แม้ว่าชาวบ้านจะสร้างรายได้จากหมอนขิดอย่างเต็มเม็ดเต็มหน่วย เพราะไม่ต้องจำหน่ายผ่านพ่อค้าคนกลาง แต่ก็มีปัญหาที่ต้องเผชิญ เนื่องจากขาดโอกาสพัฒนาและยกระดับผลิตภัณฑ์ รวมถึงการสร้างสรรค์สินค้าใหม่ๆ ออกสู่ตลาด 

ซึ่งประสิทธิ์ชัย ทองปนท์ สมาชิกจากศูนย์การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย อำเภอป่าติ้ว จังหวัดยโสธร และผู้รับผิดชอบโครงการ มองว่าสิ่งนี้คือข้อจำกัดที่สำคัญ เพราะหากชาวบ้านสามารถทำบทบาทของตัวเองอย่างเต็มที่ เช่น การออกแบบตัดเย็บสินค้ารูปแบบใหม่ๆ ซึ่งเป็นที่ต้องการของผู้บริโภคมากขึ้น แล้วจำหน่ายให้ผู้ขายที่มีทักษะด้านนี้โดยตรง ก็จะช่วยยกระดับมาตรฐานสินค้า และสร้างรายได้เพิ่มให้กลุ่มคนที่ไม่มีทักษะและสินค้าเป็นของตัวเอง ด้วยเหตุนี้ โครงการนักขายมือทองของชุมชน จึงถือกำเนิดขึ้น เพื่อนำข้อจำกัดของชุมชนมาพลิกเป็นโอกาส และช่วยเหลือกลุ่มเป้าหมาย ซึ่งเป็นผู้ผลิตสินค้าและผู้ว่างงาน

ในมุมมองด้านการตลาดหรือระบบสายพานการผลิตแล้ว ประสิทธิภาพและคุณภาพสินค้าจะเกิดขึ้นน้อยมาก หากผู้ผลิตต้องรับบทบาทผู้ขายควบคู่ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง กับงานที่ต้องใช้ทักษะและความรู้ด้านการออกแบบและควบคุมคุณภาพสินค้า จำพวกอาหาร

ความโดดเด่นของอำเภอป่าติ้วคือเป็นแหล่งผลิตสินค้าหัตถกรรมและอาหารที่สำคัญ แต่ข้อจำกัดของชุมชนก็คือ ‘ขาดทักษะการขายสินค้า’ ทำให้หลายชุมชนประสบปัญหา เมื่อผลิตสินค้าหรือได้รับการส่งเสริมให้ผลิตสินค้า ก็มักสะดุดตรงปลายน้ำ นั่นคือเรื่องการขาย สุดท้ายก็ต้องพึ่งพ่อค้าคนกลางอยู่ดี ทำให้ถูกกดราคา หลายรายจึงเลิกผลิตกลางคัน เพราะไม่เห็นช่องทางสร้างรายได้ 

ประสิทธิ์ชัยเล่าว่า “ความจริงแล้ว ไอเดียของโครงการนักขายมือทองของชุมชน เราต่อยอดมาจากโครงการของกระทวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม คือการอบรมทักษะการขายออนไลน์ ซึ่งเป็นหลักสูตรกลาง แต่เนื้อหาตอนนั้นอาจจะเน้นหนักในทางทฤษฎีจึงนำไปใช้ปฏิบัติได้ยาก พอมีโครงการของกสศ. เข้ามา เราก็เลยคิดว่าน่าจะเอามาผนวกกันได้ โดยอาศัยหลักสูตรกลาง และพัฒนาหลักสูตรใหม่ไปพร้อมๆ ชาวบ้าน” 

สำหรับโครงการนักขายมือทองของชุมชนนี้ คณะทำงานแบ่งกลุ่มเป้าหมายเป็น 2 กลุ่ม ได้แก่ 

1. กลุ่มผู้ว่างงานและผู้ไม่มีรายได้
2. กลุ่มผู้ผลิต 

ซึ่งทั้งสองกลุ่มล้วนต้องการเพิ่มทักษะด้านการขาย จากพื้นที่จำนวน 3 ตำบล ในอำเภอป่าติ้ว ได้แก่ ตำบลโพธิ์ไทร ตำบลโคกนาโก และตำบลเชียงเพ็ง รวมทั้งสิ้น 50 คน

เมื่อได้กลุ่มเป้าหมายตามเงื่อนไขของโครงการแล้ว คณะทำงานและกลุ่มเป้าหมายจะร่วมกันออกแบบและพัฒนา ‘หลักสูตรนักขายมือทอง’ รอบแรกจะมีวิทยากร ซึ่งเป็นเจ้าหน้าที่จาก กศน. ป่าติ้ว มาให้ความรู้ “เนื้อหาของหลักสูตรนักขายมือทองประกอบด้วย กระบวนการวิเคราะห์ตลาดด้วยทฤษฎี 4P (Price, Plan, Product, Promotion), เทคนิคการถ่ายรูปสำหรับนำเสนอสินค้า, เทคนิคการเล่าเรื่อง, และการทำบัญชีรายรับ-รายจ่าย” ประสิทธิ์ชัยกล่าว

รูปแบบการอบรมของแต่ละหลักสูตรจะเน้นการปฏิบัติจริง เช่น การหาจุดเด่นของสินค้า การสร้างคอนเทนต์ การคิดคำ การฝึกถ่ายรูป และการทำภาพประกอบ ซึ่งการอบรมรอบแรกได้รับการตอบรับดี มีการโพสต์ขายสินค้าเยอะมากจนต้องเปิดกลุ่มปิดบนเฟซบุ๊กขึ้น สำหรับกลุ่มเป้าหมายโดยเฉพาะ แต่ความราบรื่นก็สะดุดอีกครั้ง เพราะสถานการณ์แพร่ระบาดของเชื้อไวรัสโควิด-19 ทำให้การฝึกทักษะการขายขาดความต่อเนื่อง 

ทว่าก็ยังมีทักษะบางส่วนที่กลุ่มเป้าหมายสามารถฝึกฝนต่อได้ แม้จะติดขัดเรื่องสถานการณ์ต่างๆ เช่น การออกแบบบรรจุภัณฑ์ การรับออร์เดอร์ รวมถึงเทคนิคบางอย่าง อาทิ การทำภาพประกอบและการวางตัวหนังสือบนภาพ เป็นต้น

อาลอน ค้าข้าว หนึ่งในกลุ่มเป้าหมาย เล่าว่า เขาผลิตสินค้าหลายอย่าง หลักๆ คือการทำหมอน แต่ช่วงที่ว่างๆ ก็จะทำแหนม ปกติชอบโพสต์เล่นในเฟซบุ๊กส่วนตัวอยู่แล้ว เลยมีคนมาคอมเมนต์ถามไถ่ถึงรสชาติและราคา ทำให้อยากทำขาย แต่ไม่รู้ว่าจะตั้งราคาและถ่ายรูป หรือเล่าเรื่องอย่างไรให้สินค้าต่างๆ ‘น่าสนใจ’ 

“โครงการเขาก็สอนเทคนิคการเล่าเรื่อง เช่น ถ้าเราโพสต์ขายแหนมตรงๆ ว่าขายกี่บาท ก็พอได้อยู่ แต่ถ้าเราสร้างความน่าสนใจด้วยการถ่ายพวกคลิปสั้นๆ ให้เห็นขั้นตอนและกระบวนการทำแหนม ผู้บริโภคก็จะเห็นว่าแหนมเราทำมาจากอะไร วัตถุดิบที่ใช้หน้าตาเป็นอย่างไร ซึ่งพอลองทำแบบนี้ก็เห็นชัดเลยว่าคนเข้ามาทักเยอะขึ้น” อาลอนกล่าว และเสริมว่าจากปกติที่ขายได้ไม่ถึง 20 อัน พอผ่านการอบรม บางวันสามารถขายได้ถึง 100 อันเลย

แม้สถานการณ์แพร่ระบาดของเชื้อไวรัสโควิด-19 จะทำให้การอบรมเพื่อพัฒนาทักษะนักขายมือทองต้องสะดุดลง แต่กระบวนการทำงานที่ผ่านมาในรอบหลายเดือนของโครงการ ก็ก่อให้เกิดการเรียนรู้และยกระดับการพัฒนาอาชีพของกลุ่มเป้าหมายหลายด้าน โดยเฉพาะในกลุ่มเป้าหมายที่เป็นวัยรุ่น ซึ่งสามารถเรียนรู้ได้อย่างรวดเร็ว นับว่าเป็นจุดเริ่มต้นที่ดีที่องค์ความรู้ใหม่ๆ ที่โครงการได้อบรมฝึกฝนได้ถูกนำไปใช้งานจริงและเกิดผลลัพธ์ที่ดีขึ้น เกิดยอดขายที่มากขึ้น ทำให้กลุ่มเป้าหมายมีรายได้และความมั่นคงของชีวิตที่ดีขึ้นตามไปด้วย

