“กุญแจสำคัญคือถ้าจับคู่งานได้ตรงความสามารถ ทั้งงานและผู้ปฏิบัติงานจะส่งเสริมกัน เช่นภาพที่เกิดขึ้นแล้วคือคนพิการที่ทำงานกับเรา เขาไม่เพียงมีรายได้ดูแลตนเองและครอบครัวได้ แต่ยังมีเส้นทางก้าวหน้าในอาชีพได้เช่นเดียวกับคนทำงานทั่วไป” 

กฤตย บุญไทย ผู้จัดการอาวุโสฝ่ายกลยุทธ์การศึกษาและแรงงานสัมพันธ์ภาครัฐ บริษัทเซ็นทรัลเรสตอรองส์กรุ๊ป (Central Restaurant Group : CRG) ผู้นำกลุ่มธุรกิจด้านอาหารและเครื่องดื่มประเภท Quick Service Restaurants ที่มีแบรนด์ภายใต้การบริหารกว่า 20 แบรนด์ กล่าวถึงการจัดการศึกษาระบบ ‘ทวิภาคี’ ว่าเป็น ‘หัวใจ’ ของการจัดการศึกษาเพื่อการมีงานทำสำหรับผู้พิการด้วยการเรียน 1 ปีในสถานศึกษาร่วมกับทำงานจริงอีก 1 ปีในสถานประกอบการ ซึ่งถือเป็นการ ‘เตรียมพร้อม’ และ ‘ส่งต่อ’ ผู้เรียนอย่างมีคุณภาพ และมีเป้าหมายรองรับ ขณะที่ภาคเอกชนเองนอกจากเข้ามาช่วยพัฒนาบุคลากรแล้ว ยังมีช่องทางใหม่ ๆ ให้ค้นพบผู้พิการที่ ‘มีศักยภาพ’ เพื่อรับเข้าทำงานตามกฎหมายจ้างงานมาตรา 33

“บทเรียนจากการจัดการศึกษาแบบทวิภาคีร่วมกับสถาบันสายอาชีพทั้งรัฐและเอกชนกว่า 600 แห่ง ตลอด 18 ปีที่ผ่านมา เราเห็นว่าอาชีวศึกษาเชี่ยวชาญเรื่องการปูพื้นฐานบุคลากร มีกระบวนการทำให้ผู้เรียนทำความเข้าใจตนเองในคุณลักษณะต่าง ๆ จนค้นพบจุดเด่นจุดด้อยของตน แล้วเริ่มพัฒนาจากความถนัดหรือข้อจำกัดนั้น

“จากนั้นเมื่อส่งต่อมาถึงสถานประกอบการ เราพบว่าการปฏิบัติงานมีส่วนอย่างมากต่อขั้นตอนการพัฒนาทักษะ ช่วยเติมเต็มเรื่องการตระหนักถึงคุณค่าในตนเอง เพราะเมื่อน้อง ๆ ได้เห็นว่าเขามีศักยภาพที่จะหาเงินได้ ก้าวหน้าได้ มันยิ่งทำให้เขาสนใจใคร่รู้และอยากต่อยอด ส่วนรุ่นน้องที่สถาบันพอเห็นว่ารุ่นพี่ทำได้ ประสบความสำเร็จ มีทางไป ก็ยิ่งมีแรงบันดาลใจที่จะพาตัวเองเข้าสู่ตลาดแรงงานเช่นกัน ดังนั้นถ้าขยายความร่วมมือระหว่างสถานศึกษาและสถานประกอบการได้ กลุ่มผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษหรือผู้พิการ จะมีเส้นทางเรียนรู้และพัฒนาตนเองเพื่อการประกอบอาชีพเพิ่มขึ้น”

