เพราะสื่อการสอนที่ทันต่อยุคสมัย คือเครื่องมือสำคัญที่จะช่วยให้ผู้เรียนติดตามความเปลี่ยนแปลงของโลก ทั้งปรับตัวได้ทันต่อการเข้าถึงความรู้ที่ไร้พรมแดน ซึ่งบุคคลสำคัญที่จะพาเด็ก ๆ ไปถึงจุดนั้นได้ ก็คือ ‘ครู’ การใช้นวัตกรรมและเทคโนโลยีเป็นเครื่องมือช่วยออกแบบการเรียนรู้ เป็นอีกหนึ่งแนวทางลดความเหลื่อมล้ำในโรงเรียนที่ไม่พร้อม ในบทความนี้ กสศ. ได้สรุปส่วนสำคัญจากกิจกรรมอบรมเชิงปฏิบัติการครั้งนี้ มาให้ผู้อ่านได้ร่วมเรียนรู้ไปด้วยกัน

ให้ Chatbot เป็นผู้ช่วยจัดการเรียนรู้ของครู

เมื่อศตวรรษที่ 21 ผ่านล่วงมาถึงปี ค.ศ. 2024 นี้ ไม่มีใครปฏิเสธได้แล้วว่าความก้าวหน้าทางเทคโนโลยี โดยเฉพาะ ‘ปัญญาประดิษฐ์แบบรู้สร้าง’ (Generative Artificial Intelligence) เป็นเทรนด์ของโลก นี่คือส่วนหนึ่งของชีวิตประจำวัน และคือสิ่งที่คนทุกแวดวงให้ความสนใจอย่างมาก หรือกล่าวได้ว่า ไม่ว่าใครจะเคยได้ยินเรื่องราวหรือรู้จัก ‘AI’ กันมามากน้อยแค่ไหน แต่ข้อเท็จจริงก็คือปัญญาประดิษฐ์นั้น ได้ก้าวมาเป็นเทคโนโลยีที่มีบทบาทสำคัญอย่างมากต่อผู้คนในศตวรรษนี้

โดยในภาคการศึกษา ‘AI’ ได้เริ่มนำเข้ามามีบทบาทในกระบวนการและมิติที่หลากหลาย ตั้งแต่การเตรียมการเรียนการสอน (Lesson Planning) การจัดการเรียนรู้ ไปจนถึงการติดตามผลลัพธ์ผู้เรียน (Assessment) ซึ่งช่วยให้ครูและบุคลากรในวงการศึกษามีเครื่องมือที่เสมือนเป็น ‘ตัวช่วย’ ทำงานในส่วนต่าง ๆ ที่ไม่เพียงทำให้แต่ละขั้นตอน ‘ง่าย-สะดวก-รวดเร็ว’ กว่าเดิม หากยังเป็นการเพิ่มประสิทธิภาพงานให้ดียิ่งขึ้น

หนึ่งในเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ที่นำมาใช้ในวงกว้าง และเป็นตัวช่วยสำคัญในการจัดการเรียนรู้ คือ ‘Chatbot’ ซึ่งเป็นเทคโนโลยี AI ที่ถูกพัฒนาขึ้นให้สามารถตอบกลับผู้ใช้งานอัตโนมัติ ทั้งในรูปแบบตัวอักษร (Text) หรือโต้ตอบด้วยเสียง (Speech) แบบ Real-Time เสมือนการสนทนาจริง ทั้งนี้ในกระบวนการทำงาน Chatbot จะรับคำถามตามที่ผู้ใช้งานระบุความต้องการ จากนั้นจึงวิเคราะห์คำถามโดยหาคีย์เวิร์ดที่เกี่ยวข้อง ก่อนประมวลผลและตอบกลับผู้ใช้งานด้วยข้อมูลที่รวดเร็วและอยู่ภายใต้กรอบของคำถาม

ติดอาวุธใหม่ ๆ ให้คุณครู ด้วย Microsoft Copilot

ด้วยเล็งเห็นความสำคัญของนวัตกรรมและเทคโนโลยี ในฐานะเครื่องมือพัฒนากระบวนการจัดการเรียนการสอนให้มีคุณภาพเพื่อลดความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา การอบรมเชิงปฏิบัติการออกแบบสื่อการสอนผ่านการใช้ AI Microsoft Copilot จึงจัดขึ้นเพื่อติดอาวุธใหม่ ๆ ให้กับคุณครู ในการเรียนรู้แนวทางใช้เครื่องมือ Chatbot ‘Microsoft Copilot’ ที่ตอบคำถามและปฏิบัติการได้ตามคำร้องขอของผู้ใช้งานด้วยภาษาไทยที่เป็นธรรมชาติ สามารถออกแบบและทำกิจกรรมที่ท้าทายและซับซ้อน เช่น ผลิตสื่อการเรียนการสอนทั้งที่เป็นตัวอักษรและเป็นภาพ รวมถึงแต่งเพลง ช่วยในการค้นคว้าข้อมูลประกอบการจัดทำบทเรียน หรือออกแบบกิจกรรมที่น่าสนใจในชั้นเรียนได้หลากหลายรูปแบบ