“เนื้อหาของหลักสูตรนักขายมือทองประกอบด้วย กระบวนการวิเคราะห์ตลาดด้วยทฤษฎี 4P (Price, Plan, Product, Promotion), เทคนิคการถ่ายรูปสำหรับนำเสนอสินค้า, เทคนิคการเล่าเรื่อง, และการทำบัญชีรายรับ-รายจ่าย” ประสิทธิ์ชัย ทองปนท์ สมาชิกจากศูนย์การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัย อำเภอป่าติ้ว จังหวัดยโสธร และผู้รับผิดชอบโครงการ

The post โลกยุคใหม่ต้องขายออนไลน์เป็น! กศน.ป่าติ้วจัดโครงการนักขายมือทองที่สอนคนรุ่นใหม่ให้นำเทคโนโลยีมาใช้ในการขายผลิตภัณฑ์ของชุมชน first appeared on กสศ..

ทว่า การปลูกข้าวโพดก็มาพร้อมกับราคาที่ต้องจ่าย ตั้งแต่การซื้อเมล็ดพันธุ์ทุกฤดูกาล เพราะไม่สามารถเก็บไว้ปลูกเองได้ ต้องซื้อปุ๋ยกับยากำจัดศัตรูเสริม อีกทั้งยังใช้พื้นที่สำหรับปลูกกว้าง ทำให้เกิดค่าใช้จ่ายด้านแรงงานและเครื่องจักรเพิ่มขึ้น ศูนย์การเรียนรู้โจ้โก้ จังหวัดน่าน จึงผลักดันให้เกษตรกรมีหนทางครอบครองเมล็ดพันธุ์ เพื่อสร้างความมั่นคงทางอาหารให้ชุมชน เกิดเป็นโครงการเพิ่มศักยภาพทักษะความรู้สู่ผู้มีรายได้น้อย ตำบลเมืองจัง อำเภอภูเพียง จังหวัดน่าน 

อนงค์ อินแสง ผู้รับผิดชอบโครงการ เล่าว่า โครงการนี้มีเป้าหมายเพื่อสร้างอาชีพให้ผู้มีรายได้น้อย และต้องการปรับวิถีการเกษตรแบบใช้สารเคมี และเกษตรเชิงเดี่ยว ให้เป็นวิถีเกษตรทางเลือก ซึ่งให้ความสำคัญกับการที่คนในชุมชนเข้าถึงทรัพยากรในพื้นที่ “ถ้าเขาเข้าใจเรื่องอำนาจและการควบคุม ตั้งแต่เมล็ดพันธุ์ ปุ๋ย ยากำจัดศัตรูพืช เครื่องจักร หรือแม้กระทั่งน้ำ ก็จะทำให้เขามีทางเลือกมากขึ้น ไม่ต้องกู้เงินจำนวนมากเพื่อซื้อปัจจัยการผลิตเหล่านี้อีกต่อไป” อนงค์กล่าว

กระบวนการอบรมจะเน้นที่ความสนใจของกลุ่มเป้าหมายเป็นหลัก ซึ่งมีจำนวน 60 คน และเพิ่มขึ้นอีก 15 คน ระหว่างที่ดำเนินการ โดยมีทั้งผู้สูงอายุและเยาวชนผสมกัน ทั้งนี้ การอบรมจะแบ่งเป็น 3 หลักสูตร ดังนี้ (1) หลักสูตรเพาะกล้า (2) หลักสูตรทำปุ๋ยหมัก และ (3) หลักสูตรช่างชุมชน 

หลักสูตรเพาะกล้าเน้นให้ความรู้เรื่องเมล็ดพันธุ์ ไปจนถึงการเพาะพันธุ์ข้าว พริก มะเขือ และพืชผักพื้นบ้าน เพื่อเสริมความรู้เชิงวิชาการให้กลุ่มเป้าหมาย ซึ่งจะช่วยลดความผิดพลาดจากการเพาะพันธุ์ โดยอนงค์อธิบายว่า “เราจะเพาะเหมือนสมัยพ่ออุ้ย แม่อุ้ย ที่เอาผักสลัดเทลงกระบะแล้วจิ้มๆ ลงไปไม่ได้ เพราะเมล็ดผักสลัดซองนึงมีไม่กี่เมล็ด แถมราคาแพง เราต้องค่อยๆ คัดทีละเมล็ด และใช้ความรู้วิทยาศาสตร์มาเสริมว่า เพาะอย่างไรถึงจะงอกร้อยเปอร์เซ็นต์”

ส่วนหลักสูตรทำปุ๋ยหมักมีเป้าหมายเพื่อลดต้นทุนค่าปุ๋ย ลดการใช้สารเคมี และเป็นการสนับสนุนวิถีเกษตรอินทรีย์ วัตุดิบที่ใช้หมักคือพืชสดที่หาได้ในท้องถิ่น ซึ่งหลักสูตรนี้ได้รับการสนับสนุนจากจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และหลักสูตรสุดท้ายคือหลักสูตรช่างชุมชน ซึ่งเป็นทักษะนอกเหนือจากการเกษตร เนื่องจากคณะทำงานต้องการเพิ่มองค์ความรู้ด้านเทคโนโลยีและนวัตกรรมให้กลุ่มเป้าหมาย จึงเกิดเป็นหลักสูตรช่างประดิษฐ์เตาเผาถ่าน และช่างซ่อมบำรุงอุปกรณ์โซลาร์เซลล์

นอกจากหลักสูตรทั้งสามแล้ว คณะทำงานยังเพิ่มเนื้อหาด้านการตลาดออนไลน์ การออกแบบบรรจุภัณฑ์ รวมถึงการวางแผนธุรกิจ ด้วยการร่วมมือกับองค์กรต่างๆ ในท้องถิ่นจังหวัดน่าน เพื่อให้กลุ่มเป้าหมายสามารถต่อยอดแปลงเกษตรอินทรีย์ของตนเอง สู่การเป็นเจ้าของกิจการในอนาคตได้อย่างยั่งยืน 

สิ่งหนึ่งที่เห็นได้ชัดหลักจากดำเนินโครงการก็คือ กลุ่มเป้าหมายมีทักษะอาชีพเพิ่มขึ้น มีมุมมองต่อการเกษตรเปลี่ยนไปในทางที่ดีขึ้น และกระตุ้นให้เกิด ‘เกษตรกรหน้าใหม่’ ที่พร้อมจะช่วยพัฒนาและยกระดับเกษตรกรรมในท้องถิ่นให้ปลอดภัย มีคุณภาพ และสร้างรายได้ให้คนในชุมชน 

รัชนีวรรณ เงานอ อายุ 43 ปี หนึ่งในกลุ่มเป้าหมาย เคยทำงานเป็นพนักงานโรงงานและห้างสรรพสินค้าในกรุงเทพฯ ก่อนจะผันตัวมาเป็นเกษตรกรในชุมชน เธอเล่าว่า แม้ว่าการปลูกข้าวจะเป็นเรื่องยาก เพราะไม่เคยทำมาก่อน แต่เธอก็ไม่ยอมแพ้ พอเข้ามาเรียนรู้ในโครงการก็ค่อยๆ ได้นำองค์ความรู้มาปรับใช้จนสามารถปลูกพืชเพื่อเลี้ยงตัวเองได้ ดังที่รัชนีวรรณกล่าวว่า “พอคลุกคลีอยู่ตรงนี้นานๆ ก็สามารถแก้ปัญหาดินแข็งได้ ด้วยการใช้โดโลไมต์ (สารปรับสภาพดิน คล้ายปูนขาว) ปรับดินก่อน และใช้ปุ๋ยหมักที่ทำเองบำรุงดิน” 

