สำหรับปฏิทินการคัดเลือกครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ครั้งที่ 7 ในส่วนของประเทศไทยขณะนี้อยู่ระหว่างการสรรหาและคัดเลือกครูตามสัดส่วนของจังหวัด โดยคณะกรรมการคัดเลือกครูระดับจังหวัด จากความร่วมมือของกระทรวงมหาดไทยและกรุงเทพมหานคร จะเปิดให้ผู้มีสิทธิเสนอชื่อครูจากศิษย์เก่า สถานศึกษาขั้นพื้นฐาน สมาคม มูลนิธิ องค์กรซึ่งมีฐานะเป็นนิติบุคคลและมีภารกิจส่งเสริมการเรียนรู้ คณาจารย์ในระดับอุดมศึกษา ร่วมกันเสนอชื่อครูนับตั้งแต่วันนี้เป็นต้นไปจนถึงเดือนสิงหาคม จากนั้นคณะกรรมการคัดเลือกส่วนกลางจะคัดเลือกเชิงลึกและเสนอต่อคณะกรรมการมูลนิธิ โดยจะมีการพิจารณาตัดสินในวันที่ 19 เมษายน 2570 เพื่อเข้ารับพิธีพระราชทานรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ในวันที่ 20 ตุลาคม 2570 

รางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ประกอบด้วย เข็มเชิดชูเกียรติทองคำพระราชทาน เหรียญทอง ประกาศนียบัตร โล่ประกาศเกียรติคุณ และเงินรางวัล 10,000 เหรียญสหรัฐ  ส่วนในประเทศไทยมีรางวัลเพิ่มเติมได้แก่ รางวัลคุณากร 2 รางวัล รางวัลครูยิ่งคุณ 17 รางวัล และรางวัลครูขวัญศิษย์ จำนวน 202 รางวัล เพื่อส่งเสริมให้เกิดการเห็นคุณค่า ยกย่อง เชิดชูครูในแต่ละจังหวัด

นอกจากการยกย่องเชิดชูเกียรติแก่ครูผู้สร้างความเปลี่ยนแปลงในชีวิตลูกศิษย์ และมีคุณูปการต่อการศึกษา การดำเนินงานของมูลนิธิรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรีที่ผ่านมา ประกอบด้วย การเยี่ยมเยียนครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี รุ่นที่ 6 ปี 2568 โดยคณะกรรมการกิจการต่างประเทศร่วมกับกรมสารนิเทศ กระทรวงการต่างประเทศ ประสานความร่วมมือไปยังสถานเอกอัครราชทูตไทย รัฐมนตรีและผู้บริหารระดับสูงของกระทรวงศึกษาธิการที่มีครูได้รับพระราชทานรางวัล พร้อมกับเข้าพบนักธุรกิจและภาคเอกชนไทยเพื่อขอการสนับสนุนครูรางวัล และสื่อมวลชนเพื่อประชาสัมพันธ์มูลนิธิและครูรางวัลพระราชทาน  

ในการต่อยอด พัฒนา ครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี อาทิ โครงการประชุมวิชาการนานาชาติ The 4^th International MI Education Forum หัวข้อ Integrating AI in Education: Innovation, Challenges and the Future ณ โรงเรียนกำเนิดวิทย์ จ.ระยอง โดยมีครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรีจาก 4 ประเทศ ได้แก่ บรูไนดารุสซาลาม มาเลเซีย อินโดนีเซีย และภูฏาน ร่วมนำเสนอผลงานวิจัยและนวัตกรรม, โครงการ Global School Connection โดยครูไซนุดดิน ซาคาเรีย ครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ปี 2558 ประเทศมาเลเซีย ร่วมกับครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรีประเทศกัมพูชาเพื่อสร้างเครือข่ายครูและโรงเรียนระหว่างประเทศมาเลเซียและกัมพูชา รวม 16 โรงเรียน , โครงการศึกษาดูงานและอบรมเชิงปฏิบัติการด้านการจัดการศึกษาในศตวรรษที่ 21 โดยครูไพสะนิด ปันยาสะหวัด ครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ปี 2562 ประเทศ สปป.ลาว และคณะครูแขวงหลวงพระบาง ณ โรงเรียนมัธยมสมบูรณ์ป่องคำ ร่วมกับเครือข่ายครูขวัญศิษย์จากจังหวัดอุดรธานี สกลนคร และหนองบัวลำภู 

โครงการซ่อมสร้างและพัฒนาโครงสร้างพื้นฐานโรงเรียนประถมสมบูรณ์เพียใหม่ ประเทศ สปป.ลาว โดยมูลนิธิฯร่วมกับคณะกรรมการส่งเสริมความร่วมมือภาคสังคม สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ เวียงจันทน์ ภาคเอกชนไทยและสปป.ลาว สำนักงานคณะกรรมการการอาชีวศึกษา โดยคณาจารย์และนักศึกษาจิตอาสาจากวิทยาลัยเทคนิคอุบลราชธานีร่วมปฏิบัติงานซ่อมสร้างโรงเรียน และมีพิธีส่งมอบในเดือนเมษายนที่ผ่านมา 

รวมถึงการต่อยอดการทำงานของครูเครือข่ายรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ประเทศไทย โดยการสนับสนุนของกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา และการสนับสนุนการทำงานของครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ในประเทศสาธารณรัฐแห่งสหภาพเมียนมา ติมอร์-เลสเต และประเทศไทย จากคณะกรรมการส่งเสริมความร่วมมือภาคสังคม  

The post ประชุมสามัญคณะกรรมการมูลนิธิรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี เดินหน้าการคัดเลือกครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ครั้งที่ 7 first appeared on กสศ..

ดร.กฤษณพงศ์ กีรติกร ประธานกรรมการมูลนิธิรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี กล่าวว่า ขอแสดงความยินดีกับครูผู้ได้รับพระราชทานรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ครั้งที่ 6 ประจำปี 2568 ของประเทศไทย คือ ครูไพรวัลย์ ยาปัญ โรงเรียนบ้านกองม่องทะ (สาขาบ้านไล่โว่) อ.สังขละบุรี จ.กาญจนบุรี และครูรางวัลคุณากร ได้แก่ ครูไพลรัตน์ สำลี วิทยาลัยการอาชีพศรีสัชนาลัย จ.สุโขทัย และครูทอน บัวเรือง โรงเรียนบ้านดงน้ำเดื่อ จ.เพชรบูรณ์ ที่มาของครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรีประเทศไทย เกิดจากความร่วมมือของหลายภาคส่วน ประกอบด้วย สำนักงานเลขาธิการคุรุสภา กระทรวงศึกษาธิการ กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.) กระทรวงมหาดไทย รวมถึงคณะกรรมการคัดเลือกระดับจังหวัดทั้ง 77 จังหวัด กรุงเทพมหานคร และอีก 6 องค์กรที่มีรางวัลระดับประเทศ ซึ่งร่วมกันเสนอชื่อครูจากทั่วประเทศ เพื่อให้สังคมร่วมกันเห็นคุณค่าและยกย่องครูที่จัดการศึกษาขั้นพื้นฐาน และมีคุณสมบัติสองประการสำคัญ คือ ‘สร้างการเปลี่ยนแปลงชีวิตลูกศิษย์ และมีคุณูปการต่อวงการศึกษา’ ของแต่ละจังหวัด เพื่อมอบรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี รางวัลคุณากร รางวัลครูยิ่งคุณ และรางวัลครูขวัญศิษย์

ประธานกรรมการมูลนิธิรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรีกล่าวว่า การคัดเลือกครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ดำเนินการตั้งแต่ปี 2558-2568 รวมแล้ว 6 รุ่น ปัจจุบันมีครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี รวม 69 คน จาก 14 ประเทศ จากกลุ่มประเทศอาเซียน ติมอร์-เลสเต และในปี 2568 ได้เพิ่มเติมประเทศบังกลาเทศ ภูฏาน และมองโกเลีย ส่วนครูรางวัลคุณากร ครูยิ่งคุณ และครูขวัญศิษย์ จะเป็นการมอบให้กับครูไทยจากทุกสังกัดการศึกษา ไม่ว่าในระบบการศึกษา การศึกษาตามอัธยาศัย รวมไปถึงครูอาชีวศึกษา ทั้ง 77 จังหวัด ซึ่ง 6 รุ่นที่ผ่านมา มีผู้รับรางวัลรวมแล้วทั้งหมด 1,035 คน สำหรับการขยายผลการทำงานของเครือข่ายครูมูลนิธิรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี มีการทำงานร่วมกับกระทรวงศึกษาธิการของทั้ง 14 ประเทศ เพื่อต่อยอดการทำงานของครู ส่งเสริมการแลกเปลี่ยนระหว่างครูไทยและครูต่างประเทศ อาทิ การประชุมวิชาการนานาชาติ การศึกษาดูงานระหว่างครูเครือข่ายมูลนิธิ การแลกเปลี่ยนประสบการณ์สอนระหว่างโรงเรียนข้ามประเทศ รวมถึงการให้ความช่วยเหลือครูโดยการสนับสนุนของภาคเอกชนไทย

ดร.พิเชฐ โพธิ์ภักดี รองปลัดกระทรวงศึกษาธิการ กล่าวว่า ครูเครือข่ายมูลนิธิรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ได้พิสูจน์ถึงชีวิตที่ทุ่มเท เป็นแบบอย่างของความเป็นครูผู้สร้างการเปลี่ยนแปลงในชีวิตลูกศิษย์และมีคุณูปการต่อวงการศึกษา ถือว่ามีบทบาทสำคัญอย่างยิ่งในการยกระดับคุณภาพการศึกษาที่เน้นการเรียนรู้ที่มีผู้เรียนเป็นศูนย์กลาง ผ่านนวัตกรรมที่พัฒนาขึ้นจากประสบการณ์ตรงของครู ซึ่งเป็นการลดความเหลื่อมล้ำทางการศึกษา ด้วยการส่งเสริมการเรียนรู้ในพื้นที่ห่างไกลและประชากรในกลุ่มเปราะบางต่าง ๆ นอกจากนี้บทเรียนและนวัตกรรมการศึกษาที่เกิดขึ้นยังเป็นส่วนสำคัญของการพัฒนาครูและบุคลากรทางการศึกษาสู่การเป็นผู้นำการเปลี่ยนแปลง ด้วยการเสริมสร้างทักษะใหม่ และการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ในระดับเครือข่ายทั้งในประเทศและภูมิภาค และส่งเสริมการเรียนรู้ตลอดชีวิต หรือเป็นปรับเปลี่ยนการศึกษาให้สอดรับกับโลกที่เปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว

ครูไพรวัลย์ ยาปัญ ครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ประเทศไทย ปี 2568 กล่าวถึงแรงบันดาลใจที่ทำให้ตัดสินใจเริ่มเป็น ‘ครูอาสา’ และร่วมผลักดันให้เกิดการจัดตั้งโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านปิล๊อกคี่ ว่า ได้ตั้งปณิธานไว้ว่า อยากพัฒนาเด็กในถิ่นทุรกันดาร จึงตัดสินใจเดินทางมาที่บ้านกองม่องทะ ซึ่งต้องเดินเท้าเข้าพื้นที่ในขณะนั้น เพื่อเป็นครูอาสา ท่ามกลางสถานการณ์ที่ชาวบ้านกำลังหมดศรัทธาต่อการศึกษา เพราะครูอยู่ได้ไม่นานก็ย้ายออก ครูมดจึงเข้ามาสอนทุกวิชาและทุกระดับชั้น เป็นเวลา 17 ปี จากการผลักดันให้เกิดการจัดตั้งโรงเรียนตำรวจตระเวนชายแดนบ้านปิล๊อกคี่ จากโรงเรียนชั่วคราวให้เป็นโรงเรียนในสังกัดกองตำรวจตระเวนชายแดนอย่างถูกต้องตามกฎหมาย ได้นั้น จึงนำมาพัฒนาให้ห้องเรียนสาขาบ้านไล่โว่ เป็นโรงเรียนสาขาบ้านไล่โว่  ทำให้นักเรียนที่จบประถมศึกษาตอนปลายไม่ต้องกลับมาเรียนซ้ำ ซึ่งการปฏิบัติต่อลูกศิษย์ทุกคนอย่างสม่ำเสมอเท่าเทียม โดยจัดการศึกษาเด็กเป็นรายบุคคลทั้งพื้นฐานความรู้ ทักษะชีวิต และความถนัดที่ต่างกัน ใช้สิ่งแวดล้อมรอบตัวเป็นสื่อการสอน จนเด็กอ่านเขียนภาษาไทยได้ ทำให้นักเรียนสามารถมีผลการทดสอบระดับชาติ O-Net ในวิชาภาษาไทยของนักเรียนชั้น ป.6 ที่สูงกว่าผลทดสอบระดับประเทศได้สำเร็จ รวมถึงริเริ่มกิจกรรม ‘ขายข้ามเขาออนไลน์ By Kongmongta School’ เพื่อบ่มเพาะให้เป็นผู้ประกอบการ และตั้งใจอุทิศตนทำหน้าที่ครูต่อไป ให้ลูกศิษย์ถึงฝั่งที่ฝันให้ได้มากที่สุด

ครูไพลรัตน์ สำลี รางวัลคุณากร ครูนักประดิษฐ์นวัตกรรมพลังงานทดแทน รวมทั้งเทคโนโลยีสิ่งประดิษฐ์ที่ได้รับรางวัลระดับนานาชาติ เพื่อใช้ประโยชน์ต่อผู้พิการกล่าวว่าตนเริ่มต้นชีวิตครูอัตราจ้างที่วิทยาลัยการอาชีพศรีสัชนาลัย ปัจจุบันดำรงตำแหน่งพนักงานราชการ ประเภทครูผู้สอน สังกัดวิทยาลัยการอาชีพศรีสัชนาลัย เป็นระยะเวลากว่า 26 ปี และอยากที่จะส่งต่อความรู้ ให้การช่วยเหลือลูกศิษย์ให้ได้รับโอกาสและพัฒนาตนเอง รวมถึงลูกศิษย์ที่ขาดโอกาสเป็นผู้พิการให้ได้รับการช่วยเหลือให้มีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้นพร้อมกับมีรายได้ เป็นกำลังในการพัฒนาประเทศ โดยเฉพาะอย่างยิ่งในพื้นที่จังหวัดสุโขทัย เพราะลูกศิษย์คือเครือข่ายที่ดี ที่เอามันสมองของผมไปกระจายความรู้

ครูทอน บัวเรือง รางวัลคุณากร ครูผู้ไม่หยุดความเป็นครูแม้จะเลยวัยเกษียณ ยังคงถ่ายทอดความรู้จนลูกศิษย์ประสบความสำเร็จ กล่าวว่า คุณภาพการสอนของครูสามารถเปลี่ยนชีวิตลูกศิษย์ได้ แม้ลูกศิษย์ที่เรียนรู้ช้าหรือมีข้อจำกัดทางทรัพยากรระหว่างโรงเรียนในเมืองกับชนบท ครูต้องให้ความสำคัญกับการเรียนรู้จากประสบการณ์ตรง พยายามเชื่อมโยงบทเรียนเข้ากับชีวิตของนักเรียน ทำให้การเรียนมีความหมายและนำไปใช้ได้จริง โดยปรับวิธีการสอนอยู่เสมอ สังเกตการตอบสนองของนักเรียน วิเคราะห์ข้อดีข้อจำกัด และพัฒนาให้ดีขึ้นอย่างต่อเนื่อง เพราะการเรียนรู้ที่มีประสิทธิภาพสามารถเกิดขึ้นได้ทุกที่หากครูมีใจรักและมุ่งมั่นพัฒนาอย่างไม่หยุดยั้ง ความสำเร็จของลูกศิษย์ คือ ดอกไม้ที่หอมหวานที่สุดในสวนแห่งชีวิตครู และการศึกษาที่มีคุณภาพไม่ควรจำกัดอยู่แค่ในเมือง ทุกพื้นที่ควรมีโอกาสเท่าเทียมกัน

The post มูลนิธิรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ‘เปิดตัวครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรีประเทศไทย และครูรางวัลคุณากร ประจำปี 2568’ first appeared on กสศ..

เมื่อวันที่ 18 เมษายน 2565 สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จออก ณ วังสระปทุม ทรงเป็นประธานการประชุมสามัญ ประจำปี 2564 คณะกรรมการมูลนิธิรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ผ่านสื่ออิเล็กทรอนิกส์ (ออนไลน์) ในการประชุมครั้งนี้มีวาระพิจารณาการให้ความเห็นชอบกระบวนการคัดเลือกครูผู้สมควรได้รับพระราชทานรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ครั้งที่ 5 ปี 2566 ในอาเซียนและติมอร์-เลสเต รวม 11 ประเทศ 

โดยจะร่วมกันคัดเลือกครูสุดยอดครูในระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานที่สร้างการเปลี่ยนแปลงชีวิตลูกศิษย์และมีคุณูปการต่อวงการศึกษาประเทศละ 1 คน สำหรับการคัดเลือกในประเทศไทย ได้กำหนดคุณสมบัติที่สำคัญเพิ่มเติม คือ เป็นครูที่ปฏิบัติหน้าที่สอนในระดับการศึกษาขั้นพื้นฐานมาแล้ว ไม่น้อยกว่า 15 ปี โดยจะมีการประกาศหลักเกณฑ์ วิธีการสรรหา ในเดือนเมษายน จากนั้นจะเข้าสู่กระบวนการคัดเลือกในระดับจังหวัดระหว่างเดือนมิถุนายนถึงตุลาคมนี้

ในที่ประชุมได้นำเสนอผลการดำเนินงานและความก้าวหน้าของของมูลนิธิรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรีที่ผ่านมา อาทิ โครงการส่งเสริมและสนับสนุนการพัฒนาการเรียนรู้เด็กและเยาวชนในถิ่นทุรกันดาร  โครงการพูดอ่านเขียนไทย โรงเรียนในโครงการตามพระราชดำริ จ.น่าน และราชบุรี โดยความร่วมมือของสภากาชาดไทย กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.) มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี และ สพป.น่าน เขต 2 

เนื่องจากโรงเรียนส่วนใหญ่เป็นโรงเรียนขนาดเล็ก มีครูไม่ครบชั้น และประชากรส่วนใหญ่เป็นกลุ่มชาติพันธุ์ อีกทั้งสถานการณ์โควิด-19 ทำให้เกิดภาวะการเรียนรู้ถดถอย จึงออกแบบสื่อการเรียนรู้และวิธีการทำงานเพื่อให้ครูในโรงเรียนสามารถสอนภาษาไทยได้ดีขึ้น โดยการจัดทำสื่อการเรียนภาษาที่หลากหลายเน้นการใช้ในชีวิตประจำวัน และมีอาสาสมัครการศึกษาในพื้นที่ที่พูดภาษาถิ่นได้ทำงานร่วมกับครูประจำวิชาและครูที่เชี่ยวชาญอย่างเป็นระบบ ซึ่งผลของการดำเนินงานพบว่า คะแนน NT ด้านภาษาไทย ดีขึ้นจาก 35.96 คะแนน ในปี 2562 เป็น 40.42 คะแนน ในปี 2563 และคะแนนการอ่าน จากเดิมที่ต่ำกว่าทุกสังกัด ในปี 2563 อยู่ที่ 74.34 คะแนน สูงกว่าคะแนนเฉลี่ยระดับประเทศ อยู่ที่ 73.02 คะแนน และรูปแบบอาสาสมัครการศึกษา (อศม.) จะมีการขยายผลออกไปในพื้นที่ 14 จังหวัด    

นอกจากนี้ ยังมีการพัฒนาครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ประเทศ สปป.ลาว ด้านศิลปวัฒนธรรมในนครเวียงจันทน์ โครงการศูนย์พัฒนาอาชีพและการเป็นผู้ประกอบการ โดยการอบรมทักษะในศตวรรษที่ 21 การเป็นผู้ประกอบการ ทักษะด้านการเงิน และจัดกระบวนการ Design Thinking พร้อมกับการเรียนรู้จากประสบการณ์ตรงของผู้ประกอบการภาคเอกชนร่วมเป็นที่ปรึกษา โดยมีครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ประเทศบรูไนดารุสซาลาม มาเลเซีย ไทย ฟิลิปปินส์ และเวียดนามเข้าร่วม และมีการศึกษาดูงานของครูและนักเรียน ณ สถานประกอบการ ธุรกิจสาขา รวมถึงการเสวนาออนไลน์เพื่อแลกเปลี่ยนเรียนรู้การทำงานระหว่างครูใน 11 ประเทศ

The post เปิดคะแนนการอ่านเด็กชาติพันธุ์โครงการมูลนิธิรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ร่วมกับ กสศ. first appeared on กสศ..

ภาพบันทึกการสอนในเฟซบุ๊กของโรงเรียนประถมศึกษาทองคัง นครหลวงเวียงจันทน์ นำเสนอโดย ครูคุนวิไล เคนกิติสัก  ครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ปี 2560 ปัจจุบันดำรงตำแหน่งครูใหญ่ โรงเรียนประถมศึกษาทองคัง นครหลวงเวียงจันทน์

ครูคุนวิไล เคนกิติสัก ครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ปี 2560
ครูใหญ่โรงเรียนประถมศึกษาทองคัง นครหลวงเวียงจันทน์

โรงเรียนมีมาตรการรองรับสถานการณ์โควิด-19 ดังนี้

1. ส่งต่อข่าวสารโควิด-19 ให้ครูและนักเรียน
2. ครูปลอดภัย เด็กปลอดภัย ด้วยการฉีดวัคซีนครบให้คุณครูทุกท่าน
3. โรงเรียนสะอาด ถูกสุขลักษณะ นักเรียนพร้อมมาเรียน

อย่างไรก็ตาม การปิดโรงเรียนได้สร้างความลำบากต่อการเรียนการสอนเป็นอย่างมาก เด็กนักเรียนประถมที่เคยเล่น เคยมีความสุขกับเพื่อนๆ ก็ต้องปิดเรียนไป ทางโรงเรียนจึงจัดการเรียนการสอนด้วยการตั้งกลุ่มเรียนออนไลน์ขึ้นมา โดยครูจะสั่งงานทางออนไลน์  แล้วให้ผู้ปกครองถ่ายรูปหรือวิดีโอของนักเรียนคู่กับงานที่ทำเพื่อเป็นการส่งการบ้าน ทั้งยังมีการสอนออนแอร์ผ่านโทรทัศน์ให้กับนักเรียนที่ไม่สามารถเข้าถึงอินเทอร์เน็ต  ในส่วนของครูเอง ก็มีการฝึกอบรมการจัดการเรียนรู้ทรัพยากรอย่างต่อเนื่อง เพื่อให้คุณครูสามารถนำใช้เทคโนโลยีกับการศึกษาได้

ครูไพสะนิด ปันยาสะหวัด ครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ปี 2562
ครูโรงเรียนมัธยมศึกษาสันติภาพ แขวงหลวงพระบาง

