล้วชัวร์ ๆ”

สุดท้าย คุณรัญสิพนธ์ฝากความเห็นไปยังผู้เกี่ยวข้องว่า นอกจากงานซ่อมบำรุงเรือยอร์ชแล้ว ธุรกิจมารีน่าก็เป็นอีกหนึ่งอาชีพที่มีอนาคตและต้องการบุคลากรจำนวนมาก ซึ่งตัวเขาเองพร้อมที่จะถ่ายทอดประสบการณ์เพื่อสร้างโอกาสในการมีชีวิตที่ดีให้กับเยาวชนอีกหลาย ๆ คนที่ยังขาดโอกาส

The post ชีวิตที่ไม่จมหายในมรสุมชีวิต ของ ‘ยะสาน – อัตพล ท่องเที่ยว’ นักศึกษาทุนนวัตกรรมฯ วิทยาลัยเทคนิคภูเก็ต first appeared on กสศ..

นี่คือปณิธานของวิทยาลัยเทคนิคชลบุรี ที่เป็นส่วนหนึ่งของโครงการทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง ภายใต้สนับสนุนของกองทุนเพื่อความเสมอทางการศึกษา (กสศ.) ต่อเนื่องกันหลายปี โดยในปัจจุบันมี 3 สาขาที่ได้รับทุนหลักสูตร 2 ปี ได้แก่ สาขาระบบขนส่งรถราง, สาขาเมคคาทรอนิคและหุ่นยนต์ และสาขายานยนต์ไฟฟ้า รับนักศึกษาทุนฯ จำนวนสาขาละ 15 คน รวม 45 ทุน

“ผมกล้าพูดได้เลยว่าเด็กของผมรุ่นที่กำลังจะจบนี้ ตอนนี้ถ้าใครที่สนใจทำงานก็คือมีงานทำ 100% ครับ อย่างล่าสุดบริษัทซันโวด้าที่ผลิตแบตเตอรี่ เขาก็มาสัมภาษณ์เด็กถึงวิทยาลัยเลย เงินเดือนสตาร์ต 29,000 บาท แล้วเขาก็รับนักศึกษาฝึกงานด้วย ซึ่งสวัสดิการของนักศีกษาฝึกงานเงินเดือนเริ่มต้นที่ 11,000 บาท มีรถตู้รับส่ง มีหอพักให้” ครูอธิเบศร์ ผินสุวรรณ์ จากสาขายานยนต์ไฟฟ้า เล่าถึงความสำเร็จในการดูแลเด็กจนถึงปลายทางของการมีงานทำ

จากประสบการณ์ในการดูแลนักศึกษาในโครงการทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงมาหลายรุ่น วิทยาลัยเทคนิคชลบุรีมีทีมบริหารจัดการที่เข้มแข็ง มุ่งมั่นในการค้นหาเด็กที่ขาดแคลนทุนทรัพย์อย่างเต็มกำลังและทั่วถึง มีระบบการดูแลเด็กในระหว่างเรียนที่เอาใจใส่เด็กทุกคนเท่าเทียมกัน ทั้งในด้านวิชาการ สุขภาวะ (Well-being) ความเป็นอยู่ และที่สำคัญคือจุดแข็งด้านทักษะภาษาจีน ซึ่งตรงกับความต้องการของตลาดแรงงานในพื้นที่ EEC ตลอดจนมีความร่วมมือ (MOU) กับสถานประกอบการหลายแห่ง เช่น บริษัทไฮเออร์, บริษัทซันโวด้า, รถไฟฟ้า APM ให้นักศึกษาได้ฝึกงานจริง สร้างโอกาสในการมีทำงานหลังเรียนจบ รวมไปถึงยังมีโอกาสศึกษาต่อที่ประเทศจีนด้วย

‘นักเรียนไม่ท้อ ครูไม่ถอย’ ไกลแค่ไหนก็พร้อมเดินทางไปมอบโอกาสทางการศึกษา

แม้ตัววิทยาลัยจะตั้งอยู่ในพื้นที่ที่เศรษฐกิจค่อนข้างดี แต่เพื่อกระจายโอกาสให้กับเด็กจากครอบครัวยากจน คณะครูของวิทยาลัยเทคนิคชลบุรีจึงมุ่งมั่นที่จะลงพื้นที่ค้นหาเด็ก ไม่ว่าจะไกลหรือยากลำบากแค่ไหน

“เรายึดนโยบายของ กสศ. คือเสมอภาค แล้วความเสมอจะเสมอภาคเฉพาะบ้านเราไม่ได้ ก็ต้องทั่วประเทศ” 