กฤตยถอดประสบการณ์จาก ‘นโยบายการจ้างงานบนพื้นฐานของความหลากหลาย’ (Diversity hiring) ที่ Central Restaurant Group ได้ออกแบบระบบงานให้พนักงานผู้พิการทำงานร่วมกับพนักงานทั่วไปว่า การจ้างงานผู้พิการตลอด 9 ปีของธุรกิจร้านอาหารในเครือเซ็นทรัล คือหลักฐานเชิงประจักษ์ว่า ถ้าผู้พิการค้นพบงานที่ถนัด สนใจ ทำได้จริง จะส่งผลโดยตรงต่อความมุ่งมั่นในการเพิ่มขีดความสามารถ เพื่อก้าวไปยังตำแหน่งงานที่สูงขึ้น 

“ใครก็ตามถ้าได้ทำงานอย่างต่อเนื่องเป็นระยะเวลาหนึ่ง เขาจะมีทักษะและคุณลักษณะต่องานในแบบที่ ‘ไม่ใช่ใครก็ทำได้’ แล้วเมื่อก้าวถึงจุดนั้น เขาจะพร้อมเติบโตเป็นบุคลากรระดับหัวหน้าทีม (Team Leader/Supervisor) หรือ ผู้จัดการ (Manager) ตามลำดับ 

“ระบบทวิภาคีจึงเปรียบได้กับการร่างเส้นทาง ‘ต่อจุดการศึกษาเพื่อมุ่งสู่การทำงาน’ ที่ผู้พิการจะได้นำทักษะความสามารถที่สั่งสมจากการเรียนมาใช้ แล้วต่อยอดพัฒนาผ่านการเก็บเกี่ยวประสบการณ์จากหน้างานจริง โดยเส้นทางนี้จะเป็นกระบวนการที่ยั่งยืนของการพัฒนาศักยภาพผู้พิการ เพื่อให้สามารถดูแลตัวเองและครอบครัวได้เฉกเช่นคนอื่น ๆ และเป็นจุดเริ่มต้นของการอยู่ร่วมกันในสังคมอย่างเสมอภาค”

‘ปฏิบัติงานจริง’ บทเรียนเข้มข้นที่ทุกคนต้องก้าวผ่าน

กฤตยเสนอตัวอย่างจากแนวทางการทำงานในธุรกิจร้านอาหารเครือ Central Restaurant Group ที่ใช้พื้นที่การทำงานเป็นเวทีเรียนรู้ เพื่อปรับการสื่อสารและการอยู่ร่วมกันบนพื้นฐานของความหลากหลาย โดยจะวางลำดับขั้นตอนให้พนักงานผู้พิการซึ่งยังไม่พร้อมสื่อสารมากนักเริ่มต้นรับหน้าที่อยู่ด้านหลังร้าน จำกัดการสื่อสารเพียงในแผนก แต่เมื่อทำสักพัก เริ่มปรับตัวได้ ก็จะได้ลองขยับไปอยู่กลางร้าน เพื่อฝึกทักษะสื่อสารกับพนักงานแผนกอื่นจนคล่องแคล่วขึ้น ทีนี้จะได้ลองเปลี่ยนไปทำงานหน้าร้าน เพื่อสื่อสารกับทั้งพนักงานภายในและกับลูกค้าที่มาใช้บริการ

  ระบบงานลักษณะนี้ทำให้เห็นว่า ผู้พิการเกือบทุกคนจะพัฒนาตนเองได้เร็วขึ้นในทุกด้าน เมื่อได้สื่อสารทำงานร่วมกับทั้งพนักงานผู้พิการด้วยกัน พนักงานที่เป็นคนทั่วไป รวมถึงผู้มาใช้บริการ ส่วนในอีกทางหนึ่งเพื่อนร่วมงานคนอื่น ๆ เองก็สามารถเรียนรู้และปรับตัวกับความแตกต่างหลากหลายเฉพาะบุคคล และทำงานร่วมกันได้เป็นอย่างดี  

