และถ้าวัตถุดิบของอาหารนั้นคำนึงถึงสุขภาพและสิ่งแวดล้อมมาตั้งแต่ต้นทาง ก็ไม่มีเหตุผลใดที่ผู้บริโภคจะไม่เลือกซื้อสินค้าชนิดนั้น ด้วยเหตุนี้ ชุมชนแม่ทา ชุมชนเล็กๆ ในจังหวัดเชียงใหม่มีประชากรประมาณ 4 พันกว่าคนจึงตั้งกลุ่มวิสาหกิจชุมชนแม่ทาออร์แกนิค อำเภอแม่ออน จังหวัดเชียงใหม่ โดยมีวัตถุประสงค์หลักคือแก้ไขปัญหาการขาดรายได้ ผ่านการคิดริเริ่มจากต้นทุนในพื้นที่ที่ตัวเองมีอยู่ได้แก่ ความรู้ทางด้านการเกษตร 

จากองค์ความรู้ดั้งเดิมที่ชาวชุมชนมีอยู่ร่วมกับการเข้ามาพัฒนาของวิสาหกิจชุมชนแม่ทาออร์แกนิค ก่อให้เกิด ‘โครงการส่งเสริมอาชีพการเลี้ยงไก่ไข่อินทรีย์’ โดยมุ่งเน้นการผลิตและการตลาดแบบเกษตรอินทรีย์ เพื่อพัฒนาระบบห่วงโซ่อาหารการเลี้ยงไก่ไข่อินทรีย์ให้ปลอดภัยและมีประสิทธิภาพมากขึ้น โดยมี 3 แนวคิดหลัก คือ

1. อาหารของไก่ไข่อินทรีย์ ที่ใช้วัตถุดิบหลักอย่างเช่น ข้าวโพด ปลายข้าว และรำละเอียด ที่ได้จากกลุ่มเครือข่ายผู้ผลิตเกษตรอินทรีย์แม่ทาให้ผลิตอาหารสัตว์อินทรีย์ให้กับโครงการฯ และมีการรวมกลุ่มเพาะเลี้ยงหนอนแมลงวันลายเพื่อใช้เป็นแหล่งโปรตีนทดแทนกากถั่วเหลืองที่ผลิตในระบบเกษตรเคมี
2. ระบบวิธีการเลี้ยงที่มีความเป็นธรรมชาติ โดยการปล่อยไก่ให้มีอิสระในการเดินออกกำลังกาย กินหญ้าธรรมชาติ ทำให้ไก่ไม่เกิดความเครียด
3. การตลาดที่มีความเป็นธรรมทั้งผู้ผลิตและผู้บริโภค โดยการคำนวณต้นทุนในการผลิตที่แท้จริงที่จะทำให้เกษตรกรอยู่ได้และไม่เอาเปรียบผู้บริโภค รวมถึงการพัฒนาสายพันธุ์ไก่ไข่ที่เหมาะสมต่อการเลี้ยงในระบบอินทรีย์ต่อไป

จากแนวคิดดังกล่าว ส่งผลให้โครงการส่งเสริมอาชีพการเลี้ยงไก่ไข่อินทรีย์ สามารถผลิตไข่ไก่อินทรีย์ออกจำหน่ายให้ประชาชนทั่วไปได้รับประทาน ไข่ไก่คุณภาพดี ทั้งยังเพียงพอกับคนในชุมชน กล่าวคือ ทุกคนเข้าถึงและได้ทานวัตถุดิบที่เป็นมิตรต่อสุขภาพและประหยัดค่าใช้จ่าย