รายละเอียดของกิจกรรมนี้ จะเป็นการแนะนำการใช้เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์แบบรู้สร้าง (Generative AI) ผ่านเครื่องมือ Microsoft Copilot พร้อมสาธิตการใช้งานเครื่องมือดังกล่าวในการออกแบบสื่อการสอน โดยผู้เชี่ยวชาญจากไมโครซอฟท์ ประเทศไทย พร้อมด้วยการแลกเปลี่ยนข้อมูลและปัญหา เกี่ยวกับการเรียนรู้ของนักเรียนทุนเสมอภาคช่วงชั้นมัธยมศึกษาตอนต้น โดยคณะทำงาน กสศ. และครูรางวัลเจ้าฟ้ามหาจักรี 15 คนที่เข้าร่วมเวิร์กช็อป

ผู้เข้าร่วมได้ถูกแบ่งกลุ่ม และได้รับโจทย์เป็นรายประเด็น เพื่อไปสู่ขั้นตอนระดมความคิดเห็น รับฟังเสียงสะท้อน (Feedback) และแลกเปลี่ยนแนวทางการนำเครื่องมือ Microsoft Copilot มาประยุกต์ใช้ออกแบบสื่อการสอนและกิจกรรมการเรียนการสอนที่เหมาะสมกับรายวิชาและชั้นเรียนระดับต่าง ๆ รวมถึงหาแนวทางแก้ปัญหาด้านการศึกษาที่ตรงกับโจทย์ในแต่ละพื้นที่ของประเทศไทย

ท้ายที่สุดแล้วไม่ว่าวันนี้หรือวันข้างหน้า เทคโนโลยี ‘AI’ คือสิ่งที่เกี่ยวข้องกับคนทุกคนในวงการศึกษา ไม่ว่าจะเป็นครูผู้ออกแบบการเรียนรู้ หรือเป็นผู้เรียนที่จะเติบโตเป็นพลเมืองของโลกใบนี้ต่อไป ฉะนั้นการทำความรู้จัก เข้าใจ จนถึงการนำ AI มาเป็น ‘ตัวช่วย’ สำหรับการเรียนและการทำงาน ก็จะยิ่งทำให้การจัดการเรียนการสอนของครูสะดวกและมีประสิทธิภาพยิ่งขึ้น ขณะที่ผู้เรียนเองก็จะสามารถเข้าถึงองค์ความรู้ที่สดใหม่ รวมถึงเท่าทันความเปลี่ยนแปลงและความเป็นไปในสังคม ไม่ว่าการเรียนรู้นั้นจะอยู่ ณ ที่แห่งใดก็ตาม

สำหรับผู้สนใจใช้งาน Microsoft Copilot คลิก

The post กสศ. x Microsoft Thailand จัดเวิร์กช็อปการใช้เทคโนโลยีช่วยครูออกแบบสื่อการสอนด้วย AI Microsoft Copilot first appeared on กสศ..

สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ พระราชทานรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ปี 2562 แก่สุดยอดครูผู้สร้างการเปลี่ยนแปลงแก่ชีวิตศิษย์และมีคุณูปการต่อวงการศึกษา 11 ประเทศในอาเซียนและติมอร์- เลสเต

The post สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ พระราชทานรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ปี 2562 แก่สุดยอดครู 11 ประเทศ first appeared on กสศ..