“งานมีส่วนสำคัญอย่างมากในการกระตุ้นให้ผู้ปฏิบัติงานค้นหาวิธีการสื่อสารในหลายรูปแบบ และเขาจะค่อย ๆ พัฒนาทักษะขึ้นในทุกวัน ซึ่งเรามองว่าพื้นที่ต่าง ๆ ในร้านอาหาร (Service Sector) นั้นมีเสน่ห์ เหมือนพอเขาได้เจอทั้งเพื่อนร่วมงานผู้พิการด้วยกัน และเพื่อนร่วมงานอื่น ๆ ความมั่นใจในการสื่อสารก็ยิ่งเพิ่มขึ้น แล้วพอเขยิบไปหน้าร้านได้รับลูกค้าจริง ต้องเผชิญความกดดัน รับทั้งคำชื่นชม ตำหนิ แต่ละวันมีดีมีร้าย มีหลากหลายโจทย์ให้ต้องแก้ปัญหาเฉพาะหน้า ซึ่งมันคือกระบวนการจริงของการทำงานที่ไม่ว่าใครก็ต้องผ่าน และสิ่งเหล่านี้เองจะทำให้คนทำงานแข็งแรงขึ้นทั้งภายนอกภายใน”

ในฐานะภาคเอกชนผู้ร่วมขับเคลื่อนโครงการทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง สำหรับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษร่วมกับ กสศ. กฤตยระบุว่า หน้าที่ความรับผิดชอบที่เกิดขึ้นผ่านการทำงานกับผู้คนและเผชิญสถานการณ์ต่าง ๆ คือ ‘ต้นทุน’ ที่ไม่เพียงช่วยให้ผู้พิการเติบโตก้าวหน้าได้ในเส้นทางอาชีพ หากยังถือเป็น ‘ขุมพลังของชีวิต’ ที่สามารถนำไปปรับใช้ได้กับเรื่องราวอื่น ๆ ได้ในอนาคต 

  “การทำงานร่วมกับผู้พิการต่อเนื่องตลอดหลายปี สิ่งที่เกิดขึ้นแล้วคือเรามีพนักงานผู้พิการที่อยู่โยงทำงานยาวนานตั้งแต่ยังเรียนหนังสือ หลายคนก้าวไปเป็นหัวหน้างาน หรือหลายคนก็แสดงให้เห็นว่ามีศักยภาพมากเกินกว่าจะทำแค่อาชีพเดียว โดยสามารถเป็นทั้งลูกจ้างทำงานกับเราและยังเป็นเจ้าของกิจการส่วนตัวในคนเดียวกัน ตรงนี้เราเชื่อว่าปัจจัยคือ ไม่ว่าผู้พิการหรือคนปกติ ถ้าได้ขัดเกลาทักษะ บ่มเพาะประสบการณ์ ได้พบช่องทางซึ่งเปิดกว้างเพียงพอ เขาจะสามารถประกอบอาชีพอย่างยั่งยืนและเติบโตพัฒนาได้ 

“ดังนั้นหากใช้กฎหมายจ้างงานมาตรา 33 ที่บัญญัติว่าสถานประกอบการทุกแห่งต้องรับผู้พิการเข้าทำงานในอัตราส่วนการจ้างงาน และตามลักษณะของงานที่เหมาะสมเป็นตัวตั้ง เราจะทำให้กระบวนการจัดการศึกษาเพื่อการมีงานทำของผู้พิการสามารถมาบรรจบกับสถานประกอบการได้ และภาคธุรกิจและผู้พิการเองก็มีโอกาสมากขึ้นที่จะมาเจอกัน ที่สำคัญคือความร่วมมือนี้ต้องไม่ทำร่วมกันแค่ 1-2 ปี แต่ต้องส่งต่อกันไปรุ่นต่อรุ่นให้เป็นระบบ เป็นกระบวนการที่ทุกฝ่ายจะเกิดความงอกงามร่วมกัน”  

ปัจจุบันมีนักเรียนนักศึกษาจากสถาบันอาชีวศึกษาในระบบทวิภาคีที่เข้าสู่กระบวนการเรียนรู้ และทำงานในเครือ ‘Central Restaurant Group’ ราว 2,000 คนต่อปี ส่วนหนึ่งคือ ‘นักศึกษาทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง สำหรับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ’ ที่ กสศ. สอศ. คณะครุศาสตร์จุฬาลงกรณ์มหาวิยาลัย ดำเนินโครงการร่วมกันย่างสู่ปีที่ 5 เพื่อส่งเสริมให้ผู้พิการที่มีศักยภาพแต่ขาดแคลนทุนทรัพย์และด้อยโอกาสได้ศึกษาต่อในระดับ ปวส. เพื่อโอกาสการมีงานทำ โดยมุ่งไปที่การขยายภาคีเครือข่ายความร่วมมือระหว่างสถาบันการศึกษาสายอาชีพ และ ภาคธุรกิจเอกชน (Social partners) ทั่วประเทศ