นอกจากปัญหาเรื่องความซับซ้อนด้านการเพาะปลูกแล้ว อีกหนึ่งปัญหาที่รัชนีวรรณพบก็คือ ความไม่เข้าใจจากผู้สูงอายุ ที่อุตส่าห์ส่งไปเรียนตั้งไกล สุดท้ายกลับมาทำเกษตรกรรมที่บ้าน ซึ่งต้องอาศัยการปรับตัวและพิสูจน์ให้ผู้สูงอายุเห็นว่า การกลับมาทำงานที่บ้านนั้นสร้างรายได้ที่พอเลี้ยงชีพได้จริง โดยรัชนีวรรณเชื่อว่า “โอกาสในการพัฒนาวิถีเกษตรอินทรีย์ ขึ้นอยู่กับการเชื่อมโยงความรู้ระหว่างคนต่างรุ่น คนรุ่นเก่ามักมองว่าผักชนิดนี้ปลูกได้แค่ฤดูนี้ แต่คนรุ่นใหม่เขาจะรู้จักใช้เครื่องมือมาช่วย เช่น ระบบโรงเรือน ระบบน้ำ รู้จักใช้เทคโนโลยี เป็นสมาร์ตฟาร์มเมอร์ (Smart Farmer)” 

ด้วยเหตุนี้ โครงการนี้จึงเปรียบเสมือนกาวที่เชื่อมประสานความสัมพันธ์ระหว่างคนรุ่นต่างๆ ในชุมชนให้แน่นแฟ้นขึ้น ผ่านการเปิดพื้นที่ให้แลกเปลี่ยนองค์ความรู้ จนเกิดกระบวนการถ่ายทอดสู่กันและกัน และนำไปสู่การปฏิบัติจริง ซึ่งนอกจากจะช่วยพัฒนาความสัมพันธ์ระดับกลุ่มเป้าหมายแล้ว ยังเกิดความสัมพันธ์ระดับองค์กร ผ่านการทำงานร่วมกับภาคีเครือข่ายในท้องถิ่น เช่น ความสัมพันธ์ระหว่างศูนย์การเรียนรู้โจ้โก้และกลุ่มพี่น้องเครือข่าย อาทิ วิทยาลัยชุมชนหรือกลุ่มเครือข่ายพี่น้องชนเผ่า เป็นต้น

ทั้งนี้ จากความตั้งใจเริ่มแรกที่ต้องการแก้ปัญหาความเสื่อมโทรมและความเหลื่อมล้ำ จากการทำเกษตรเชิงเดี่ยว ผลลัพธ์ของโครงการได้กลายเป็นหลักสูตรที่เชื่อมโยงกันอย่างรอบด้าน ด้วยการสนับสนุนให้กลุ่มเป้าหมายเข้าถึงทรัพยากรที่จำเป็นต่อการประกอบอาชีพ นั่นคือ เมล็ดพันธุ์และน้ำ พร้อมเสนอวิธีการทำเกษตรอินทรีย์ ซึ่งส่งผลดีทั้งทางตรงและทางอ้อม ทางตรงก็คือช่วยลดปัญหาเรื่องเอกสารสิทธิ์ในที่ดินทำกิน ส่วนทางอ้อมก็คือการได้พื้นที่ป่าเพิ่มขึ้น 

เรียกได้ว่า โครงการเพิ่มศักยภาพทักษะความรู้สู่ผู้มีรายได้น้อย ตำบลเมืองจัง อำเภอภูเพียง จังหวัดน่าน ไม่ใช่เพียงการอบรมเพื่อเปลี่ยนรูปแบบการเกษตรให้กลุ่มเป้าหมายเท่านั้น แต่ยังเป็นการเสริมสร้างความร่วมมือระหว่างคนในชุมชนกับเครือข่าย เพื่อให้องค์ความรู้อยู่คู่กับคนในชุมชน ซึ่งจะนำไปสู่ความมั่นคงทางอาหาร และช่วยลดความเหลื่อมล้ำในชุมชนในอนาคต

“โอกาสในการพัฒนาวิถีเกษตรอินทรีย์ ขึ้นอยู่กับการเชื่อมโยงความรู้ระหว่างคนต่างรุ่น คนรุ่นเก่ามักมองว่าผักชนิดนี้ปลูกได้แค่ฤดูนี้ แต่คนรุ่นใหม่เขาจะรู้จักใช้เครื่องมือมาช่วย เช่น ระบบโรงเรือน ระบบน้ำ รู้จักใช้เทคโนโลยี เป็นสมาร์ตฟาร์มเมอร์ (Smart Farmer)” รัชนีวรรณ เงานอ อายุ 43 ปี หนึ่งในกลุ่มเป้าหมาย

The post ศูนย์การเรียนรู้โจ้โก้ เปิดโครงการเพิ่มศักยภาพเกษตรกร เพื่อวางรากฐานด้านทักษะอาชีพในชุมชนเมืองจังให้ครบวงจร first appeared on กสศ..

การสร้างกระบวนการเรียนรู้ที่สามารถดึงคุณค่าจากฐานทุนของชุมชนมาสู่การสร้างอาชีพ ประกอบกับการใช้เทคโนโลยีที่สอดรับต่อการเปลี่ยนแปลงของโลก จึงเป็นทางออกที่จะช่วยให้เยาวชนบนขุนเขาพึ่งพาตนเองได้อย่างยั่งยืน ศูนย์การเรียนโจ๊ะมาโลลือหล่า แห่งชุมชนปกาเกอะญอ บ้านสบลาน ตำบลสะเมิงใต้ อำเภอสะเมิง จังหวัดเชียงใหม่ ได้ริเริ่มทำโครงการสร้างและพัฒนาระบบบริหารจัดการร้านค้าออนไลน์ของศูนย์การเรียนชนเผ่า โดยมุ่งหวังเติมทักษะความรู้และกลไกด้านการตลาด ตลอดจนการใช้เทคโนโลยีด้านสารสนเทศที่เหมาะสม เพื่อส่งเสริมร้านค้าออนไลน์ของศูนย์การเรียนให้เป็นช่องทางการจัดจำหน่ายสินค้าชุมชนและสร้างอาชีพให้แก่คนในพื้นที่ได้อย่างเป็นรูปธรรม

โดยความพิเศษของศูนย์การเรียนแห่งนี้ ไม่เพียงเป็นโรงเรียนที่เกิดขึ้นจากธารน้ำใจสู่เด็กชนเผ่าในถิ่นทุรกันดาร แต่การเรียนการสอนที่นี่ยังถูกออกแบบให้สอดคล้องกับวัฒนธรรมและภูมิปัญญาดั้งเดิมของชุมชน รวมถึงเชื่อมโยงสู่การสร้างองค์ความรู้ให้เด็ก ๆ พร้อมรับมือกับกระแสการเปลี่ยนแปลงของโลกด้วย ศูนย์การเรียนโจ๊ะมาโลลือหล่า จึงได้ตั้งกลุ่มเป้าหมายไว้ 60 คน ครอบคลุมใน 3 พื้นที่ ได้แก่ (1) ศูนย์การเรียนโจ๊ะมาโลลือหล่า จังหวัดเชียงใหม่ (2) ศูนย์การเรียน มอวาคี จังหวัดเชียงใหม่ ซึ่งทั้งสองพื้นที่นี้อยู่ในชุมชนที่ไม่มีโรงเรียนของรัฐเข้าถึง คนในชุมชนแทบไม่มีรายได้และเป็นผู้ถือบัตรสวัสดิการแห่งรัฐ และ (3) ศูนย์การเรียนม่อนแสงดาว จังหวัดเชียงราย ที่ดูแลเยาวชนชนเผ่ากลุ่มเสี่ยงและขาดโอกาสทางการศึกษา

จากนั้น กลุ่มเป้าหมายจึงเข้ารับการอบรมการเรียนรู้ 3 แนวทาง ประกอบด้วย Community-based, Problem based และ Project based ซึ่งเป็นฐานที่จะช่วยให้กลุ่มเป้าหมายได้รู้จักค้นหาตัวเอง ค้นหาความชอบ ความถนัด โดยอิงฐานชุมชนเป็นหลัก ก่อนจะมีการเข้ารับการอบรมการทำสื่อการตลาดออนไลน์ บนช่องทางออนไลน์และโซเชียลมีเดียต่างๆ 