จากสภาพปัญหาเหล่านั้นกลับกลายเป็นจุดเริ่มต้นของ ครูลูร์เดส รันเจล กอนซัลเวซ (Lurdes Rangel Gonçalves) สอนอยู่ที่โรงเรียนการศึกษาขั้นพื้นฐาน เมืองมาตาตา (Matata) ในเมืองเอเมร่า (Ermera) เด็กนักเรียนทุกคนเรียกเธอว่า ‘มาม่ารู’ หรือ ‘คุณแม่รู’ ตลอดระยะเวลา 20 ปี ในฐานะ ‘แม่พิมพ์’ ชั้นดีของวงการศึกษา เป็นผู้สร้างการเปลี่ยนแปลง อีกทั้งร่วมเป็นคณะทำงานผู้เขียนหลักสูตรระดับชั้นประถมศึกษาปีที่ 1-6  และหลักสูตรในการรู้หนังสือ รวมถึงสื่อการเรียนการสอน และ คู่มือครู

ครูลูร์เดส มีความมุ่งมั่นในการพัฒนานักเรียน ทั้งด้านร่างกายและจิตใจแบบองค์รวม อีกทั้งมีความสัมพันธ์ที่ดีกับชุมชน และเธอไม่เคยหยุดเรียนรู้เลยแม้แต่ครั้งเดียว ทั้งยังเลือกพัฒนาศึกษายกระดับคุณภาพของตัวเองตลอดเวลาแม้จะอยู่ในพื้นที่ห่างไกล เป้าหมายต้องการถ่ายทอดเรื่องราวดีๆ ให้กับนักเรียนทุกคนที่เธอตั้งใจบ่มเพาะสอนอย่างทะนุถนอม

ครูลูร์เดส สอนวิชาเกี่ยวกับเรื่องเพศศึกษา ช่างมีความกล้าหาญอย่างมาก เธอสอนเรื่องเพศศึกษาให้กับเด็กนักเรียนตั้งแต่ชั้นประถมศึกษาปีที่ 4 เนื่องจากตั้งเป้าหมายต้องการลดความเสี่ยงในสถานการณ์ไม่คาดฝัน และเป็นพื้นฐานของการเรียนรู้เรื่องสิทธิความเท่าเทียมระหว่างเพศ และหากเด็กคนใดขาดเรียนเธอจะไปตามหาให้กลับมาเรียนเหมือนเดิม

แต่เหนือสิ่งอื่นใด ครูลูร์เดส แค่เพียงต้องการให้การศึกษาเข้าถึงเด็กทุกอย่างมีคุณภาพเท่านั้น และเธอไม่เคยรู้สึกเสียใจเลยที่ต้องมาสอนหนังสืออยู่ในพื้นที่ชนบทห่างไกล อีกทั้งยังย้ำกับนักเรียนทุกคนว่า “ถึงจะอยู่พื้นที่ชนบทห่างไกลแค่ไหน แต่สมองต้องได้รับการพัฒนาเหมือนกับเด็กในเมืองเช่นกัน”

ความภาคภูมิใจที่สุดของครูลูร์เดส คือเด็กๆเรียกเธอว่า ‘มาม่ารู’ เพราะมันหมายถึงความรัก ซึ่งดีกว่าความรุนแรง

จากบทบาทที่มากกว่า ‘ครู’ พิสูจน์ให้เห็นความตั้งใจจนได้รับการยกย่องให้เป็นครูต้นแบบของติมอร์-เลสเต และยังเป็นครูผู้ได้รับพระราชทานรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ครั้งที่ 3 ปี 2562 ผู้สร้างการเปลี่ยนแปลงแก่ชีวิตลูกศิษย์ ผู้สร้างคุณูปการต่อการศึกษา สร้างประโยชน์แก่สังคมและชุมชน ที่สำคัญเป็นแรงบันดาลใจแก่เพื่อนครูด้วยกัน

The post แม่พิมพ์ ‘ติมอร์เลสเต’ ครูผู้ไม่เคยหยุดเรียนรู้เพื่อเด็ก first appeared on กสศ..

?ครูยิ่งคุณ ?

ลำพังแค่การอบรมสอนหนังสือเด็กนักเรียนปกติก็ไม่ใช่เรื่องง่ายแล้ว ยิ่งหากต้องมาสอนเด็กนักเรียนที่มีความบกพร่องด้านต่างๆ ยิ่งจำเป็นต้องมีความรู้เฉพาะด้าน และใช้ความมุ่งมั่นตั้งใจเป็นพิเศษเพื่อพัฒนาแก้ไขปัญหาของเด็กแต่ละรายให้สามารถกลับมาใช้ชีวิตอยู่ร่วมกับคนอื่นในสังคมได้ตามปกติ