อ่านข่าวที่เกี่ยวข้อง – กสศ. ขับเคลื่อนการศึกษาสายอาชีพสู่การมีงานทำ ส่งเสริมสังคมเสมอภาคด้วย ‘ทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง’ สำหรับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ

The post เปลี่ยนภาพจำ “คนพิการ” เมื่อระบบการศึกษาทวิภาคีช่วยจับคู่งานได้แบบ Win-Win first appeared on กสศ..

ย่างสู่ปีที่ 5 แล้วที่โครงการทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง สำหรับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ ได้เปิดโอกาสให้เยาวชนผู้พิการที่มีศักยภาพแต่ขาดแคลนทุนทรัพย์และด้อยโอกาส ได้ศึกษาต่อสายอาชีพระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูง (ปวส.) ในสถานศึกษาอาชีวศึกษาในโครงการฯ สามารถสร้างและขยายภาคีเครือข่ายความร่วมมือระหว่างหน่วยงาน และขยายโอกาสการมีงานทำหลังสำเร็จการศึกษาสำหรับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษได้อย่างต่อเนื่องเป็นรูปธรรม โดยมีภาคีเครือข่าย (Social partners) ผู้เกี่ยวข้องกับการจัดการศึกษาสายอาชีพสำหรับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษเข้าร่วมเพิ่มขึ้นต่อเนื่อง

การประชุมเชิงปฏิบัติการครั้งนี้ มีจุดประสงค์เพื่อเผยแพร่บทเรียนและข้อค้นพบสำคัญจากการทำงาน โดยชวนภาคีร่วมแลกเปลี่ยนประสบการณ์และระดมความเห็น ตลอดจนขยายเครือข่ายความร่วมมือระหว่างผู้มีส่วนเกี่ยวข้องกับการศึกษาสายอาชีพสำหรับคนทุกกลุ่มทุกประเภท มีผู้เข้าร่วมประชุมประกอบด้วย ตัวแทนหน่วยงานภาครัฐและเอกชนผู้เป็นฝ่ายกำหนดนโยบาย หน่วยงานในระดับท้องถิ่นและภูมิภาค สถานศึกษาอาชีวศึกษาที่เข้าร่วมโครงการ สถานประกอบการภาคเอกชน เครือข่ายองค์กรคนพิการ ผู้ปกครองของผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ รวมถึงตัวแทนผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ

‘เปลี่ยนความพิเศษให้เป็นพลัง’ หนุนเสริม เชื่อมผ่าน ประสานความร่วมมือ

ผศ.ดร.ชนิศา ตันติเฉลิม คณะครุศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มาวิทยาลัย หัวหน้าโครงการทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง สำหรับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ กล่าวว่า จากที่โครงการฯ ดำเนินงานด้วยแนวคิด ‘เปลี่ยนความพิเศษให้เป็นพลัง’ โดยใช้การ ‘หนุนเสริม เชื่อมผ่าน ประสานความร่วมมือ’ เป็นหัวใจสำคัญ ทำให้นับแต่ปี 2563 ถึง 2566 มีเยาวชนผู้มีความต้องการพิเศษที่ด้อยโอกาสและขาดแคลนทุนทรัพย์เข้ารับการศึกษาในระดับ ปวส. รวม 4 รุ่น ในสถานศึกษาอาชีวศึกษาที่ได้รับเลือกเข้าร่วมโครงการฯ 10 แห่ง โดยรุ่นแรกปี 2563 จบการศึกษาแล้ว 62 คน รุ่นที่สองปี 2564 จบการศึกษาแล้ว 123 คน รุ่นสามปี 2565 ปัจจุบันศึกษาระดับ ปวส. ชั้นปีที่ 2 จำนวน 114 คน และรุ่นสี่ปี 2566 ศึกษาในระดับ ปวส. ชั้นปีที่ 1 จำนวน 125 คน รวมนักศึกษาทุนจบการศึกษาแล้วทั้งสิ้น 239 คน จากจำนวนทั้งหมด 424 คน 