ครูวิทยา แสนคำ จากสาขาระบบขนส่งทางราง เล่าว่าที่ผ่านมาวิทยาลัยไม่ได้รับเด็กเฉพาะในพื้นที่จังหวัดชลบุรี แต่กระจายการค้นหาไปยังพื้นที่อื่นๆ ด้วย โดยในปีนี้ได้รับการสนับสนุนจากเครือข่ายที่มีอยู่ ทำให้สามารถเข้าถึงเด็กได้มากขึ้น

“ในการลงพื้นที่ไปหาเด็ก ไปเจอครอบครัวของเด็ก ไปเห็นถึงสภาพความเป็นอยู่ของเด็ก ยิ่งทำให้ทางวิทยาลัยมุ่งมั่นที่จะค้นหาและดูแลจนจบการศึกษา ก่อนจะส่งต่อไปยังเส้นทางสายอาชีพเพื่ออนาคตที่ดีกว่าเดิม” 

อนุชิต อนุศรี รองผู้อำนวยการฝ่ายแผนงานและความร่วมมือ เล่าถึงประสบการณ์ในการลงพื้นที่ว่า 

“เราไปเจอเด็กคนหนึ่ง น้องมีแม่แต่แม่มีปัญหาอยู่ในพื้นที่ไม่ได้ น้องก็เลยตัวคนเดียว แต่ก็มีญาติห่าง ๆ อยู่คนหนึ่ง ตอนไปคัดกรอง น้องไปขออาศัยอยู่บ้านญาติเพื่อที่จะทำการคัดกรอง เราขึ้นไปดูที่นอน ก็เอ๊ะ มันเหมือนจัดฉากนิดนึง ซึ่งก็ไม่ได้ดูดีนะ แต่ว่าเราอยากไปเห็นที่นอนจริง ๆ น้องเลยพาไปอีกที่หนึ่ง มันเป็นยุ้งข้าวที่ไม่มีข้าว แล้วน้องก็ปูที่นอนแล้วกางมุ้งไว้อย่างนั้นแล้วก็นอน คือเราไปเห็นสภาพแล้ว เราก็น้ำตาตกนั่นแหละครับ แล้วน้องก็ผ่านเกณฑ์ ได้มาเรียนในสาขาระบบราง ตอนนี้น้องกำลังจะสำเร็จการศึกษา แล้วน้องได้งานแล้วด้วย”

ครูอธิเบศร์ ผินสุวรรณ์ จากสาขายานยนต์ไฟฟ้า เล่าเสริมว่า “ผมมีโอกาสได้ไปลงพื้นที่กับท่านรอง ทั้งทางภาคอีสาน ไปหนองบัวลำภู เลย สุรินทร์ บุรีรัมย์ ระยะทาง 500-600 กิโลเมตร เราก็ต้องไปให้ความเชื่อมั่นเด็กครับว่า เรากำลังเอาอนาคตไปให้เขานะ หลายขั้นตอนมากครับกว่าจะไปถึงจุดที่เราจะไปเยี่ยมบ้านเขาได้ “แต่พอเราไปถึงแล้ว เรารู้สึกว่าชีวิตเรามันสบายนะ เราไปดูชีวิตเขาแล้วก็คิดได้ว่า ถ้าเราไม่มีทุนนี้หรือเราไม่มีโอกาสให้เขา เขาจะไปทำอะไร เขาก็ต้องขุดมัน กรีดยาง ค่าแรง 200-300 บาท เราก็ไปบอกเขาว่า วิทยาลัยเราดียังไง สาขาเราดียังไง เรามีมายด์เซ็ตยังไง เราพร้อมสานฝันเขา และเชื่อว่าเขาทำได้ แค่ต้องลงมือทำ”

หลักสูตรได้มาตรฐาน ตอบโจทย์สถานประกอบการ เพิ่มโอกาสการมีงานทำ 

สำหรับ 3 สาขา ที่ได้รับทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง คือ สาขาระบบขนส่งรถราง, สาขาเมคคาทรอนิคและหุ่นยนต์ และสาขายานยนต์ไฟฟ้า เป็นสาขาที่มีความต้องการของตลาดแรงงานในพื้นที่จังหวัดชลบุรี ครูผู้ดูแลแต่ละท่านต่างมุ่งมั่นเสริมทั้งทักษะพื้นฐานที่เกี่ยวข้องกับสายงานของแต่ละสาขา เสริมทักษะภาษาจีน และเตรียมความพร้อมด้านทัศนคติในการทำงาน เพื่อส่งเด็กไปให้ถึงฝั่งฝันของตนเอง