ส่งผลให้ปัจจุบันผลิตภัณฑ์ของชุมชนปกาเกอะญอ ทั้งผ้าทอมือสีธรรมชาติ เสื้อ ผ้าพันคอ กระเป๋า สมุดบันทึกที่ทำมือจากผ้าทอมือ โปสการ์ด ปฏิทิน ของเล่น น้ำผึ้ง ผ้าขาวม้า ข้าวอินทรีย์ และหน้ากากอนามัยแบบผ้า เริ่มมีการวางจำหน่ายแล้วบนเพจเฟซบุ๊กภายใต้ชื่อ ‘JOA IDEE (โจ๊ะ ไอดี)’ และ เว็บไซต์ ‘JOAIDEE.org’ รวมทั้งยังเตรียมพัฒนา ‘แอปพลิเคชัน’ เพื่อเพิ่มช่องทางจำหน่ายผลิตภัณฑ์จากวิถีชุมชนอีกด้วย แม้วันนี้การขายผลิตภัณฑ์บนโซเชียลมีเดียจะยังสร้างผลกำไรได้ไม่มากนัก แต่ถือเป็นรายได้ที่ช่วยให้กลุ่มเยาวชนปกาเกอะญอสามารถพึ่งพาตนเองได้อย่างมีประสิทธิภาพ

ศูนย์การเรียนโจ๊ะมาโลลือหล่า จึงนับเป็นศูนย์การเรียนรู้แห่งแรกที่ลุกขึ้นมาพัฒนาเป็นผู้ประกอบการสังคมที่เหมาะสมกับศูนย์การเรียนชนเผ่า ที่พร้อมช่วยพัฒนาศักยภาพคนในชุมชน โดยเฉพาะเด็กและเยาวชน รวมถึงผู้ด้อยโอกาสและขาดแคลนทุนทรัพย์ให้สามารถดึงภูมิปัญญา วิถีชีวิต และวัฒนธรรมในท้องถิ่นมาต่อยอดเป็นอาชีพ เพื่อสร้างรายได้กับให้กับตนเองและชุมชนอย่างผาสุกและยั่งยืน

The post ศูนย์เรียนรู้โจ๊ะมาโลลือหล่าเปิดห้องเรียนการทำร้านค้าออนไลน์ เติมทักษะให้นักเรียนสามารถหารายได้เข้าสู่ชุมชน first appeared on กสศ..

เมื่อมีปัญหาก็ต้องมีทางแก้ โดยศูนย์เรียนรู้โจ้โก้และภาคีเครือข่าย ได้ร่วมกันจัดตั้ง ‘โครงการเพิ่มศักยภาพทักษะความรู้สู่ผู้มีรายได้ ตำบลเมืองจัง อำเภอภูเพียง จังหวัดน่าน’ เพื่อช่วยสนับสนุนให้เกิดอาชีพ เพิ่มทักษะความรู้และสร้างโอกาสให้กับชุมชน โดยมีกลุ่มเป้าหมายหลักที่สำคัญต่อการพัฒนา คือ กลุ่มแรงงานที่ขาดทักษะและโอกาส กลุ่มผู้สูงอายุในพื้นที่ และกลุ่มเกษตรกร 

ศูนย์เรียนรู้โจ้โก้ ได้ลงพื้นที่ชุมชนเพื่อทำความเข้าใจและค้นหาหนทางแก้ไขปัญหา โดยเริ่มจากการพูดคุยกับชุมชนเพื่อค้นหาความต้องการของกลุ่มเป้าหมาย จากนั้นได้วิเคราะห์พื้นฐานของชุมชนเพื่อนำมาพัฒนา ทำให้ทราบว่าตำบลเมืองจัง อำเภอภูเพียง จังหวัดน่าน มีต้นทุนที่สำคัญ คือ เกษตรกรในพื้นที่ได้รวมกลุ่มกันก่อตั้งกลุ่มวิสาหกิจชุมชน เพื่อหาแนวทางการทำการเกษตรที่เหมาะสมกับคนในพื้นที่ เมื่อมีต้นทุนนี้ทำให้ศูนย์เรียนรู้โจ้โก้กับกลุ่มวิสาหกิจชุมชนสามารถร่วมกันออกแบบหลักสูตรให้กลุ่มเป้าหมายได้ จึงเกิดเป็นหลักสูตรที่ออกแบบตามความถนัดของกลุ่มเป้าหมาย 3 กลุ่ม ได้แก่ 1.กลุ่มช่างชุมชน 2.กลุ่มเพาะพันธุ์กล้าไม้ และ 3.กลุ่มจัดทำปุ๋ยหมัก

กลุ่มช่างชุมชน สำหรับกลุ่มเป้าหมายเกษตรกร ที่โครงการฯ ได้เข้ามาอบรมในด้านความรู้เพิ่มเติม เช่น การอบรมความรู้พื้นฐานเกี่ยวกับระบบโซล่าเซลล์ การพาพากลุ่มเป้าหมายไปศึกษาดูงานนอกสถานที่ และการดูแลระบบสูบน้ำพลังงานแสงอาทิตย์ เป็นต้น เพื่อเป็นการยกระดับความรู้ให้กับเกษตรกร 

กลุ่มเพาะพันธุ์กล้าไม้ เป็นกลุ่มสำหรับผู้สูงอายุและผู้มีความรู้เรื่องการเพาะกล้าพื้นฐาน ที่โครงการฯ ได้เข้ามาเพิ่มพูนความรู้ในการเพาะกล้าพืชผักสวนครัว เช่น พริก มะเขือ คะน้า ต้มหอม เป็นต้น เพราะเป็นสิ่งที่สามารถบริโภคได้ในชีวิตประจำวัน และสามารถนำไปขายเพื่อสร้างรายได้

กลุ่มจัดทำปุ๋ยหมัก เป็นกลุ่มที่เหมาะกับแรงงานที่ขาดทักษะและโอกาส ที่จะเข้ามาเรียนรู้เกี่ยวกับการทำสูตรปุ๋ยหมักต่างๆ การทำน้ำจุลินทรีย์ การบำรุงดินเพื่อให้เหมาะแก่การเพาะปลูก และการหาแนวทางทำฮอร์โมนจากไข่เพื่อไปเสริมกับกลุ่มเพาะพันธุ์กล้าไม้ต่อไป

จะเห็นได้ว่าการออกแบบหลักสูตรทั้ง 3 แบบนี้ เป็นการคิดจากต้นทุนที่มีอยู่ และเป็นหลักสูตรที่มีความเกี่ยวเนื่องกัน โดยกลุ่มเป้าหมายเมื่อได้รับการอบรมแล้วจะสามารถนำหลักสูตรของตัวเองไปปรับใช้ให้เข้ากับหลักสูตรอื่นๆ ได้ เป็นการกระจายความรู้ให้แก่ชุมชน สู่การเกิดเป็นองค์ความรู้ของชุมชนที่ยั่งยืน

เมื่อโครงการเพิ่มศักยภาพทักษะความรู้สู่ผู้มีรายได้ ตำบลเมืองจัง อำเภอภูเพียง จังหวัดน่าน ได้เข้ามาร่วมพัฒนาชุมชนแล้ว ความเปลี่ยนแปลงที่เกิดขึ้นในเบื้องต้นสะท้อนให้เห็นว่า ชุมชนให้ความร่วมมือในการที่จะพัฒนาให้เกิดองค์ความรู้ พร้อมที่จะพัฒนาตนเอง ผนวกกับการได้รับโอกาสจากโครงการฯ หน่วยงานและภาคี ทำให้ชุมชนมีประสิทธิภาพในการที่จะขจัดปัญหาเรื่องการขาดทักษะและขาดรายได้อย่างดียิ่งขึ้น

The post ศูนย์การเรียนรู้โจ้โก้ เปิดโครงการเพิ่มศักยภาพเกษตรกร เพื่อวางรากฐานด้านทักษะอาชีพในชุมชนเมืองจังให้ครบวงจร first appeared on กสศ..