จากจุดเริ่มต้น การทำงานได้สร้างและขยายเครือข่ายความร่วมมือไปยังหน่วยงานภาคส่วนต่าง ๆ เพื่อส่งเสริมการศึกษาสายอาชีพเพื่อการมีงานทำให้กับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ โดยขับเคลื่อนจนเกิดแนวปฏิบัติ ซึ่งภาคส่วนต่าง ๆ ที่เข้าร่วมถือเป็นหัวใจสำคัญในการส่งเสริมโอกาส และในวาระที่โครงการฯ เตรียมก้าวเข้าสู่ปีการศึกษา 2567 ซึ่งเป็นปีที่ 5 ของการทำงาน จึงตั้งใจจัดงานนี้เพื่อเผยแพร่บทเรียนและข้อค้นพบจากคณะวิจัยที่ดำเนินงานต่อเนื่องตลอด 4 ปี โดยองค์ความรู้ ชุดประสบการณ์ และการระดมความคิดเห็นที่เกิดขึ้นในที่ประชุมครั้งนี้ จะนำไปสู่การต่อยอดและการวางแผนงานในขั้นต่อไปของทุกฝ่าย ภายใต้ประเด็นประเด็นสำคัญ คือ

1. หนุนเสริมสถานศึกษาอาชีวศึกษา เพื่อยกระดับการดูแลสวัสดิภาพ ความเป็นอยู่ของนักศึกษาทุน รวมถึงพัฒนาหลักสูตรและจัดกระบวนการสอนคุณภาพสูง ที่เน้นเรื่อง ‘การศึกษาพิเศษ’ เพื่อส่งเสริมการมีงานทำ
2. การจัดการศึกษาเพื่อการมีงานทำโดยตรง สำหรับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ
3. ขยายโอกาสการทำงานร่วมกับครอบครัวผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษและสถานประกอบการ
4. เชื่อมโยงการทำงานร่วมกับภาคีระดับพื้นที่ทั้งส่วนภูมิภาค จังหวัด และระดับประเทศ5.วางเป้าหมายสู่การจัดการศึกษาสายอาชีพเพื่อการมีงานทำสำหรับทุกคน (inclusive vocational education and training)            

ผศ.ดร.ชนิศา กล่าวว่า การสร้างสังคมสำหรับทุกคน หรือ Inclusive society คณะทำงานและภาคีทุกฝ่ายต้องช่วยกันผลักดันส่งเสริมให้เกิดการเปิดกว้างยอมรับความแตกต่าง ความท้าทายของงานนี้จึงเป็นโจทย์เรื่อง ‘ความพร้อมสู่การมีงานทำ’ ว่าเราจะช่วยกันพัฒนาผู้เรียนอย่างไร ให้มีคุณสมบัติตรงตามที่ผู้ประกอบการและผู้จ้างงานกำลังค้นหา ซึ่งสถานศึกษาต้องมีหน้าที่ขับดันศักยภาพ ช่วยสร้างประสบการณ์การทำงานที่เสริมความมั่นใจของผู้เรียน และที่สำคัญคือเมื่อจบการศึกษาไปแล้ว ผู้เรียนต้องได้ทำงานที่เหมาะสมตามทักษะความสามารถ ในสาขาวิชาที่จบการศึกษา