เริ่มที่สาขาระบบขนส่งรถราง ครูวิทยา เล่าว่า สาขาระบบขนส่งรถรางของวิทยาลัยเทคนิคชลบุรี เป็นศูนย์ CVM (Center of Vocational Manpower Networking Management) 

“CVM เป็นหน่วยงานที่เราเป็นคนเขียนหลักสูตรของระบบขนส่งทางรางที่ใช้กับทั้งประเทศ แล้วความพร้อมของระบบรางของเทคนิคชลบุรี เราเป็นศูนย์ทดสอบมาตรฐานฝีมือคุณวุฒิวิชาชีพ ของ TPQI เพราะฉะนั้นในเรื่องของการให้ความรู้กับเด็กคือครบสมบูรณ์

“สำหรับการร่วมมือกับภาคเอกชน เรามี กรอ.อศ.(คณะกรรมการร่วมภาครัฐและเอกชนเพื่อพัฒนากำลังคนอาชีวศึกษา) ซึ่งเป็นภาคเอกชนที่ร่วมมือกับเรา เริ่มตั้งแต่เขียนหลักสูตร ซึ่งแน่นอนว่าองค์กรที่เข้ามาช่วยเขารู้แล้วว่าความต้องการมีในภาคส่วนใดบ้าง ก็คือนอกจากได้หลักสูตรที่ตรงกับความต้องการของภาคประกอบการแล้ว เรายังมั่นใจว่าเด็กเราได้ความรู้ที่เอาไปใช้ได้จริงด้วย”

โดยรูปแบบการเรียนการสอนของวิทยาลัยเทคนิคชลบุรีนั้น จะเรียนที่วิทยาลัยเป็นเวลา 1 ปี จากนั้นปีที่ 2 เด็กแต่ละคนจะได้ไปฝึกงานจริงกับสถานประกอบการที่เลือกเอง โดยสาขาระบบขนส่งรถราง สามารถเลือกไปเรียนต่อกับมหาวิทยาลัยที่ประเทศจีนได้ด้วย 

“หลัก ๆ ในประเทศไทยก็จะมีรถไฟฟ้าสายสีทอง สายสีแดงนี่จะเป็นตัวหลัก หรือแม้กระทั่ง รถไฟฟ้า APM ในสนามบินสุวรรณภูมิ (เป็นระบบขนส่งผู้โดยสารอัตโนมัติแบบไร้คนขับ) เราก็ MOU ด้วยเหมือนกัน แล้วก็จะมี AMR Asia อีกหลายๆ ที่ที่พร้อมซัพพอร์ตเราอยู่”

ในส่วนของสาขาเมคคาทรอนิคและหุ่นยนต์ ครูเจติยา ภพภูมิดินันท์ เล่าถึงอัตราการเปิดรับของตลาดแรงงานในภาคตะวันออก (EEC) ว่า เด็กที่จบ ปวส. มีความต้องการอยู่ที่ประมาณ 2,000 กว่าตำแหน่ง แต่เด็กที่จบจริง ๆ ทั่วประเทศมีไม่ถึง 200 คน 

“ต้องยอมรับว่าสาขาเมคคาทรอนิคเด็กจบน้อยมาก ทั้งปวช. ปวส. ทุก ๆ วิทยาลัยก็พยายามเปิด แต่ไม่สำเร็จด้วยเรื่องของคุรุภัณฑ์ที่มีราคาค่อนข้างสูง แต่สำหรับวิทยาลัยเทคนิคชลบุรี สาขาเมคคาทรอนิคเรามีคุรุภัณฑ์เข้ามาตลอดต่อเนื่อง เป็นหุ่นยนต์อุตสาหกรรม เป็นชุดโคบอท อันนี้ก็คือเอามาจากโรงงานจริง ๆ เลย เด็กก็จะได้ใช้ก่อนที่จะออกไปฝึกงาน”