กศน.อำเภอป่าติ้ว จึงเปิดโอกาสให้นักศึกษาที่มีความสนใจเข้ามาศึกษาเรียนรู้ประสบการณ์ในการพัฒนาตนเองด้านการใช้เทคโนโลยีดิจิทัลเพื่อส่งเสริมเศรษฐกิจและสังคมในชุมชนในโครงการนักขายมือทองของชุมชน โดยนำหลักสูตร e-commerce มาใช้เพื่อเพิ่มโอกาสทางการตลาดที่กว้างขึ้นในการขายสินค้าให้กับชุมชน ซึ่งถือเป็นส่วนหนึ่งที่สร้างความยั่งยืนให้กับชุมชน เกิดรายได้และสามารถเลี้ยงดูตนเองได้ โดยไม่ต้องออกไปนอกพื้นที่บ้านเกิดของตน 

โดยหน่วยพัฒนาฯ ได้มีการคัดเลือกกลุ่มเป้าหมายได้ทั้งหมด 50 คน มีตั้งแต่ นักเรียน นักศึกษา ผู้ว่างงาน ที่มีอายุตั้งแต่ 15 – 59 ปี และสามารถแบ่งออกเป็น 2 กลุ่ม ได้แก่ (1) ผู้ที่มีผลิตภัณฑ์หรือสินค้าเป็นของตนเอง โดยกลุ่มนี้มีความสนใจเรื่องการขายและการตลาด และ (2) กลุ่มที่ไม่มีผลิตภัณฑ์ มีความต้องการที่จะเรียนรู้และเพิ่มโอกาสหาช่องทางในการประกอบอาชีพต่อไปในอนาคต

หลังจากได้มีการสำรวจและประชุมหารือกัน หน่วยพัฒนาฯ จึงได้จัดอบรมพัฒนาอาชีพให้เหมาะสมกับกลุ่มเป้าหมาย โดยมีคณะวิทยากรจากสถาบัน กศน. ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ จังหวัดอุบลราชธานี ให้การช่วยเหลือ ก่อนจะออกมาเป็นหลักสูตรดังนี้ หลักสูตรการพัฒนาที่เน้นชุมชนเป็นฐาน หลักสูตรที่เน้นการปฏิบัติจริง หรือจัดกิจกรรมส่งเสริมการเรียนรู้ระหว่างองค์กรทั้งในชุมชนและนอกชุมชน เพื่อให้กลุ่มเป้าหมายสามารถประกอบธุรกิจและค้าขายออนไลน์ได้ด้วยตนเอง ผ่านการนำผลิตภัณฑ์ท้องถิ่นของชุมชนมาค้าขายบนโลกออนไลน์ให้มีความน่าสนใจและดึงดูดผู้บริโภคทั่วไปมากยิ่งขึ้น นอกจากนี้ โครงการดังกล่าวยังมีภาคีจากหน่วยงานในชุมชนต่างๆ ให้การสนับสนุนในด้านการขนส่งสินค้า เช่น ไปรษณีย์ป่าติ้ว บริการขนส่งเอกชน เป็นต้น

จากการที่กลุ่มเป้าหมายเข้าร่วมการอบรมของโครงการฯ สิ่งที่หน่วยพัฒนาฯ เห็นถึงความเปลี่ยนแปลงที่ชัดที่สุดคือ กลุ่มเป้าหมายเริ่มมีความรู้และความเข้าใจในทักษะด้านการใช้งานดิจิทัลเทคโนโลยีมากขึ้น รวมถึงมีแรงบันดาลใจและค้นพบเป้าหมายในการสร้างรายได้จากผลิตภัณฑ์ในชุมชน จนก่อเกิดเป็นอาชีพที่มั่นคงให้กับตนเอง 

“เพราะทุกคนสามารถเป็นนักขายมือทองของชุมชน สามารถนำความรู้ที่ได้ไปประยุกต์ใช้ในการประกอบอาชีพและดำเนินชีวิตประจำวันที่สอดคล้องกับปัญหาในชุมชนเพิ่มและพัฒนาศักยภาพด้านการทำธุรกิจการค้าออนไลน์ เน้นต้นทุนจากท้องถิ่นที่มีอยู่ในชุมชน โดยชุมชนเป็นฐานมีรูปแบบการจัดกิจกรรมส่งเสริมการเรียนรู้ที่เหมาะเพื่อส่งเสริมการประกอบอาชีพและการมีงานทำอย่างมั่นคงและยั่งยืน” หนึ่งในผู้จัดโครงการฯ บอกเล่าถึงเป้าหมายสำคัญที่ต้องการก้าวไปให้ถึง

โดยในอนาคตต่อจากนี้ หน่วยพัฒนากศน.อำเภอป่าติ้วได้ตั้งเป้าที่จะปรับปรุงและกำหนดหลักสูตรกระบวนการจัดกิจกรรมแนวทางการดำเนินงานให้มีประสิทธิภาพมากขึ้นผ่านการอบรมเชิงปฏิบัติกับกลุ่มเป้าหมาย จนสามารถออกหลักสูตรคู่มือนักขายมือทองที่ชัดเจนเพื่อเผยแพร่ให้หน่วยงานอื่นๆ และประชาชนทั่วไปที่สนใจต่อไป

เพราะทุกคนสามารถเป็นนักขายมือทองได้ และสามารถนำความรู้ที่ได้ไปประยุกต์ใช้ในการประกอบอาชีพและดำเนินชีวิตประจำวันที่สอดคล้องกับปัญหาในชุมชน

The post โลกยุคใหม่ต้องขายออนไลน์เป็น! กศน.ป่าติ้วจัดโครงการนักขายมือทองที่สอนคนรุ่นใหม่ให้นำเทคโนโลยีมาใช้ในการขายผลิตภัณฑ์ของชุมชน first appeared on กสศ..

เพื่อนๆ และพี่ๆ ที่เป็นสมาชิกโครงการประกอบไปด้วยผู้คนจาก 3 ชุมชนในพื้นที่ใกล้เคียงคือ 1.ศูนย์การเรียนโจ๊ะมาโลลือหล่า 2.ศูนย์การเรียนมอวาคี และ 3.ศูนย์การเรียนม่อนแสงดาว ซึ่งแต่ละคนล้วนอยู่ในเกณฑ์ของผู้ด้อยโอกาสด้วยกันทั้งสิ้น เพราะสมาชิกโครงการนี้ประกอบไปด้วยผู้ว่างงาน39 คน ผู้ถือบัตรสวัสดิการแห่งรัฐ 6 คน และนักเรียนของศูนย์การเรียนโจ๊ะมาโลลือหล่า 15 คน

ถึงแม้ชื่อโครงการจะเป็นเรื่องการพัฒนาการตลาดออนไลน์ของศูนย์การเรียนชนเผ่า แต่ก็ไม่ได้หมายความว่าต้องบังคับให้ทุกคนมาเรียนทำเว็บไซต์ ถ่ายรูป หรือสร้างคอนเทนต์ เพราะทุกคนมีความถนัดและความชอบไม่เหมือนกัน เมื่อเราทั้ง 60 คน ได้เข้ามาอยู่ในโครงการแล้ว ทางโครงการจะเข้ามาช่วยวิเคราะห์และแบ่งกลุ่มตามความสนใจและความถนัดของแต่ละคนเป็น 4 กลุ่มคือ 1.กลุ่มผู้ผลิต ซึ่งสนใจงานทอผ้า งานเกษตร และงานช่าง มีจำนวน 23 คน 2.กลุ่มออกแบบ ซึ่งสนใจงานพัฒนาผลิตภัณฑ์ชุมชน มีจำนวน 4 คน 3.กลุ่มบริหารจัดการ ซึ่งสนใจการค้าขายและต้องการมีธุรกิจส่วนตัว มีจำนวน 27 คน 4.กลุ่มสื่อสารถ่ายทอด ซึ่งสนใจการถ่ายทอดความรู้ภูมิปัญญา และการเป็นไกด์ หรือผู้ผลิตสื่อ จำนวน 6 คน

ตัวผมเองนั้นได้รับการจัดกลุ่มอยู่ในหมวดของการสื่อสารถ่ายทอด เพราะเป้าหมายผมคือการทำตลาดออนไลน์ ผมจึงได้เรียนรู้เกี่ยวกับการสร้างคอนเทนต์ และการทำเว็บไซต์ ซึ่งเป็นสิ่งที่ไม่เคยทำมาก่อน จะเขียนเรื่องอย่างไร จะใช้ภาพแบบไหน ใช้โทนสีหรือกราฟิกแบบไหนคนถึงจะสนใจ เป็นความรู้ใหม่ของผมว่าสิ่งเหล่านี้มีพลังมากในการสื่อสารและดึงดูดให้คนสนใจสินค้า โดยเฉพาะการสร้างคอนเทนต์ที่ดีช่วยเพิ่มมูลค่าให้สินค้าชุมชนได้ดีทีเดียว