“เราจำเป็นต้องต่อจิ๊กซอว์ทีละส่วน เพื่อให้แต่ละฝ่ายเข้าใจบทบาทในการทำงานของตนได้ดีขึ้น จนสามารถประกอบเป็นภาพใหญ่ที่จะเชื่อมต่องานในระดับประเทศ โดยสิ่งหนึ่งที่คณะทำงานเคยค้นหามาตลอด และคิดว่าจะได้รับจากความร่วมมือของทุกฝ่ายในวันนี้ คือ ‘ข้อมูล’ ที่จะแสดงให้เห็นว่าเราจะค้นพบนักศึกษากลุ่มเป้าหมายได้อย่างไร หรือมี ‘ใคร’ และหน่วยงานใดบ้าง ที่กำลังร่วมเดินทางไปด้วยกัน ‘ใคร’ และหน่วยงานใดบ้างที่จะมาร่วมเชื่อมต่อฐานข้อมูลระหว่างกัน เพื่อส่งเสริมโอกาสทางการศึกษาและการทำงานของเยาวชนผู้มีความต้องการพิเศษเหล่านี้ ให้มีประสิทธิภาพและเปิดกว้างยิ่งขึ้น”

CO-CREATION FOR EDUCATION

ปัทมา วีระวานิช นายกสภาสถาบันการอาชีวศึกษาภาคกลาง 3 และที่ปรึกษา สอศ. กล่าวว่า การร่วมงานกับ กสศ. ทำให้เห็นว่าการสร้างระบบการศึกษาสายอาชีพเพื่อผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ เราต้องอาศัยภาคี เช่นที่คณะครุศาสตร์ จุฬาฯ เข้ามาเป็นแหล่งองค์ความรู้ และช่วยขับเคลื่อนการทำงานใกล้ชิดถึงในระดับห้องเรียน ที่มากกว่านั้นคืออาชีวศึกษายังได้เครือข่ายที่ขยายและเติบโตเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ ในระดับประเทศ ตรงนี้ถือเป็นปัจจัยที่ทำให้เราสามารถพัฒนา ‘ระบบการศึกษาพิเศษ’ ของอาชีวศึกษาได้ โดยมีการจัดตั้ง ‘ศูนย์บริหารการศึกษาพิเศษส่วนกลาง’ ของ สอศ. รวมถึงได้วางโครงสร้างศูนย์การศึกษาพิเศษระดับภาคและระดับจังหวัด เพื่อทำงานร่วมกับสถานศึกษาอย่างเป็นระบบ

โดย สอศ. สามารถตั้งศูนย์การศึกษาพิเศษระดับภูมิภาคได้แล้ว 10 แห่ง แต่ละแห่งประกอบด้วยสิ่งอำนวยความสะดวกพื้นฐาน เพื่อรองรับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ ทั้งห้องเรียน สื่อการเรียนการสอน หอพัก การสนับสนุนการเดินทาง นอกจากนี้ยังเตรียมปรับปรุงกรอบคุณวุฒิทางการศึกษาให้มีความยืดหยุ่น มีระบบ credit bank ที่มุ่งส่งเสริมจุดแข็งของผู้เรียนให้ชำนาญเฉพาะทาง เพื่อตอบรับเป้าหมายการเรียนรู้ที่มุ่งส่งผู้เรียนเข้าสู่สถานประกอบการโดยตรง        

“การจัดการเรียนการสอนสำหรับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ ทำให้อาชีวศึกษาเชื่อมั่นว่าผู้พิการสามารถทำงานได้ โดยเฉพาะหากเราสามารถสร้างเครือข่ายความร่วมมือกับภาคเอกชนอย่างเป็นระบบ ความเป็นไปได้ก็ยิ่งมีมากขึ้น เพราะเมื่อจับมือกันหลายฝ่ายเพื่อผลักดันโครงการฯ เราจะมี ‘องค์ความรู้ด้านการศึกษาพิเศษ’ และ ‘การสนับสนุนการเข้าถึงโอกาส’ มาเป็นเครื่องมือ แล้วผลผลิตของโครงการฯ จะช่วยพิสูจน์ว่า อาชีวศึกษาจัดการศึกษาพิเศษอย่างมีคุณภาพ ตอบโจทย์การมีงานทำของผู้พิการด้อยโอกาสได้จริง