นอกจากนั้นแล้ว โครงการฯ ยังได้ออกแบบหลักสูตรเพื่อให้ความรู้แก่ชุมชนอีกเป็นจำนวนมาก ไม่ว่าจะเป็นหลักสูตรที่ตอบโจทย์ เช่น หลักสูตรการพัฒนาระบบห่วงโซ่อาหาร ที่เปลี่ยนวิธีคิดให้เกษตรกรหันมาปลูกข้าวโพดอินทรีย์และใช้หนอนแมลงวันลายมาเป็นส่วนผสมของอาหารไก่ไข่ โดยจะมีการพากลุ่มเป้าหมายเข้าไปศึกษาดูงานในต่างพื้นที่เพื่อสร้างแรงบันดาลใจและเรียนรู้ผ่านคนที่สำเร็จ ทั้งยังมีการอบรมการใช้ปุ๋ยคอกทดแทนปุ๋ยเคมีเพื่อรักษาสิ่งแวดล้อม หรือ ต่อยอดการเรียนรู้ผ่านหลักสูตรผลิตผลิตภัณฑ์แปรรูปจากไข่ เพื่อให้กลุ่มเป้าหมายได้รู้หลักการตั้งแต่ต้นน้ำ กลางน้ำ และปลายน้ำ 

นอกจากนี้ยังมีหลักสูตรการสร้างโรงเรือนที่เหมาะสมสำหรับการเลี้ยงไก่ ซึ่งจะมีการเชิญวิทยากรจากพื้นที่ที่มีประสบการณ์เข้ามาฝึกสอนให้ความรู้ด้วย โดยในช่วงท้ายของโครงการ จะมีการจัดกิจกรรมผู้ผลิตพบผู้บริโภคที่จะเชิญเอากลุ่มผู้บริโภคในเมืองเข้ามาเยี่ยมชมฟาร์มเพื่อประชาสัมพันธ์เรื่องไข่อินทรีย์ให้แก่ผู้บริโภค และเป็นการสร้างความสัมพันธ์ระหว่างผู้ประกอบการกับผู้บริโภคให้แน่นแฟ้น

จากที่กล่าวมาแสดงให้เห็นว่าในการพัฒนาชุมชนของวิสาหกิจชุมชนแม่ทาออร์แกนิคนั้น เริ่มจากการมองเห็นปัญหาของพื้นที่และหาทางออกร่วมกันผ่านการนำองค์ความรู้ดั้งเดิมและต้นทุนที่ชุมชนมีมาปรับใช้เพื่อแก้ไขปัญหา ซึ่งถือเป็นแนวทางการพัฒนาที่ยั่งยืนและเป็นหัวใจหลักในการพัฒนาชุมชนอย่างแท้จริง

การพัฒนาชุมชนของวิสาหกิจชุมชนแม่ทาออร์แกนิคนั้น เริ่มจากการมองเห็นปัญหาของพื้นที่และหาทางออกร่วมกันผ่านการนำองค์ความรู้ดั้งเดิมและต้นทุนที่ชุมชนมีมาปรับใช้เพื่อแก้ไขปัญหา ซึ่งถือเป็นแนวทางการพัฒนาที่ยั่งยืนและเป็นหัวใจหลักในการพัฒนาชุมชนอย่างแท้จริง

The post เลี้ยงไก่ไข่อินทรีย์และแปรรูปไข่ออกจำหน่าย เพิ่มรายได้ให้ชุมชนแม่ทา first appeared on กสศ..

กลุ่มวิสาหกิจชุมชนกลุ่มพัฒนาเกษตรอินทรีย์เทศบาลเมืองแม่โจ้ จังหวัดเชียงใหม่ ตระหนักถึงปัญหาดังกล่าว จึงจัดทำโครงการ “ส่งเสริมอาชีพการเลี้ยงไส้เดือนดิน เพื่อการทำเกษตรปลอดภัย” ขึ้น เพื่อเพิ่มโอกาสและเป็นการสร้างงานสร้างอาชีพให้กับกลุ่มเป้าหมายที่ได้รับผลกระทบจากสถานการณ์นี้

โดยมุ่งเป้าไปที่กลุ่มเป้าหมายจากพื้นที่ 19 ชุมชน ในเขตเทศบาลเมืองแม่โจ้ ได้แก่ ชุมชนแม่เตาไห 1, ชุมชนแม่เตาไห 2, ชุมชนป่าบง, ชุมชนป่าขาม, ชุมชนห้วยเกี่ยง, ชุมชนแม่โจ้, ชุมชนสหกรณ์นิคม 1, ชุมชนสหกรณ์นิคม 2, ชุมชนทุ่งป่าเก็ด, ชุมชนทุ่งหมื่นน้อย, ชุมชนเกษตรใหม่, ชุมชนไร่สหกรณ์, ชุมชนแม่โจ้ใหม่, ชุมชนแม่ดู่, ชุมชนหนองทราย, ชุมชนหลิ่งมื่น, ชุมชนพัฒนาทรายแก้ว, ชุมชนแพะป่าห้า และชุมชนศรีสหกรณ์ รวมทั้งสิ้น 100 คน