1. เกิดฐานข้อมูลที่ใช้สำหรับการพัฒนาการประกอบการของศูนย์การเรียนชุมชน เช่น ข้อมูลภูมิปัญญาการย้อมผ้าสีธรรมชาติ ผลิตภัณฑ์ผ้าทอมือ การทำไร่หมุนเวียน และชุดความรู้เรื่องระบบนิเวศป่าต้นน้ำ
2. เกิดรูปแบบแนวทางการสร้างระบบบริหารจัดการร้านค้าออนไลน์ และมีการพัฒนาแอปพลิเคชันร้านค้าออนไลน์ที่เหมาะสมกับบริบทของศูนย์การเรียนคือ แอปฯ JOAIDEE และเฟซบุ๊กเพจ JOAIDEE
3. มีการสร้างแบรนด์โลโก้ของกลุ่มโดยเยาวชนในโครงการได้มีโอกาสในการออกแบบร่วมกัน
4. เริ่มทดสอบการใช้งานร้านค้าออนไลน์ของศูนย์ผ่านแอปฯ และเพจ JOAIDEE โดยมีการเก็บบันทึกผลลัพธ์เพื่อการใช้ในครั้งต่อๆ ไป
5. มีการจัดทำฐานข้อมูลของศูนย์การเรียนและฐานข้อมูลสมาชิกในกลุ่มทั้งหมด
6. สมาชิกในกลุ่มได้เรียนรู้และฝึกทักษะการใช้งานเครื่องมือออนไลน์ เพื่อส่งเสริมการทำงานผ่านระบบร้านค้าที่สร้างขึ้น เช่นการใช้งาน Email, Facebook group, Google drive และ Zoom meeting รวมถึงมีการจัดการร้านค้าแบบออฟไลน์เพื่อจัดเก็บสต็อกสินค้า
7. เกิดเครือข่ายร้านค้าออนไลน์ของศูนย์ฯ ที่มีแกนนำของทั้ง 3 พื้นที่เข้าร่วมการใช้งานภายใต้แบรนด์ JOAIDEE เป็นครั้งแรก

ทั้งนี้แม้จะมีด้านการพัฒนาที่น่าพึงพอใจ แต่ระหว่างการดำเนินโครงการ ผมก็ได้เห็นปัญหาที่เกิดขึ้นอยู่ตลอด ไม่ว่าจะเป็นปัญหาด้านระยะทางที่พี่ๆ และเพื่อนๆ บางคนอยู่ห่างไกลจากศูนย์พอสมควร ทางโครงการจึงต้องจัดหางบมาช่วยเหลือด้านการเดินทางให้กับสมาชิกส่วนนี้ นอกจากนี้สมาชิกโครงการทั้ง 60 คน มีความหลากหลายด้านภาษาเป็นอย่างมาก และส่วนใหญ่แต่ละคนก็มักจะใช้ภาษาในท้องถิ่นของตัวเองทำให้บางครั้งอาจจะสื่อสารกันไม่เข้าใจได้ ทางโครงการเลยต้องแก้ปัญหาโดยการจัดกิจกรรมที่มีความยืนหยุ่นสูง เพื่อให้มีพื้นที่สำหรับการแก้ปัญหาเฉพาะหน้า

แน่นอนว่าการจะปลุกปั้นอะไรขึ้นมาสักอย่าง ย่อมต้องมีปัญหาและอุปสรรคเกิดขึ้นเสมอ แต่สิ่งหนึ่งที่ทำให้พวกเราสมาชิกทั้ง 60 คนมีความเชื่อมั่นในศูนย์ฯ โจ๊ะมาโลลือหล่าก็คือ ความเอาจริงเอาจังและความต้องการที่จะช่วยกันพัฒนาชุมชนอย่างแท้จริง ทำให้ผมและเพื่อนพี่น้องพร้อมใจกันมุ่งมั่นพัฒนาทักษะตัวเอง เพื่อที่วันหนึ่งจะสามารถสร้างประโยชน์ให้กับชุมชนได้มากขึ้น รวมถึงสามารถส่งต่อความรู้นี้ให้กับสมาชิกรุ่นต่อๆ ไปด้วย

The post ศูนย์เรียนรู้โจ๊ะมาโลลือหล่าเปิดห้องเรียนการทำร้านค้าออนไลน์ เติมทักษะให้นักเรียนสามารถหารายได้เข้าสู่ชุมชน first appeared on กสศ..

แผนยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปีได้วางนโยบายประเทศไทย 4.0 ไว้เป็นหัวใจของการขับเคลื่อน โดยมีการสนับสนุนให้ประชากรวัยแรงงานได้รับการศึกษาและพัฒนาทักษะที่เกี่ยวข้องกับเทคโนโลยี เพื่อเพิ่มศักยภาพของแรงงานเหล่านี้ให้มีความสามารถในการแข่งขันกับนานาประเทศ

จากความสำคัญนี้ศูนย์การศึกษานอกระบบและการศึกษาตามอัธยาศัยป่าติ้ว จังหวัดยโสธร เป็นหน่วยงานที่มีการจัดกิจกรรมส่งเสริมการพัฒนาอาชีพมากว่า 5 ปี จึงได้ทำการริเร่ิมโครงการ ‘นักขายมือทองของชุมชน’ ขึ้นเพื่อจัดการเรียนรู้เรื่อง Digital Literacy และ e-commerce ให้กับชุมชน เพื่อเป็นอีกแรงในการพัฒนาศักยภาพของแรงงานให้สอดคล้องกับแนวทางการพัฒนาของรัฐ

ชุมชนป่าติ้ว จังหวัดยโสธร มีต้นทุนที่นับว่าเป็นศักยภาพของชุมชนอยู่หลากหลายประการ ไม่ว่าจะเป็นการผลิตสินค้าเกษตรอินทรีย์คุณภาพสูง งานฝีมือและงานหัตถกรรม เช่น การสานตะกร้าไม้ไผ่ การสานตะกร้าจากเส้นพลาสติก นอกจากนี้ยังมีการทำน้ำพริก ทำขนมไทย และอีกมากมายหลายผลิตภัณฑ์ที่สามารถสร้างมูลค่าเพิ่มได้ ซึ่งต้นทุนของชุมชนเหล่านี้ล้วนแต่เป็นโอกาสทางเศรษฐกิจที่สามารถต่อยอดและพัฒนาขึ้นได้เมื่อนำเอาความรู้ทางเทคโนโลยีเข้ามาช่วยเหลือ

กลุ่มเป้าหมายของโครงการนักขายมือทองของชุมชนคือกลุ่มผู้ว่างงานและผู้ด้อยโอกาส เช่น นักศึกษากศน. ที่ว่างงาน นักศึกษากศน. ที่มีรายได้น้อยกว่า 20,000 บาทต่อปี และประชาชนที่อยู่เขตพื้นที่ดำเนินการ จำนวนทั้งสิ้น 50 คน โดยจะทำการคัดเลือกจากพื้นที่ของ 3 ตำบลในอำเภอป่าติ้ว ได้แก่ ตำบลโพธิ์ไทร ตำบลโคกนาโก และตำบลเชียงเพ็ง

สมาชิกทุกคนที่เข้ามาในโครงการจะได้รับการฝึกสอนทักษะเรื่องการรู้เท่าทันสื่อ การใช้สื่ออย่างถูกต้อง Digital Literacy และการทำการตลาดออนไลน์ การขายผ่านสื่อโซเชียลมีเดีย หรือแพลตฟอร์มการขายแบบอิเล็กทรอนิกส์ e-commerce ซึ่งเป็นองค์ความรู้ที่สำคัญที่จะทำให้ประชากรกลุ่มนี้ก้าวทันเทคโนโลยีที่จำเป็นในโลกยุคปัจจุบัน

การฝึกสอนในโครงการนักขายมือของของชุมชน นับว่าเป็นการช่วยยกระดับชุมชนจากฐาน โดยเฉพาะกลุ่มนักศึกษากศน. ที่เป็นประชากรรุ่นใหม่ในพื้นที่ ซึ่งจะทำให้คนกลุ่มนี้สามารถมองเห็นโอกาสและสร้างโอกาสขึ้นจากต้นทุนที่มีอยู่แล้วในชุมชน เช่น ผลิตภัณฑ์ต่างๆ เพื่อนำมาจัดจำหน่ายในพื้นที่ออนไลน์ หรือสร้างแพลตฟอร์มที่ช่วยสื่อสารให้คนภายนอกได้รู้ว่าชุมชนแห่งนี้มีของดีอะไรบ้าง ซึ่งนอกจากจะเป็นการสร้างรายได้ให้กับตัวผู้สำเร็จการอบรมจากโครงการแล้ว ก็ยังเป็นอีกช่องทางที่จะช่วยสร้างรายได้ให้ชุมชนไม่ว่าทางใดก็ทางหนึ่งด้วย

The post โลกยุคใหม่ต้องขายออนไลน์เป็น! กศน.ป่าติ้วจัดโครงการนักขายมือทองที่สอนคนรุ่นใหม่ให้นำเทคโนโลยีมาใช้ในการขายผลิตภัณฑ์ของชุมชน first appeared on กสศ..