การระบาดโควิด-19 รอบนี้ ทำให้โรงเรียนต้องจัดการเรียนการสอนออนไลน์ผ่านแอปพลิเคชัน Facebook และ YouTube ของโรงเรียน โดยเน้นเฉพาะบทเรียนที่สำคัญ นอกจากนี้ยังมีการสอนออนแอร์ทางโทรทัศน์สำหรับนักเรียนระดับชั้น ม.4 – ม.7

ในโรงเรียนมีนักเรียนทั้งหมด 2,960 คน มีทั้งเรียนนอนประจำในโรงเรียน 90 คน ซึ่งส่วนใหญ่เป็นนักเรียนจากหลากหลายชนเผ่าที่ยากจนแต่เรียนดี ส่งผลให้นักเรียนมีพื้นฐานการใช้ชีวิตที่ต่างกัน โรงเรียนจึงเน้นการเรียนการสอนที่ฝึกให้นักเรียนเกิดความสามัคคี เช่น ให้นักเรียนที่มีพรสวรรค์ช่วยติวให้เพื่อน หรือที่เราเรียกว่า “เพื่อนช่วยเพื่อน” เพื่อให้เด็กได้เรียนรู้การใช้ชีวิตอยู่ร่วมกับผู้อื่น

ภาพกิจกรรมการเรียนรู้อยู่ร่วมกับผู้อื่นของโรงเรียนมัธยมศึกษาสันติภาพ แขวงหลวงพระบาง

ครูคำซ้อย วงสัมพัน ครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ปี 2558 
ที่ปรึกษาโรงเรียนมัธยมศึกษาสมบูรณ์ นครหลวงเวียงจันทน์

ได้นำเสนอวิธีแก้ไขปัญหาการเรียนการสอนที่เกิดขึ้นสถานการณ์โควิด-19 ดังนี้

1. ฝึกอบรมการใช้สื่ออิเล็กทรอนิกส์ เช่น Zoom, Google Meet, Google Form สำหรับการเรียนการสอน และตั้งกลุ่มห้องเรียนในแอปพลิเคชัน WhatsApp เพื่อประสานงานและสมทบกับผู้ปกครอง 
2. ติดตามการเรียนของนักเรียน ม.4 และ ม.7 ซึ่งเป็นชั้นสุดท้ายของการศึกษาชั้นมัธยมต้นและมัธยมปลาย 
3. บันทึกการเข้าเรียนของนักเรียนให้ละเอียด เพื่อป้องกันและตรวจสอบว่ามีนักเรียนตกหล่นหรือไม่
4. บันทึกการสอนของครูในเว็บไซต์ของโรงเรียน เพื่อให้นักเรียนสามารถย้อนดูบทเรียนได้ตลอดเวลา

ความท้าทายในช่วงเวลานี้คือเรื่องฐานะทางเศรษฐกิจของครูจำนวนหนึ่งก็ไม่ค่อยดีนัก การฝึกอบรมเพื่อเตรียมการเรียนการสอนออนไลน์อาจจะกระทบกับเวลาของครูบางท่านที่มีภาระหน้าที่ด้านครอบครัว แต่พวกเราก็ได้ทำการช่วยฝึกให้ครูท่านนั้นโดยเฉพาะ ทั้งยังให้กำลังใจเพื่อให้ผ่านพ้นวิกฤตครั้งนี้ไปด้วยกัน 

ภาพบรรยากาศการเรียนออนไลน์ของโรงเรียนมัธยมศึกษาสมบูรณ์ นครหลวงเวียงจันทน์

ครูเลอ ทัน เลียม ครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ปี 2562
ครูสอนวิทยาศาสตร์ โรงเรียนมัธยมชนเผ่า ฮิมลาม เมืองเฮ่ายาง

ครูเลียมผู้เป็นนักนวัตกรรมและครูสอนวิชาวิทยาศาสตร์ กล่าวว่า การย้ายการสอนจากสภาพเดิมไปยังระบบดิจิทัลเป็นสิ่งที่ท้าทายสำหรับผู้สอนและผู้เรียนเสมอ ครูบางท่านที่ยังไม่สันทัดในการใช้เทคโนโลยีก็ต้องฝึกตนเองให้พร้อมกับการสอนออนไลน์ และคอยให้ความช่วยเหลือนักเรียนที่ไม่สามารถเข้าถึงการเรียนผ่านออนไลน์ได้ เช่น การมอบโทรศัพท์มือถือหรือแท็บเล็ตให้กับนักเรียน ประสานงานกับผู้ปกครอง หรือผู้มีจิตศรัทธาในการสนับสนุนอุปกรณ์ เป็นต้น

โดยปรับเปลี่ยนวิธีการสอนภายใต้คำขวัญ “โรงเรียนหยุด แต่ไม่หยุดเรียน

1. ใช้แนวทางการสอนผ่านอินเทอร์เน็ตและโทรทัศน์ เป็นการดำเนินการทั่วทั้งประเทศ และพบว่าได้ผลในเบื้องต้น 
2. การดำเนินการเรียนรู้ทางไกลในสถานที่ที่มีโรคระบาดและมีความเสี่ยงสูง ในกรณีที่นักเรียนไม่สามารถเข้าถึงการเรียนผ่านอินเทอร์เน็ตหรือโทรทัศน์ ก็จะมีการเข้าพื้นที่เพื่อเข้าถึงนักเรียนหรือทำงานใกล้ชิดกับผู้ปกครองในการส่งเนื้อหาบทเรียนให้กับเด็ก 
3. สำหรับการสอนทางโทรทัศน์ บางจังหวัดจะมีคำบรรยายบทเรียนสำหรับเด็กโต เช่น ม.3  หรือ ม.6 ให้นักเรียนสามารถเรียนได้ด้วยตนเอง และจะมีการประสานกับผู้ปกครองในการให้คำแนะนำการดูแลเด็กด้วย

เรื่องสำคัญในการเรียนออนไลน์

1. การลดความกดดันให้กับนักเรียน เนื่องจากนักเรียนมักจะเกิดความกดดันอย่างมากหากผู้ปกครองนั่งอยู่ด้วยในเวลาเรียน ดังนั้นในการเรียนออนไลน์ ครูและผู้ปกครองจำเป็นต้องทำความเข้าใจธรรมชาติของเด็กและอ่อนโยนกับเด็กมากที่สุด 
2. สร้างสภาพแวดล้อมที่เหมาะสมกับการเรียนรู้ให้กับนักเรียน
3. ลดเนื้อหาที่เกินความจำเป็น ไม่ควรตรวจสอบประเมินเนื้อหาที่ยังไม่ได้สอน แต่ควรโน้มน้าวให้นักเรียนอ่านเพิ่มเติมเอง

ครูฟาน ถิ หนือ ครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ปี 2560 
ที่ปรึกษาโรงเรียนมัธยมศึกษาความสามารถพิเศษ เจียน เล กวี๋ โดน

ความลำบากหนึ่งในการจัดการเรียนการสอนในช่วงสถานการณ์โควิด-19 คือค่าใช้จ่ายในการศึกษาที่เพิ่มขึ้นทวีคูณ

ทางสำนักงานการศึกษาจังหวัดได้ประสานงานกับบริษัท Microsoft Office ประเทศเวียดนาม เพื่อขอความอนุเคราะห์ในการสนับสนุนการใช้ Microsoft Office 365 ให้กับครูและนักเรียน เพื่อให้การเรียนออนไลน์เป็นไปได้อย่างมีประสิทธิภาพ 

การใช้ Microsoft Office 365 ทำให้ค่าใช้จ่ายการในเรียนการสอนลดลงอย่างมาก ครูสามารถบันทึกการสอนและคำบรรยายลงในแพลตฟอร์ม ส่งผลให้โรงเรียนมีแหล่งรวมข้อมูลการสอนอย่างเป็นระบบ กระตุ้นให้ครูกระตือรือร้นในการเตรียมการสอน และนักเรียนก็สามารถเข้าดูเนื้อหาเรียนเพื่อเตรียมความพร้อมล่วงหน้าก่อนเข้าเรียนได้ 

ครูหนือยังกล่าวอีกว่า การบริหารจัดการการศึกษาในครั้งนี้ต้องมีการผสมผสาน การทำงานร่วมกันระหว่างครอบครัว ชุมชน และโรงเรียน จึงจะสามารถจัดการได้อย่างเป็นระบบและประสบผลสำเร็จ

ภาพการใช้แพลตฟอร์ม Microsoft Office 365 ในการจัดเก็บข้อมูลการเรียนการสอน

ครูตรัน ถิ ถี่ ยุง  ครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ปี 2558
ผู้อำนวยการสำนักงานศึกษาธิการ จังหวัดหล่าวกาย

ได้กล่าวถึงปัญหาการขาดแคลนอุปกรณ์ในจังหวัดหล่าวกาย ซึ่งมีบุคลากรทางการศึกษาในจังหวัดประมาณสาม 30,000 คน และมีนักเรียนชนเผ่าถึง 2,000 คน ที่ไม่สามารถเข้าถึงการเรียนออนไลน์ได้ 

จังหวัดหล่าวกายมีการจัดการเรียนการสอนคล้ายกับพื้นที่อื่นๆ คือใช้การสอนทางออนไลน์ โดยแบ่งเป็น 3 แพลตฟอร์ม

1. ใช้โปรแกรมต่างๆ  เช่น Zoom, Google classroom และ Microsoft Office 365
2. นำใช้ YouTube เพื่อฝากไฟล์ให้ผู้ปกครองของนักเรียนระดับอนุบาล ป.1 – ป.3 ช่วยกำกับดูแลนักเรียนระหว่างเรียน 
3. ทำคู่มือการเรียนสำหรับนักเรียนที่ไม่สามารถเข้าถึงการเรียนออนไลน์ได้

ครูยุงเห็นด้วยว่า นอกจากการเรียนบนแพลตฟอร์มออนไลน์แล้ว การปรับการเรียนการสอนให้เข้ากับพื้นที่และการลดเนื้อหาบทเรียนที่เกินความจำเป็น ก็มีส่วนช่วยให้การเรียนการสอนออนไลน์มีประสิทธิภาพ และป้องกันปัญหาเด็กเรียนไม่ทันก่อนปิดภาคเรียน 

ประสบการณ์ของครูจาก สปป. ลาว และเวียดนาม  ทำให้เห็นว่าทุกประเทศต่างมีความท้าทายในการจัดการเรียนการสอนในช่วงสถานการณ์โควิด-19 มีการออกแบบการเรียนรู้ออนไลน์ให้เหมาะสมกับธรรมชาติของนักเรียนมากที่สุด 

ทั้งยังเห็นได้ชัดว่า การได้รับความร่วมมือและสนับสนุนจากภาครัฐนั้นมีส่วนสำคัญอย่างมากในการพัฒนาระบบการเรียนรู้ออนไลน์เพื่อเตรียมรับมือกับสถานการณ์วิกฤตอื่นๆ ที่อาจเกิดขึ้นได้ในอนาคต

ครูผู้เข้าร่วมเสวนา

• ประเทศ สปป.ลาว
– ครูคำซ้อย วงสัมพัน PMCA 2015 ที่ปรึกษา โรงเรียนมัธยมศึกษาสมบูรณ์ นครหลวงเวียงจันทน์
– ครูคุนวิไล เคนกิติสัก PMCA 2017 ครูใหญ่ โรงเรียนประถมศึกษาทองคัง กรุงเวียงจันทน์
– ครูไพสะนิด ปันยาสะหวัด PMCA 2019 โรงเรียนมัธยมศึกษาสันติภาพ แขวงหลวงพระบาง

• ประเทศเวียดนาม
– ครูตรัน ถิ ถี่ ยุง PMCA 2015 ผู้อำนวยการ สำนักงานศึกษาธิการ จังหวัดหล่าวกาย
– ครูฟาน ถิ หนือ PMCA 2017 ทำงานงานสังคมด้านเด็กยากจน และที่ปรึกษา โรงเรียนมัธยมศึกษาความสามารถพิเศษ เจียน เล กวี๋ โดน
– ครูเลอ ทัน เลียม PMCA 2019 ครูสอนวิทยาศาสตร์ โรงเรียนมัธยมชนเผ่า ฮิมลาม เมืองเฮ่ายาง

คุณสรรชัย หนองตรุด สถาบันรามจิตติ ผู้ดำเนินรายการสถาบันรามจิตติ
คุณสุรชัย ดิ่งสวัสดิ์ (ประสานงาน/ล่ามภาษา)

The post “โรงเรียนหยุดแต่ไม่หยุดเรียน” ความท้าทายของการจัดการเรียนรู้ท่ามกลางสถานการณ์โควิด-19 จากครูใน สปป.ลาว และเวียดนาม first appeared on กสศ..