เนื่องจากกลุ่มเป้าหมายในชุมชนต่างๆ ล้วนมีพื้นฐานการประกอบอาชีพด้านเกษตรกรรมอยู่แล้ว การผลักดันการเลี้ยงไส้เดือนดินและการผลิตปุ๋ยอินทรีย์จากไส้เดือนดิน ให้เป็นอาชีพเสริม จึงไม่ใช่เรื่องยาก และยังช่วยสนับสนุนให้กลุ่มเป้าหมายลดต้นทุนค่าปุ๋ย และมีรายได้เพิ่มขึ้นจากการจัดจำหน่าย ทั้งยังช่วยให้กลุ่มเป้าหมายต่อยอดด้านเกษตรอินทรีย์ จากการผลิตปุ๋ยอินทรีย์ไส้เดือนดินได้อีกด้วย ซึ่งการทำเกษตรอินทรีย์จะทำให้กลุ่มเป้าหมายได้กินพืชผักไร้สารพิษ และเมื่ออาหารปลอดภัยก็จะทำให้สุขภาพดี เมื่อสุขภาพดีก็จะนำไปสู่ความมั่นคงทางด้านอาหาร และสืบเนื่องไปยังความมั่นคงด้านอาชีพ และความมั่นคงในชีวิต ตามลำดับ    

นอกจากนี้ กลุ่มวิสาหกิจชุมชนกลุ่มพัฒนาเกษตรอินทรีย์เทศบาลเมืองแม่โจ้ ยังให้ความสำคัญในเรื่องของการพัฒนาทักษะอาชีพและการประกอบการ โดยจะมีการจัดกิจกรรมเพื่อพัฒนาผลิตภัณฑ์ปุ๋ยอินทรีย์จากไส้เดือนดิน เพื่อสร้างมูลค่าเพิ่มให้กับผลิตภัณฑ์ ผ่านการอบรมและฝึกฝนทักษะการออกแบบบรรจุภัณฑ์ ฉลาก โลโก้ และเสริมองค์ความรู้ด้านการวิเคราะห์กลุ่มเป้าหมายและความต้องการของตลาด โดยอาศัยการร่วมมือกับ คณะผลิตกรรมการเกษตร และคณะวิศวกรรมและอุตสาหกรรมการเกษตร จากมหาวิทยาลัยแม่โจ้ จังหวัดเชียงใหม่ เป็นผู้ดำเนินการด้านนี้ 

ทั้งนี้ หากโครงการส่งเสริมอาชีพการเลี้ยงไส้เดือนดิน เพื่อการทำเกษตรปลอดภัย ประสบความสำเร็จอย่างมีประสิทธิภาพ กลุ่มเป้าหมายจากชุมชนในเขตเทศบาลเมืองแม่โจ้ จะกลายเป็นตัวอย่างให้ชุมชนอื่นๆ ได้ ในฐานะชุมชนที่ปรับตัวเพื่อสอดรับกับปัญหาในสถานการณ์การระบาดของเชื้อไวรัสโควิด-19 ได้อย่างมั่นคง มั่งคั่ง และยั่งยืน

โครงการช่วยให้กลุ่มเป้าหมายต่อยอดด้านเกษตรอินทรีย์ จากการทำปุ๋ยอินทรีย์จากไส้เดือนดิน ซึ่งการทำเกษตรอินทรีย์จะทำให้กลุ่มเป้าหมายได้กินพืชผักไร้สารพิษ และเมื่ออาหารปลอดภัยก็จะทำให้สุขภาพดี

The post โครงการฝึกทักษะการเลี้ยงไส้เดือนดิน ช่วยให้เกษตรกรแม่โจ้ ลดต้นทุนและสร้างรายได้เพิ่มจากปุ๋ยไส้เดือน first appeared on กสศ..