นอกจากนี้ ครูเจติยายังเล่าว่า สาขาเมคคาทรอนิคและหุ่นยนต์มีเป้าหมายในการผลิตกำลังคนเพื่อเข้าสู่โรงงานอุตสาหกรรม ซึ่งภาคอุตสาหกรรมจะถูกบังคับโดยกระทรวงแรงงานว่าจะต้องรับเจ้าหน้าที่หรือช่างที่มีใบผ่านมาตรฐานฝีมือแรงงานอย่างน้อย 10% จึงมีการจัดตั้งศูนย์ทดสอบมาตรฐานฝีมือแรงงาน และเด็กทุกคนต้องสอบผ่านก่อนที่จะสำเร็จการศึกษา ซึ่งนอกจากจะเป็นใบเบิกทางในการมีงานแล้ว ยังเป็นการรับประกันว่าเด็กมีศักยภาพพร้อมทำงานอีกด้วย

ในส่วนของสาขาสาขายานยนต์ไฟฟ้า ครูอธิเบศร์ เล่าว่า “สาขายานยนต์ไฟฟ้าเป็นสาขาเทคโนโลยีที่มาใหม่ และได้เป็นศูนย์บริหารเครือข่ายหรือ CBM ทำหน้าที่ออกแบบหลักสูตร พัฒนากำลังคน อบรมครูส่งครูไปต่างประเทศ ซึ่งวิทยาลัยเทคนิคชลบุรีเป็นคนจัดการทั้งหมด ในส่วนของการมีงานทำ ถ้าเรามองรอบ ๆ ชลบุรี บริษัทค่ายรถยนต์ไฟฟ้าเข้ามาตั้งโรงงาน เขาก็คาดหวังว่าจะให้เราผลิตบุคลากรเพื่อไปป้อนอุตสาหกรรมของเขา”

ความรู้พื้นฐานแน่น ทักษะรอบด้าน สื่อสารภาษาจีนได้ อนาคตไม่ไกลเกินเอื้อม

นอกจากนักศึกษาทุนนวัตกรรมฯ วิทยาลัยเทคนิคชลบุรีจะได้รับความรู้และทักษะที่พร้อมในการปฏิบัติงานจริงในสายอาชีพนั้น ๆ พร้อมด้วยจุดแข็งด้านภาษาจีน และการเสริมทักษะด้านการบริหารจัดการเงิน ยังได้รับการดูแลด้านจิตใจและบุคลิกภาพเป็นอย่างดี

“เรื่องการออมเงิน เราได้ผู้ใหญ่จากออมสินมาอบรมอย่างเข้มข้น เรื่องของสุขอนามัยเรามีบุคลากรจากสาธารณสุขจังหวัดมาให้ความรู้ ส่วนด้านบุคลิกภาพ เราได้แอร์โฮสเตสจากสิงคโปร์แอร์ไลน์มาแนะนำ ก็คืออย่างที่ กสศ. ต้องการว่าสอนเด็กไม่ใช่แค่ให้มีความรู้อย่างเดียวแต่เอาตัวไม่รอดไม่ได้ มันต้องเตรียมเด็กระหว่างนี้ให้เขาพร้อม แต่ที่เข้มข้นที่สุดก็คือภาษาจีน เด็ก กสศ. ของเราทุกสาขา เทอม 1 HSK 2  ต้องผ่าน (HSK คือการสอบวัดระดับภาษาจีนขั้นต้นที่เน้นการใช้ภาษาจีนสื่อสารในชีวิตประจำวันอย่างง่าย) เราหวังว่าเด็กของเราถ้าใครจะไปเรียนจีนตอนปี 2 จะต้องไม่มีช่วงสะดุด” ครูวิทยา เล่าถึงการเสริมทักษะชีวิตให้กับเด็ก

ในส่วนของเด็กที่มีปัญหาด้านจิตใจ มาจากครอบครัวที่มีปัญหา ทางวิทยาลัยเทคทิคชลบุรีก็ไม่ได้ละเลย รองอนุชิต เล่าว่า “ก่อนเด็กเข้ามาเรารู้สภาพเด็กอยู่แล้ว ทีมใหญ่ของเราดูแลภาพรวม พอลงไปในแผนกเราจะมีทีม กสศ. 3 ท่านนี้ (ครูวิทยา ครูเจติยา ครูอธิเบศร์) ดูแลเด็กของท่านเอง ในเรื่องสภาพจิตใจ เด็กไม่เหมือนกันแน่นอนนะครับ แต่พวกเราก็สามารถแก้ได้ พอเราพบปัญหาเราจะมาคุยกันว่าเราจะแก้ปัญหาเด็กคนนี้ยังไง”