เมื่อวันที่ 26 เมษายน 2564 สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดา ฯ สยามบรมราชกุมารี ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้มีการประชุมออนไลน์คณะกรรมการมูลนิธิรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี โดยมีวาระการประชุมที่สำคัญคือ การพิจารณาให้ความเห็นชอบรายชื่อครูผู้สมควรได้รับพระราชทานรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ซึ่งเป็นรางวัลนานาชาติ ที่จัดมอบทุกๆ 2 ปี ในประเทศอาเซียนและติมอร์-เลสเต ประเทศละ 1 คน สำหรับ ครั้งที่ 4 ปี 2564 นี้ มีครูที่ได้รับการคัดเลือกจาก 11 ประเทศ โดยมีคุณสมบัติสำคัญคือ เป็นครูผู้สร้างการเปลี่ยนแปลงในชีวิตลูกศิษย์และมีคุณูปการต่อวงการศึกษา และมีกำหนดพิธีพระราชทานรางวัล ในวันที่ 29 ตุลาคมนี้

ครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี คนที่ 4 ของประเทศไทย มาจากการเสนอชื่อของศิษย์เก่าคือ น.ส.ประทิน เลี่ยนจำรูญ ครูอาชีวศึกษาผู้บุกเบิกนวัตกรรมการเรียนรู้ฐานวิทย์ ผู้อุทิศการทำงานเพื่อสร้างโอกาสแก่ลูกศิษย์และชุมชน เป็นครูผู้สอนวิชาการตลาดและเศรษฐศาสตร์ ระดับ ปวช. วิทยาลัยเทคนิคพังงา ผู้ร่วมบุกเบิกการเรียนรู้อาชีวศึกษาแนวใหม่ด้วยเทคโนโลยีฐานวิทยาศาสตร์ เป็นผู้สร้างหลักสูตรนวัตกรรมบูรณาการการเรียนสายวิทยาศาสตร์ สายศิลป์ และสายอาชีพ โดยใช้ Project based Learning เป็นกระบวนการเรียนรู้ที่สำคัญ นำนวัตกรรมที่ได้ไปต่อยอดในเชิงพาณิชย์ หรือการเป็นเจ้าของกิจการ และนำองค์ความรู้ลงสู่ชุมชนเพื่อจัดทำแผน “ชุมชนบางพัฒน์โฮมสเตย์” ทำให้ชุมชนที่ได้รับผลกระทบจากสึนามิสามารถพลิกฟื้นความเป็นอยู่อย่างยั่งยืน และเป็นโมเดลขยายผลไปยังชุมชนอื่นๆ รวมถึงแสวงหาโอกาสให้กับลูกศิษย์อยู่เสมอ เช่น เมื่อได้รับมอบหมายให้ดูแลโครงการทุนการศึกษา ก็ได้ลงพื้นที่เพื่อค้นหาเด็กที่ขาดโอกาสให้ได้เรียนต่อสายอาชีพทั้งใน จ.พังงาและจังหวัดใกล้เคียง ทำให้ตลอดระยะเวลา 31 ปีของความเป็นครูผู้ทุ่มเททุกลมหายใจเพื่อลูกศิษย์ จึงมีลูกศิษย์ประสบความสำเร็จในการประกอบอาชีพมารุ่นแล้วรุ่นเล่า

สำหรับครูที่ได้รับรางวัลคุณากร ปี 2564 จำนวน 3 ราย คือ น.ส.กล่อมจิต ดอนภิรมย์ ร.ร.กมลาไสย จ.กาฬสินธุ์ ครูผู้เติมเต็มศักยภาพให้แก่ลูกศิษย์ที่หลากหลายวิธี โดยเชื่อว่าทุกคนเป็นดาวเด่นในตัวเอง  นายสิทธิชัย จันทร์คลาย ร.ร.บ้านไทยสามัคคี จ.สระแก้ว ครูผู้ใช้ศิลปะเพื่อปลุกความคิดสร้างสรรค์สู่การพัฒนาความถนัดของผู้เรียน และ นางสุมิตรา กลิ่นบุปผา ร.ร.บ้านหนองแดน สาขาบ้านโละโคะ จ.กำแพงเพชร แม่ครูที่ทำให้เด็กกลุ่มชาติพันธุ์อ่านออกเขียนได้ และไม่เคยทอดทิ้งนักเรียนและชุมชน

นอกจากนี้ ที่ประชุมได้มีการนำเสนอโครงการส่งเสริมและสนับสนุนการพัฒนาการเรียนรู้เด็กและเยาวชนในถิ่นทุรกันดาร โครงการพูดอ่านเขียนไทย โรงเรียนในโครงการตามพระราชดำริ นำร่องในพื้นที่ จ.น่าน และราชบุรี โดยการประสานของสภากาชาดไทย มูลนิธิรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา สถาบันอุดมศึกษา และหน่วยงานรัฐและเอกชน เพื่อให้ความสำคัญแก่นักเรียนที่อ่านไม่ออก เขียนไม่ได้ คิดเลขไม่ได้ ซึ่งจะเริ่มดำเนินการนำร่องในพื้นที่ จ.น่าน และราชบุรี เพื่อสนับสนุนให้ครูในโรงเรียนสามารถสอนภาษาไทยได้ดีขึ้น โดยมีเครือข่ายครูมูลนิธิรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรีและครูอาสาสมัครในพื้นที่ให้การหนุนเสริมผ่านสื่อการเรียนรู้ที่เหมาะสมกับบริบท ควบคู่กับการพัฒนาสื่อการเรียนรู้และวิธีการสอนใหม่ๆ เพิ่มเติมร่วมกับสถาบันอุดมศึกษา มุ่งช่วยให้นักเรียนที่ใช้ภาษาถิ่นเรียนรู้ภาษาไทยได้ดี นักเรียนที่เรียนรู้ช้า ได้รับการพัฒนาโปรแกรมการเรียนภาษาไทยได้ดีขึ้นทั้งทางวิทยุ โทรทัศน์ และสื่อดิจิตัลมีเดียอีกด้วย  

The post ครูอาชีวะหญิง ผู้บุกเบิกนวัตกรรมการเรียนรู้ฐานวิทย์ first appeared on กสศ..

นักวิจัยธนาคารโลก ชี้ COVID-19 ทำเด็กไทยเสียโอกาสการเรียนรู้ เด็กชนบทขาดแคลนคอมพิวเตอร์ ซ้ำยังถูก bully ในโรงเรียน ขณะที่ผลการวิจัยพบว่า ค่าใช้จ่ายเด็กนักเรียนในระดับชั้น ป.1- ม.3 มีแนวโน้มเพิ่มสูงขึ้นตลอดช่วง 20 ปีที่ผ่านมา แต่กลับไม่ส่งผลให้การเรียนเด็กดีขึ้น

ดร.ดิลกะ ลัทธพิพัฒน์ นักเศรษฐศาสตร์ด้านพัฒนามนุษย์ กลุ่มงานการศึกษา ประจำธนาคารโลก สำนักงานประเทศไทย กล่าวตอนหนึ่งในการอภิปรายพิเศษ เปิดผลวิจัย ผลกระทบต่อการเรียนรู้ของนักเรียนไทยในยุคโควิค-19 ภายในงาน ประชุมวิชาการนานาชาติ รางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ครั้งที่ 3 จัดโดย มูลนิธิรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี กระทรวงศึกษาธิการ กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.) กรมประชาสัมพันธ์ และหน่วยภาครัฐและเอกชน ว่า ผลสัมฤทธิ์ทางการศึกษาจะเกิดขึ้นได้ย่อมมาจากหลายปัจจัย อาทิ ทรัพยากร คุณภาพครู คุณภาพโรงเรียน ซึ่งหากดูตัวเลขงบประมาณลงทุนด้านการศึกษาของประเทศไทยถือว่าไม่สูงมากนักเมื่อเทียบกับกลุ่มประเทศ OECD (Organization for Economic Cooperation and Development หรือ องค์การเพื่อความร่วมมือทางเศรษฐกิจและการพัฒนาของประเทศกลุ่มยุโรป) ผลการวิจัยพบอีกว่า ค่าใช้จ่ายของเด็กนักเรียนในระดับชั้น ป.1- ม.3 มีแนวโน้มเพิ่มสูงขึ้นตลอดช่วง 20 ปีที่ผ่านมา แต่กลับไม่ส่งผลให้การเรียนของเด็กดีขึ้นแต่อย่างใด โดยเฉพาะผลสอบ PISA ที่ตกต่ำอย่างมาก

“การจัดสรรและการกระจายทรัพยากรเพื่อแก้ไขปัญหาโรงเรียนขาดแคลนบุคลากรครู ยังไม่เป็นไปตามความคาดหวังเท่าใดนัก อีกทั้งยังมีปัญหาความเหลื่อมล้ำไม่เท่าเทียมระหว่างนักเรียนในเขตเมืองกับเขตชนบทค่อนข้างสูง ความไม่เท่าเทียมนั้นมีอยู่ในทุกหนทุกแห่ง ไม่ว่าประเทศใดก็ตาม แต่ในประเทศไทยเราพบว่ามีความเหลื่อมล้ำในระดับสูงมากเมื่อเทียบกับกลุ่มประเทศอาเซียน” ดร.ดิลกะ กล่าว

ดร.ดิลกะ กล่าวว่า เมื่อสำรวจความพร้อมของอุปกรณ์การเรียนและคอมพิวเตอร์ พบว่า เด็กในเขตเมืองส่วนใหญ่มีความพร้อมกว่า 70 เปอร์เซ็นต์ ขณะที่เด็กนักเรียนในเขตชนบทมีความพร้อมเพียง 45 เปอร์เซ็นต์ ซึ่งตัวเลขดังกล่าวสะท้อนได้ว่า ประเทศไทยยังไม่พร้อมที่จะจัดการเรียนการสอนแบบออนไลน์ ประกอบกับการสำรวจผลกระทบการเรียนรู้ของเด็กไทยในช่วงโควิด-19 โดยใช้ดัชนีชี้วัด 3 ด้าน ได้แก่ การปรับตัวในการสอนของครู ระเบียบวินัยในห้องเรียน และคุณภาพการเรียนการสอน พบข้อมูลที่น่าสนใจว่า ในกลุ่มโรงเรียนที่ด้อยโอกาสจะมีดัชนีชี้วัดทั้ง 3 ข้อนี้ ต่ำกว่าระดับมาตรฐาน