ภูรี สมิทธิเนตย์ หัวหน้าโครงการ Café Amazon for Chance โครงการธุรกิจเพื่อสังคม บริษัท สานพลัง วิสาหกิจเพื่อสังคม จำกัด กล่าวว่าตอนนี้ Amazon มี 287 สาขา ร่วมกับ Franchisee อีกราว 40 สาขา เข้าร่วมโครงการ Café Amazon for Chance ที่มีการจ้างงานผู้สูงอายุ ผู้พิการ และผู้ด้อยโอกาสอื่น ๆ มากกว่า 400 อัตรา 

“การอยู่ในสังคมเราต้องมีการปรับตัวเข้าหากัน อเมซอนจึงปรับกระบวนการเพื่อสร้าง ‘พื้นที่โอกาสในการทำงาน’ สำหรับคนทุกกลุ่ม เราปรับปรุงสิ่งอำนวยความสะดวก จัดทำระบบและอุปกรณ์ช่วยเหลือต่าง ๆ เพื่อคนทำงาน และเพื่อให้ผู้รับบริการได้รับสินค้าที่ได้มาตรฐาน สำหรับกลุ่มผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษที่ผ่านสถานศึกษามาสู่สถานประกอบการ เรามีการเติมเต็มเรื่องการปรับตัวกับการทำงาน หรือการบริหารจัดการรายได้ และมองถึงการยกระดับให้น้อง ๆ ที่มาทำงานกับเราเป็นระยะเวลาหนึ่ง สามารถนำประกาศนียบัตรไปเทียบวุฒิการศึกษา เพื่อต่อยอดการศึกษาในอนาคตได้ด้วย ส่วนคนที่ทำงานจนมีประสบการณ์และต้องการก้าวไปเป็นผู้ประกอบการเอง เรามีการสอนระบบการทำงานภายในเพื่อนำไปใช้กับธุรกิจของตัวเอง ในภาพรวมแล้ว อเมซอนตั้งใจเป็นส่วนหนึ่งของการสร้างโอกาสในการทำงาน เพื่อเพิ่มจำนวนคนที่จะมาร่วมขับเคลื่อนเศรษฐกิจของประเทศไปด้วยกัน”   

กฤตย บุญไทย ผู้จัดการอาวุโสฝ่ายกลยุทธ์การศึกษาและแรงงานสัมพันธ์ภาครัฐ บริษัท Central Restaurant Group Co.Ltd” (CRG) กล่าวว่า “Central Restaurant Group เป็นธุรกิจร้านอาหารที่มีการจ้างงานผู้พิการโดยทำงานร่วมกับพนักงานทั่วไป บนหลักการว่า ‘ถ้าผู้พิการค้นพบงานที่ใช่ เขาจะเติบโตต่อไปได้ในสายงาน’ 

“ในแง่หนึ่ง การทำงานจะช่วยให้ผู้พิการเรียนรู้ที่จะทำงานร่วมกับผู้อื่น รวมถึงเพิ่มขีดความสามารถของตนจนก้าวไปถึงตำแหน่งหัวหน้างานได้ ยิ่งถ้าเราจับคู่งานได้ตรงกับความสามารถของคน ‘งาน’ และ ‘ผู้ปฏิบัติงาน’ จะส่งเสริมกัน กุญแจสำคัญคืออาชีวศึกษาในฐานะสถาบันผลิตพัฒนาบุคลากรเข้าสู่ตลาดแรงงาน ถ้าทำให้ผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษเข้าสู่ระบบทวิภาคีได้ หลักสูตรที่กำหนดให้เรียนในสถานศึกษา 1 ปี และเปิดโอกาสให้เรียนรู้ในสถานประกอบการอีก 1 ปี จะช่วยยืนยันคุณค่าในตัวเองของผู้พิการ ว่าเขาทำงานได้ หาเงินได้ และนี่จะเป็นการจุดประกายการเรียนรู้และการเข้าถึงตลาดแรงงานให้กับใครก็ตามที่ต้องการโอกาส ฉะนั้นอาชีวศึกษาถือเป็นหัวใจของการเข้าถึงอาชีพสำหรับผู้พิการ ส่วนภาคเอกชนที่เราต้องจ้างงานด้วยมาตรา 33 อยู่แล้ว เมื่อเข้ามาร่วมกับโครงการฯ เราก็ได้มีโอกาสค้นพบบุคลากรที่มีศักยภาพ พร้อมทำงานได้ทันที”