การดูแลคนกลุ่มนี้ที่อยู่ในศูนย์ฯ จึงต้องมีแนวทางการพัฒนาทักษะและเปิดโอกาสทางการศึกษาไปพร้อมๆ กับการฟื้นฟูและอบรม ซึ่งหน้าที่ในส่วนนี้ถือเป็นพันธกิจของหน่วยงานอย่างศูนย์ฝึกและอบรมเด็กและเยาวชนอยู่แล้วที่จะพัฒนาพฤตินิสัย และสงเคราะห์เด็กและเยาวชนที่อยู่ศูนย์ ให้สามารถกลับมาใช้ชีวิตในสังคมได้อย่างปกติสุข

ที่ผ่านมาศูนย์ฝึกและอบรมเด็กและเยาวชนสิรินธร จังหวัดนครปฐม ได้จัดการศึกษาสามัญตามหลักสูตรการศึกษานอกระบบ ระดับการศึกษาขั้นพื้นฐาน และมีการเปิดอบรมการฝึกทักษะวิชาชีพระยะสั้นอยู่เป็นประจำ ซึ่งความท้าทายสำคัญของการจัดทำหลักสูตรเหล่านี้คือการผลิตแรงงานที่ตรงกับความต้องการของตลาดแรงงาน ทางศูนย์ฝึกฯ จึงต้องติดตามความเป็นไปของตลาดแรงงานในพื้นที่อย่างใกล้ชิด

ในช่วงเวลาที่ผ่านมาสถานการณ์แรงงานของจังหวัดนครปฐมได้เปลี่ยนแปลงไปจากอดีต อ้างอิงจากสำนักงานแรงงานจังหวัดนครปฐมเมื่อปี 2562 แรงงานที่กำลังเป็นที่ต้องการของพื้นที่คือแรงงานด้านช่างเทคนิคและแรงงานที่เกี่ยวข้องกับผู้ปฏิบัติงานในธุรกิจต่างๆ ศูนย์ฝึกสิรินธรจึงได้เกิดแนวคิดในการฝึกฝนทักษะชนิดนี้ให้กับเยาวชนในศูนย์ โดยการร่วมมือกับสถานบันอาชีวศึกษาและสถานประกอบการต่างๆ จัดทำโครงการ ‘ยกระดับมาตรฐานทักษะอาชีพสำหรับเด็กและเยาวชนในกระบวนการยุติธรรม’ เพื่อร่วมกันหาทำแผนพัฒนาทักษะประเภทนี้

แน่นอนว่ากลุ่มเป้าหมายของโครงการนี้คือเด็กและเยาวชนในศูนย์ฝึกและอบรมเด็กและเยาวชนสิรินธร จังหวัดนครปฐม โดยจะมีการจัดทำสัมภาษณ์ความสนใจในทักษะอาชีพ เพื่อคัดเลือกสมาชิกกลุ่มจำนวน 120 คนเข้ามาฝึกฝนในโครงการ จากนั้นก็จะเข้าสู่ชั่วโมงของการเรียนและอบรม สมาชิกในกลุ่มทุกคนจะได้รับการฝึกสอนจากสถาบันทางการศึกษาที่เชี่ยวชาญในวิชาช่างต่างๆ ไม่ว่าจะเป็น ช่างซ่อมเครื่องปรับอากาศ ช่างกลโรงงาน เกษตรกรรม ช่างยนต์ โดยหลังจากที่เยาวชนสำเร็จหลักสูตรครบแล้ว จะมีการทดสอบมาตรฐานฝีมือจากสถาบันพัฒนาแรงงานในวิชาชีพนั้นๆ เพื่อช่วยรับรองความสามารถสำหรับการออกไปทำงานในสถานประกอบการต่อไป

โครงการยกระดับมาตรฐานทักษะอาชีพนี้ นับว่าเป็นโครงการสร้างอาชีพที่มีประโยชน์แก่เยาวชนเป็นอย่างมาก เพราะเป็นการการฝึกฝนทักษะแรงงานที่ตรงกับความต้องการของตลาด ณ ขณะนั้น ซึ่งทำให้มั่นใจได้ว่าเมื่อเด็กและเยาวชนได้ออกไปสู่สังคมแล้ว พวกเขาจะมีอาชีพรองรับในพื้นที่ใกล้เคียงและสามารถสร้างรายได้ให้กับตัวเอง ซึ่งแน่นอนว่าจะช่วยลดอัตราการกลับไปกระทำผิดซ้ำลงได้

The post ศูนย์ฝึกอบรมเยาวชนสิรินธรลงสำรวจความต้องการของตลาดแรงงานในนครปฐม เพื่อคัดเอาทักษะที่หางานง่ายมาฝึกให้กับเด็กๆ ในศูนย์ first appeared on กสศ..

แต่การปลูกข้าวโพดนั้นก็มีข้อสังเกตที่น่าเป็นห่วงหลายประการ เพราะข้าวโพดเป็นพืชที่มีต้นทุนทางการผลิตค่อนข้างสูง ทั้งด้านของปริมาณพื้นที่ปลูกและเงินทุนที่ต้องใช้ในการปลูกทุกขั้นตอน ขณะที่เกษตรกรในพื้นที่ส่วนใหญ่มักมีรายได้จากการขายสินค้าทางการเกษตรแค่ เพียงปีละ 1 ครั้ง ซึ่งรายได้เหล่านั้นก็จะกลายมาเป็นเงินทุนเพื่อปลูกข้าวโพดต่อไปไม่จบไม่สิ้น ทำให้เกษตรกรหลายคนไม่สามารถมีเงินเก็บออมเพราะต้องใช้ไปกับการลงทุน

นอกจากปัญหาด้านเศรษฐกิจแล้ว ชุมชนเมืองจังก็ยังมีปัญหาด้านแรงงานอีกด้วย เนื่องจากเกษตรกรหลายคนในชุมชนเริ่มเข้าสู่วัยสูงอายุ ทำให้ความสามารถในการทำงานไม่คล่องตัวเช่นดั่งเดิม ส่งผลต่อมาเป็นผลผลิตที่น้อยลงหรือสุขภาพที่ย่ำแย่

เกษตรกรรายย่อยกลุ่มหนึ่งรวมตัวกันขึ้นเพื่อจัดตั้งเป็นกลุ่มวิสาหกิจชุมชน เพื่อปรับเปลี่ยนแนวทางการทำเกษตรให้มีความยืดหยุ่น เหมาะสมกับพื้นที่และประเภทของแรงงานมากขึ้น ไม่ว่าจะเป็นการทำเกษตรแบบผสมผสาน การปลูกพืชระยะสั้นที่สร้างรายได้ต่อเนื่อง การศึกษาเรียนรู้ด้านการแปรรูปผลิตภัณฑ์ เป็นต้น

ศูนย์เรียนรู้โจ้โก้ ซึ่งเป็นหนึ่งในแหล่งเรียนรู้ของชุมชนเมืองจัง ได้เห็นความพยายามในการปรับตัวและเปลี่ยนแปลงของเกษตรกร จึงอยากยื่นมือเข้าไปช่วยเหลือในด้านองค์ความรู้และการพัฒนาศักยภาพของกลุ่มวิสาหกิจชุมชนกลุ่มนี้ ‘โครงการเพิ่มศักยภาพทักษะความรู้สู่ครอบครัวผู้มีรายได้น้อย’ เลยได้ถือกำเนิดขึ้นมาเพื่อเป็นอีกแรงในการส่งเสริมเกษตรกรผู้ด้อยโอกาสในพื้นที่

กลุ่มเป้าหมายของโครงการนี้แน่นอนว่าคือเหล่าเกษตรกรในกลุ่มวิสาหกิจชุมชนจำนวน 60 คน ซึ่งแนวทางพัฒนาทักษะนั้นจะครอบคลุมองค์ความรู้ในหลายด้าน เช่น ทักษะช่างซ่อมบำรุงอุปกรณ์การเกษตร การตัดแต่งกิ่งไม้ผลให้มีคุณภาพ การเพาะพันธุ์ต้นกล้า การทำน้ำหมัก/ดินปลูก/ปุ๋ยหมัก เพื่อจำหน่ายให้กับกลุ่มผู้ผลิตที่สนใจ โดยศูนย์การเรียนโจ้โก้ได้ไปจับมือกับเครือข่ายพันธมิตร อย่างเช่น องค์การบริหารส่วนตำบล เพื่อมาร่วมกันแบ่งปันความรู้และประสบการณ์