ขณะเดียวกัน ดร.ดิลกะ ยังเผยผลการสำรวจพฤติกรรมการกลั่นแกล้งรังแก (bully) ในโรงเรียน โดยพบว่า เด็กนักเรียนไทยมีอัตราการถูกกลั่นแกล้งรังแกสูงกว่าค่าเฉลี่ยของกลุ่มประเทศ OECD ทำให้เด็กไม่รู้สึกเป็นส่วนหนึ่งของโรงเรียน ไม่มีความสุขในการไปโรงเรียน ซึ่งส่งผลกระทบต่อเนื่องไปถึงความสามารถในการอ่านที่ลดต่ำลงตามไปด้วย

ดร.ดิลกะ กล่าวว่า แม้ขณะนี้จะยังไม่มีการประเมินความเสียหายในภาพรวมจากผลกระทบของโรคโควิด-19 แต่สิ่งที่สามารถบ่งบอกได้ ณ วันนี้คือ วิกฤตโรคระบาดทำให้เด็กไทยจำนวนไม่น้อยโดยเฉพาะเด็กในชนบทต้องสูญเสียเวลาเรียน ขาดโอกาสในการเรียนรู้และพัฒนาตนเอง ซึ่งหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในด้านการศึกษาจำเป็นต้องเร่งหาทางช่วยเหลือและแก้ปัญหาต่อไป ในอนาคตข้างหน้า หากเกิดการระบาดของโควิด-19 ระลอกสอง ก็หวังว่าหน่วยงานภาครัฐจะสามารถหาแนวทางรับมือที่มีประสิทธิภาพมากขึ้น เพื่อไม่ให้เด็กไทยต้องสูญเสียโอกาสในการเรียนมากไปกว่านี้

ดร.กฤษณพงศ์ กีรติกร ประธานมูลนิธิรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี กล่าวว่า เวทีครั้งนี้เราได้เห็นครูแต่ละที่พยายามที่จะบอกเล่าปัญหาและแนวทางในการแก้ปัญหายุคที่โควิด-19 ระบาดกระทบการศึกษา และไม่รู้ว่าโควิดจะอยู่อีกนานแค่ไหน หลังจากที่โรงเรียนถูกปิด เด็กเรียนหนังสือน้อยลง มันส่งผลต่อพัฒนาการและการศึกษาของเด็ก เป็นระเบิดเวลาลูกใหญ่ การไปโรงเรียนมันไม่ใช่แค่อ่านออกเขียนได้ แต่มันมีพัฒนาการทางสังคม สมอง เด็กต้องมีปฏิสัมพันธ์กับเพื่อนเล่นกับเพื่อน ยิ่งเด็กกลุ่มเปราะบาง เด็กยากจนจะยิ่งกระทบอย่างมาก

“เวทีนี้จะบอกเล่าว่าแต่ละประเทศใช้มาตรการอะไรในช่วงโรงเรียนปิด บทเรียนของต่างประเทศเขาจัดการกับปัญหานี้อย่างไร ซึ่งพบว่า เขาเน้นเรื่องความปลอดภัย ใส่หน้ากาก ล้างมือ เว้นระยะห่าง รักษาความสะอาดพื้นที่เรียน พื้นที่โรงอาหาร หลายประเทศจะใช้วิธีทำสื่อให้ผู้ปกครองมารับเพื่อไปสอนลูกที่บ้าน ทำสื่อออนไลน์ สอนออฟไลน์ที่บ้าน ใช้ทุกๆมาตรการเพื่อป้องกันปัญหา ในอนาคตเมื่อเทคโนโลยีเอื้ออำนวย เราต้องทำให้การศึกษาอยู่ในภาพกว้าง ยึดหลักเอาการศึกษา เอาโรงเรียนไปหาเด็กไปหาพ่อแม่ ไปหาชุมชน ถ้าอยู่ในเมืองก็ใช้อินเทอร์เน็ต อยู่ต่างจังหวัดก็ใช้วิทยุโทรทัศน์ เพื่อให้เด็กได้รับการศึกษา” ดร.กฤษณพงศ์ กล่าว

ขณะที่ ดร.อุดม วงษ์สิงห์ ผู้อำนวยการสำนักพัฒนาคุณภาพครูนักศึกษา และสถานศึกษา กสศ. กล่าวว่า การประชุมวิชาการนานาชาติครั้งนี้ จัดขึ้นผ่านระบบออนไลน์ มีครูจากเครือข่ายทั่วโลกรับชมกว่าแสนคน ซึ่งมีความสำคัญกับการทำงานของ กสศ.อย่างมาก เช่น บทบาทครูต่อการเรียนการสอนในช่วงโควิด-19 เพราะไม่ใช่ประเทศไทยประเทศเดียวที่ต้องเผชิญ เราได้มีโอกาสแลกเปลี่ยนเรียนรู้กับเครือข่ายครู 11 ประเทศ เช่น ฟิลิปปินส์ ประเทศที่มีเด็กจำนวนมาก เขาดูแลเด็กได้อย่างไร แนวคิดโมบายที่เขาใช้เข้าถึงตัวเด็กเป็นอย่างไร ถ้าเด็กมาโรงเรียนไม่ได้ต้องแก้ปัญหาให้การเรียนส่งถึงบ้านอย่างไร รวมถึงประเทศสิงคโปร์ ซึ่งเป็นประเทศที่ทันสมัย เขาดูแลเด็กพิเศษของเขาอย่างไร  ซึ่งถือว่าเกิดประโยชน์กับครูไทยอย่างมาก เพราะมิติการแลกเปลี่ยนทั้ง 11 ประเทศ ทางกสศ.จะได้นำไปถอดบทเรียนและต่อยอดการพัฒนาครู เพราะกสศ.เรามีแผนที่จะพัฒนาครู พัฒนาโรงเรียน พัฒนาเด็กนักเรียนในทุกมิติ และเวที2วันนี้เราจะได้เห็นว่า ครูพยายามหาทางออก ปรับรูปแบบการเรียนรู้ เกิดมุมมองใหม่ๆในแต่ละพื้นที่แต่ละโรงเรียน

“กสศ.มองว่าในอนาคต หากเราเตรียมพร้อมเผชิญกับเหตุการณ์ที่ไม่คาดฝัน เราจะปรับตัวและรับมือกับมันได้ เทคโนโลยี ระบบออนแอร์ ระบบออนไซต์ ต้องทำควบคู่กันไป เพื่อให้เหมาะสมไม่ทำให้เกิดอันตราย อย่างไรก็ตาม ขณะนี้อยู่ระหว่างการคัดเลือกครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี รุ่นที่ 4 ทั้ง 10 ประเทศ เพื่อสร้างการเปลี่ยนแปลงและคณูปการต่อวงการการศึกษา และประเทศไทย กำลังเข้มข้มในการเฟ้นหาครูทั้ง 77 จังหวัด เพื่อให้ได้ผู้แทนของแต่ละจังหวัด ส่งเข้ามาส่วนกลาง คาดว่าในช่วงเดือนมีนาคม 2564 จะทราบผลว่าทั้ง 10 ประเทศ รวมถึงประเทศไทย ใครจะเป็นครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี รุ่นที่ 4 เพื่อรับพระราชทานรางวัลในเดือนตุลาคม 2564 นี้ ซึ่งช่วงนี้ ท่านใดที่อยู่ในพื้นที่ของกระบวนการการคัดเลือกก็สามารถเสนอชื่อครูเข้ามาได้” ดร.อุดม กล่าว

The post นักวิจัยธนาคารโลก ชี้ COVID-19 ทำเด็กไทยเสียโอกาสการเรียนรู้ first appeared on กสศ..

ในยุคที่เศรษฐกิจกำลังถดถอยจากหลายปัจจัย และยังซ้ำเติมจากพิษสถานการณ์ไวรัสโควิด – 19 คนไทยไม่ว่าจะยากดีมีจน ได้รับผลกระทบนี้ไปทุกหย่อมหญ้า  มีรายได้น้อยกว่ารายจ่ายหรือบางรายไม่มีรายได้เข้ามาเลย บ้างถูกเลิกจ้าง กลุ่มเกษตรกรกำลังประสบปัญหาราคาพืชผลการเกษตรตกต่ำ  ส่งออกไม่ได้ ในขณะที่ค่าใช้จ่ายในชีวิตประจำวันกลับสูงขึ้นทุกวัน

เสียงสะท้อนจากหลายพื้นที่พบว่าผลกระทบทางเศรษฐกิจนี้กำลังลุกลามทำให้บางครอบครัวที่ยากจนอยู่แล้วต้องยอมให้บุตรหลานออกจากโรงเรียนมาช่วยทำงานเพื่อแบ่งเบาภาระครอบครัวอีกทางหนึ่ง  ไม่เว้นแม้แต่พื้นที่ปลายด้ามขวาน ใน ต.บาละ อ.กาบัง จ.ยะลา  ซึ่งมีเด็กนักเรียนจำนวนไม่น้อยที่ต้องออกจากระบบการศึกษา เพื่อไปรับจ้างทำงานในกรุงเทพฯ หรือเมืองใหญ่ๆ บ้างก็ไปเป็นยาม บ้างก็ไปทำงานร้านอาหาร และมีจำนวนหนึ่งที่เดินทางออกไปทำงานในประเทศมาเลเซีย

เรื่องนี้ “ครูสุเทพ เท่งประกิจ” ครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ปี 2562  จากโรงเรียนบ้านคลองน้ำใส อ.กาบัง จ.ยะลา  ได้เล่าถึงปัญหาของชุมชนว่า “เด็กในโรงเรียนส่วนใหญ่มาจากครอบครัวที่มีฐานะยากจน ผู้ปกครองมีอาชีพกรีดยาง ที่ดินก็ไม่มีเอกสารสิทธิ์  และตอนนี้ราคายางตกลงมาเหลือแค่ 4 กิโลกรัม 100 บาท ทำให้เด็กหลายคนแม้จะอยากเรียนต่อแต่ก็ต้องหยุดเรียนเพื่อออกไปช่วยที่บ้านทำงานหาเงินเลี้ยงครอบครัว แต่ครูเองก็พยายามติดตามตัวให้กลับมาเรียนหนังสือตามปกติ”

ครูสุเทพ เท่งประกิจ ครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ปี 2562
จากโรงเรียนบ้านคลองน้ำใส

ทำอย่างไรที่จะช่วยเด็กกลุ่มนี้ได้ ?