“เราพยายามจะทำให้เด็กทั่วไปกับเด็กทุนไม่รู้สึกถึงความแตกต่าง ดังนั้นเวลาเราจะคุยกันเรื่องการดูแลเด็กทุน เราจะนัดประชุมย่อยเท่านั้น เราจะไม่ไปลงกับเด็กทั้งหมด เพื่อที่จะไม่เกิดความแตกต่างนะครับ นี่คือสิ่งที่พวกผมทำอยู่ เราจะมีกลุ่มทำงาน เราจะมีกลุ่มเด็ก กสศ. เราจะมีกลุ่มหอพัก ดูแลเด็กในทุก ๆ ด้าน”

ทั้งหมดนี้คือความทุ่มเทของทีมบริหารโครงการทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง วิทยาลัยเทคนิคชลบุรี เพื่อลบคำว่า ‘ด้อยโอกาส’ ออกจากชีวิตของเด็ก ๆ แม้จะเป็นภารกิจที่เหนื่อย แต่เมื่อได้เห็นความสำเร็จของนักศึกษาที่จบออกไปแล้วมีงานทำ พึ่งพาตัวเองได้ ดูแลครอบครัวได้ ทุกคนก็มีความสุขและภาคภูมิใจที่ได้ทำหน้าที่ ‘ครู’ อย่างดีที่สุด 

“ช่วงแรกผมรู้สึกเหนื่อยนะครับ เพราะว่างานมันค่อนข้างเยอะ แต่พอได้เข้ามาสัมผัสจริง ๆ ตั้งแต่ไปประชาสัมพันธ์ หนักสุดคือการออกคัดกรอง มันรู้สึกผูกพัน หลายครั้งที่เราร้องไห้ เราต้องนั่งเช็ดน้ำตาเวลาไปที่บ้านเด็ก ไปคุยกับโรงเรียนมัธยมของเด็ก มันรู้สึกว่าไม่อยากทำ รู้สึกหดหู่ครับ แต่พอทำไปแล้ว เราก็มีความความสุขนะ” รองอนุชิต เล่าถึงความรู้สึก

ขณะที่ ครูวิทยากล่าวทิ้งท้ายว่า “ดีใจที่ กสศ. ให้โอกาสเราตั้งแต่แรกเริ่มจนมาถึงตอนนี้ มันหมายความว่าวิทยาลัยของเราเป็นวิทยาลัยที่มีคุณภาพ มีมาตรฐาน ไม่ใช่แค่ว่าเรามีเด็กจนแล้วจะได้ทุน กสศ. ดูรอบด้าน ไม่ได้ดูแค่เด็กอย่างเดียว แต่พัฒนาครูด้วย คือให้ไปพร้อม ๆ กัน ก็เป็นเหตุหนึ่งที่ทำให้วิทยาลัยของเรายังคงอยู่กับ กสศ. และครูทุกคนเห็นคุณค่าในการทำงานตรงนี้” 

The post ลบคำว่า ‘ด้อยโอกาส’ ด้วยความทุ่มเทของครู และความพร้อมของหลักสูตร first appeared on กสศ..

ครูนิตย์นิรันดร์ พิลาไชย จากวิทยาลัยเทคนิคอำนาจเจริญ มองเห็นคำตอบที่เรียบง่ายแต่ทรงพลังว่า หัวใจของการพัฒนาทรัพยากรมนุษย์ อาจเริ่มต้นจากสองคำสำคัญ คือ “ทุน” และ “โอกาส”

บนเวที “สร้างโอกาสทางการศึกษา สร้างกำลังคนทักษะสูงก้าวสู่อนาคต” ช่วง Teacher Talks & Shares บอกเล่าเรื่องราวของครูทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง เมื่อวันที่ 3 เมษายน 2569 ณ อาคารอิมแพ็คฟอรั่ม เมืองทองธานี ครูนิตย์นิรันดร์เล่าว่า ตลอด 37 ปีในชีวิตครูอาชีวศึกษา และ 7 ปีของการทำงานกับนักศึกษาทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง ได้ทำให้เขาเห็นอย่างชัดเจนว่า หากระบบการศึกษาสามารถเปิดโอกาสให้เด็กทุกคนเข้าถึงได้อย่างเสมอภาค พร้อมกับการจัดการเรียนรู้ที่มุ่งยกระดับทั้งสมรรถนะ ทักษะ และประสบการณ์

การเปลี่ยนแปลงของเด็กคนหนึ่งให้เติบโตเป็นบุคลากรทรงคุณค่าของประเทศ ไม่ใช่เรื่องไกลเกินจริงอีกต่อไป