คล้ายกับความเชื่อของ คุณครูอาภัสรา ตังคกุลวิวิช ผู้อำนวยการศูนย์การศึกษาพิเศษมหาจักรีสิรินธร จังหวัดนครนายก ที่ยืนหยัดมาตลอดว่า “เด็กทุกคนพัฒนาได้” และเป็นแรงขับให้เดินหน้าทำงานด้านนี้มาอย่างแข็งขันต่อเนื่อง จนได้รับรางวัล “ครูยิ่งคุณ” จากมูลนิธิรางวัลครูเจ้าฟ้ามหาจักรี ร่วมกับกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา(กสศ.) สำนักงานเลขาธิการคุรุสภา กระทรวงศึกษาธิการ และกระทรวงการต่างประเทศ เพื่อยกย่องเชิดชูเกียรติครูผู้สร้างความเปลี่ยนแปลงให้กับลูกศิษย์ และแวดวงการศึกษา

“สิ่งที่ยึดถือมาตั้งแต่แรกคือความตั้งใจจะเป็นครูที่ดี ตัวดิฉันเองไม่ได้จบจากคณะศึกษาศาสตร์ ไม่ได้จบวิทยาลัยครู แต่จบมนุษยศาสตร์ แรงบันดาลใจเกิดจากที่เราได้ไปอยู่กับนักเรียน นักเรียนเป็นครูของเราคนหนึ่ง อีกส่วนหนี่งคือความสำนึกย้อนกลับไปถึงวันรับพระราชทานปริญญาบัตรจาก ร.9 ซึ่งทรงสอนให้เราเสียสละ สอนให้เราใช้ความรู้ความสามารถอย่างเต็มที่ พระองค์สอนเราทุกอย่าง เป็นแรงขับทำให้เราคิดว่าเราต้องทำได้ พอไปเห็นเด็ก เราก็มั่นใจว่าเราทำได้” ครูอาภัสราระบุ

ครูอาภัสรา เล่าให้ฟังว่า เริ่มบรรจุรับราชการครั้งแรกเป็นครูสอดเด็กบพร่องทางสายตาที่ จ.สุราษฎร์ธานี ก่อนจะย้ายมากสอนคนบกพร่องทางการได้ยินและบกพร่องทางสติปัญญาที่ จ.นครสวรรค์อยู่เกือบ 15 ปี ก่อนจะมาเป็นผู้อำนวยการศูนย์การศึกษาพิเศษมหาจักรีสิรินธร จังหวัดนครนายก โดยงานทั้งหมดก็จะเกี่ยวข้องกับการสอน 9 ประเภท ทั้ง บกพร่องทางการเห็น ทางสติปัญญา ทางการได้ยิน ทางร่างกายการเคลื่อนไหว ทางสุขภาพ การเรียนรู้ ทางพฤติกรรมอารมณ์ ทางการสื่อสาร ออทิสติก และ พิการซ้อน

“ทีแรกกังวลว่าจะสอนได้ไหม แต่ตอนนั้นอายุยังน้อยยี่สิบกว่า ก็รู้สึกสนุก ท้าทาย เปลี่ยนบริบทตัวเราจากที่เป็นคนกรุงเทพฯ ไปอยู่สุราษฎร์ สมัย 30 กว่าปีที่แล้วแต่ก็ไม่ได้คิดถึงบ้าน เด็กอยู่กับเราทุกวัน มีปิดเทอมใหญ่ถึงจะกลับบ้านเราถึงจะได้กลับกรุงเทพฯครั้งหนึ่ง ถามท้อไหมก็ไม่นะเป็นความท้าทายเพราะเราจบเอกภาษาไทย เราก็ต้องได้ใช้วิชากับเด็กทุกวันเป็นสิ่งที่เด็กต้องเรียนรู้” ครูอาภัสรากล่าว

ทั้งนี้ ตอนนั้นยังถือว่าโชคดีที่เด็กบกพร่องทางสายตายังพูดได้ ดังนั้นจึงไม่มีอุปสรรคเรื่องภาษา แค่เปลี่ยนจากตัวอักษรปกติ เป็นอักษรเบรลล์ เราก็เรียนรู้ไปกับเด็ก ซึ่งไม่ได้ยาก เราก็สนุกไปกับมันใช้สายตาอ่านได้ ไม่ต้องใช้มืออ่าน อย่างเขียนเราก็ใช้ เสลท สไตลัส หรือ เบรลเลอร์ ถ้าใช้สองอย่างนี้ได้ก็สอนได้สบายมาก ความอยากอาจจะอยู่ตรงที่มีความพิการซ้ำซ้อนอย่างหูหนวกและตาบอด แต่ถ้าหูหนวกอย่างเดียวก็ใช้ภาษามือได้ แค่การเรียนรู้อะไรที่เป็นนามธรรมจะค่อนข้างยากต้องทำให้เป็นรูปธรรม