หนึ่งในทางออกที่ครูสุเทพและเพื่อนครูในโรงเรียนพยายามหาทางแก้ไขปัญหาร่วมกันคือ การสร้างรายได้ระหว่างเรียนให้กับเด็กนักเรียน ตามความถนัดและความสนใจของแต่ละคน ทั้ง ​ตัดเย็บเสื้อผ้า ช่างเชื่อม ช่างไม้ เกษตรกรรม งานประดิษฐ์ ทำอาหาร ฯลฯ  จึงนำมาสู่ “โครงการพัฒนาแหล่งเรียนรู้และสร้างแกนนำเพื่อการพัฒนาทักษะอาชีพสู่การมีงานทำ”  ซึ่งมีกองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา หรือ กสศ. เข้ามาเป็น “ลมใต้ปีก” สนับสนุนโครงการนี้  และด้วยการสนับสนุนจาก กสศ.  ทำให้โรงเรียนสามารถจัดหาวัสดุ อุปกรณ์ที่จำป็นสำหรับภาคปฏิบัติ ทั้งจักรเย็บผ้า ตู้เชื่อม เครื่องตัดเหล็ก เครื่องตัดไม้ กบไฟฟ้า และหินเจียร มาใช้ประกอบการฝึกทักษะ

ครูสุเทพ เล่าให้ฟังว่า ​โครงการนี้เป็นการนำประสบการณ์ตรงในอดีตที่ครูเคยส่งเสียตัวเองเรียนจากการรับจ้างทำงานต่างๆ ตั้งแต่ กวนปูน ก่ออิฐ ฉาบปูน เป็นช่างไม้ ทำให้มีทั้งรายได้และทักษะอาชีพติดตัวมาจนถึงปัจจุบัน และทำให้สามารถใช้รายได้จากงานตรงนั้นมาเป็นค่าใช้จ่ายและค่าเล่าเรียนจนจบเป็นครูมาถึงทุกวันนี้

บทเรียนจริงที่ต้องเอามาใช้จริง

โครงการฝึกทักษะอาชีพ จะเป็นการฝึกแบบลงมือทำจริง และมีรายได้เกิดขึ้นจริงกับนักเรียนจริง เช่น การตัดเย็บเสื้อผ้า​ก็เริ่มจากงานง่ายๆ การตัดเย็บผ้าคลุมผม ผ้าพันคอลูกเสือ ซึ่งเด็กๆ ก็ต้องใช้กันอยู่แล้วน่าจะตัดเย็บใช้เอง ไปจนถึงกระเป๋าผ้าที่ปัจจุบันมีการรณรงค์ไม่ให้ใช้ถุงพลาสติก  ส่วนวิชาช่างเชื่อมปัจจุบันเด็กๆ สามารถทำชั้นวางรองเท้า โต๊ะ โกลฟุตบอลรูหนูใช้เองได้แล้ว  และเริ่มมีคนมาจ้างให้ผลิตของใช้ต่างๆ ในชีวิตประจำวันเพิ่มขึ้น หรือช่างไม้ก็เริ่มสอนให้เด็กรู้จัก​ไปหาของที่มีอยู่ตามธรรมชาติ มาออกแบบเป็นข้างของเครื่องใช้ในชีวิตประจำวัน

“ทั้งหมดเด็กจะได้ฝึกทักษะการวางแผนพรุ่งนี้จะทำอะไร ต้องเตรียมตัวอะไรบ้าง ได้ทั้งการคิดและคำนวณว่าซื้อผ้ามาหนึ่งโหลเป็นต้นทุนกี่บาท จะตัดได้กี่ชิ้น  ผลต่างที่เป็นกำไรเท่าไร  ตรงนี้จะฝึกให้เขาได้รู้กระบวนการคิดต้นทุนการผลิต  ซึ่งในตำราเรียนยังไม่มีสอน  และสุดท้ายเด็กๆ ก็จะมีรายได้ย้อนกลับมาหาตัวเขาเองด้วย” ครูสุเทพกล่าว

แม้เศรษฐกิจจะไม่ดี แต่การศึกษาถือเป็นสิ่งสำคัญที่จะทำให้มีทางเลือกในอนาคต  และมีหน้าที่การงานที่ดี ดังนั้นสิ่งที่จะต้องปลูกฝังให้แก่เด็กนักเรียนคือแนวคิดที่เราจะสอนเขา

“น้องบิ๊ก – ซูฟัร แลฮา” นักเรียนชั้น ม.3 ของโรงเรียน เล่าให้ฟังระหว่างเชื่อมเหล็กเพื่อสร้างกรงนก ว่า “ชอบงานด้านช่างเชื่อม โดยเริ่มเรียนตั้งแต่การออกแบบ การวัด การตัด จนถึงการเชื่อม​ ซึ่งช่วงเริ่มต้นอาจลำบากหน่อย  เช่น  แช่นานไปก็เหล็กทะลุ หรือเร็วไปก็เหล็กก็ไม่ติดกันต้องลองทำไปเรื่อยๆ ทุกวันนี้ชำนาญมากขึ้น มีคนมาจ้างต่อกรงนกและกำลังจะทำไซดักปลาที่ออกแบบเอง เมื่อมีรายได้ก็เอาไปซื้ออุปกรณ์การเรียนไม่ต้องรบกวนที่บ้าน

ไม่ต่างจาก “อิบรอเหม อาบู” นักเรียน ชั้นเดียวกันจากที่เคยลองทำราวตากผ้าใช้เอง ตอนนี้มีครูในโรงเรียนสนใจสั่งให้ทำให้หลายชุดแล้ว และก่อนหน้านี้เคยทำชุดขาตั้งขวดน้ำขายไปได้หลายชุด งานตรงนี้เป็นเรื่องสนุก ได้เรียนรู้ทักษะใหม่ๆ และช่วยให้มีรายได้  ซึ่งตั้งใจจะเก็บรายได้ไว้เป็นทุนการศึกษาในอนาคต

เรียนหนักงานเบา เรียนเบางานหนัก

ครูสุเทพ  อธิบายเพิ่มว่า แม้เศรษฐกิจจะยังไม่ฟื้นตัว แต่การศึกษาถือเป็นสิ่งสำคัญที่จะทำให้มีอนาคต มีหน้าที่การงานที่ดี ดังนั้นสิ่งที่จะต้องปลูกฝังเด็กนักเรียนคือแนวคิดที่เราจะสอนเขาว่า “หากเรียนหนักงานเบา เรียนเบางานหนัก”  เช่น เคยให้ลูกศิษย์ช่วยกันวิเคราะห์ว่า “หากลูก จบ ป. 4 จะทำอาชีพอะไรได้บ้าง?” เด็กๆ ก็จะบอกว่าเป็นพวกการเกษตร ตัดยาง เลี้ยงวัวควาย  แต่งานที่ก้าวหน้าขึ้นมาอย่างผู้ใหญ่บ้านก็เป็นไม่ได้  หรือจบ ม.3 ม.6 แล้วเป็นอะไรได้บ้าง?  ตรงนี้ทำให้เด็กเขาเห็นอนาคตตัวเองว่าหากอยากสบายในอนาคตก็ต้องตั้งใจในชั้นสูงขึ้นไป

เมื่อเด็กมีเป้าหมายตั้งใจที่จะเรียนให้สูงๆ แล้ว จากนี้ก็เป็นเรื่องที่เราต้องช่วยพัฒนาทักษะอาชีพให้เขามีงาน มีรายได้พิเศษพอจะเป็นค่าใช้จ่ายในชีวิตประจำวันและค่าเล่าเรียนต่อในอนาคต

“ปัจจุบัน มีนักเรียนหลายคนที่สามารถช่วยงานรับเหมาก่อสร้าง เช่น การสร้างอาคารในโรงเรียน ที่เด็กๆ ได้เข้ามามีส่วนร่วมในการก่อสร้าง  ที่ทำให้นักเรียนได้เรียนรู้จากของจริง  ลงมือทำจริงๆ อย่างก่ออิฐ ฉาบปูน เราก็ภูมิใจว่าเขาสามารถทำงานตรงนี้ได้  เมื่อมีวิชาความรู้ตรงนี้ก็จะมีรายได้  บางคนจะได้ใช้เป็นทุนไปเรียนต่อ บางคนหากไม่ได้เรียนต่อก็สามารถนำไปเป็นทุนประกอบอาชีพในอนาคตได้

จะเห็นว่าเด็กส่วนใหญ่ที่จบ ม.3 จากโรงเรียนบ้านคลองน้ำใสไปเกือบทั้งหมดตั้งใจเรียนต่อ บางคนไม่มีเงินก็จะไปรับทำงานจ้างหาเงินเรียนได้ด้วยตนเอง ทั้งกรีดยาง ทำงานในร้านอาหาร เป็นงานพิเศษ จนสามารถเรียนต่อชั้น ม. 6  และยังสามารถสอบเข้ามหาวิทยาลัยทักษิณได้  ทั้งหมดเป็นสิ่งที่เราต้องแนะนำและสร้างโอกาสให้แก่พวกเขา  ซึ่งครูโรงเรียนอื่นๆ ก็สามารถทำได้  โดยดูตามความถนัด  ความสนใจและบริบทของพื้นที่ตัวเอง” ครูสุเทพ กล่าวทิ้งท้าย

ดร.อุดม วงษ์สิงห์ ผู้อำนวยการสำนักพัฒนาคุณภาพครู
นักศึกษาครู และสถานศึกษา กสศ.

ดร.อุดม วงษ์สิงห์ ผู้อำนวยการสำนักพัฒนาคุณภาพครู นักศึกษาครู และสถานศึกษา กสศ. กล่าวว่า “โครงการพัฒนาแหล่งเรียนรู้และสร้างแกนนำเพื่อการพัฒนาทักษะอาชีพสู่การมีงานทำ” ของครูสุเทพ เท่งประกิจ” ครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ปี 2562 เป็น โครงการขยายผลจากการทำงานของครูที่ทำสร้างสมเป็นต้นทุนมา  ซึ่งโครงการนี้จะมุ่งเน้นการพัฒนาระบบการดูแลเด็กและเยาวชนด้อยโอกาสเพื่อสร้างความเสมอภาคทางการศึกษาเป็นสำคัญ  การทำงานของครูสุเทพจึงมุ่งเน้นขยายผลให้ผู้เรียนเกิดการเรียนรู้ได้ตลอดชีวิตแก่เด็กและเยาวชนด้อยโอกาสทั้งในโรงเรียนและชุมชน  เพราะนอกจากความรู้ที่ครูจะถ่ายทอดเพื่อให้มีความรู้ความสามารถในด้านวิชาการแล้ว ทักษะการประกอบอาชีพได้ตามความถนัดและมีศักยภาพพอที่จะพึ่งพาตนเองในการดำรงชีวิตทั้งในปัจจุบันและอนาคตก็มีความสำคัญ

ร่วมสร้างโอกาสทางการศึกษา
กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.)
www.eef.or.th/donate/
ธนาคารกรุงไทย สาขาซอยอารีย์
เลขที่ : 172-0-30021-6
บัญชี : กสศ.มาตรา 6(6) – เงินบริจาค

The post หวั่นพิษเศรษฐกิจซ้ำเติม กสศ.รุกช่วยเด็กยากจนเสี่ยงหลุดนอกระบบกระศึกษา first appeared on กสศ..