ตลอดเส้นทางการทำงาน ครูนิตย์นิรันดร์ได้เผชิญกับความเปลี่ยนแปลงของสภาพเศรษฐกิจและสังคมที่ส่งผลกระทบต่อชีวิตของเด็ก ๆ อย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ เด็กจำนวนไม่น้อยค่อย ๆ หลุดออกจากระบบการศึกษา และกลายเป็นการสูญเสีย “ทรัพยากรมนุษย์” ที่สำคัญของประเทศอย่างน่าเสียดาย

“37 ปีของชีวิตครู สิ่งที่ผมพบตลอดมาคือความเปลี่ยนแปลงของสภาพเศรษฐกิจและสังคม ทุกครั้งล้วนกระทบถึงเด็ก ๆ และคือจุดเริ่มต้นที่พาเยาวชนจำนวนมากห่างไกลออกมาจากระบบการศึกษา จนกลายเป็นความเสื่อมถอยของสังคมที่ค่อย ๆ ขยายขนาดขึ้น ซึ่งเป็นเรื่องน่าเสียดาย เพราะทรัพยากรสำคัญที่สุดของประเทศ ก็คือเด็ก ๆ เหล่านั้น ที่กำลังต่อสู้กับกำแพงซึ่งแทบไม่อาจปีนข้าม” 

กระทั่งในปี 2562 การเกิดขึ้นของโครงการทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง ทำให้ครูนิตย์นิรันดร์ได้พบว่า “ทุน” และ “โอกาส” คือกลไกสำคัญที่ช่วยรองรับชีวิตของคนคนหนึ่งเอาไว้ให้มีพื้นที่ยืน และมีโอกาสเติบโต โอกาสที่เริ่มต้นจากนโยบาย ถูกส่งต่อผ่านสถาบันการศึกษา ผู้บริหาร และครู ก่อนจะไปถึงมือของเด็ก ๆ

“ทุนและโอกาส สองคำสำคัญที่ไปถึงมือเด็ก ๆ ทำให้เกิดความเปลี่ยนแปลง เราได้เห็นครูผู้สร้างโอกาสที่ขยับเข้ามาใกล้กับเด็ก ๆ ผู้เปี่ยมด้วยเป้าหมายชีวิต ขณะที่ช่องว่างของการสูญเสียทรัพยากรทรงคุณค่าก็ค่อย ๆ ถูกทำลายลง”

ที่สำคัญยิ่งไปกว่านั้น “ทุน” และ “โอกาส” ไม่ได้เปลี่ยนแค่ชีวิตของเด็กคนหนึ่ง แต่กำลังเปลี่ยนชีวิตของทั้งครอบครัว เพราะเมื่อเด็กคนหนึ่งได้เรียนจบ มีงานทำ เขาไม่ได้ยกระดับเพียงตัวเอง แต่กำลังพาอีกหลายชีวิตในครอบครัว ก้าวไปสู่คุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นพร้อมกัน

จากประสบการณ์ตลอด 7 ปี ครูนิตย์นิรันดร์จึงถอดบทเรียนการพัฒนานักศึกษาทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูงออกเป็น 3 ขั้นตอนสำคัญ ตั้งแต่การดูแลสวัสดิภาพความเป็นอยู่ของผู้เรียน การยกระดับการเรียนรู้ด้วยแนวคิดใหม่ ไปจนถึงการส่งต่อสู่การเป็นกำลังคนคุณภาพในตลาดแรงงาน

และทั้งหมดนี้คือสิ่งที่ยืนยันว่า ไม่ว่ากาลเวลาจะเปลี่ยนไปอีกนานเพียงใด “ทุน” และ “โอกาส” จะยังคงเป็น “หัวใจของการพัฒนาคน” และเป็นที่พึ่งพาสำคัญของผู้ที่ต้องการโอกาสในชีวิตเสมอไป

กสศ. ขอขอบคุณ ครูนิตย์นิรันดร์ พิลาไชย รวมถึงครูและภาคีสถานศึกษาทุกแห่ง คณาจารย์ ทีมหนุนเสริม และผู้มีส่วนร่วมทุกภาคส่วนในโครงการทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง ที่ร่วมกันออกไปค้นหาเด็กและเยาวชน เพื่อพาโอกาสทางการศึกษาไปถึงพวกเขา  แม้ในจุดที่โอกาสอาจไม่เคยเดินทางไปถึง

The post ครูนิตย์นิรันดร์ พิลาไชย: 37 ปีในชีวิตครูอาชีวะ ที่พบว่า ‘ทุนและโอกาส’ คือหัวใจของการพัฒนาคน first appeared on กสศ..