ครูอาภัสรา มองว่า สิ่งที่ทำให้ภูมิใจคือการได้เห็นเด็กมีพัฒนาการที่ดีขึ้นในระดับที่สามารถเรียนต่อได้ ทั้งโรงเรียนปกติ หรือบางคนก็ไปเรียนต่อในโรงเรียนเฉพาะทางอย่างโรงเรียนสำหรับคนบกพร่องทางการได้ยิน หรือ บกพร่องทางสติปัญญา บางคนได้เรียนจนจบปริญญาตรีมีงานทำ รับราชการไม่เป็นภาระสังคม เราภูมิใจว่าลูกของเราไม่เคยสร้างปัญหา สร้างภาระ แต่บางกรณีที่รุนแรงเรื่องเรียนต่ออาจจะลำบากก็จะไปฝึกอาชีพ มีการแข่งขันได้รางวัลระดับชาติ ซึ่งรางวัล

ในฐานะผู้อำนวยการศูนย์ฯ บทบาทก็เปลี่ยนแปลงไป ต้องหันไปทำเรื่องพัฒนาครู ส่งเสริมพัฒนาเขาส่งเขาเรียนต่อไปอบรม บางอย่างเราก็ต้องสอนเพราะประสบการณ์สอนเรามากกว่า ถึงจะเปลี่ยนบทบาท แต่ก็ไม่ทิ้งความเป็นครู เรายังใส่สิ่งที่เรามีให้เกิดครูรุ่นใหม่ ส่งครูไปเรียนต่อเพื่อพัฒนาหลักสูตรด้านนี้โดยตรง เพราะเราจะพัฒนาแบบสเปะสะปะไม่ได้เมื่อเขาเรียนเสร็จก็จะกลับมาพัฒนาเด็กของเรา

ปัจจุบันทางศูนย์มีครู 14 คน ดูแลนักเรียนที่เดินทางมายังศูนย์ประมาณ 50 คนและอีกส่วนต้องไปดูแลตามบ้านในพื้นที่รวมประมาณ 100 คน ซึ่งเสียงสะท้อนจากผู้ปกครองจะเห็นว่ามีเสียงตอบรับที่ดี เขาเห็นพัฒนาการลูกหลานที่ดีขึ้น เราหยิบลูกเขามาสอนทำให้งดงามขึ้น ได้เรียนต่อ ได้ทำงาน ใช้ชีวิตในสังคมได้

ครูอาภัสรา กล่าวเสริมว่า ปัจจุบันต้องทำงานประสานกับภาคส่วนต่างๆ เพื่อสร้างความร่วมมือในการพัฒนาเด็กเช่น ได้รับการสนับสนุนจากเอกชน เรื่องการทำโครงการ “อาชาบำบัด” ส่งเด็กไปที่ฟาร์มสัปดาห์ละครั้งโดยเน้นเด็กออสทิสติกที่มีปัญหาพฤติกรรมเพราะเด็กไฮเปอร์เขาจะมีภาวะอื่นผสมเราต้องทำให้นิ่งต้องแก้ไปทีละจุด หรือโครงการ “ธาราบำบัด” ด้วยการทำสระว่ายน้ำที่ได้รับการสนับสนุนจากเอกชนจนสระว่ายน้ำใกล้สร้างเสร็จ จากเดิมที่ต้องไปสระข้างนอกสัปดาห์ละครั้งหากมีสระของตัวเองก็สามารถใช้ได้ทุกวัน

“ทั้งหมดเรามีวามตั้งใจจริง มีความเชื่อว่าเด็กทุกคนพัฒนาได้ ครูจะต้องเป็นนักคิดเป็นนักออกแบบ จึงมีความเชื่อเสมอว่า เด็กทุกคนพัฒนาได้ และจากที่เห็นเด็กมีความสำเร็จก็เป็นการยืนยันว่าเราคิดไม่ผิด ต้องทำสิ่งนี้ไปตลอด ปลูกฝังสิ่งนี้ เด็กของเราต้องพัฒนาได้ ส่วนใครจะพัฒนาได้มากได้น้อยหรือใช้เวลาสั้นยาวแตกต่างกัน ตรงนี้ไม่ใช่ปัญหาต้องมีวิธีการเป้าหมายระยะสั้นระยะยาว” ครูอาภัสรากล่าว

The post จากความเชื่อ “เด็กทุกคนพัฒนาได้” ช่วยมุ่งมั่นเป็นครูสอนเด็กบกพร่อง first appeared on กสศ..