ในยุคที่เศรษฐกิจกำลังรอการฟื้นตัวหลายครอบครัวมีรายได้น้อยกว่ารายจ่าย โดยเฉพาะกลุ่มเกษตรกรที่กำลังประสบปัญหาพืชผลการเกษตรตกต่ำ แถมค่าใช้จ่ายในชีวิตประจำวันมีแต่สูงขึ้น 

เสียงสะท้อนจากหลายพื้นที่พบว่าข้อจำกัดทางเศรษฐกิจนี้กำลังลุกลามทำให้บางครอบครัวต้องยอมเสียสละให้บุตรหลานออกจากโรงเรียนมาช่วยงานเพื่อแบ่งเบาภาระที่บ้านอีกทางหนึ่ง 

ไม่เว้นแม้แต่ในพื้นที่ ต.บาละ อ.กาบัง จ.ยะลา ซึ่งเด็กนักเรียนจำนวนไม่น้อยที่ต้องออกจากระบบการศึกษา เพื่อไปรับจ้างทำงานในกรุงเทพฯ บางคนไปเป็นยาม บางคนไปทำงานร้านอาหาร และมีจำนวนหนึ่งที่เดินทางออกไปทำงานที่ประเทศมาเลเซีย 

เรื่องนี้ “ครูสุเทพ เท่งประกิจ” ครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ปี 2562  จากโรงเรียนบ้านคลองน้ำใสในพื้นที่เดียวกัน ได้เล่าถึงปัญหาของชุมชนว่าเด็กในโรงเรียนส่วนใหญ่มาจากครอบครัวที่มีฐานะยากจน ผู้ปกครองมีอาชีพกรีดยาง ที่ดินก็ไม่มีเอกสารสิทธิ์  และตอนนี้ราคายางตกลงมาเหลือแค่ 4 กิโลกรัม 100 บาท ทำให้เด็กหลายคนแม้จะอยากเรียนต่อแต่ก็ต้องหยุดเรียนเพื่อออกไปช่วยที่บ้านทำงานหาเงินเลี้ยงครอบครัว แต่ก็พยายามติดตามตัวให้กลับมาเรียนหนังสือตามปกติ

ครูสุเทพ เท่งประกิจ ครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ปี 2562
จากโรงเรียนบ้านคลองน้ำใส

พลิกวิกฤต ให้เป็นโอกาส

หนึ่งในทางออกที่ครูในโรงเรียนพยายามหาทางแก้ไขปัญหาร่วมกันคือการจัด “โครงการพัฒนาแหล่งเรียนรู้และสร้างแกนนำเพื่อการพัฒนาทักษะอาชีพสู่การมีงานทำ” สร้างรายได้ระหว่างเรียนให้กับเด็กนักเรียน ตามความถนัดและความสนใจของแต่ละคน ทั้ง ​ตัดเย็บเสื้อผ้า ช่างเชื่อม ช่างไม้ เกษตรกรรม งานประดิษฐ์ ทำอาหาร ฯลฯ 

ซึ่ง กสศ. ได้เข้ามาเป็น “ลมใต้ปีก” ในการให้เงินทุนสนับสนุนโครงการนี้ ซึ่งมีทั้งหมด 93 โครงการกระจายใน 4 ภูมิภาคของประเทศ ในลักษณะโครงการที่แตกต่างกันตามความเหมาะสม เช่น การเรียนการสอน พัฒนาผู้เรียน ทักษะอาชีพ รายได้เสริม ศิลปะ วัฒนธรรม สิ่งแวดล้อม ดูแลนักเรียน และการเรียนร่วม ศึกษาพิเศษ ภายใต้วัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาความรู้และเตรียมความพร้อมให้เด็กได้มีประสบการณ์ทางการศึกษาในด้านต่างๆ สร้างแกนนำเด็กรุ่นใหม่ที่จะถ่ายทอดประสบการณ์จากรุ่นสู่รุ่นต่อไปอย่างยั่งยืน มีงานทำหลังจบการศึกษา และการพัฒนาระบบการดูแลเด็กด้อยโอกาสเพื่อสร้างความเสมอภาคทางการศึกษา

และด้วยการสนับสนุนจากโครงการนี้ ทำให้โรงเรียนสามารถนำไปจัดซื้อวัสดุอุปกรณ์ ทั้งจักรเย็บผ้า ตู้เชื่อม เครื่องตัดเหล็ก เครื่องตัดไม้ กบไฟฟ้า หินเจียร มาใช้ประกอบการฝึกทักษะ

ครูสุเทพ เล่าให้ฟังว่า ​โครงการนี้เป็นการนำประสบการณ์ตรงในอดีตที่ครูเคยส่งเสียตัวเองเรียนจากการรับจ้างทำงานต่างๆ ตั้งแต่ กวนปูน ก่ออิฐ ฉาบปูน เป็นช่างไม้ ทำให้มีทั้งรายได้และทักษะอาชีพติดตัวมาจนถึงปัจจุบัน และทำให้สามารถใช้รายได้จากงานตรงนั้นมาเป็นค่าใช้จ่ายและค่าเล่าเรียนจนมีทุกวันนี้ 

บทเรียนจริงที่ต้องเอามาใช้จริง

โครงการฝึกทักษะชีพ จะเป็นการฝึกลงมือทำจริง และมีรายได้แบ่งให้นักเรียนจริง เช่น การตัดเย็บเสื้อผ้า​ก็เริ่มจากงานง่ายๆ การตัดเย็บผ้าคลุมผม ผ้าพันคอลูกเสือ ซึ่งเด็กๆ ก็ต้องใช้กันอยู่แล้วน่าจะตัดเย็บใช้เอง ไปจนถึงกระเป๋าผ้าที่มีการรณรงค์ไม่ให้ใช้ถุงพลาสติก  ส่วนช่างเชื่อมปัจจุบันเด็กๆ สามารถผลิตชั้นวางรองเท้า โต๊ะ โกลฟุตบอลรูหนูใช้เองได้แล้ว เริ่มมีคนมาจ้างให้ผลิตของใช้ต่างๆ หรือช่างไม้ก็เริ่มสอนให้เด็กรู้จัก​ไปหาของที่มีอยู่ตามธรรมชาติ มาออกแบบ

“ทั้งหมดเด็กจะได้ฝึกทักษะการวางแผนพรุ่งนี้จะทำอะไร ต้องเตรียมตัวอะไรบ้าง  ได้ทั้งการคำนวณว่าซื้อผ้ามาหนึ่งโหลกี่บาท ตัดได้กี่ชิ้น ตรงนี้จะฝึกให้เขาได้รู้กระบวนการคิดต้นทุนการผลิต ซึ่งไม่ได้มีสอนในตำราเรียน และสุดท้ายรายได้ก็จะย้อนกลับมาหาเขาเอง” ครูสุเทพกล่าว 

แม้เศรษฐกิจจะไม่ดี แต่การศึกษาถือเป็นสิ่งสำคัญที่จะทำให้มีอนาคตหน้าที่การงานที่ดี ดังนั้นสิ่งที่จะต้องปลูกฝังเด็กนักเรียนคือแนวคิดที่เราจะสอนเขา

“น้องบิ๊ก – ซูฟัร แลฮา” นักเรียนชั้น ม.3 ของโรงเรียน เล่าให้ฟังระหว่างเชื่อมเหล็กสร้างกรงนก ว่า ชอบงานด้านช่างเชื่อม โดยเริ่มเรียนตั้งแต่การออกแบบ การวัด การตัด จนถึงการเชื่อม​ ซึ่งช่วงเริ่มต้นอาจลำบากหน่อย เช่น แช่นานไปก็เหล็กทะลุ หรือเร็วไปก็เหล็กก็ไม่ติดกันต้องลองทำไปเรื่อยๆ ทุกวันนี้ชำนาญมากขึ้น มีคนมาจ้างต่อกรงนกและกำลังจะทำไซดักปลาที่ออกแบบเอง เมื่อมีรายได้ก็เอาไปซื้ออุปกรณ์การเรียนไม่ต้องรบกวนที่บ้าน   

ไม่ต่างจาก  “อิบรอเหม อาบู”  นักเรียน ชั้นเดียวกันจากที่เคยลองทำราวตากผ้าใช้เอง ตอนนี้มีครูในโรงเรียนสนใจสั่งให้ทำให้หลายชุดแล้ว และก่อนหน้านี้เคยทำชุดขาตั้งขวดน้ำขายไปได้หลายชุด งานตรงนี้เป็นเรื่องสนุก ได้เรียนรู้ทักษะใหม่ๆ และช่วยให้มีรายได้  ซึ่งตั้งใจจะเก็บรายได้ไว้เป็นทุนการศึกษาในอนาคต

เรียนหนักงานเบา เรียนเบางานหนัก

ครูสุเทพ  อธิบายเพิ่มว่า แม้เศรษฐกิจจะยังไม่ฟื้นตัว แต่การศึกษาถือเป็นสิ่งสำคัญที่จะทำให้มีอนาคตหน้าที่การงานที่ดี ดังนั้นสิ่งที่จะต้องปลูกฝังเด็กนักเรียนคือแนวคิดที่เราจะสอนเขาว่า “หากเรียนหนักงานเบา เรียนเบางานหนัก”  

เช่น เคยให้ลูกศิษย์ช่วยกันวิเคราะห์ว่า “หากลูก จบ ป. 4 จะทำอาชีพอะไรได้บ้าง?” เด็กๆ ก็จะบอกว่าเป็นพวกการเกษตร ตัดยาง เลี้ยงวัวควาย แต่งานที่ก้าวหน้าขึ้นมาอย่างผู้ใหญ่บ้านก็เป็นไม่ได้ หรือจบ ม.3 ม.6 แล้วเป็นอะไรได้บ้าง? ตรงนี้ทำให้เด็กเขาเห็นอนาคตตัวเองว่าหากอยากสบายในอนาคตก็ต้องตั้งใจในชั้นสูงขึ้นไป​

เมื่อเด็กมีเป้าหมายตั้งใจที่จะเรียนให้สูงๆ แล้ว จากนี้ก็เป็นเรื่องที่เราต้องช่วยพัฒนาทักษะอาชีพให้เขามีงาน มีรายได้พิเศษพอจะเป็นค่าใช้จ่ายในชีวิตประจำวันและค่าเล่าเรียนในอนาคต

“ปัจจุบัน มีนักเรียนหลายคนที่ตอนนี้สามารถช่วยงานรับเหมาก่อสร้าง เช่น การสร้างอาคารในโรงเรียนที่เด็กๆ ได้เข้ามามีส่วนร่วมในการก่อสร้าง ที่ทำให้นักเรียนได้เรียนรู้จากของจริง ก่ออิฐ ฉาบปูน เราก็ภูมิใจว่าเขาสามารถทำงานตรงนี้ได้ เมื่อมีวิชาความรู้ตรงนี้ก็จะมีรายได้ บางคนจะได้ใช้เป็นทุนไปเรียนต่อ บางคนหากไม่ได้เรียนต่อก็สามารถนำไปประกอบอาชีพในอนาคตได้  

จะเห็นว่าเด็กส่วนใหญ่ที่จบ ม.3 จากโรงเรียนบ้านคลองน้ำใสไปเกือบทั้งหมดก็จะเรียนต่อ บางคนไม่มีเงินก็ต้องไปรับจ้างกรีดยาง ทำงานร้านอาหาร หลายคนทำงานพิเศษ จนสามารถเรียนต่อ ม. 6 เข้ามหาวิทยาลัยทักษิณได้ ทั้งหมดเป็นสิ่งที่เราต้องแนะนำสร้างโอกาส ซึ่งโรงเรียนอื่นก็สามารถทำโครงการคล้ายกันนี้ได้ โดยดูตามความถนัด ความสนใจและบริบทของพื้นที่ตัวเอง” ครูสุเทพกล่าวทิ้งท้าย

ร่วมสร้างโอกาสทางการศึกษา
กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.)
www.eef.or.th/donate/
ธนาคารกรุงไทย สาขาซอยอารีย์
เลขที่ : 172-0-30021-6
บัญชี : กสศ.มาตรา 6(6) – เงินบริจาค

The post การศึกษาเป็นสิ่งสำคัญที่จะทำให้มีอนาคตหน้าที่การงานที่ดี แม้เศรษฐกิจจะยังไม่ฟื้นตัว first appeared on กสศ..

ครูรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ปี 2562

ครู เค เอ ราซียะฮ์ (K.A. Razhiyah) จบการศึกษาปริญญาตรี ศึกษาศาสตร์ สาขาการศึกษาพิเศษ มหาวิทยาลัยเคบังซัน ประเทศมาเลเซีย อายุ 60 ปี เป็นครูผู้เชี่ยวชาญการศึกษาพิเศษด้านการบกพร่องทางการเรียนรู้ มาหลายสิบปี ปัจจุบันสอนที่โรงเรียนมัธยมศึกษาปันหยี โกตาบารู รัฐกลันตัน ประเทศมาเลเซีย ได้ทำงานด้านการศึกษาพัฒนาหลักสูตรวิชาเพื่อเด็กพิเศษตั้งแต่ระดับอนุบาล มัธยมศึกษา และอาชีวศึกษา โดยผลิตสื่อการเรียนการสอนหนังสือต่างๆ รวมถึงการเขียนบทโทรทัศน์เกี่ยวกับการศึกษาด้านเด็กที่มีความต้องการพิเศษด้วย มีผลงานการตีพิมพ์เอกสารวิชาการหลายฉบับ และได้เคยรับเชิญเป็นวิทยากร ผู้ดำเนินรายการหลายครั้ง ทั้งในระดับชาติและนานาชาติ และเมื่อปีที่ผ่านมาได้รับการคัดเลือกเป็น 1 ใน 50 รายชื่อครูผู้รับรางวัล “Global Teacher Award “ ที่คัดเลือกโดย Varkey Foundation ประเทศอังกฤษ

อีกทั้งครูเค เอ ยังได้รับพระราชทานรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี ครั้งที่ 3 ปี 2562 ซึ่งเป็นครูผู้สร้างการเปลี่ยนแปลงแก่ชีวิตลูกศิษย์ ผู้สร้างคุณูปการต่อการศึกษา สร้างประโยชน์แก่สังคมและชุมชน

เธอดูแลเด็กที่มีความต้องการพิเศษด้วยความรักและความเอาใจใส่ ฝึกฝนพวกเขาเรื่องทักษะชีวิต เพื่อที่เขาจะสามารถอยู่ได้ในสังคมและพึ่งพาตนเองได้ เธอสอนให้มีวินัย มีสุขอนามัยที่ดีและมีทักษะในการเข้าสังคม เธอนำแนวคิดการสอนใหม่ๆ มาให้เด็กพิเศษเหล่านี้ เช่น 1.ชั้นเรียนแต่งหน้า 2.ชั้นเรียนสปา เธอยังให้รางวัลในความพยายามของเด็กๆ หลังจากได้ทำงานหนักกับกิจกรรมในชั้นเรียน นอกจากนี้ยังสอนผู้ปกครองให้รู้วิธีปฏิบัติและช่วยเหลือพวกเขาเพื่อที่ว่าเด็กๆ จะสามารถทำได้ดีเมื่ออยู่กับคนอื่น

ครู เค เอ กล่าวว่า ได้เปลี่ยนเส้นทางจากการสอนเด็กพิเศษมาเป็นการสอนเด็กพิเศษด้วยความเชื่อมั่นว่าเด็กทุกคนสามารถเรียนรู้ได้ และนี่ถือเป็นความท้าทายที่สุดในชีวิตความเป็นครู โดยการพัฒนาความสามารถของเด็กพิเศษช่วยสร้างพลังชีวิตให้กับตัวเธอเอง และไม่เคยรู้สึกเหนื่อยที่จะสอนเด็กเหล่านี้

นอกจากจะฝึกให้เด็กพิเศษเป็นคนนวดสปาที่มีความรู้ความสามารถผ่านการฝึกทักษะและสมาธิแล้ว ยังสอนให้เด็กได้ทดลองบริหารธุรกิจสปา รวมทั้งยังมีกิจกรรมนอกห้องเรียนให้เด็กได้แสดงออกในศิลปะการแต่งหน้าในพื้นที่สาธารณะซึ่งนอกจากจะสร้างความสนุกแล้วยังลดความแปลกแยกกับเด็กทั่วไปได้อย่างแยบยลอีกด้วย

ครู เค เอ กล่าวย้ำว่า ความแตกต่างระหว่างการสอนเด็กในกระแสหลักกับเด็กพิเศษคือ เด็กพิเศษต้องมีการกระตุ้นที่มากกว่า รวมทั้งให้ความสำคัญกับเรื่องคุณภาพการศึกษาและสอนให้เด็กจบออกไปทำได้จริง โดยตลอดชีวิตความเป็นครูจนถึงปัจจุบันในวัยเกษียณ 60 ปี รู้สึกมีความสุข และมีพลังไปกับการค้นหาแนวทางการเรียนรู้ใหม่เพื่อเด็กพิเศษอีกมากมาย

The post เปิดแนวคิดการสอนเด็กพิเศษ ใช้นวดสปา แต่งหน้า เสริมทักษะและสมาธิ first appeared on กสศ..

“ผมเองก็เป็นคนในพื้นที่สามจังหวัดชายแดนภาคใต้ เกิดที่นี่ โตที่นี่ก็พอจะเข้าใจว่า เรื่องความกล้าหรือการไปอยู่รวมกับคนอื่นค่อนข้างลำบาก ทั้งเรื่องอาหาร ศาสนาล้วนมีผล กลัวว่าหากไปอยู่ที่อื่นแล้วเขาจะรู้สึกไม่พร้อมอยู่ในพื้นที่จะมีความพร้อมมากกว่า แต่พอเราไปจัดการเรียนการสอนในระบบทวิภาคี จัดระบบตรงนี้ให้พร้อมเขาก็อยู่ได้”

อาจารย์อำนาจ สมทรง ครูชำนาญการพิเศษ หัวหน้าแผนกช่าง วิทยาลัยการอาชีพปัตตานี เจ้าของรางวัลครูยิ่งคุณ ประจำปี 2562 จากมูลนิธิรางวัลสมเด็จเจ้าฟ้ามหาจักรี กองทุนเพื่อความเสมอภาคทางการศึกษา (กสศ.) สำนักงานเลขาธิการคุรุสภา กระทรวงศึกษาธิการ และกระทรวงการต่างประเทศ ที่ได้มอบรางวัลเพื่อเชิดชูเกียรติ ความเสียสละ และสร้างคุณูปการต่อวงการศึกษา เริ่มต้นเล่าให้ฟังถึงความมุ่งมั่นตั้งใจกับการขับเคลื่อนการเรียนการสอนที่นอกจากพัฒนาหลักสูตรการเรียนการสอนรองรับความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นอีกด้านหนึ่งยังต้องหาโอกาส และเสริมสร้างความมั่นใจให้กับนักเรียนในการจบออกไปทำงานทั้งในและนอกพื้นที่ได้อย่างมีประสิทธิภาพ

เราต้องสร้างแรงบันดาลใจให้กับเด็กมากว่าปกติเพราะในพื้นที่สามจังหวัดชายแดนภาคใต้ เรื่องการเรียนรู้ ความสามารถ เรายังต้องหาวิธีการเรียนรู้เพิ่มเติมให้เด็กเพื่อที่จะสามารถแข่งขันทั้งตลาดงานอาชีพ ตลาดวิชาการ เด็กจะมีอุปสรรคทั้งเรื่องภาษา ในฐานะครูผู้สอนก็ต้องหาโอกาส หาเวทีต่างๆ เพื่อเปิดประสบการณ์ให้กับนักเรียน

อาจารย์อำนาจ อธิบายว่า ในแง่วิชาการจะเห็นว่าด้วยข้อจำกัดเด็กเราจะมีคะแนนน้อยกว่าที่อื่น ทำให้ต้องทำหลักสูตรเพื่อเพิ่มสมรรถนะ ทักษะทางวิชาชีพ เพิ่มโอกาสให้เด็กเราพัฒนาก้าวไปอีกขั้นหนึ่ง และการทดลองนี้ก็พิสูจน์ให้เห็นแล้วว่าเด็กในพื้นที่สามจังหวัดชายแดนภาคใต้ ไม่ได้ด้อยกว่าภาคอื่นถ้าเราพัฒนาเขาได้อย่างถูกต้อง เด็กของวิทยาลัยก็สามารถไปชนะการแข่งขันระดับชาติในเวทีต่างๆ อย่างต่อเนื่อง

ปัจจุบันวิทยาลัยได้เปิดหลักสูตรการช่างอากาศยานเป็นที่เรียบร้อย จากเดิมที่เคยเป็นโปรเจ็คท์อยู่ในงบประมาณจัดการเรียนการสอนจากศูนย์อำนวยการบริหารจังหวัดชายแดนภาคใต้ (ศอ.บต.) และพัฒนาจนทางสำนักงานคณะกรรมการสถานศึกษาได้จัดทำหลักสูตร เปิดการเรียนการสอนเป็นช่างอากาศยานเรียบร้อย โดยมีระบบทวิภาคีร่วมมือกับโรงงานประกอบเครื่องบินเล็กที่สระบุรี เด็กที่จบไปสาขานี้ก็จะไปทำงานในสถานประกอบการที่เกี่ยวกับการผลิตชิ้นส่วนอากาศยาน หรือโรงงานทั่วไปได้ หรือจะไปประกอบอาชีพอิสระส่วนตัวได้

ทั้งหมดถือเป็นกลุ่มทางเลือกให้เขามีทางเลือก อีกทั้งปัจจุบันภาครัฐให้ความสำคัญกับเรื่องอากาศยาน โดยจะมีท่าอากาศยานเปิดตัวอีกหลายแห่ง รวมถึงทางใต้ที่เบตง ซึ่งเมื่อเปิดแล้วก็จะมีงานเพิ่มขึ้นบริษัทต่างๆ ก็จะมาเปิดในพื้นที่ตามมาคนในพื้นที่ก็จะได้โอกาสตรงนี้ ทั้งเรื่องภาษา ขนบธรรมเนียมประเพณีอยู่ ตรงนี้เป็นทางเลือกที่เราจะต้องทำให้เด็กไว้ใจ เชื่อใจ มั่นใจ

23 ปีในอาชีพความเป็นครูเราภูมิใจที่ได้เห็นเด็กในพื้นที่จบออกไปมีอนาคตที่ดี มีงานดีๆ เด็กส่วนใหญ่เป็นมุสลิม 95 เปอร์เซ็นต์ ความภูมิใจยังอยู่ที่เราดึงเด็กกลุ่มนี้ให้เขามาเรียนสายอาชีพและจบออกไปพัฒนาประเทศ หลายคนไม่อยากเรียนสายสามัญก็มีทางเลือกมาตรงนี้ หลายคนได้จบออกไปอยู่ฐานขุดเจาะน้ำมัน หลายคนไปสอนหนังสือต่อที่กรุงเทพฯ

“ผมเป็นคนจังหวัดนราธิวาส มีครอบครัวอยู่ที่จังหวัดยะลา และรับราชการอยู่จังหวัดปัตตานีเดินทางไปกลับจังหวัดยะลาปัตตานีทุกวันๆ ละ 37 กิโลเมตร ทำงานจังหวัดปัตตานีกลับมานอนยะลา ไม่ได้คิดจะไปไหนเพราะอยากกลับมาพัฒนาพื้นที่ใน3จังหวัดชายแดนภาคใต้ ส่วนตัวไม่คิดจะไปฝ่ายบริหารแม้จะมีคนจีบ แต่เสียดายความรู้และตั้งใจจะขอเกษียณในฐานะครูผู้สอน โดยตั้งปณิธานขอเป็นครูตลอดชีวิต”

สำหรับรางวัลครูยิ่งคุณที่ได้รับถือเป็นที่สุดของชีวิต ถือเป็นที่ภาคภูมิใจ ซึ่งการพิจารณาที่มาจากสภาพจริง จากที่ได้สัมภาษณ์ลูกศิษย์ ครู เพื่อนร่วมงาน ผู้บังคับบัญชา บุคคลภายนอก ซึ่งน่าจะเป็นการสะท้อนให้เห็นถึงการมุ่งมั่นตั้งใจทำงานที่ผ่านมาตลอด 23 ปี จึงถือได้ว่าเป็นรางวัลที่ภาคภูมิใจที่สุด

The post ครูยิ่งคุณ ตั้งมั่นปณิธานขอเป็นครูตลอดชีวิต เพิ่มโอกาสทางเลือกจังหวัดชายแดนใต้ first appeared on กสศ..