‘โครงการเพิ่มศักยภาพทักษะความรู้สู่ครอบครัวผู้มีรายได้น้อย’ เป็นมากกว่าการแก้ปัญหาที่หวังผลระยะสั้น แต่เป็นการวางรากฐานทักษะที่ครบวงจรในชุมชน เพราะแต่ละทักษะที่มีการอบรมนั้นจะช่วยส่งเสริมเกื้อกูลกันและกัน เช่น การอบรมตัดแต่งกิ่งไม้เพื่อเพิ่มผลผลิตการเกษตร ที่จะสามารถนำกิ่งไม้จากการตัดไปสร้างเป็นถ่านฟืนในครัวเรือนในภายหลังได้ หรือทักษะช่างซ่อมบำรุงฯ ที่จะเป็นการผลิต ‘หมอ’ เพื่อมาเป็นศูนย์กลางในการดูแลเครื่องมือทางการเกษตรของคนในชุมชน

เมื่อมองในภาพใหญ่ การแก้ปัญหานี้อาจจะต้องใช้ระยะเวลาประมาณหนึ่ง แต่เมื่อการวางรางฐานเหล่านี้สมบูรณ์พร้อมแล้ว ชุมชนก็จะสามารถหลุดจากปัญหาอุปสรรคได้อย่างยั่งยืน และพร้อมสำหรับการเติบโตเพื่อพัฒนาชีวิตความเป็นอยู่ของคนในพื้นที่ต่อไป

The post ศูนย์การเรียนรู้โจ้โก้ เปิดโครงการเพิ่มศักยภาพเกษตรกร เพื่อวางรากฐานด้านทักษะอาชีพในชุมชนเมืองจังให้ครบวงจร first appeared on กสศ..

ปริมาณการเชื่อมต่อกับโลกออนไลน์ที่กินเวลาเกือบครึ่งหนึ่งของวัน ทำให้พฤติกรรมหลายๆ อย่างในอดีตของมนุษย์เปลี่ยนแปลงไป เช่น เราไม่ต้องนัดเจอเพื่อนเพื่อถามไถ่สารทุกข์สุขดิบกันตัวเป็นๆ อีกแล้ว เราแทบไม่ต้องเดินทางไปร้านค้าเพื่อซื้อของ เพราะในอินเทอร์เน็ตมีแทบทุกอย่างที่เราต้องการ ตั้งแต่เสื้อผ้า เครื่องดูดฝุ่น ไปยันอาหารสด

พฤติกรรมของคนเปลี่ยน ทำให้ผู้ประกอบการต้องปรับตาม ทุกวันนี้เราเห็นร้านค้าออนไลน์เกิดใหม่ขึ้นมากมาย ซึ่งสิ่งนี้สะท้อนให้เห็นว่าโอกาสในพื้นที่ออนไลน์และโซเชียลมีเดียนั้นยังมีอยู่อีกมาก โดยเฉพาะกับผู้ประกอบการที่อยู่ห่างไกลและไม่มีหน้าร้านเป็นของตัวเองทำให้ไม่สามารถเข้าถึงผู้บริโภคกลุ่มใหญ่ได้ ซึ่งนี่คืออุปสรรคที่ ‘ศูนย์การเรียนโจ๊ะมาโลลือหล่า’ กำลังเผชิญอยู่

ศูนย์การเรียนโจ๊ะมาโลลือหล่าคือแหล่งเรียนรู้แห่งเดียวของชุมชนบ้านสบลาน จังหวัดเชียงใหม่ ซึ่งเป็นชุมชนที่ห่างไกลจากเมืองใหญ่ ทำให้เกิดปัญหาและความขาดแคลนในหลายด้าน โดยเฉพาะด้านของเงินทุนในการดำเนินงาน ศูนย์การเรียนรู้จึงต้องพึ่งพาตัวเองในการจัดหางบประมาณมาเพื่อให้เพียงพอต่อการดูแลเยาวชนในศูนย์ เช่น การจัดกิจกรรมผ่านโครงการสหกรณ์โรงเรียน โครงการท่องเที่ยวเชิงอนุรักษ์ และโครงการพัฒนาและเพิ่มมูลค่าผลิตภัณฑ์ชุมชน เป็นต้น ซึ่งทุกโครงการที่กล่าวมาจะมีนักเรียนเป็นศูนย์กลางในการบริหารจัดการ

อุปสรรคที่เกิดขึ้นคือโครงการเพื่อหารายได้เหล่านี้ยังมีข้อจำกัดหลายด้าน เช่น ไม่สามารถสื่อสารไปยังกลุ่มเป้าหมายได้ ขาดช่องทางการขายในตลาดที่มีกำลังซื้อ การขาดชุดความรู้ในการออกแบบผลิตภัณฑ์ การขาดชุดความรู้ในด้านเทคโนโลยี เป็นต้น ศูนย์การเรียนโจ๊ะมาโลลือหล่าจึงได้ริเริ่มโครงการ ‘สร้างและพัฒนาระบบบริหารจัดการร้านค้าออนไลน์ของศูนย์การเรียนชนเผ่า’ ที่เป็นการไปจับมือกับภาคีที่มีองค์ความรู้ต่างๆ เช่น กลุ่มข. ขวด  กลุ่มคนรุ่นใหม่ที่ทำงานด้านสื่อและการตลาดให้ Joa idee ให้มาถ่ายทอดประสบการณ์และทักษะเพื่อแก้ปัญหาอุปสรรคเหล่านี้

กลุ่มเป้าหมายที่ศูนย์กำหนดไว้จึงเป็นกลุ่มนักเรียนชั้นมัธยมจำนวน 15 คน ซึ่งนักเรียนเหล่านี้เป็นกลุ่มที่ขาดโอกาสในการเข้าถึงระบบการศึกษาในโรงเรียนของรัฐ โดยดึงมาจากชุมชน 3 แห่ง คือศูนย์การเรียนโจ๊ะมาโลลือหล่า ศูนย์การเรียนม่อนแสงดาว และศูนย์การเรียน มอวาคี นอกจากนี้โครงการยังเปิดรับผู้ถือบัตรสวัสดิการแห่งรัฐอีก 25 คน และผู้ว่างงานในชุมชนอีก 20 คน ให้สามารถสมัครเข้ามาอบรมได้ด้วย

หลักสูตรของโครงการจะเริ่มเรียนกันตั้งแต่การวิคราะห์กลุ่มเป้าหมาย วิเคราะห์จุดแข็งจุดอ่อนของชุมชน แนวทางการบริหารจัดการร้านค้าออนไลน์ การสร้างแบรนด์และโลโก้ของธุรกิจ ไปจนการร่วมกันพัฒนาระบบร้านค้าออนไลน์ของชุมชนให้มีความแข็งแรงและประกอบการได้จริง

การเรียนรู้ผ่านโครงการสร้างและพัฒนาระบบบริหารจัดการร้านค้าออนไลน์ของศูนย์การเรียนชนเผ่า จะช่วยให้นักเรียนเกิดองค์ความรู้ใหม่ๆ ในการนำเสนอขายสินค้าและผลิตภัณฑ์ที่มีอยู่ในชุมชน เพื่อนำรายได้กลับมาพัฒนาศูนย์การเรียนรู้ และกระตุ้นให้เกิดอาชีพและการซื้อขายในชุมชนมากขึ้น

นอกจากนี้นักเรียนที่ผ่านหลักสูตรไปแล้ว ก็มีทักษะติดตัวที่สามารถนำไปต่อยอดองค์ความรู้นี้กับเรื่องอื่นๆ เพื่อสร้างรายได้และอาชีพให้กับตัวเองในอนาคตได้ เรียกได้ว่าเป็นวิธีการพึ่งพาตัวเองที่เกิดประโยชน์ทั้งในระดับปัจเจกคือตัวนักเรียนเอง และระดับสังคมที่เป็นชุมชนด้วย

The post ศูนย์เรียนรู้โจ๊ะมาโลลือหล่าเปิดห้องเรียนการทำร้านค้าออนไลน์ เติมทักษะให้นักเรียนสามารถหารายได้เข้าสู่ชุมชน first appeared on กสศ..