สร้างการศึกษาเสมอภาคด้วยทุนรองรับผู้เรียนทุกกลุ่ม

ธันว์ธิดา วงศ์ประสงค์ ผู้อำนวยการสำนักพัฒนานวัตกรรมเพื่อสร้างโอกาสการเรียนรู้ กสศ. ปิดท้ายว่า จากจุดเล็ก ๆ ที่หลายฝ่ายทำงานร่วมกัน เราสามารถสร้างโอกาสทางการศึกษา ลดความเหลื่อมล้ำ และทำให้เยาวชนผู้มีความต้องการพิเศษได้เห็นโอกาสการมีงานทำมากขึ้น 

“เราต้องสร้างความเชื่อมั่นให้กับผู้เรียนและครอบครัวของเขาก่อน ว่าการศึกษาจะช่วยยกระดับชีวิต ต้องมีการแนะแนว มีสาขาวิชาที่ตอบโจทย์ สิ่งสำคัญคือถ้าสถานศึกษาไม่จับมือกับผู้ประกอบการ ก็ยากที่จะทำให้เกิดการเชื่อมต่อผู้เรียนไปสู่การมีงานทำหลังจบการศึกษา เพราะแม้กฎหมายระบุว่าสถานประกอบการต้องจ้างงานผู้พิการ แต่ความที่ไม่เคยมีการส่งต่อข้อมูลหรือเครือข่ายความร่วมมือที่เป็นระบบ ทำให้ ‘ต่างฝ่ายต่างหากันไม่เจอ’ ฉะนั้นโครงการทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง สำหรับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ ต้องทำให้เกิดความร่วมมือเพื่อเชื่อมข้อต่อตรงนี้ และต้องไม่ใช่การให้ทั้งสองฝ่ายหากันเจอหลังเด็กจบการศึกษาแล้ว แต่สถานประกอบการควรได้เจอน้อง ๆ ตั้งแต่ในระหว่างที่ยังศึกษาอยู่ เพื่อโอกาสฝึกงาน ทดลองงาน แล้วต่างฝ่ายต่างจะได้ดูว่าสามารถทำงานด้วยกันหลังจบการศึกษาหรือไม่

“การจับคู่สถานประกอบการกับผู้เรียนจะเกิดขึ้นได้ เราต้องสร้างระบบนิเวศที่ส่งเสริมการเรียนรู้สู่การมีงานทำ ซึ่งแต่ละฝ่ายต้องมาเจอกัน การมาพบกันวันนี้ถือว่าเรามีองค์ประกอบครบที่จะทำให้โครงการฯ เดินหน้าต่อไป ขณะเดียวกันสิ่งที่ทุกฝ่ายนำข้อมูลมานำเสนอคือองค์ประกอบชีวิตของเด็กจริง ๆ เป็นบทเรียนการทำงานที่เริ่มจากจุดเล็ก ๆ แล้วขยายเครือข่ายขึ้นเรื่อย ๆ และไม่ใช่แค่การทำงานในพื้นที่ใดหนึ่ง แต่มาจากเครือข่ายแกนนำที่กระจายในหลายภูมิภาค ซึ่งหลังจากนี้ กสศ. สอศ. และคณะครุศาสตร์จุฬาฯ จะมีโจทย์และข้อมูลเพิ่มเพื่อกลับไปหาทางจัดสรรทรัพยากร เพื่อสร้างโอกาสสำหรับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษได้ดียิ่งขึ้น”

The post กสศ. ขับเคลื่อนการศึกษาสายอาชีพสู่การมีงานทำ ส่งเสริมสังคมเสมอภาคด้วย ‘ทุนนวัตกรรมสายอาชีพชั้นสูง’ สำหรับผู้เรียนที่มีความต้องการพิเศษ first appeared on กสศ..